News @ M-Media

Tag: 2014census

  • သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ခံရာတြင္ လူမ်ိဳးနာမည္ ျပည္သူမ်ား ေျပာမည့္ နာမည္ အတိိုင္းေကာက္ခံမည္

    ဇန္နဝါရီ ၂၉ ၊ ၂၀၁၄
    M-Media

    2014 Census

    *၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ျပည္လံုးကၽြတ္ သန္းေခါင္စာရငး္တြင္ ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔ လူမ်ိဳး အမည္လႊဲေျပာစရာမလိုဘဲ လူထုေျပာမည္ လူမ်ိဳးအမည္သာ ထည့္သြငး္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ၊

    * တိုင္းရငး္သားမ်ားအေနျဖင့္ နာမည္အေရွ႕တြင္ ဦး၊ ေဒၚ ၊ စိုင္း၊ ၾကိဳက္ရာထည့္သြင္းေရးႏိုင္ေၾကာင္း၊

    *တိိုငး္ရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ သန္းေခါင္စာရင္းေကာက္မည့္ ကိစၥ မူအားျဖင့္ သေဘာတူညီျပီးျဖစ္ေၾကာငး္၊ လူမ်ိဳးအမည္ေပးတဲ့ ကိစၥ ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားရိွေၾကာငး္၊

    *ဘဂၤလီ ၊ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြ မ်ားတဲ့ ေနရာမွာ သူတို႔ ဆီက ပညာတတ္ ဆရာ၊ ဆရာမ ေတြေရြးထုတ္ျပီး သူလူမ်ိဳးနဲ႔ သူ ေကာက္သြားမွာျဖစ္ေၾကာင္း၊

    ဇန္နဝါရီ ၂၅ ရက္ထုတ္ ေၾကးမံု သတင္းစာမွ လူဝင္မႈၾကိးၾကပ္ေရးႏွင့္ ျပည္သူအင္အာ းဝန္ၾကီးဌာန အမ်ိဳးသား သန္းေခါင္စာရင္း ဦးစီးဌာနမွ ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဴပ္ ဦးျမင့္ၾကိဳင္၏ ေျပာၾကားခ်က္ကို ေကာက္ႏွဳတ္ေဖာ္ျပပါသည္။

  • ဘယ္ေခါင္မိုးေအာက္ ၀င္ရပါ့မလဲ

    ေရးသူ- ဦးဦး ေမွာ္ဆရာ
    1499478_203414843176655_1659250890_n
    ဦးခင္ရီက သန္းေခါင္စာရင္းကိစၥအျပီး တိုင္းရင္းသားစာရင္း ေနာက္ထပ္တိုးလာတဲ့ လူမ်ိဳးေတြကိုပါ ထပ္ထည့္ဖို႔ရွိတယ္ လို႕ ေလသံ ဟ ေနျပီ။ ဒါကို ခုခ်ိန္ထိ ဇေ၀ဇ၀ါျဖစ္ေနတဲ့ဆရာေတြ ကိုယ့္အခ်င္းခ်င္း ေသခ်ာတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးျပီး ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ခုခ်ဖို႕ လိုျပီထင္တယ္။

    က်ေနာ္လူတခ်ိဳ႕ရဲ့ အျမင္ေတြကို နားေထာင္ၾကည့္ေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာ နဲ႕ ပန္းေသး တို႕က သူတို႕ Identity အမွန္ကိုပဲ ထည့္မယ္လို႕သိရတယ္။ က်န္တဲ့ ျမန္မာမြတ္ဆလင္ေတြရဲ့ အသံေတြကေတာ့ တစ္ေယာက္ တစ္မ်ိဳး ျဖစ္ေနတုန္းပဲ။ ဒါလည္း က်ေနာ္စပ္စုထားတဲ့ လူအေရအတြက္အရ ေျပာတာပါ။ သူတို႕အျမင္ေတြ ကို ျခံဳၾကည့္ရင္ အုပ္စု(၃)မ်ိဳးေတြ႕ရတယ္။

    (၁)   တခ်ိဳ႕ပုဂၢိဳလ္ေတြက National Identity ကို မၾကာခင္ရလာလိမ့္မယ္လို႕ ေမွ်ာ္လင့္ေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သီးျခား ethnic identity တစ္ခုေဖၚထုတ္ဖို႕ မလိုဘူးလို႕ ဆိုတယ္။ သေဘာက လူမ်ိဳးေနရာမွာ `ျမန္မာ´ ဆိုတာပဲ ထည့္မယ္ေပါ့ေလ။

    (၂)   တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ဒီသန္းေခါင္စာရင္းက ဆံုးရံႈးေနတဲ့ လူနည္းစုအခြင့္အေရးအတြက္ အခ်ိန္ေကာင္း တစ္ခုလို႕ ယူဆတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီအခြင့္ေကာင္းကိုအသံုးခ်ျပီး ေဖ်ာက္ဖ်က္ခံထားရတဲ့ identity တစ္ခုကို ျပန္ေဖၚထုတ္ဖို႕ Identity ေပ်ာက္ေနတဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြအားလံုး တစုတစည္းတည္း ပမာဏတစ္ခုထိ ျပႏိုင္ဖို႕လိုတယ္လို႕ဆိုတယ္။ ဒီထဲမွာ အဓိက (၂)စု ထပ္ကြဲေနတယ္။

    (က)  တခ်ိဳ႕က- ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ေျမဒူး၊ ပသွ်ဴးတို႕က သူတို႕လူမ်ိဳးနာမည္သူတို႕ျဖည့္၊ တိုင္းရင္းသားစစ္စစ္မ်ား နဲ႔ တိုင္းရင္းသား-ေသြးေႏွာကျပား အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြက သက္ဆိုင္တဲ့ တိုင္းရင္းသားကုဒ္ပဲျဖည့္ျပီး၊ က်န္တဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြ အားလံုး `ပသီ´ အျဖစ္ရပ္တည္သင့္တယ္ လို႕ ဆိုတယ္။

    (ခ) တခ်ိဳ႕ကေတာ့-  မြတ္ဆလင္ေတြအားလံုးေပါင္းျပီး တခ်ိန္က `ဦးရာဇတ္´ကိုယ္တိုင္ ရပ္တည္ခဲ့ဖူးတဲ့ `ျမန္မာမြတ္ဆလင္´ ဆိုတဲ့ Identity ကိုပဲ ျပန္လည္အသက္သြင္းႏိုင္ဖို႕ ၾကိဳးစားသင့္တယ္။ ဗမာမြတ္ဆလင္လို႕ ခံယူသူေတြက ဗမာ/ျမန္မာ လူမ်ိဳးနဲ႔ေပါင္းျပီး၊ က်န္တဲ့ တိုင္းရင္းသားေသြးေႏွာေတြ ကေတာ့ တိုင္းရင္းသား အမည္ေအာက္မွာပဲ ေနသင့္တယ္ လို႕ဆိုတယ္။

    (၃)   အလြန္နည္းတဲ့ လူအေရအတြက္ေလာက္ကေတာ့ ဘယ္လိုပဲလုပ္လုပ္ `ကုလားက ကုလားပါပဲ၊ ဘာမွထူးလာမွာ မဟုတ္ဘူး´ လို႕ ခံယူၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူတို႕က ကိုယ့္မွတ္ပံုတင္ထဲကအတိုင္း ျဖည့္မယ္ (သို႕) ထည့္ခ်င္ရာ ထည့္လို႕ ေျပာမယ္  (သို႕)  `ကုလား` လို႕ပဲ ျဖည့္ခိုင္းမယ္ လို႕ ဆိုၾကတယ္။

    ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ဒီလိုအယူအဆေတြအားလံုးက ကိုယ္ပိုင္အခြင့္အေရးျဖစ္လို႕ အျပစ္တင္စရာ မရွိပါဘူး။ ဒီလို စပ္စုျပီးသကာလ က်ေနာ္လည္း ကိုယ့္အျမင္ကိုယ္ေျပာဖို႕ အခြင့္အေရးရွိတယ္လို႕ ယူဆျပီး ဆက္ေျပာခ်င္တယ္။ အေပၚကနံပါတ္စဥ္ေတြ အလိုက္ က်ေနာ့္အျမင္ကို ေျပာၾကည့္မယ္။

    (၁)  National Identity တစ္ခုတည္းျဖစ္လာဖို႕ဆိုတာ ဗမာ/ျမန္မာ ဆိုတဲ့ လူမ်ားစုၾကီးက လက္ရွိရထားတဲ့ အသာစီးရမႈကို စြန္႔လႊတ္ႏိုင္မလား၊ က်န္တဲ့ တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စုေတြကေရာ သူတို႕Identity ကို ဖံုးကြယ္ ခံျပီး ေသခ်ာေရရာမႈ မရွိတဲ့ ျမန္မာ/ဗမာလူမ်ိဳးအျဖစ္ ရပ္တည္ပါ့ မလားဆိုတာ ထည့္တြက္ရလိမ့္မယ္။ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒ နဲ႔ (၈၂) ႏိုင္ငံသားဥပေဒတို႕ ျပင္ဆင္/ဖ်က္သိမ္းျပီး ခ်ိန္ေလာက္မွာ `တိုင္းရင္းသား´ဆိုတဲ့ အယူအဆေတြထက္ `ႏိုင္ငံသား´ ဆိုတာကပဲ အဓိကျဖစ္သြားလိမ့္မယ္လို႕ က်ေနာ္လည္းေမွ်ာ္လင့္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအခ်ိန္ေရာက္ဖို႕ရာ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေရးအေနအထားကေန ဒီမိုကေရစီစနစ္တစ္ခုကို ေဖၚေဆာင္ႏိုင္ဖို႕ အခ်ိန္အတိုင္းအတာ ဘယ္ေလာက္ ၾကာႏိုင္မလဲဆိုတာ ထည့္စဥ္းစားသင့္တယ္။ ခုခ်ိန္ထိေတာ့ (၈၂) ႏိုင္ငံသားဥပေဒကို ဘယ္ ဒီမိုသမားကမွ အာရံုမက်ေသးဘဲ ၂၀၀၈ အေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ဖို႕သာ အေရးတၾကီးခံယူထားတာေတြ႕ရတယ္။ အစိုးရဘက္ကေတာ့ ခုခ်ိန္မွာ (၈၂)ႏိုင္ငံသားဥပေဒကို ျပင္ဆင္ဖို႕အစီစဥ္ လံုး၀ (လံုး၀) ((လံုး၀)) မရွိဘူးဆိုတာ မွတ္ထားၾကပါ။ ဒါ အေျခအေနမွန္ကို ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း အသိေပးတာပါ။ (၈၂)ဥပေဒျပင္ဖို႕ အစိုးရကိုျပည္ပကေန ရာဇသံေပးထားတယ္ဆိုတဲ့ လွိမ့္လံုးျဖီးလံုးေတြကို အဟုတ္မွတ္ျပီး ျပည္တြင္းကလူေတြ ကိုယ္တကယ္လုပ္ရမဲ့ ကိစၥမလုပ္ဘဲ သူ႔အလိုလိုအေျခအေနေကာင္းေတြ ရလာမယ္လို႕ ေမွ်ာ္လင့္ျပီး ေသြးေအးေနၾကမွာ ေတြးမိလို႕ ဒီလိုဖြင့္ေျပာတာပါ။ ယံုတာ၊ မယံုတာေတာ့ က်ေနာ့္အပိုင္းမဟုတ္ပါဘူး။

    (၂) ဒီသန္းေခါင္စာရင္းက ဆံုးရံႈးေနတဲ့ လူနည္းစုအခြင့္အေရးအတြက္ အခ်ိန္ေကာင္းတစ္ခုလို႔ က်ေနာ္ လည္းယူဆတယ္။ ဒီအခြင့္ေကာင္းကိုအသံုးခ်ျပီး ေဖ်ာက္ဖ်က္ခံထားရတဲ့ identity ေတြကို ျပန္ေဖၚထုတ္ ႏိုင္ဖို႕၊ မြတ္ဆလင္ေတြ တစုတစည္းတည္း လူဦးေရ ပမာဏတစ္ခုထိျပႏိုင္ဖို႕ ဆိုတာကိုလည္း အၾကမ္းဖ်င္း ေတာ့လက္ခံတယ္။ ဘယ္သူေတြက ဘယ္ေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာ ရပ္မလဲဆိုတာသာ ဆက္ေတြးမိတယ္။

    (က) ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ေျမဒူး၊ ပသွ်ဴးတို႕က ကိုယ့္လူမ်ိဳးနာမည္ပဲ ျဖည့္သင့္တာကို အျပည့္အ၀ လက္ခံတယ္။  သူတို႕ဟာ ယခင္သန္းေခါင္စာရင္းမ်ားနဲ႔ မွတ္တမ္းမ်ားမွာ အခိုင္အမာပါ၀င္ခဲ့တဲ့အတြက္ ဒီနာမည္ေပၚမွာ ျပန္ရပ္တည္ သင့္ပါတယ္။ (`ကသည္း´ဆိုတဲ့လူမ်ိဳးကေတာ့ မရွိေတာ့ဘူးလို႕ သိရတယ္။)

    သို႕ေသာ္ တိုင္းရင္းသားစစ္စစ္မ်ား နဲ႔ တိုင္းရင္းသား-ေသြးေႏွာကျပား အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြက သက္ဆိုင္တဲ့ တိုင္းရင္းသားကုဒ္ပဲ ျဖည့္ဖို႕ဆိုတဲ့အခ်က္ရယ္၊ က်န္တဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြအားလံုး `ပသီ´ အျဖစ္ရပ္တည္သင့္တယ္ ဆိုတဲ့အခ်က္မွာ စဥ္းစားစရာေတြရွိတယ္။ ဒီလို စဥ္းစားတဲ့အခါမွာ ေနာင္ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့ ဒီမိုကေရစီစနစ္ဆိုတာၾကီးကို ခဏေမ့ထားျပီး လက္ရွိစိန္ေခၚမႈမ်ိဳးကို အေျခခံျပီး စဥ္းစားျပီး ေျပာခ်င္ပါတယ္။

    ပထမတခ်က္က တိုင္းရင္းသားစစ္စစ္ဆိုတဲ့ထဲမွာ ဗမာ(သို႕)ရခိုင္လူမ်ိဳးအေနနဲ႔ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ကို တိုင္းရင္းသားတစ္ဦး အျဖစ္ အခြင့္အေရး တန္းတူေပးႏိုင္ မလားဆိုတာ ေတြးစရာပါ။ ဗမာစစ္စစ္သည္ပင္ အစၥလာမ္ဘာသာကိုးကြယ္ရင္ မွတ္ပံုတင္ထုတ္တဲ့အခါ အိႏၵိယလူမ်ိဳးေသြးေႏွာအျဖစ္ သက္ေသျပရတဲ့ အေျခအေနကို ေတြးမိတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလိုအေနအထားမ်ိဳးမွာ ေရြးစရာ ႏွစ္ခုရွိပါတယ္။ ကိုယ့္လူမ်ိဳး အမွန္ကို ေရြးႏိုင္သလို၊ ျမန္မာမြတ္ဆလင္ေတြကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ဘံုနာမည္(ဥပမာ- ပသီ) လိုဟာမ်ိဳးကို ေရြးခ်ယ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ဒီလို စဥ္းစားရသလဲဆိုရင္ က်ေနာ့္အသိထဲက ဗမာလူမ်ိဳး တခ်ိဳ႕ကေတာင္ သူတို႕လူမ်ိဳး နာမည္အစား `ပသီ´ ထည့္မယ္လို႕ ဆိုတာေတြ႕ရလို႕ပါ။ ဒါဟာ ႏိုင္ငံေရးအရ ေရြးခ်ယ္မႈ တစ္ခု အျဖစ္ ျမင္ပါတယ္။

    ဒုတိယအခ်က္က တိုင္းရင္းသားေသြးေႏွာ (ဥပမာ- ကခ်င္-အိႏၵိယမြတ္စ္)ေတြက သာသာယာယာပဲ တိုင္းရင္းသား ကုဒ္ျဖည့္မယ္ဆိုရင္ လက္ေတြ႔မွာ တိုင္းရင္းသား Majority ရဲ့ လြမ္းမိုးမႈ ခံရႏိုင္ေခ်ရွိတယ္။

    ဥပမာ – ရွမ္း-က်ဴလီယာမြတ္စ္ က ရွမ္းအျဖစ္ပဲျဖည့္လိုက္ရင္ တကယ္တမ္း ရွမ္းဗုဒၶ လူမ်ားစုၾကီးေအာက္မွာ ျမႈပ္သြားမလား ဆိုတာ ေတြးမိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလူေတြ တိုင္းရင္းသားခံယူမယ္ဆိုရင္လည္း ရသလို၊ မြတ္ဆလင္အားလံုးကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ဘံုနာမည္တစ္ခုေအာက္မွာ ၀င္ႏိုင္ရင္ေတာ့ ပိုေကာင္းမယ္လို႕ ျမင္တယ္။ ဒီမွာတခုေျပာခ်င္တာက ကိုယ့္မိဘ တဘက္ဘက္က ႏိုင္ငံျခားသား မ်ိဳးရိုး (ဥပမာ- အိႏၵိယ) ဆိုတာဟာ ႏိုင္ငံသား အျဖစ္ခံယူကတည္းက စြန္႔လႊတ္ျပီးသားျဖစ္လို႕ လံုး၀ေမ့ထားလိုက္ဖို႕သင့္ပါတယ္။

    တတိယအခ်က္က ယခင္မွတ္တမ္းေတြမွာ မပါ၀င္ခဲ့တဲ့ မြတ္ဆလင္ေတြအေနနဲ႕ ဘယ္လိုလုပ္ႏိုင္မလဲ ဆိုတာ စဥ္းစားတာပါ။ ဥပမာ- စူရတီလူမ်ိဳးတစ္ဦးက ကိုယ့္လူမ်ိဳးနာမည္ကိုပဲ ျဖည့္တဲ့အခါ ၂၀၁၄ မွာ ဒီလူမ်ိဳးအေရအတြက္ ဘယ္ေလာက္ ရွိခဲ့သလဲဆိုတဲ့ ထုတ္ျပန္ျခင္းမရွိတဲ့ မွတ္တမ္းထဲမွာေတာ့ ပါသြား ႏိုင္ပါတယ္။ ေလာေလာဆယ္ ဒီထက္ပိုျပီးေတာ့ ဘာမွအက်ိဳးထူးစရာေတာ့ မျမင္ပါဘူး။ ဒီလူမ်ိဳးစုေတြ တခုခ်င္းစီက Very Minority ပါ။ တကယ္လို႕သာ ဒီလိုလူမ်ိဳးစုငယ္ေတြ အားလံုးေပါင္းျပီး အေပၚမွာ ေျပာခဲ့သလို လူမ်ိဳးနာမည္တစ္ခုေအာက္မွာ တစုတစည္းတည္း ပမာဏ တစ္ရပ္ထိျပႏိုင္မယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံေရးအရလည္း အက်ိဳးရွိေအာင္ အသံုးခ်ႏိုင္စရာရွိပါတယ္။ သန္းေခါင္စာရင္းေကာက္ရတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ အတိုင္း  အစိုးရက Socio and Economic life developments planning ေတြ ခ်မွတ္ တဲ့အခါမွာ ဒီလူစုၾကီးအတြက္ မျဖစ္မေန စဥ္းစားရမဲ့ အေနအထားေတြ ရွိလာႏိုင္တယ္။ ေနာက္ျပီး ဒီကရလာမဲ့ figure ကုိ ၂၀၁၅ ႏိုင္ငံေရးမွာ အသံုးခ်ႏိုင္ဖို႕ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ရွိပါတယ္။

    (ခ) `ဦးရာဇတ္´ကိုယ္တိုင္ရပ္တည္ခဲ့ဖူးတဲ့ `ဗမာမြတ္ဆလင္´ ဆိုတဲ့ Identity ကိုပဲ ျပန္လည္အသက္ သြင္းႏိုင္ဖို႕၊ ဗမာ/ျမန္မာလူမ်ိဳးနဲ႔ ေပါင္းဖို႕ဆိုတဲ့ အယူအဆကေတာ့ အားနည္းခ်က္ေတြ ပိုမ်ားပါတယ္။ ဦးရာဇတ္ကို အျပစ္တင္တာ မဟုတ္ေပမဲ့ ခုခ်ိန္မွာေတြးမိတာတစ္ခုကို ေျပာခ်င္ပါတယ္။ တကယ္လို႕သာ အဲဒီတုန္းက ဗမာလူမ်ိဳးအျဖစ္မရပ္တည္ခဲ့ဘဲ သီးျခားတိုင္းရင္းသားအျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့ရင္ ပင္လံုစာခ်ဳပ္မွာလက္မွတ္ေရးထိုးထားတဲ့ တိုင္းရင္းသားတစ္ခုအျဖစ္ ခုခ်ိန္မွာ ရွိေနမွာပါ။ ေနာက္ျပီး ဦးရာဇတ္က ဗမာအျဖစ္ခံယူစဥ္ တုန္းက အေျခခံဥပေဒမျပီးေသးသလို၊ ႏိုင္ငံသားဥပေဒလည္း မျဖစ္လာေသးပါ။

    ဒါ့ျပင္ ဥပေဒေရးဆြဲသူမ်ားထဲတြင္ ဦးရာဇတ္ကိုယ္တိုင္လို ဖယ္ထုတ္လို႕မရတဲ့ ပုဂၢိဳလ္ပါ၀င္ေနတဲ့ အခ်ိန္ျဖစ္တယ္။ ခုလက္ရွိအေနအထားႏွင့္ ယွဥ္ျပီး စဥ္းစားေစခ်င္ပါတယ္။ ခုခ်ိန္မွာ (၂၀၀၈) အေျခခံ ဥပေဒ ႏွင့္ ၈၂ ႏိုင္ငံသားဥပေဒ ရွိေနပါတယ္။ အစိုးရတစ္ရပ္ရဲ့ ပံုစံ၀င္ေနတဲ့ ေရြးေကာက္ခံလႊတ္ေတာ္ လည္း ရွိေနပါတယ္။ တရာမွ်တမႈ  ရွိတာ၊မရွိတာက တစ္ပိုင္းပါ။ ေနာက္ျပီး အစိုးရအထက္ပိုင္းမွာ ဦးရာဇတ္ကဲ့သုိ႕ အေရးပါတဲ့ မြတ္ဆလင္တစ္ဦးတေလမွ မရွိပါ။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ့္တစ္ဦးတည္း အျမင္ေျပာရရင္ ဗမာနဲ႔ေပါင္းျပီး အားျဖည့္မယ္ဆိုတဲ့ကိစၥ လံုး၀မလုပ္သင့္ပါ။

    (၃) `ကုလားက ကုလားပဲ။ ဘာလုပ္လုပ္ ထူးမွာမဟုတ္ဘူး´ဆိုတဲ့အေတြးမ်ိဳးက ကိုယ္ကိုယ္တိုင္အတြက္ အႏၱရာယ္ပါ။ အမွန္က ကုလားျဖစ္လို႕ ဘာမွမထူးတာမဟုတ္၊ ဘာမွမလုပ္ေသးလို႕ ဘာမွမထူးတာပါ။ ကိုယ့္မွတ္ပံုတင္အတိုင္းျဖည့္မယ္ ဆိုတဲ့သူမ်ား ေသခ်ာစဥ္းစားၾကပါ။ ကိုယ့္နဲ႕မဆိုင္တဲ့လူေတြက လူမ်ိဳး ၆မ်ိဳး ၇ မ်ိဳးေလာက္တြဲေပးထားတဲ့ မွတ္ပံုတင္ပါ လူမ်ိဳးတြဲၾကီးကို ျဖည့္မလား၊ ကိုယ့္ လူမ်ိဳးနာမည္ ကိုယ္တိုင္ ျပဌါန္းမလား။ ဒီကိစၥက စြန္႔စားစရာေတာင္ မလိုပါ။ အမ်ားသေဘာတူတဲ့ ဘံုးေခါင္စဥ္တစ္ခု တည္းေအာက္မွာ ရပ္သင့္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကမန္၊ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ေျမဒူး၊ ပသ်ွဴးအျပင္ က်န္တဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္အင္အား ဘယ္အတိုင္းအတာထိရွိသလဲဆိုတာ ျပဖို႕ေကာင္းတဲ့ အခ်ိန္ပါ။

    ခုလက္ရွိ ျမန္မာျပည္က မြတ္ဆလင္ေတြရဲ့ အေနအထားက ႏုိင္ငံေရးဘက္မွာ ဂရုထားေလာက္တဲ့ အေနအထား မရွိေသးပါဘူး။ ဒါဟာ ႏိုင္ငံေရးအရ ရံႈးေနတဲ့အခ်က္ပဲ။ လူမ်ားျပီး ပြဲမစည္ဘူးလို႕ ေျပာရမယ္ထင္တယ္။ ကိုယ့္ ရပိုင္ခြင့္ကိုေတာင္းဆိုဖို႕ဆိုတာလည္း လက္ရွိအေနအထားကေန ဥပေဒေဘာင္ထဲက ႏိုင္ငံေရး အရ  ေတာင္းဆိုဖို႕ဆိုရင္  အမ်ားစုက စုစည္းဖို႕လိုအပ္တယ္လို႕ ျမင္ပါတယ္။ ဒါေတြကေတာ့ က်ေနာ့္မွာရွိတဲ့ အခြင့္အေရးအရ မည္သူ႕ကိုမွ် ပုတ္ခတ္တိုက္ခိုက္ လိုတဲ့ ဆႏၵမပါဘဲေရးထားတဲ့ အျမင္သက္သက္သာ ျဖစ္ပါတယ္။

    ဦးဦး ေမွာ္ဆရာ
    (၁၃-၁၂-၁၃)

    ေဆာင္းပါးရွင္၏ ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ေဖာ္ျပပါသည္။

    * ေဆာင္းပါးရွင္၏ အျမင္ႏွင့္ အာေဘာ္သာျဖစ္ပါသည္။

  • သန္းေခါင္စာရင္းတြင္ အသံုးျပဳမည့္ နည္းပညာ

    ဇန္နဝါရီ ၂၂၊ ၂၀၁၃
    M-Media
    ေရးသူ- O’Laie Manzu

    ocr_icr copy

    ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ အတြင္းမွာ ပထမဆံုးအၾကိမ္ေကာက္ခံမယ့္ ျပည္လံုးကၽြတ္သန္းေခါင္စာရင္းကို အဂၤလန္အေျခစိုက္ DRS Data Services ကုမၸဏီကေန ဦးေဆာင္သြားမယ္လို႔သိရပါတယ္။ ဒီကုမၸဏီဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေတြမွာလည္း ဆူဒန္၊ ေမလဝီ၊ ႏိုက္ဂ်ီးရီးယား၊ အီသီယိုပီးယား၊ ကင္မရြန္၊ တန္ဇန္းနီးယား၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ဇန္ဘီယား အစရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ျပည္လံုးကၽြတ္သန္းေခါင္ စာရင္းေကာက္ခံရာမွာလည္း တာဝန္ယူေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ပါတယ္။ အခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ေရြးေကာက္ပြဲမွာလည္း သူတို႔ ဝန္ေဆာင္မႈေတြေပးခဲ့ပါတယ္။

    လက္ရွိအေနအထားအရ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အိမ္ေထာင္စု ၁၁ သန္းရွိျပီး လူဦးေရ (၅၅) သန္းနဲ႔ သန္း (၇၀) အၾကားရွိတယ္လို႔ ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ တစ္အိမ္ေထာင္ ေဖာင္ပံုစံ တစ္ေစာင္ႏႈန္းနဲ႔ေကာက္ခံမွာျဖစ္လို႔ ေဖာင္ပံုစံ အေစာင္ေရ ၁၆ သန္းေလာက္ကိုလည္း ပံုႏွိပ္ထားပါတယ္။ ဒီေလာက္မ်ားျပားလွတဲ့ေဖာင္ပံုစံေတြကို အခ်ိန္တိုအတြင္း စာရင္းျပဳစုရာမွာ တိက်မွန္ကန္ဖို႔အတြက္ အမွတ္အသားေတြကို အလိုအေလၽွာက္ ဖမ္းယူစာရင္းသြင္းႏိုင္တဲ့ Optical Mark Recognition (OMR) နည္းပညာနဲ႔ လက္ေရးနဲ႔ေရးထားတဲ့ စကားလံုးေတြကို ကြန္ပ်ဴတာစကားလံုး အသြင္ေျပာင္းျပီး ဖမ္းယူ စာရင္းသြင္းႏိုင္တဲ့ Intelligent Character Recognition (ICR) နည္းပညာေတြကို အသံုးျပဳျပီး စာရင္းျပဳစုမွာျဖစ္ပါတယ္။

    OMR နည္းပညာကေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အက်ယ္တဝန္းအသံုးျပဳေနၾကျပီး အထူးသျဖင့္ စာေမးပြဲေျဖရာမွာ အသံုးျပဳၾကတဲ့ စနစ္တစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ အလြယ္ကူဆံုးေျပာရရင္ေတာ့ အတန္းေက်ာင္းေတြက “မွား-မွန္” နဲ႔ “အမွန္ေရြး” အစရွိတဲ့ ေမးခြန္းပံုစံေတြမွာ အသံုးျပဳလို႔ရတဲ့ စနစ္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ေဖာင္ပံုစံေပၚမွာ နံပါတ္အစဥ္အလိုက္ သတ္မွတ္ထားျပီး ေရြးခ်ယ္ရမယ့္ေနရာေတြမွာေတာ့ စက္ဝိုင္း ေသးေသးေလးေတြ ထားရွိပါတယ္။ ေျဖဆိုသူေတြက မိမိေျဖဆိုလိုတဲ့ အေျဖရဲ႕ စက္ဝိုင္းေလးေတြကို ခဲတံနဲ႔ စက္ဝိုင္းတစ္ခုလံုး အျပည့္ ခဲေရာင္ခ်ယ္ၾကရပါတယ္။ ဒီလိုခဲေရာင္ခ်ယ္ထားတဲ့ အေျဖလႊာစာရြက္ေတြကို Scanner လို႔ေခၚတဲ့ ပံုရိပ္ဖမ္းစက္ထဲမွာထည့္ျပီး ခဲသားေတြကို ဖမ္းယူမွတ္တမ္းတင္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ဥပမာ နံပါတ္ (၁) ကို ခဲေရာင္ခ်ယ္ထားတာက ဘယ္ႏွစ္ဦး၊ နံပါတ္ (၂) ကို ခဲေရာင္ခ်ယ္ထားတာက ဘယ္ႏွစ္ဦး အစရွိသျဖင့္ စာရင္းျပဳစုပါတယ္။ ဒီစာရင္းရြက္ေတြကို တစ္ရြက္ခ်င္းစီ စမ္းစစ္ေနစရာမလိုဘဲ အေျဖလႊာေတြေပၚက အခ်က္အလက္ေတြ ကြန္ျပဳတာေပၚမွာ စာရင္းဇယားေတြနဲ႔ တကြေပၚလာမွာျဖစ္ပါတယ္။

    ICR နည္းပညာကေတာ့ OMR စနစ္လိုမ်ိဳးေရြးခ်ယ္ရမယ့္ အေျဖေတြကို တသက္မွတ္တည္း သက္မွတ္လို ႔မရတဲ့အခါမ်ိဳးမွာ လက္ေရးနဲ႔ေရးေျဖခြင့္ျပဳျပီး လက္ေရးေတြရဲ႕ ပံုရိပ္ေတြကို ဖမ္းယူ မွတ္တမ္းတင္တဲ့ စနစ္ျဖစ္ပါတယ္။ အတန္းေက်ာင္းေတြက “ကြက္လပ္ျဖည့္” ဆိုတဲ့ ေမးခြန္ပံုစံမ်ိဳးေတြမွာ အသံုးျပဳပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္သိပ္မၾကာေသးမွီကမွ ျမန္မာ့ သိပၸံႏွင့္ နည္းပညာဝန္ၾကီးဌာနကေန လက္ေရးနဲ႔ေရးထားတဲ့ ဗမာစာ ရဲ႕ပံုရိပ္ကိုဖမ္းယူျပီး ကြန္ျပဳတာ စကားလံုးအျဖစ္ အလိုအေလၽွာက္ေျပာင္းႏိုင္တဲ့ Myanmar Intelligent Character Recognition (MICR) နည္းပညာ တစ္ရပ္ ေပၚထြက္လာဖို႔ အတြက္ ၾကိဳးပမ္း လုပ္ေဆာင္လာခဲ့ပါတယ္။ ဒီနည္းပညာဟာ လူမ်ိဳးအမည္ေနရာမွာ လက္ရွိ သတ္မွတ္ထားေပးတဲ့ ကုတ္နံပါတ္ေတြထဲမွာ မပါတဲ့ လူမ်ိဳးအမည္ကို လက္ေရးနဲ႔ေရး ထည့္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အဲဒီလို လက္ေရးနဲ႔ ေရးထည့္ထားတာေတြကို ICR နည္းပညာကို အသံုးျပဳျပီး ကြန္ျပဴတာ စကားလံုးေတြ အျဖစ္ျပန္ေျပာင္းမွာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာမွ OMR နည္းပညာကို အသံုးျပဳျပီး စုေဆာင္းထားတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြနဲ႔ ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းမွာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ေရးေတြကို ပံုရိပ္ဖမ္းရတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ရလဒ္ကေတာ့ ရာႏႈန္းျပည့္ မွန္ကန္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ အၾကမ္းအားျဖင့္ အျခားဘာသာေတြမွာ ပ်မ္းမၽွ ၉၇% ႏႈန္းေလာက္ မွန္ကန္မႈရွိတယ္ဆိုေပမယ့္ လက္ေရးနဲ႔ေရးထားတဲ့ ဗမာ စာလံုးေတြကိုေတာ့ ဘယ္ေလာက္ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ မွန္ေအာင္ ဖမ္းယူမွတ္တမ္း တင္ႏိုင္သလဲဆိုတာကိုေတာ့ သဲသဲကြဲကြဲမသိရေသးပါဘူး။ အကယ္လို႔မ်ား ၃% မွားတယ္ဆိုရင္ေတာင္မွ လူတစ္သိန္းမွာ (၃၀၀၀) ေလာက္က စာရင္းလြဲေနလိမ့္မယ္လို႔ ခန္႔မွန္းႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လူမ်ိဳးစုစာရင္းမွာ OMR စနစ္အတြက္ ကုတ္နံပါတ္ေတြမရတဲ့ လူမ်ိဳးေတြအတြက္ကေတာ့ လက္ေရးနဲ႔သာေရးထည့္ရမွာျဖစ္ျပီး စာရင္းမွားႏိုင္ေခ်လည္းပိုမ်ားပါလိမ့္မယ္။

    ေကာက္ခံရရွိထားတဲ့ သန္းေခါင္စာရင္းအေျဖလႊာေတြကို ေမ လ ပထမအေလာက္မွာ စတင္ျပီး ပံုရိပ္ဖမ္းစက္ေတြထဲမွာထည့္ကာ အခ်က္အလက္ေတြကို စုေဆာင္းမွာျဖစ္ျပီး ၾသဂုတ္လ ေလာက္မွာေတာ့ ရလဒ္ေတြသိရမွာျဖစ္ပါတယ္။

    ** O’Laie Manzu မွ M-Media သို႔ ေပးပို႔လာေသာ ေဆာင္းပါးျဖစ္ပါသည္။

  • သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ခံရာတြင္ ရိုဟင္ဂ်ာ ႏွင့္ အျခား လူမ်ိဳးစုမ်ားတြက္ သီးသန္႔ ကုဒ္မ်ား ထားေပးရန္ ပါတီ ၂ ခု ပူးေပါင္းေတာင္းဆို

    ဇန္နဝါရီ ၁၀-၂၀၁၄
    M-Media
    A.N.Lay
    1601133_645576468818160_1790106502_n
    ရန္ကုန္။          ။ ရုိဟင္ဂ်ာႏွင့္ သန္းေခါင္စာရင္း အေရး သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲကုိ (အမ်ဳိးသားဖြံ႕ျဖဳိး တုိးတက္ေရး ဒီမုိကရက္တစ္ ပါတီ (NDPD) ႏွင့္ ဒီမုိကေရစီႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးပါတီ (DHRP) တုိ႕ ပူးေပါင္း၍ ရန္ကုန္ျမဳိ႕ ဘုိကေလးေစ်းလမ္း အမွတ္၁၁၆-၁၁၈ (၆လႊာ)(B) ဒီမုိကေရစီႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးပါတီ ဌာနခ်ဳပ္၌ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

    ” ႏုိင္ငံေတာ္က လုိလားေနတဲ့ ပူးတြဲပါဝင္ လႈပ္ရွားဖုိ႕ ကိစၥမွာ ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ပါတီဝင္ ႏွစ္ခုစလုံးက ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕ စီမံကိန္းေတြမွာ ပါဝင္ခ်င္တဲ့စိတ္ ဝုိင္းဝန္းကူညီခ်င္တဲ့ စိတ္ရွိတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ဒီသတင္းစာရွင္းလင္းပြဲကုိ ျပဳလုပ္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ရခုိင္မွာျဖစ္ေနတဲ့ ကိစၥေတြကို ရခုိင္ျပည္သူျပည္သားမ်ား ညွိႏႈိင္းေဆြးေႏြးမွ ညီညာ ေခ်ာေမြ႕မွာျဖစ္တယ္လုိ႕ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္မ်ားက ခံယူတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာရွိတဲ့ လူမ်ဳိးေရး ႏုိင္ငံေရး အင္အားစု အားလုံးနဲ႕ပူးေပါင္းျပီးေဆာင္ရြက္ခ်င္တဲ့ စိတ္ရွိေၾကာင္းကုိ ထုတ္ေဖာ္ျပခ်င္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ႏွင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္မွ ျပည္သူမ်ား၏ ခံစားခ်က္၊ အခက္အခဲႏွင့္ အေျခခံ လုိအပ္ခ်က္မ်ားကို သက္ဆုိင္သူမ်ား အားလုံးႏွင့္ ျမန္မာျပည္သူ အားလုံးလည္း သိေအာင္ ကြ်န္ေတာ္တုိ႕ ပါတီႏွစ္ခုက ပူးေပါင္ျပီး သတင္းစာရွင္းလင္း ျပဳလုပ္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္လုိ႕” ဒီမုိကေရစီႏွင့္ လူ႕အခြင့္အေရးပါတီ ဥကၠဌ ဦးေက်ာ္မင္းက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ၎ေနာက္ အဆုိပါသတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ ပါတီႏွစ္ခု၏ အၾကံျပဳခ်က္ႏွင့္ တုိက္တြန္းခ်က္မွာ ” လူမ်ဳိးအားလုံး၏ တန္းတူ ညီမွ်မႈကို အသိအမွတ္ျပဳသင့္ေၾကာင္း၊ အိမ္ရွင္၊ဧည့္သည္ဟု မခြဲျခားသင့္ေၾကာင္း၊ ေျမာက္ဦး ႏုိင္ငံေတာ္ ထူေထာင္ရာတြင္ပင္ ပါဝင္သူမ်ားကုိ ဧည့္သည္ဟု သတ္မွတ္၍ မရႏိုင္ေၾကာင္း ၊ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ျပီးသူမ်ားကုိ ႏုိင္ငံသားအဆင့္ မေလ်ာ့သင့္ေၾကာင္း၊  အထက္ေဖာ္ျပပါ ေဒသခံ အစၥလာမ္ ဘာသာဝင္မ်ားသည္ ေမြးရာပါ ႏုိင္ငံသားျဖစ္သည့္ အေလ်ာက္ႏုိင္ငံသား အခြင့္အေရး အျပည့္အဝရရွုိႏုိင္ရန္ ႏုိင္ငံေတာ္ အစုိးရမွ ေဆာင္ရြက္ေပးသင့္ေၾကာင္း၊  ျပည္ေထာင္စု လ.ဝ.က ဝန္ၾကီးမွလည္း ၂၀၁၄ ခု လူဦးေရစာရင္းေကာက္ယူရာတြင္ လူမ်ဳိးအမည္ကုိ လြတ္လပ္စြာေရးသားႏုိင္ေၾကာင္း၊ ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားမွ ဝို္င္းဝန္းကူညီေပးရန္ လမ္းညြန္မႈေပးထားျပီးျဖစ္ေၾကာင္း၊ သန္းေခါင္စာရင္း ေကာက္ခံျခင္းသည္ တုိင္းရင္းသား၊ ႏုိင္ငံသား သတ္မွတ္ျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း၊ လူဦးေရစာရင္း ေကာက္ယူျခင္းသာျဖစ္သည္ဟု ျပည္ေထာင္စု လ.ဝ.က ဝန္ၾကီးက ႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားအား ေခၚယူရွင္းျပခဲ့ေၾကာင္း၊  ထုိသုိ႕ ေကာက္ခံရာတြင္ တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိး (၁၃၅) မ်ဳိး အတြက္ ကုဒ္နံပါတ္ ရွိသျဖင့္ လူမ်ဳိးစုစာရင္း အတိအက်ျပဳစုရန္ လြယ္ကူပါေၾကာင္း၊ တုိင္းရင္းသား (၁၃၅) မ်ဳိးတြင္ မပါဝင္ေသာ တုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုမ်ားလည္းရွိပါေၾကာင္း ၊ အခ်ဳိ႕မွာ လူဦးေရအားျဖင့္ သိန္း၊ သန္းခ်ီ၍ရွိပါေၾကာင္း၊  ထုိလူမ်ဳိးစုမ်ားျဖစ္ေသာ ဇုိမီး၊ ပသီ၊ ရွမ္းနီ၊ ကူကီး၊ ရုိဟင္ဂ်ာ စသည္တုိ႕က အမွတ္စဥ္( ၁၁) ကုဒ္နံပါတ္ (၉၁၄) အျခား ဇယားတြင္ ျဖည့္စြက္ႏုိင္သည္ဟု ဝန္ၾကီးက ရွင္းျပခဲ့ေၾကာင္း၊  တုိင္းရင္းသာား (၁၃၅) မ်ဳိးတြင္ မပါေသးေသာ တစ္ျခားလူမ်ဳိးစုမ်ားႏွင့္ လူဦးေရ တစ္သန္းေက်ာ္ရွိေသာ ရုိဟင္ဂ်ာ လူမ်ဳိးမ်ားကုိ အျခား (Other) မွာ ေရာေႏွာမထားဘဲ သီးျခားကုဒ္နံပါတ္တစ္ခုစီ သတ္မွတ္ေပးရန္ ေတာင္းဆုိလုိက္ပါေၾကာင္း၊ ထုိသုိ႕ သီးျခားကုဒ္နံပါတ္ စီစဥ္ေပးျခင္းသည္ ႏုိင္ငံေတာ္ အတြက္ေရာ၊ ရုိဟင္ဂ်ာ လူမ်ဳိးမ်ားအတြက္ပါ ေလ်ာကန္ သင့္ျမတ္ေသာ ေျဖရွင္းခ်က္တစ္ရပ္ျဖစ္ပါေၾကာငး္၊ သုိ႕ျဖစ္ပါ၍ တစ္ျပည္လုံးရွိ ရုိဟင္ဂ်ာမ်ားက မိမိလူမ်ဳိးအမည္ကုိ “ရုိဟင္ဂ်ာ”  ဟုျပတ္သားမွန္ကန္စြာ ျဖည့္စြက္ပါရန္ကုိ ပါတီႏွစ္ခုက တုိက္တြန္းအၾကဳံျပဳခဲ့ေၾကာင္း၊ ရွင္းလင္းပြဲတြင္ေျပာၾကားခဲ့ပါသည္။

    အဆုိပါ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲသုိ႕ ဖိတ္ၾကားထားသည့္ ဧည့္သည္ေတာ္မ်ားႏွင့္ မီဒီယာမ်ား တက္ေရာက္ၾကျပီးမီဒီယာမ်ားမွလည္း သိရွိလုိသည္မ်ားကုိ ေမးျမန္းျပီးေနာက္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲကုိ ၄ နာရီအခ်ိန္တြင္ ရုပ္သိမ္းခဲ့သည္။

  • ၂၀၁၄ သန္းေခါင္ စာရင္းႏွင့္ ျမန္မာမြတ္စလင္

    ဒီဇင္ဘာ ၁၁၊ ၂၀၁၃
    M-Media
    ေဆာင္းပါးရွင္-O’Laie Manzu

    myanmar census 2012

    ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ သန္းေခါင္စာရင္းေကာက္ခံတဲ့အခါမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြက ဘယ္လူမ်ိဳးအျဖစ္ ျဖည့္စြက္ သင့္သလဲဆိုတဲ့ အေမးခြန္းအေပၚမွာ ေဆြးေႏြးမႈေတြ၊ ျငင္းခုန္မႈေတြေပၚလာပါတယ္။ ဒီကိစၥဟာ သမိုင္းတြင္မယ့္ အေရးၾကီးကိစၥရပ္ တစ္ခုျဖစ္တဲ့ အတြက္ ေဆြးေႏြးသင့္တယ္။ ျငင္းခုန္သင့္တယ္။ ဒါေပမယ့္ အေျဖရွိရာဆီကိုေတာ့ ဦးတည္သင့္ပါတယ္။ သမိုင္း တေလၽွာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေနထိုင္ၾကတဲ့ အစၥလာမ္သာသနာဝင္ေတြရဲ႕ လူမ်ိဳးေရးကိစၥ အျငင္းပြားလာခဲ့ၾကရင္း ဒီေန႔ဒီအခ်ိန္မွာ ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြ နင္းျပား ျပားေနၾကရတယ္။ တစ္စုတစ္စည္းတည္းေျဖရွင္းႏိုင္မယ့္ အင္အားလည္းမရွိဘူးျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီလိုျငင္းၾက ခံုၾကရင္း ဒီနင္းျပားဘဝ ေႏွာင္မ်ိဳးဆက္ေတြကို အေမြအျဖစ္ လက္ဆင့္ကမ္းၾကရမယ့္အေရး စိုးရိမ္မိျပီး သံုးသပ္မိသမၽွကို အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေရးသားလိုက္ရပါတယ္။

    ဘံုအမည္

    ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ အစၥလာမ္သာသနာဝင္ေတြကို ပသီ၊ ပသီကုလား၊ ေဇတဘာဒီ၊ ကုလား၊ မဟာေမဒင္၊ ဗမာမူဆလင္ နဲ႔ ျမန္မာမြတ္စလင္ ဆိုျပီး ဘံုနာမည္ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔သမိုင္းတေလ်ာက္ေခၚလာခဲ့တယ္ဆိုတာ အားလံုးအသိဘဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဘံုနာမည္ ေတြထဲမွာမွ ပသီ နဲ႔ ဗမာမူဆလင္ ကေတာ့ ဘံုနာမည္အျဖစ္ေခၚ တာရွိသလို ေရွးအက်ဆံုး အစၥလာမ္သာဝင္လူမ်ိဳးစုကေနဆင္းသက္လာတဲ့ သီးျခားလူမ်ိဳးစု တစ္စုကို ေခၚတဲ့ လူမ်ိဳးစုနာမည္လို႔လည္း သက္မွတ္ေနၾကတာရွိပါတယ္။ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္မွာက်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ဗမာမြတ္စလင္ကြန္ဂရက္ (ဗမက) ရဲ႕ဆံုးျဖတ္ခ်က္အရ ဗမာမူဆလင္ (အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ ဗမာ လူမ်ိဳး) ဆိုတဲ့ ဘံုနာမည္ေအာက္မွာ ဗမာ လူမ်ိဳးေတြနဲ႔တန္းတူ လူမ်ားစုအခြင့္အေရးယူမယ္ဆိုျပီး ဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ေတာ့ ႏိုင္ငံအမည္ကို အဆြဲျပဳျပီး ျမန္မာမူဆလင္၊ ျမန္မာ မြတ္စလင္လို႔ ျဖစ္လာျပန္တယ္။ ဘံုနာမည္ အေၾကာင္းေျပာမယ္ဆိုရင္ အဓိကထား စဥ္းစားရမယ့္ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္ရွိတယ္။ ပထမအခ်က္ကေတာ့ ဒီဘံုနာမည္ဟာ ဘယ္သူေတြကို ရည္ညြန္း ေခၚေဝၚတဲ့ဘံုနာမည္လဲ ဆိုတာသံုးသပ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ကိုးကြယ္တဲ့ဘာသာကိုအေျခခံတာလား၊ လူမ်ိဳးစုေတြကိုအေျခခံတာလား၊ မ်ိဳးရိုးဇစ္ျမစ္ကိုအေျခခံတာလား၊ ဒါမွမဟုတ္ လူ႔အသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုကိုအေျခခံတာလား ဆိုတာ ျပန္လည္သံုးသပ္ဖို႔လိုပါတယ္။ ေနာက္ထပ္အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ကေတာ့ ဒီလို ဘံုနာမည္ တစ္ခု လိုအပ္သလား ဆိုတာကိုလည္း ခြဲျခားစိတ္ျဖာဖို႔လိုပါတယ္။

    ျမန္မာမြတ္စလင္

    ၂၀၁၄ သန္းေခါင္စာရင္းကိစၥေဆြးေႏြးၾကရင္း ကုလား၊ ပသီ၊ ျမန္မာ နဲ႔ ျမန္မာမြတ္စလင္ဆိုတဲ့ အမည္နာမည္ေတြအနက္က ဘံုနာမည္တစ္ခုရဲ႕ေအာက္မွာ တရားဝင္ တညီတညြတ္တည္းသံုးစြဲၾကဖို႔ တိုက္တြန္းတာေတြေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးေရစီးေၾကာင္းအရ ယခုလက္ရွိသံုးစြဲေနတဲ့ ျမန္မာမြတ္စလင္ဆိုတာ လူမ်ိဳးနဲ႔ ဘာသာဒြန္တြဲေနတဲ့အတြက္ လူမ်ိဳးတစ္ခုအျဖစ္ရပ္တည္ဖို႔မရႏိုင္ေၾကာင္း အေတာ္မ်ားမ်ားလက္ခံလာတဲ့သေဘာရွိပါတယ္။ အကယ္လို႔သာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြကို ရည္ညြန္းေခၚေဝၚတဲ့ ဘံုနာမည္ဆိုရင္ေတာ့ “ျမန္မာမြတ္စလင္” ဆိုတာ အသင့္ေတာ္ဆံုးပါဘဲ။ ဒါဟာ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ လူ႔အသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုလံုးကို ျခံဳငံုျပီး ေခၚေဝၚတဲ့အမည္တစ္ခုသာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီမိုကေရစီစနစ္လို လူထုကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ေခတ္ကာလမွာ ျမန္မာမြတ္စလင္ (ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္) ေတြကို ကိုယ္စားျပဳဖို႔ ႏိုင္ငံေရးအရလည္း စဥ္းစားဖို႔လိုေသးတယ္။ ကိုယ္စားလွယ္ရွိမွလည္း ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြရဲ႕အေရး ႏိုင္ငံေရးစဥ္္ျမင့္မွာ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးလို႔ရမွာကို။ တခ်ိန္တည္းမွာလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ဘာသာေရးကိုယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးစနစ္မဟုတ္တဲ့အတြက္ ျမန္မာမြတ္စလင္ဆိုတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြကို သီးျခားကိုယ္စားျပဳမယ့္ ကိုယ္စားလွယ္ရႏိုင္ဖို႔ကေတာ့ သဘာဝမက်ျပန္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဘာသာတူသူေတြကို စုျပီးေခၚတဲ့ ဘံုအမည္အစား လူမ်ိဳးစုကို အေျခခံတဲ့ ဘံုအမည္အျဖစ္ ေျပာင္းလဲ စဥ္းစားလာၾကခဲ့တယ္။ ျမန္မာမြတ္စလင္ဆိုတာ ဘယ္လိုလူေတြလည္း ဆိုတာကို စဥ္းစားလာခဲ့ၾကတယ္။ ပသီ၊ ကုလား၊ ျမန္မာ ဆိုတဲ့ လူမ်ိဳးစုအမည္ကို စဥ္းစားဖို႔ ေပၚလာတယ္။

    ပသီ လူမ်ိဳး

    အခုတေလာ ပသီလူမ်ိဳးအျဖစ္ခံယူၾကဖို႔ တိုက္တြန္းေနတာေတြျပန္ေပၚလာတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခက္တာက ပသီဆိုတာကိုရႈ႕ျမင္တဲ့ အျမင္ေတြကလည္း ကြဲေနေသးတယ္။ တခ်ိဳ႕က ပသီလူမ်ိဳးဆိုတာ ေရွ႕အက်ဆံုး ေတာင္အာရွနဲ႔ အေရွ႔အလယ္ပိုင္းက ဆင္းသက္လာတဲ့ လူမ်ိဳးစုေတြကေန ေပါက္ဖြားလာတဲ့ သီးျခားလူမ်ိဳးစုတစ္စုျဖစ္တယ္လို႔ သတ္မွတ္ၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕ၾကျပန္ေတာ့ ပသီဆိုတာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေနထိုင္ၾကတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ပသၽွဴး၊ ပထန္၊ မယ္မန္၊ က်ဴလီယာ၊ စူရ္သီ အစရွိတဲ့လူမ်ိဳးေတြအပါအဝင္ ေတာင္အာရွ လူမ်ိဳးစုေတြနဲ႔မ်ိဳးစပ္တဲ့ ကျပားေတြ အားလံုးကို ျခံဳငံုေခၚေဝၚတဲ့ ဘံုအမည္ျဖစ္တယ္လို႔သက္မွတ္ၾကျပန္တယ္။ တနည္းေျပာရရင္ ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြ အနက္က ပသီလူမ်ိဳးဟာ သီးျခားလူမ်ိဳးစုတစ္စုျဖစ္တယ္လို႔ျမင္တဲ့သူေတြရွိသလို ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြအားလံုးပါတဲ့ ဘံုလူမ်ိဳးအမည္တစ္ခုျဖစ္တယ္လို႔ျမင္ေနတာေတြလည္းရွိပါတယ္။

    ပသီလူမ်ိဳးရဲ႕သမိုင္းကိုျပန္ၾကည့္ရင္ အာရပ္ ကုန္သည္ေတြ၊ ပါရွန္လူမ်ိဳးေတြ၊ ပေဒသရာဇ္ေခတ္က စစ္မႈထမ္း ေတာင္အာရွမ်ိဳးဆက္ေတြ လည္းပါတယ္။ မ်ိဳးရိုးဇစ္ျမစ္ကိုအေျခခံတယ္လို႔ယူဆသူေတြရွိသလို အမ်ားအားျဖစ္ကေတာ့ လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္းျမစ္ဝကၽြန္းေပၚေဒသ ကိုေရာက္ရွိလာၾကတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြကို ဘံုလူမ်ိဳးအျဖစ္ေခၚေဝၚခဲ့ၾကတယ္လိုမွတ္ယူထားၾကပါတယ္။ မ်က္ေမွာက္ေခတ္အျမင္အရ ပေဒသရာဇ္ေခတ္ ကတည္းက ျမန္မာ့နယ္နမိတ္အတြင္းကို ေရာက္ရွိေနထိုင္ၾကသူေတြအားလံုးဟာ ႏိုင္ငံသားအျဖစ္မွတ္ယူထားတဲ့အတြက္ ပသီေတြဟာ ႏိုင္ငံျခားသားလို႔ သတ္မွတ္လို႔ မရပါဘူး။ ပသီေတြဟာ ႏိုင္ငံျခားသားမဟုတ္တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံျခားသားနဲ႔ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစပ္တဲ့ ကျပားေတြလို႔လည္း ယူဆလို႔မရပါဘူး။ ဒီလိုဘဲ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ပသၽွဴး၊ ေျမဒူး နဲ႔ ကမန္ လူမ်ိဳးေတြကလည္း ပေဒသရာဇ္ေခတ္ ကတည္းက ပသီေတြနဲ႔ ေခတ္ျပိဳင္ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သမိုင္းေၾကာင္းတေလၽွာက္ သီးျခားလူမ်ိဳးစုေတြ အျဖစ္ေနထိုင္လာခဲ့ၾကတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပန္းေသး၊ ပသၽွဴး၊ ေျမဒူး နဲ႔ ကမန္ လူမ်ိဳးေတြကို ပသီလူမ်ိဳးေအာက္ထဲ ဆြဲထည့္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဘယ္လိုမွ သဘာဝမက်ပါဘူး။

    တခ်ိန္တည္းမွာ မိမိကိုယ္မိမိ အာရပ္ကုန္သည္ေတြ၊ ပါရွန္လူမ်ိဳးေတြ၊ ပေဒသရာဇ္ေခတ္က စစ္မႈထမ္း ေတာင္အာရွ မ်ိဳးဆက္ေတြကေန ေပါက္ဖြားလာတယ္လို ႔ခံယူၾကရင္ေတာ့ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ပသီလူမ်ိဳးလို႔ ခံယူပိုင္ခြင့္ရွိပါတယ္။ ပေဒသရာဇ္ေခတ္မွမဟုတ္ပါဘူး၊ ကိုလိုနီေခတ္ အတြင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံကိုေရာက္လာတဲ့ ေတာင္အာရွ မ်ိဳးႏြယ္စုေတြ ကေနေပါက္ဖြားလာသူေတြလည္း ပသီလူမ်ိဳးအျ ဖစ္ ခံယူခြင့္ရွိပါတယ္။ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးဆိုတာ ေနခ်င္းညခ်င္းေပၚေပါက္လာတာ မဟုတ္ပါဘူး။ လူမ်ိဳးဆိုတာ အခ်ိန္ကာလႏွင့္အမၽွေျပာင္းလဲတက္တဲ့ Process ျဖစ္တည္မႈမ်ိဳးပါ။ လူအုပ္စု တစ္စုဟာ လူမ်ိဳးတစ္မ်ိဳးအသြင္ေဆာင္လာဖို႔အတြက္ ႏွစ္ေပါင္း ရာနဲ႔ေထာင္နဲ႔ခ်ီၾကာေလ့ရွိပါတယ္။ ပထဝီအေနအထား၊ လူမႈဘဝ၊ ဘာသာစကား၊ ကိုယ္ကြယ္တဲ့ဘာသာ၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ထံုးစံ အစရွိတဲ့ေျပာင္းလဲမႈေတြနဲ႔အတူ လူမ်ိဳးစုေတြဟာလည္းေပၚလာတက္တယ္၊ ေပ်ာက္ကြယ္သြားတက္တယ္။ ေျပာင္းလဲသြားတက္ပါတယ္။ ပသီလူမ်ိဳးျဖစ္တည္မႈ Process က အဂၤလိပ္-ဗမာ ပထမစစ္ျဖစ္လိုက္တာနဲ႔ ရပ္မသြားပါဘူး။ အဂၤလိပ္-ဗမာ ပထမစစ္ ရဲ႕ အေရွ႕ပိုင္းေတြ၊ အေနာက္ပိုင္းေတြနဲ႔ အခ်ိန္ကာလ စည္းမၽွဥ္းျခားတာက သက္ဆိုးရွည္ခဲ့တဲ့ အာဏာရွင္ေဟာင္း ဦးေနဝင္းရဲ႕ အယူအဆသာျဖစ္ပါတယ္။ အဂၤလိပ္-ဗမာ ပထမစစ္ျပီးခဲ့တဲ့ ၁၈၂၆ ခုႏွစ္ကိုအေျခခံျပီးပိုင္းျခားတဲ့ တိုင္းရင္သားလူမ်ိဳး-ႏိုင္ငံျခားသာလူမ်ိဳးဆိုတဲ့ ဦးေနဝင္းရဲ႕ခြဲျခားသက္မွတ္မႈနည္းနာအတိုင္းလည္း ရပ္တည္ဖို႔မလိုပါဘူး။ ယခုမ်က္ေမွာက္ေခတ္ကိုလည္း ပသီလူမ်ိဳးအသြင္ကူးေျပာင္းေနတဲ့ ကာလတစ္ခုအျဖစ္ မွတ္ယူႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အာရပ္ကုန္သည္ေတြ၊ ပါရွန္လူမ်ိဳးေတြ၊ ေတာင္အာရွမ်ိဳးဆက္ေတြကေနဆင္းသက္လာျပီး ျမန္မာ့လူ႔ယဥ္ေက်းမူေရစီးေၾကာင္းအတိုင္းေနထိုင္သူတိုင္းဟာ ပသီလူမ်ိဳးျဖစ္တယ္လို႔ ခံယူပိုင္ခြင့္ရွိရမွာျဖစ္ပါတယ္။

    ျမန္မာ (ဗမာ) လူမ်ိဳး

    ၁၉၄၆ ခုႏွစ္ ဇႏၷဝါရီလ မွာက်င္းပတဲ့ ဖဆပလ ေရႊတိဂံုအလယ္ပစၥယံ ညီလာခံမွာ ဗမာမူဆလင္ ေတြဟာ လူနည္းစုအခြင့္အေရးအျပည့္အဝရသင့္တယ္၊ ဒီလို လူနည္းစုအခြင့္အေရးအျပည့္အဝရဖို႔အတြက္ကိုလည္း ဖဆပလအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ၾကီးကတာဝန္ယူတယ္ ဆိုျပီး ဆရာၾကီးဒီဒုတ္ဦးဘခ်ိဳကအဆိုတင္သြင္းခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလမွာက်င္းပတဲ့ ဗမကအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ႏွစ္ပတ္လည္ ညီလာခံမွာ လူနည္းစုအခြင့္အေရးကိစၥနဲ႔ပါတ္သက္ျပီး (၃၇)မဲ – (၃၇)မဲ မဲခ်င္းတိုက္ေနေတာ့ သဘာပတိျဖစ္တဲ့ ဆရာၾကီးဦးရာဇတ္က ဘယ္ဘာသာဘဲကိုးကြယ္ကိုးကြယ္ ဗမာလူမ်ိဳးဟာ ဗမာလူမ်ိဳးဘဲ ဆိုတဲ့အယူအဆကို လက္ကိုင္ထားျပီး ဗမာလူမ်ိဳးနည္းတူ လူမ်ားစုအခြင့္အေရးသာ ရယူသင့္ေၾကာင္း ဆံုးျဖတ္ေပးခဲ့တယ္။

    မ်က္ေမွာက္ေခတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရွိရွိသမၽွ လူမ်ိဳးစုေတြအားလံုးကို ျခံဳငံုျပီး “ျမန္မာလူမ်ိဳး” လို႔က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္အဓိပၸါယ္ဖြင့္ၾကသလို ဆရာၾကီးဦးရာဇာတ္တို႔ေခတ္က လက္ခံထားၾကတဲ့ “ဗမာလူမ်ိဳး” ဆိုတဲ့ သက္မွတ္ခ်က္က က်ယ္ျပန္႔တယ္။ Inclusive ေတာ္ေတာ္ေလးျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ ဗမာလူမ်ိဳးဆိုတဲ့ သက္မွတ္ခ်က္ဟာ မ်ိဳးရိုးဗီဇကိုအေျခခံတဲ့ သီးျခားလူမ်ိဳးစုတစ္စုအသြင္ကို ဦးတည္လာခဲ့ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ၾကျပန္ေတာ့လည္း ဗမာဆိုတာ ႏိုင္ငံအမည္ကိုဘဲေခၚတာပါလို႔ေျပာၾကျပန္တယ္။ ဗမာနဲ႔ျမန္မာ အမည္နာမေတြကိုလက္ခံတဲ့ပံုေတြအေပၚမွာ အျငင္းပြားမႈေတြျဖစ္လာခဲ့တယ္။ တစ္ဖက္မွာေတာ့ ဗမာ ဆိုျပီးျပည္မ မွာေနထိုင္ၾကတဲ့ လူမ်ိဳးစုေတြနဲ႔ တန္းတူရပ္တည္ၾကတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ ဗမာ (ဗမာ မူဆလင္) ေတြဟာ ဗမာအျဖစ္မရပ္တည္ၾကေတာ့ဘဲ ႏိုင္ငံအမည္နဲ႔အတူ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ ျမန္မာလူမ်ိဳး (ျမန္မာမြတ္စလင္) လို႔ တျဖည္းျဖည္းေျပာင္းလဲလာခဲ့ပါတယ္။

    တစ္ခ်ိန္က ဒီႏိုင္ငံ၊ ဒီနယ္နမိတ္အတြင္းမွာ တေျမတည္းေန၊ တေရတည္းေသာက္ အတူတကြေနထိုင္ၾကသူေတြကို ဗမာလူမ်ိဳးေတြပါဘဲလို႕ တေျပးညီသက္မွတ္ခဲ့ၾကေပမယ့္ အခုေခတ္ ျမန္မာလူမ်ိဳး (အခ်ိဳ႕အယူအဆအရ ဗမာလူမ်ိဳး) ဆိုတဲ့အထဲမွာေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ လူမ်ိဳးစုကြဲေတြရွိေနျပန္တယ္။ ဒါကို တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုဆိုတဲ့ ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြခ်ထားတယ္။ တိုင္းရင္းသားဆိုတာကလည္း ဦးေနဝင္းသက္မွတ္ေပးခဲ့တဲ့ ၁၈၂၆ ခုႏွစ္ကို ေပတံတစ္ခုအျဖစ္ လက္ရွိတိုင္းတာေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိန္က တိုင္းရင္းသားအျဖစ္အသိအမွတ္ျပဳေပးခဲ့တဲ့ ရခိုင္-စစ္တေကာင္း၊ ျမန္မာမူဆလင္၊ ေျမဒူး၊ ျမန္မာ-အိႏၵိယေတြကိုလည္း ျမန္မာတိုင္းရင္းသားစာရင္းကပယ္ဖ်က္ခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္ လက္ရွိအေနအထားအရ ဗမာ၊ ကရင္၊ ရွမ္း အစရွိတဲ့ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစု ဆိုရင္ေတာ့ အားလံုးတန္းတူ ျမန္မာလူမ်ိဳးလို႔လက္ခံႏိုင္တယ္။ ဒါဟာ ကိုးကြယ္တဲ့ဘာသာအေပၚအေျခခံတာမဟုတ္ဘဲ လူမ်ိဳးစုအေပၚ အေျခခံတာျဖစ္တယ္။ ျမန္မာ့နယ္နမိတ္ အတြင္းမွာ သေႏၶတည္ခဲ့တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပသီ၊ ပန္းေသး၊ ေျမဒူး နဲ႔ ပသၽွဴး လူမ်ိဳးေတြကေတာ့ ျမန္မာ့လူမ်ိဳးစုေတြ ဟုတ္မဟုတ္ဆိုတာ ဆက္လက္အျငင္းပြားေနဦးမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလူမ်ိဳးစုဝင္ေတြအေနနဲ႔ အျခားျမန္မာလူမ်ိဳးေတြနည္းတူ တန္းတူအခြင့္အေရးရဖို႔အတြက္ ဆက္လက္ခ်ည္တက္ရမယ့္ ေတာ္လွန္ေရးၾကီး တစ္ရပ္ျဖစ္ပါတယ္။ စူရ္သီ၊ မယ္မာန္၊ က်ဴလီယာ၊ ဘန္ဂါလီ၊ ပထန္ အစရွိတဲ့ ေတာင္အာရွႏိုင္ငံေတြမွာ သေႏၶတည္ခဲ့တဲ့ လူမ်ိဳးစုေတြကိုေတာ့ ျမန္မာလူမ်ိဳးအျဖစ္ သို႔မဟုတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တိုင္းရင္းဌာေနလူမ်ိဳးစုေတြအျဖစ္ တရားဝင္လက္ခံေပးမွာမဟုတ္ဘူးဆိုတာ ျမင္သာေနပါတယ္။

    ကုလား လူမ်ိဳး

    တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ေတာင္အာရွမ်ိဳးဆက္ကို ေရွ႕တန္းတင္ျပီး ကုလားဆိုတာကိုဘဲ ဘံုလူမ်ိဳးအျဖစ္ရပ္တည္ဖို႔ တိုက္တြန္းေနတာေတြကိုလည္းေတြ႕ရပါတယ္။ လူမ်ိဳးနာမည္ဘယ္လိုဘဲတပ္တပ္ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္တိုင္းကို ကုလားလို႔ေခၚေနမယ့္အတူတူေတာ့ မထူးဇတ္ခင္းတဲ့သေဘာနဲ႔ ကုလားလို႔သာခံယူၾကမယ္ဆိုတဲ့ အေတြးအေခၚျဖစ္ပါတယ္။ ကုလားဆိုတာဟာ ခ်ိဳးႏွိမ္ေခၚေဝၚရံုသက္သက္မဟုတ္ဘဲ ေျပာင္းေရႊ႕လာသူေတြကိုေခၚတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ကုလားလို႔ ခံယူျခင္းဟာ ေျပာင္းေရႊ႕လာသူေတြျဖစ္တယ္ဆိုတာကို တရားဝင္လက္ခံလိုက္တဲ့သေဘာသက္ေရာက္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ ေနထိုင္ၾကသူတိုင္းဟာ အျခားေဒသတစ္ခုကေျပာင္းေရြ႕လာသူေတြပါဘဲ၊ အခ်ိန္ကာလဘဲ ကြာတယ္လို႔ ေစာဒက တက္ႏိုင္စရာရွိပါတယ္။ ဒါဟာ “ေျပာင္းေရႊ႕လာသူ” ဆိုတဲ့ အဓိပၸါယ္သက္မွတ္ခ်က္အေပၚမွာ အခ်ိန္ကာလတစ္ခုရဲ႕ပိုင္းျခားခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။

    ကုလားလို႔သာလက္ခံလိမ့္ၾကမယ္ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ ကုလားလူမ်ိဳးေတြရွိတယ္ဆိုတာကို အစိုးရက အျမန္ဆံုးအသိအမွတ္ျပဳေပးလိမ့္မယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီအသိအမွတ္ျပဳျခင္းနဲ႔အတူ ေျပာင္းေရႊ႕လာသူေတြ၊ ႏိုင္ငံျခားမ်ိဳးႏြယ္စုေတြ ဆိုတဲ့အမွတ္တံဆိပ္ကလည္း တပါတည္း တြဲပါလာလိမ့္မယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ သတိမူသင့္ပါတယ္။ အထက္မွာေဖာ္ျပခဲ့သလို ေတာင္အာရွႏိုင္ငံေတြမွာ သေႏၶတည္လာခဲ့တဲ့ လူမ်ိဳးေတြအျဖစ္ခံယူၾကမယ္၊ ေတာင္အာရွ ယဥ္ေက်းမႈကိုေလ့လာလိုက္ၾကစားမယ္၊ ေတာင္အာရွရဲ႕ မ်ိဳးရိုးအျဖစ္သာ ရပ္တည္ၾကမယ္ဆိုရင္ က်ဴလီယာ၊ မယ္မန္၊ စူရ္သီ၊ ဘန္ဂါလီ၊ ပထန္ စတဲ့ လူမ်ိဳးစုေတြအျဖစ္နဲ႔ရပ္တည္ၾကျပီး ကုလားလူမ်ိဳးဆိုတဲ့ ဘံုနာမည္ေအာက္မွာေနထိုင္ႏိုင္ၾကပါတယ္။ ျမန္မာျဖစ္ဖို႔အေရး ကုလားေသြးေဖာက္ထုတ္ေပးလို႔ မရဘူးလို႔ခံယူေနၾကတဲ့ ေတာင္အာရွမ်ိဳးခ်စ္ဝါဒီေတြအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံျခားသားလူမ်ိဳးစုေတြအျဖစ္သာရပ္တည္ၾကမယ္ဆိုရင္လည္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ကိုယ့္လမ္းကိုယ္ေရြးပိုင္ခြင့္အျပည့္ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကုလားလုပ္လို႔သူေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ ေတြ႕ရမယ့္ေဘး ၾကိဳေတြးထားဖို႔လိုသလို ျမန္မာ့နယ္နမိတ္အတြင္းမွာ သမိုင္းေၾကာင္းခ်ီျပီး သေႏၶတည္လာတဲ့ ပသီ၊ ပသၽွဴး၊ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ကမန္၊ ပန္းေသး၊ ေျမဒူး စတဲ့ လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ ရပ္္တည္မႈကို မထိခိုက္မိေစဖို႔အတြက္ အထူးသတိျပဳဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။

    ကျပားျပႆနာ

    ျမန္မာမြတ္စလင္အေၾကာင္းေျပာရင္ ကျပား ဆိုတာက အျမဲပါလာတက္ပါတယ္။ ကမၻာေန႔ရာအႏွံ႔မွာ မတူကြဲျပားတဲ့ လူမ်ိဳးေတြေရာေထြးေနထိုင္ၾကတာျဖစ္တဲ့အတြက္ လူမ်ိဳးမတူသူေတြအခ်င္းခ်င္း ထိမ္းျမွားၾကတာဟာ ထူးစမ္းတဲ့ကိစၥရပ္မဟုတ္ပါဘူး။ ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြကသာ တမူထူးျပီး ကျပား ဇာတိျပေနတာမဟုတ္ပါဘူး။ ကျပားဆိုတာကိုလည္း ေရွ႕တန္းတင္ဖို႔မလိုအပ္ပါဘူး။ ကျပား ဟုတ္ျခင္း-မဟုတ္ျခင္း ဆိုတာဟာ လူေတြရဲ႕သက္မွတ္ခ်က္သာျဖစ္ပါတယ္။ မ်ိဳးရိုး သတ္မွတ္မႈေတြကိုျပန္ၾကည့္တဲ့ အခါမွာ အေဖဖက္ နဲ႔ အေမဖက္ မ်ိဳးရိုးႏွစ္ခုလံုးကို တန္းတူညီမၽွအသိအမွတ္ျပဳတဲ့ Bilateral Rules ကိုလက္ခံက်င့္သံုးသူေတြသာလၽွင္ ကျပား အျဖစ္ခံယူၾကပါတယ္။ ဒီနည္းနာဟာ မ်ိဳးရိုးသက္မွတ္ခ်က္မွာ တစ္ခုတည္းေသာနည္းနာ မဟုတ္သလို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ လူမ်ိဳးေတြကလည္း ဒီနည္းနာအတိုင္းက်င့္သံုးရမယ္လို႔ ဥပေဒနဲ႔ဘဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဓေလ့ထံုးတမ္းအရဘဲျဖစ္ျဖစ္ အတည္တက်သက္မွတ္ထားတာမရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ လူမ်ိဳးမတူသူ မိဘ ႏွစ္ပါးက ေပါက္ဖြားလာသူတိုင္း ကျပားျဖစ္တယ္လို႔ တသက္မွတ္တည္း မွတ္ယူလို႔မရပါဘူး။ တခ်ိဳ႕က Unilineral Rules လို႔ေခၚတဲ့ မ်ိဳးရိုးတစ္ခုတည္းကိုဘဲ လိုက္တဲ့ နည္းနာေတြအတိုင္းလိုက္ခံၾကပါတယ္။ မ်ိဳးရိုးစဥ္ဆက္ တစ္ေလၽွာက္ အေဖဖက္ ဒါမွမဟုတ္ အေမဖက္ တစ္ခုခုကိုဘဲ အစဥ္တစိုက္ လိုက္တာျဖစ္တယ္။ ဒီထဲမွာမွ အေဖဖက္လိုက္တယ္ဆို Patrilineal၊ အေမဖက္လိုက္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ Matrilineal လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေဖဖက္ ကိုဘဲ လိုက္ရမယ္၊ အေမဖက္ကိုဘဲ လိုက္ရမယ္ဆိုတဲ့ စည္းကမ္း သတ္မွတ္ခ်က္လည္းမရွိျပန္ပါဘူး။ တခ်ိဳ႕ၾကျပန္ေတာ့ Ambilineal Rule ဆိုတဲ့ အေနနီးတဲ့ ေဆြမ်ိဳးအသိုင္းအဝိုင္းဖက္ကို လိုက္ၾကပါတယ္။ အေဖရဲ႕အမ်ိဳးေတြၾကားမွာၾကီးျပင္းလို႔ အေဖရဲ႕လူမ်ိဳးအျဖစ္ ခံယူတာမ်ိဳး၊ အေမရဲ႕အမ်ိဳးေတြၾကားမွၾကီးျပင္းရင္ အေမရဲ႕လူမ်ိဳးအျဖစ္ ခံယူတာမ်ိဳးျဖစ္္ပါတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ Double Descent ဆိုတဲ့ ႏွစ္မ်ိဳးလံုးကို ခြႏွင္းတဲ့ သက္မွတ္ခ်က္လည္းရွိပါေသးတယ္။ အေဖရဲ႕အမ်ိဳးေတြၾကားေရာက္ေတာ့ အေဖရဲ႕လူမ်ိဳး၊ အေမရဲ႕အမ်ိဳးေတြၾကားေရာက္ေတာ့ အေမလူမ်ိဳးလုပ္တာမ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ လူမ်ိဳးေတြဟာ ဒီလို လူမ်ိဳးသက္မွတ္ရာမွာ ဘယ္နည္းနာကိုဘဲ အတည္တက် က်င့္သံုးမယ္လို႔ ျပ႒ာန္းသတ္မွတ္ခ်က္ေတြ မရွိတဲ့အတြက္ ျမန္မာမြတ္စလင္ေတြကိုလည္း အေဖဖက္ေရာ အေမဖက္ပါ လိုက္ျပီး အေပါင္းလကၡဏာေတြနဲ႔ လူမ်ိဳးႏွစ္ခုစလံုးကိုထည့္ရမယ္လို႔ အတင္းအဓၶမ လုပ္လို႔မရပါဘူး။ လူတစ္ေယာက္ခ်င္းစီမွာ ကိုယ္ပိုင္ေရြးခ်ယ္ခြင့္ရွိတယ္ဆိုတာ အရင္ဆံုး ကိုယ့္ကိုကိုယ္ အသိအမွတ္ျပဳဖို႔လိုပါတယ္။ ကရင္ေသြးစပ္လို႔ ကရင္လူမ်ိဳးအျဖစ္ ခံယူခ်င္တယ္ဆိုရင္လည္း ကရင္လူမ်ိဳးအျဖစ္ ခံယူပိုင္ခြင့္အျပည့္အဝရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကရင္လူမ်ိဳးအျဖစ္ခံယူမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကရင္ရဲ႕ရိုးရာဓေလ့နဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈေတြကိုလည္း ျမတ္ႏိုးတန္ဖိုးထားျပီး လိုက္နာက်င့္သံုးဖို႔လိုပါတယ္။ ဘာသာေရးနဲ႔ လူမ်ိဳးေရးခြဲျခားတက္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။

    ၂၀၁၄ သန္းေခါင္စာရင္း

    ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေနထိုင္ၾကတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြအေနနဲ႔ လက္ရွိအစိုးရကအသိအမွတ္ျပဳထားတဲ့ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳး ၁၃၅ စုထဲက လူမ်ိဳးစုတစ္ခုခုအျဖစ္ သန္းေခါင္စာရင္းမွာေရြးခ်ယ္ျဖည့္စြပ္လိုက္တာနဲ႔ တိုင္းရင္းသားျဖစ္သြားျပီလို႔ မွတ္ယူလို႔မရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သန္းေခါင္စာရင္း ထုတ္ျပန္ေၾကညာတဲ့အခါမွာ ဘယ္လူမ်ိဳးရဲ႕ ဘယ္ေလာက္ရာခိုင္ႏႈန္းက ဘယ္ဘာသာကိုကိုးကြယ္တယ္ဆိုျပီး လူမ်ိဳးနဲ႔ ကိုးကြယ္တဲ့ဘာသာ ယွဥ္တြဲေနလိမ့္မယ္ဆိုတာကို သတိမူသင့္ပါတယ္။ တိုင္းရင္းသား ၁၃၅ မ်ိဳးစာရင္းမွာမပါေပမယ့္ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ျမန္မာအျဖစ္ခံယူထားၾကတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြက လူမ်ိဳးစုေနရာမွာ “အျခားတိုင္းရင္းသားမ်ား” ဆိုတာကိုသာေရြးခ်ယ္ျပီး မိမိသက္ဆိုင္ရာ ရိုဟင္ဂ်ာ၊ ပသီ၊ ပန္းေသး၊ ပသၽွဴး၊ ေျမဒူး ဆိုတာကို လက္ေရးနဲ႔ေရးထည့္ဖို႔ လိုအပ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါဟာ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ခ်င္းစီက မိမိကိုယ္မိမိ တိုင္းရင္းသားျဖစ္ပါတယ္လို႔ ေၾကြးေၾကာ္လိုက္တာျဖစ္ပါတယ္

    ဒါမွမဟုတ္ ကုလားအျဖစ္ခံယူျပီး ႏိုင္ငံျခားေသြးေႏွာတယ္လို႔ လက္ခံထားသူေတြကလည္း “ျမန္မာ-ႏိုင္ငံျခားေသြးေႏွာမ်ား” ဆိုတာကိုေရြးျပီး မိမိခံယူတဲ့ က်ဴလီယာ၊ မယ္မန္၊ စူရ္သီ၊ ဘန္ဂါလီ၊ ပထန္ အစရွိတဲ့ လူမ်ိဳးတစ္ မ်ိဳးမ်ိဳးဘဲျဖစ္ျဖစ္၊ အေပါင္းလကၡဏာေတြခံျပီး ႏွစ္မ်ိဳးသံုးမ်ိဳးဘဲျဖစ္ျဖစ္ လက္ေရးနဲ႔ထည့္ေရးႏိုင္ပါတယ္။ သန္းေခါင္စာရင္းျဖည့္တဲ့အခါမွာ ‘ျမန္မာ-ႏိုင္ငံျခားေသြးေႏွာမ်ား’၊ ‘အိႏိၵယ’၊ ‘ပါကိစၥတန္’၊ ‘ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ဘဂၤလီ’ အစရွိတဲ့ လူမ်ိဳးေတြကို ေရြးခ်ယ္ထားၾကျပီး အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြပါဆိုရင္ေတာ့ “ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြက သူတို႔ကိုယ္သူတို႔ႏိုင္ငံျခားသားအျဖစ္ ခံယူၾကသူေတြ၊ ႏိုင္ငံသားေသြးေႏွာ သူေတြအျဖစ္ ခံယူၾကသူေတြ၊ တိုင္းရင္းသားအျဖစ္မေရြးခ်ယ္ၾကသူေတြ ပါလို႔” တရားဝင္မွတ္တမ္းတင္လိုက္သလိုျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။ ဦးေနဝင္းနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္ေတြ ေပးခဲ့တဲ့ “ႏိုင္ငံျခားသားေသြးေႏွာတယ္” ဆိုတဲ့ အယူအဆကို သက္ဆိုးရွည္ေအာင္ အင္အားျဖည့္သလိုျဖစ္သြားမယ္ဆိုတာ သတိျပဳၾကဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

    ** ေဆာင္းပါးရွင္၏ အျမင္ႏွင့္ အာေဘာ္သာျဖစ္ပါသည္။