News @ M-Media

Tag: 2016_election USA

  • ၀စ္ကြန္ဆင္ မဲျပန္ေရမႈ ကလင္တန္အဖြဲ႕လည္း ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မည္

    ၀စ္ကြန္ဆင္ မဲျပန္ေရမႈ ကလင္တန္အဖြဲ႕လည္း ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မည္

    ႏုိ၀င္ဘာ ၂၇၊ ၂၀၁၆
    M-Media

    clinton

    – ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ထရမ့္အႏုိင္ရခဲ့သည့္ ၀စ္ကြန္ဆင္ျပည္နယ္မွ မဲျပန္ေရမႈအတြင္း မိမိတုိ႔လည္း ပါ၀င္မည္ဟု ဒီမုိကရက္တစ္သမၼတေလာင္းျဖစ္ခဲ့သူ ဟီလာရီကလင္တန္၏ မဲဆြယ္ေရးအဖြဲ႕က ယမန္ေန႔တြင္ ေျပာၾကားလုိက္သည္။

    Green ပါတီ၏ သမၼတေလာင္း ဂ်ီလ္ စတုိင္း၏ မဲျပန္ေရရန္ ေတာင္းဆုိမႈကုိ ၀စ္ကြန္ဆင္ ျပည္နယ္ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ေသာၾကာေန႔တြင္ လက္ခံခဲ့သည္။

    ကလင္တန္မဲဆြယ္ေရးအဖြဲ႕၏ အႀကံေပးျဖစ္သူ မာ့ခ္ အီလီယက္စ္ကမူ မိမိတုိ႔၏ ကုိယ္ပုိင္ စစ္ေဆးမႈမ်ားအရ ကြန္ပ်ဴတာစနစ္ျဖင့္ မဲေပးမႈတြင္ ဟက္ခံရသည္ဆုိသည့္ လကၡဏာမ်ား မေတြ႕ရေသာေၾကာင့္ မိမိတုိ႔အေနျဖင့္ မဲျပန္ေရရန္ ေဆာင္ရြက္သြားမည္မဟုတ္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    “ဒါေပမယ့္ အခု ၀စ္ကြန္ဆင္မွာ မဲျပန္ေရေတာ့မယ္ဆုိေတာ့ အားလံုးအတြက္ မွ်တနဲ႔ အေျခအေနမ်ိဳးနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ေရး ေသခ်ာေစဖုိ႔အတြက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ပါ၀င္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားပါတယ္” ဟု ၎က ဆုိၿပီး မိမိတုိ႔အဖြဲ႕အေနျဖင့္ ရလဒ္ကုိ ေစာင့္ၾကည့္ရန္ တရား၀င္ ကုိယ္စားျပဳ ပါ၀င္ရမည္ဟုလည္း ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ဂ်ီလ္ စတုိင္မွာ မီခ်ီဂန္ႏွင့္ ပင္ဆဲလ္ဗားနီးယား ျပည္နယ္မ်ားတြင္ မဲျပန္ေရရန္ ဆႏၵရွိေနၿပီး ထုိကဲ့သုိ႔ ျဖစ္လာပါကလည္း မိမိတုိ႔အေနျဖင့္ ပါ၀င္သြားမည္ဟု အီလီယက္စ္က ဆုိသည္။

    ၀စ္ကြန္ဆင္မဲေရတြက္မႈကုိ လာမည့္သီတင္းပတ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ စတင္မည္ျဖစ္ၿပီး ဒီဇင္ဘာ ၁၃ ရက္ေန႔ ေနာက္ဆံုးထား ေရတြက္ရမည္ျဖစ္သည္။

    Ref : Aljazeera

  • အေမရိကန္ ျပည္သူေတြနားထဲ သံခ်ိဳ  ေသြးတဲ့ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ေတးသံသာ

    အေမရိကန္ ျပည္သူေတြနားထဲ သံခ်ိဳ ေသြးတဲ့ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ေတးသံသာ

    ႏိုဝင္ဘာ ၁၁ ၊ ၂၀၁၆
    M-Media
    ေမာင္ရဲဝင္း(ေတာင္ၾကီး) ေရးသည္။

    Republican presidential candidate Donald Trump turns around to supporters behind him as he speaks before a crowd of over 3,500 Saturday, July 11, 2015, in Phoenix. (AP Photo/Ross D. Franklin)
    (AP Photo/Ross D. Franklin)

    ႏိုဝင္လာလ (၈) ရက္ေန႔မွာ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ဟာ ကမၻာႀကီးကို အံ့ၾသေစခဲ့ပါတယ္။  အေမရိကႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားကို ကာကြယ္ရမယ္ဆိုတဲ့ ေက်ာရိုးကို အေျခခံၿပီးထား မဲဆြယ္စည္းရုံးတဲ့အတြက္ ရီပါပလစ္ကန္ပါတီဟာ မဲဆႏၵနယ္အမ်ားစုမွာ အႏိုင္ရ ခဲ့ၾကတာပါ။

    ရီပါပလစ္ကန္ပါတီက ေဒၚနယ္ထရမ့္ဟာ ေရြးေကာက္ပ ြဲမဲဆြယ္ရာမွာႏိုင္ငံနဲ႔ လူမ်ိဳးကို ကာကြယ္ရမယ္၊ ျပည္သူေတြရဲ႕ လံုၿခံဳေရးကို ေရွ႕ရႈရမယ္၊ အၾကမ္းဖက္ရန္က ကာကြယ္ရမယ္၊ လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးကိစၥ ထိန္းခ်ဳပ္ရမယ္၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ မႈကို ဦးစားေပးရမယ္၊ ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္မႈကိုတားဆီးေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြကို ဖယ္ရွား ပစ္ ရမယ္ ဆိုတဲ့ ေၾကြးေၾကာ္သံမ်ားနဲ႔ မဲဆြယ္ခဲ့ပါတယ္။

    တဘက္မွာလည္း ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ မကၠဆီကန္ လူမ်ိဳးေတြကိုတားဆီးမယ့္ကိစၥ၊ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္မယ့္ကိစၥ၊ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ခ်ိဳးႏွိမ္တဲ့ကိစၥ၊ လူမည္းေတြကို အထင္ေသးတဲ့ကိစၥေတြကလည္း တကမၻာလံုးရဲ႕ အာရံုစူစိုက္မႈကို ရရွိခဲ့ပါတယ္။

    အေျပာအဆိုၾကမ္းတမ္းၿပီး တကိုယ္ေကာင္းဆန္တဲ့ ေဒၚနယ္ထရမ့္၊ လူမုန္းမ်ားပါတယ္ဆိုတဲ့ ေဒၚနယ္ထရမ့္ ဟာ ႏိုင္ငံေရးဝါရင့္ အမ်ိဳးသမီးႀကီး ဟယ္လရီကလင္တန္အေပၚ အသာစီးရသြားတာကို စာနယ္ဇင္းသမားေတြနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရး ပညာရွင္ေတြ ေတာင္ မယံုႏိုင္ေလာက္ေအာင္ျဖစ္ရပါတယ္။ ေသျခာတာကေတာ့ ေဒၚနယ္ထရမ့္ဟာ (၄၅) ေယာက္ေျမာက္ အေမရိကန္ သမၼတျဖစ္လာ ခဲ့ၿပီဆိုတာပါပဲ။

    ဘာ့ေၾကာင့္ ေဒၚနယ္ထရမ့္ က ဟယ္လရီကလင္တန္အေပၚအသာစီးရသြားတာလဲ၊ သူ ဘာေတြေျပာခဲ့လုိ႔ အမ်ားစုမဲကုိ ရယူႏိုင္ခဲ့တာလဲ၊ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ေအာင္ပြဲ အရင္းအျမစ္ကို ျပန္လည္သံုးသပ္ ၾကည့္ၾကရေအာင္။

    ရီပါပလစ္ကန္ပါတီကို ကိုယ္စားျပဳဖို႔အတြက္ ပါတီတြင္းေရြးခ်ယ္တဲ့အခါမွာ ဝါရင့္ႏိုင္ငံေရးသမားေတြကို ေအာင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ ျပိဳင္ဘက္ပါတီက ဟယ္လရီကိုပါ အႏိုင္ရသြားတာတဲ့  ေဒၚနယ္ထရမ့္ဟာ ႏိုင္ငံေရးေလာက ထဲကို ဗ်ဴဟာ အသစ္အဆန္းေတြ သယ္ေဆာင္လာခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေရးဝါဒကို အေျခခံၿပီး ေဒၚနယ္ထရမ့္ကို လက္ခံၾကသူေတြရွိေပမယ့္ သူအႏိုင္ရလိုက္တာဟာ အမ်ိဳးသားေရးဝါဒေၾကာင့္လည္း မဟုတ္၊ အစၥလာမ္ေၾကာက္တရားေၾကာင့္လည္း မဟုတ္၊ အမ်ိဳးသမီး သမၼတတင္ဖို႔ အဆင့္သင့္မျဖစ္လို႔လည္း မဟုတ္ပါဘူး။

    သမၼတေဘလ္ကလင္တန္၊ သမၼတအိုဘားမားတို႔ရဲ႕ ဦးေဆာင္မႈေအာင္မွာ ခၽြတ္ျခံဳက်ရတဲ့ ျပည္သူေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္ေတြကို ထင္ဟပ္ေစတဲ့ မူဝါဒေတြကို ေရွ႕တန္းတင္တဲ့အတြက္ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ေျပာဆိုစည္းရံုးမႈတိုင္းဟာ ေန႔စဥ္ရုန္းကန္ေနရဲ႕တဲ့ ဘဝကို စိတ္ကုန္ၿပီး အေျပာင္းအလဲေတြကို ဆာေလာင္ေနတဲ့ အလုပ္သမား လူတန္းစားရဲ႕နားထဲ တေယာထိုးသံေတြလို သာယာသြားခဲ့ေစ လို႔ပဲ  ျဖစ္ပါတယ္။

    အေမရိကန္ ပထမဦးစားေပး
    —————————-
    ေဒၚနယ္ဟာ “အေမရိကန္ႏိုင္ငံကို အင္အားႀကီးေအာင္ျပန္လုပ္မယ္” လို႔ ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္နဲ႔အစျပဳၿပီး ႏိုင္ငံေရးေလာကထဲကို ေျခစံုပစ္ဝင္လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ယခင္ သမၼတေတြ၊ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြရဲ႕ ေပ်ာ့ညံ့မႈေၾကာင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံဟာ အဘက္ဘက္မွာ ေနာက္က်က်န္ေနရျပီလို႔ စည္းရံုးေရးခရီးေတြမွာ မၾကာခဏေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံဟာ ကမၻာမွာ ကယ္တင္ရွင္ႀကီးလုပ္ၿပီး သံတမန္ေရးေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးေတြ တည္ေဆာက္ေနေပမယ့္ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အက်ိဳးအျမတ္မရရွိဘူးလို႔ ယူဆသူျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဥေရာပနဲ႔ အာရွႏိုင္ငံေတြမွာ  အေမရိကန္ရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ေတြကိုအရင္မျဖည့္စီးေပးရင္ စစ္ေရး အကူအညီေပးေနတာေတြ၊ ေငြေၾကး အကူအညီေပးေန တာေတြ ျပန္ရုပ္သိမ္းမယ္၊ စီးပြားေရး အက်ိဳးမရွိရင္ ဘာအကူအညီမွ  မေပးဘူးလို႔ ၾကံဳးဝါးထားပါတယ္။ အေမရိကန္သမၼတဟာ အေမရိကန္ျပည္သူေတြအတြက္သာျဖစ္ရမယ္ဆိုတဲ့ သူ႔ရဲ႕ ရပ္တည္ခ်က္က အေျခခံလူတန္းစား အေမရိကန္ျပည္သူေတြနားထဲ နာဝင္ခ်ိဳတဲ့  စကားေတြျဖစ္ပါတယ္။

    သမၼတ ေဘလ္ကလင္တန္လက္ထက္က မကၠဆီကို၊ အေမရိကန္နဲ႔ ကေနဒါ ႏိုင္ငံတို႔အၾကားခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့ ေျမာက္အေမရိက လြတ္လပ္စြာကုန္သြယ္ေရးစာခ်ဳပ္ (NAFTA) ရဲ႕ အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံက စက္ရံုအလုပ္ရံုေတြ ပိတ္၊ မကၠဆီကိုႏိုင္ငံကို ေရြ႕ေျပာင္းသြားခဲ့ပါတယ္။ သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ ျပည္သူေတြ အလုပ္လက္မဲျဖစ္ရၿပီး အေမရိကန္စီးပြားေရးကို ထိခိုက္ေစခဲ့ပါတယ္။

    အထူးသျဖင့္ ဝစၥကန္ဆင္၊ မီခ်ီဂန္နဲ႔ အိုဟိုင္းရိုးျပည္နယ္ေတြက ေမာ္ေတာ္ ယာဥ္ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းေတြကို အႀကီးအက်ယ္ထိခိုက္ခဲ့ပါတယ္။ သမၼတေဘလ္ ကလင္တန္နဲ႔ သူခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့ ကုန္သြယ္ေရးစာခ်ဳပ္ကို အဲဒီျပည္နယ္မွာေနထိုင္သူေတြ အခဲမေက်ေသးဘူးဆိုတဲ့အခ်က္ကို ေဒၚနယ္ အသံုးခ်ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

    ဒီစာခ်ဳပ္ကို ျပန္စစ္ေဆးမယ္။ ျပန္ၿပီး ညိွႏိႈင္းမယ္။ အေမရိကန္ဘက္က လိုခ်င္တာ မရရင္ ဖ်က္မယ္။ တျခားကုန္သြယ္ေရးစာခ်ဳပ္ေတြကို ျပန္စိစစ္မယ္။ ျပည္တြင္းက စက္ရံုေတြပိတ္ၿပီး ႏိုင္ငံရပ္ျခားကိုေျပာင္းေရြ႕တဲ့ ကုမၸဏီေတြကို ဒဏ္ခတ္မယ္။ အေမရိကန္ေစ်းကြက္ထဲ ဝင္လာတဲ့ တရုတ္ပစၥည္းေတြကို အခြန္ေတြ တိုးေကာက္မယ္။ ျပည္တြင္းျဖစ္ကိုအားေပးမယ္။

    တံခါးဖြင့္ စီးပြားေရးဆိုတာ အေမရိကန္ျပည္သူေတြအတြက္ အက်ိဳးရွိမွသာ ဖြင့္သင့္သေလာက္ဖြင့္မယ္ဆိုတဲ့ ယူဆခ်က္က စက္ရံုအလုပ္ရံုေတြကို မွီခိုေနၾကတဲ့ အလုပ္သမား လူတန္းစားေတြ အၾကိဳက္ပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ယခင္ ရီပါပလစ္ကန္ပါတီ သမၼတေလာင္းေတြ ျဖစ္တဲ့ ဂၽြန္မကိန္းနဲ႔ မိဒ္ေရာမ္နီ တို႕မစည္းရံုးႏိုင္ခဲ့တဲ့ ဝစၥကန္ဆင္၊ မီခ်ီဂန္နဲ႔ အိုဟိုင္းရိုးျပည္နယ္ေတြကို ေဒၚနယ္ထရမ့္ အႏိုင္ရယူျပလိုက္ႏိုင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

    ႏိုင္ငံျခားေရးေပၚလစီမွာလည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံသည္သာ ပထမ ဦးစားေပးျဖစ္ရမယ္လို႔ ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္ဟာ ကမၻာ့အလယ္မွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕အင္အားေလ်ာ့က်ေနျပီလို႔ ခံစားေနရတဲ့  ျပည္သူေတြအဖို႔ ေမၽွာ္လင့္ခ်က္ တရပ္ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။

    အိုဘားမားကို သမိုင္းကေဖ်ာက္မယ္
    ————————————-
    သမၼတအိုဘားမားကို အားမလိုအားမရျဖစ္ေနတဲ့ အေမရိကန္ျပည္သူေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္ကို ဖမ္းစားႏိုင္ဖို႔ရာအတြက္ ‘အိုဘားမားရဲ႕ အမိန္ေၾကညာခ်က္ေတြကို ပယ္ဖ်က္မယ္၊ အိုဘားမားကို သမိုင္းထဲက ေဖ်ာက္မယ္’ လို႔ ေျပာဆို စည္းရံုးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအျပင္ အိုဘားမားရဲ႕ ႏိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရး ေပ်ာ့ေပ်ာင္းမႈေတြ၊ ဆီးရီးယား ဒုကၡသည္ေတြကို ကူညီေပးမႈေတြ၊
    စီးပြားေရး တိုးတက္မႈႏႈန္းေႏွးတာေတြ ကိုလည္း ေဒၚနယ္ထရမ့္က ျပစ္တင္ေဝဖန္ၿပီး သူဟာ ျပည္သူေတြနဲ႔ အျမင္တူတယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ကို ျပသႏိုင္ခဲ့တယ္။

    အိုဘားမား သက္တမ္း (၈) ႏွစ္တာကာလ အတြင္း စီးပြားေရးတည္ျငိမ္လာေပမယ့္ သိသာထင္ရွားတဲ့ ေျပာင္းလဲမႈေတြ မေတြ႕ျမင္ရဘူးလို႔ လူမ်ားစုကခံစားလာၾက ပါတယ္။ အေမရိကႏိုင္ငံရဲ႕ GDP တိုးတက္ႏႈန္းဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ (၅) ႏွစ္အတြင္း ႏွစ္စဥ္ ၂ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ေက်ာ္ေလးသာရွိေနခဲ့ပါတယ္။ ယခု ၂၀၁၆ မွာ တိုးတက္မႈႏႈန္းေလ်ာ့ေနမယ္လို႔ ခန္႔မွန္းခ်က္ေတြထြက္ေပၚလာေနတာတဲ့အျပင္ တရုတ္ႏိုင္ငံကို စီးပြားေရးအရ ရံႈးနိမ့္ စျပဳေနျပီလို႔ အေမရိကန္ျပည္သူေတြ မွတ္ယူထားၾကပါတယ္။

    အေမရိကန္ျပည္သူအမ်ားစု မႏွစ္သက္တာကေတာ့ အိုဘားမားကဲ (ObamaCare) လို႔ေခၚတဲ့ က်န္းမာေရး အာမခံအစီအစဥ္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အလုပ္ရွင္ေတြကို မျဖစ္မေန က်န္းမာေရးအာမခံစီစဥ္ေပးဖို႔  ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ကစၿပီး ဥပေဒအရျပ႒ာန္းထားၿပီး၊ က်န္းမာေရးအာမခံ မစီစဥ္ေပးရင္ အလုပ္ရွင္ကို ဒဏ္ရိုက္မယ္ (ဒါမွမဟုတ္) စီစဥ္ထားေပးလ်က္သားနဲ႔ အာမခံမဝယ္ရင္  အလုပ္သမားကိုဒဏ္ရိုက္မယ္လို႔ ပါရွိပါတယ္။ ဒီအစီအစဥ္ကိုအစျပဳတဲ့အခ်ိန္က လႊတ္ေတာ္မွာ ညိွႏိႈင္းမရလို႔ အစိုးရရံုးေတြ ပိတ္ရတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့ပါေသးတယ္။ အသံုးမတည့္တဲ့ က်န္းမာေရး အာမခံကို  ဥပေဒျပဳၿပီး ဝယ္ခိုင္းတယ္လို႔ ျပည္သူအမ်ားစုက ခံစားရတဲ့အတြက္ အိုဘားမားကဲ ကို မႏွစ္သက္ၾကတာပါ။ ေဒၚနယ္ထရမ့္က ဒါကို အကြက္ေကာင္းယူၿပီး သူအာဏာရရင္ အိုဘားမားကဲ တခုလံုး ဖ်က္သိမ္းေပးပါမယ္လို႔ ေျပာဆိုစည္းရံုးခဲ့တာပါ။

    တံတိုင္းခတ္မယ္၊ စစ္ေဆးမယ္
    ——————————-
    လူဝန္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ကိစၥရပ္အေပၚ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ရပ္တည္မႈဟာ အေမရိကန္ျပည္သူအမ်ားစုကို သိမ္းသြင္းႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံနဲ႔ နယ္ခ်င္းစပ္ေနတဲ့ မကၠစီကိုျပည္သူေတြ အေျမာက္အမ်ားဟာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံထဲ တိတ္တခိုးဝင္ေရာက္ ေနထိုင္ၾကပါတယ္။ မကၠစီကို နယ္စပ္ကတဆင့္ မူးယစ္ေဆးဝါးနဲ႔ အတူ ဒုစရိတ္သမားေတြဝင္ေရာက္ေနတယ္လို႔  အေမရိကန္ျပည္သူေတြက ယံုၾကည္ၾကပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္ေနထိုင္ၾကတဲ့ မကၠစီကန္ လူမ်ိဳးေတြကို သူတို႔ႏိုင္ငံ ျပန္ပို႔မယ္၊ နယ္စပ္တေလ်ာက္ တံတိုင္းႀကီးတည္ေဆာက္မယ္၊  ဒီတံတိုင္းရဲ႕ ကုန္က်စရိတ္ကိုလည္း မကၠစီကန္အစိုးရကို ေပးခိုင္းမယ္လို႔ မဲဆြယ္ကာလတေလ်ာက္မွာ ေျပာဆိုစည္းရံုးခဲ့ပါတယ္။

    ေဒၚနယ္ထရမ့္ဟာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံအတြင္းကို ဒုကၡသည္ေတြ ေခၚသြင္းေနတဲ့ ကိစၥကိုလည္း မလိုလားသူတေယာက္ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဆီးရီးယား ဒုကၡသည္ေတြကို ေခၚသြင္းမယ္ဆိုရင္ အေမရိကန္ျပည္သူေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရးစိုးရိမ္ရတယ္လို႔ ေျပာေလ့ရွိပါတယ္။ တဆက္တည္းမွာ ျပည္တြင္းက မြတ္စလင္ေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ရမယ္၊ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ ေတြကို ျပည္ဝင္ခြင့္ ပိတ္ရမယ္၊ အၾကမ္းဖက္ကိစၥေျဖရွင္းျပီးမွ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ေတြကို ျပည္ဝင္ခြင့္ ကိစၥ ျပန္စဥ္းစားမယ္ အစရွိသျဖင့္ ေျပာဆိုစည္းရံုးတာဟာလည္း အစၥလာမ္ေၾကာက္ဝါဒေအာက္မွာ နားေယာင္ေနတဲ့ အေမရိကန္ျပည္သူေတြ သေဘာက်ေစတဲ့အခ်က္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

    ႏိုင္ငံေရးစည္းေဘာင္ေတြ လြန္ဆန္သူ
    —————————————-
    ေဒၚနယ္ဟာ ႏိုင္ငံေရးေလာကထဲက မဟုတ္ေပမယ့္ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြနဲ႔ နီးစပ္သူတစ္ဦးပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ အႏွစ္ (၃၀) အတြင္း တီဗီရိႈးေတြကတဆင့္ လက္ေတြ႕ေဖ်ာ္ေျဖေရးသမားအျဖစ္ လူသိမ်ားတဲ့ အေမရိကန္ သူေဌးႀကီးျဖစ္ပါတယ္။ နာမည္ႀကီး သူေဌးတဦး အေနနဲ႔ ေငြကုန္ခံၿပီး ေၾကာ္ျငာေတြနဲ႔ ေထြေထြထူးထူး လုပ္ေနစရာမလိုတဲ့အျပင္ စည္းရံုးေရးမဲဆြဲပြဲေတြအတြက္ တျခားလူေတြဆီ လက္ဝါးျဖန္႔စရာ မလို၊ ဘယ္သူ႔မ်က္ႏွာမွေထာက္ထားစရာမလို သူျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စိတ္ထဲရွိတာလြတ္လြတ္လပ္လပ္ေျပာမယ္၊ ေျပာခ်င္တာေျပာမယ္ဆိုတဲ့ သူရဲ႕အမူအက်င့္ဟာ သာမန္ အျမင္မွာ ကေလးဆန္ၿပီး ရိုင္းစိုင္းတယ္လို႔ထင္ၾကေပမယ့္ တျခားႏိုင္ငံေရးသမားေတြနဲ႔ မတူတာေတာ့အမွန္ပါပဲ။ ေဖ်ာ္ေျဖေရးသမား တေယာက္အေနနဲ႔  ပရိသတ္ အႀကိဳက္ေျပာတတ္ တာေၾကာင့္ သူ႔ရဲ႕ ထူးျခားတဲ့အမူအက်င့္ဟာ လူေတြၾကားထဲ ေရပန္းစားလာခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေရးအရ သင့္မသင့္ေတြ ၾကည့္မေနဘဲ လုပ္စရာရွိတာလုပ္၊ ေျပာစရာရွိတာေျပာမယ္ဆိုတဲ့ သူ႔ရဲ႕ စရိုက္ဟာ မာယာမ်ားတဲ့ႏိုင္ငံေရးသမားေတြကို စိတ္ကုန္ေနသူေတြအဖို႔ အားကိုးစရာျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

    ဟယ္လရီနဲ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္
    —————————
    ေဒၚနယ္ထရမ့္ေလ်ာက္မယ့္ခရီးဟာ ဟယ္လရီေလ်ာက္မယ့္ ခရီးလမ္းေၾကာင္းနဲ႔ အင္မတန္မွကြာဟလွပါတယ္။ ဟယ္လရီဟာ အိုဘားမားနဲ႔ မူဝါဒေရးရာေတြမွာ သေဘာထားကြဲလြဲမႈေတြရွိေပမယ့္ ဟယ္လရီအႏိုင္ရရင္ အိုဘားမားေလ်ာက္တဲ့ လမ္းေပၚမွာ ဆက္ေလၽွာက္ေနမွာျဖစ္တယ္လို႔ ေယဘုယအားျဖင့္ ယူဆလို႔ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဟယ္လရီအႏိုင္ရတာဟာ အိုဘားမားလက္ေအာက္မွာ ဆက္ေနရသလို ပဲျဖစ္မယ္လို႔ ေဒၚနယ္ထရမ့္ အပါအဝင္ ရီပါပလစ္ကန္ေခါင္းေဆာင္ေတြက အၿမဲေျပာၾကပါတယ္။ ဒီလိုေျပာဆိုမႈဟာ အရင္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အိုဘားမားကို မဲမေပးခဲ့သူေတြကို ထပ္မံဆြဲယူလိုက္တဲ့အျပင္ အိုဘားမားကို မၾကိဳက္သူေတြကိုလည္း မဲဆြယ္စည္းရံုးလိုက္သလိုပါပဲ။

    စီးပြားေရးမူဝါဒေတြကိုၾကည့္ရင္ ဟယ္လရီက တံခါးဖြင့္ဝါဒကို ဆက္လက္က်င့္သံုးသြားမွာျဖစ္ၿပီး စီးပြားေရးလုပ္ငန္းပိုင္းဆိုင္ရာမူဝါဒေတြအေပၚ စည္းေဘာင္ေတြ တိုးခ်ဲ႕ရမယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

    ေဒၚနယ္က ျပည္တြင္း စီးပြားေရးလြတ္လပ္မႈကို အားေပးမွာျဖစ္ၿပီး စည္းေဘာင္ေတြကိုေလ်ာ့ခ်မယ္၊ သဘာဝပတ္ဝန္က်င္ထိန္းသိမ္းေရး တားျမစ္ခ်က္ေတြကို ပယ္ဖ်က္မယ္၊  ျပည္ပရဲ႕ျပိဳင္ဆိုင္မႈေတြကိုသာ ထိန္းခ်ဳပ္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဟယ္လရီက သူလုပ္ခ်င္တဲ့လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ဖို႔ အခြန္ေတြကို တိုးျမင့္ဖို႔လိုအပ္တယ္လို႔ ေျပာေနခ်ိန္မွာ  ေဒၚနယ္ဟာ တသီးပုဂၢလဝင္ေငြေရာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းဝင္ေငြေတြအေပၚမွာပါ အခြန္ေတြေလ်ာ့ခ်သြားမွာျဖစ္တယ္၊ ဒါေပမယ့္ ႏိုင္ငံျခားသြင္းကုန္ေတြအေပၚမွာေတာ့ အခြန္တိုးမယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

    ဒါေၾကာင့္ ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ေအာင္ပြဲဟာ အမ်ိဳးသားေရးဝါဒီကို အေျခခံတာမဟုတ္ဘဲ အေမရိကန္အေျခခံလူတန္းစားေတြ ၾကားခ်င္၊ ျမင္ခ်င္၊ ျဖစ္ခ်င္တာေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ေပးမယ္ ဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံအက်ိဳးစီးပြားအေပၚ အေျခခံတဲ့တာျဖစ္လို႔ ျပည္သူေတြနားထဲ သံခ်ိဳ ေသြးတဲ့ ေတးသံသာေတြျဖစ္လို႔ ပါပဲ။ ေျပာင္းလဲမႈကိုဆာေလာင္ေနတဲ့ အေျခခံျပည္သူ အလုပ္သမား လူတန္းစားရဲ႕ အားေပးေထာက္ခံမႈနဲ႔ သူေဌးႀကီးေဒၚနယ္ထရမ့္က ေအာင္ပြဲဆင္ခဲ့ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

    ေမာင္ရဲဝင္း (ေတာင္ႀကီး)

  • အေမရိကန္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ (၂) ဦးအႏိုင္ရ

    အေမရိကန္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ (၂) ဦးအႏိုင္ရ

    ႏိုဝင္ဘာ ၁၀ ၊ ၂၀၁၆
    M-Media

    ႏိုဝင္ဘာလ (၈) ရက္ေန႔မွာ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေဒၚနယ္ထရမ့္အပါအဝင္ ရီပါပလစ္ကန္ ပါတီဘက္က အမ်ားစု အႏိုင္ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီဝင္ေတြဟာ အထက္လႊတ္ေတာ္နဲ႔ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ေတြမွာ အမတ္ဦးေရအနည္းငယ္သာရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ အႏိုင္ရရွိတဲ့ ဒီမိုကရက္တစ္အမတ္ေတြအနက္ အစၥလာမ္ ဘာသာဝင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ (၂) ဦးလည္း ပါဝင္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

    ဒီ (၂) ဦးကေတာ့ အျခားသူေတြမဟုတ္ပါဘူး။ မီနီဆိုးတားျပည္နယ္က ကီးသ္ အက္လီဆမ္ (Keith Ellison) နဲ႔ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က အန္ဒရီ ခါဆမ္ (André D. Carson) တို႔ ပဲျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ (၂) ဦးဟာ လက္ရွိ ေအာက္လႊတ္အမတ္ေတြျဖစ္ၾကျပီး ေနာက္ သက္တမ္း (၂) ႏွစ္အတြက္ ထပ္မံ အႏိုင္ရလိုက္ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ ကီးသ္ ဟာ မီနီယားပို႔လစ္ျမိဳ႕ပါဝင္တဲ့ မီနီဆိုးတားျပည္နယ္ရဲ႕ မဲဆႏၵနယ္ (၅)မွ အႏိုင္ရတာျဖစ္ျပီး၊ အန္ဒရီ ကေတာ့ အင္ဒီယားနားပို႔လစ္ျမိဳ႕ပါဝင္တဲ့ အင္းဒီယားနားျပည္နယ္ရဲ႕ မဲဆႏၵနယ္ (၇)မွ အႏိုင္ရတာျဖစ္ပါတယ္။

    keith-ellison
    ကီးသ္ အက္လီဆမ္ (Keith Ellison)

    အသက္ (၅၃) ႏွစ္အရြယ္ရွိတဲ့ ကီးသ္ အက္လီဆမ္ဟာ ႏိုဝင္ဘာလ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲကအႏိုင္ရရွိခဲ့ျပီး ပထမဆံုး အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ျဖစ္လာခဲ့သူပါ။ သူဟာ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္၊ ဇန္နဝါရီလမွာ သမၼတေဟာင္း ေသာမက္ ဂ်က္ဖဆင္ ပိုင္ဆိုင္တဲ့ အဂၤလိပ္ဘာသာျပန္ ကိုရ္အာန္က်မ္းကို ကိုင္တြယ္ျပီး လႊတ္ေတာ္မွာ တာဝန္ယူဖို႔ က်မ္းက်ိန္ခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္အထိ  ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္မွာလည္း တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ဖူးျပီး ေဘာဂေဗဒဘြဲ႕နဲ႔ ေရွ႕ေနဘြဲ႕ေတြကို ဆြတ္ခူးရရွိထားသူျဖစ္ပါတယ္။

    andre_carson
    အန္ဒရီ ခါဆမ္ (André D. Carson)

    အသက္ (၄၂) ႏွစ္အရြယ္ရွိတဲ့ အန္ဒရီ ခါဆမ္ကေတာ့ ရဲအရာရွိ ဘဝကေန ျမိဳ႕နယ္လႊတ္ေတာ္ထဲေရာက္ရွိလာျပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ ဒုတိယေျမာက္ အစၥလာမ္ဘာသာဝင္ လႊတ္ေတာ္အမတ္ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။ အင္ဒီယားနားပို႔လစ္ျမိဳ႕ရဲ႕ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ ဥကၠဌအျဖစ္လည္း တာဝန္ယူခဲ့ပါေသးတယ္။ အန္ဒရီဟာ ၁၉၃၈ခုႏွစ္ ကေန ၂၀၀၇ခုႏွစ္ အထိ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဂ်ဴလီယာ ခါဆမ္ ရဲ႕ေျမးျဖစ္ျပီး သူ႔အဖိုး ကိုယ္စားျပဳခဲ့တဲ့ မဲဆႏၵနယ္ေျမကို ဆက္လက္ကိုယ္စားျပဳေနသူျဖစ္ပါတယ္။

    ကီးသ္ နဲ႔ အန္ဒရီ ႏွစ္ဦးလံုးဟာ အာဖရိကန္-အေမရိကန္ လူမ်ိဳးေတြျဖစ္ၾကျပီး ခရစၥယာန္ မိဘေတြကေန ေမြးဖြားၾကီးျပင္းလာသူေတြျဖစ္ၾကပါတယ္။ ငယ္ရြယ္စဥ္မွာပဲ အစၥလာမ္ဘာသာကို ေလ့လာခြင့္ရခဲ့ျပီး အစၥလာမ္ဘာသာရဲ႕ သြန္သင ္ဆံုးမမႈေတြကို လက္ခံလာခဲ့ၾကသူေတြျဖစ္ပါတယ္။

    သူတို႔ႏွစ္ဦးရဲ႕ ပညာေရး၊ ျပည္သူ႔လံုျခံဳေရးနဲ႔ စီးပြားေရးအျမင္ေတြေၾကာင့္ လူအမ်ားရဲ႕ ေထာက္ခံမႈကို ရရွိၾကတာျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

  • ကယ္လီဖုိးနီးယားတြင္ ေသနတ္ပစ္မႈေၾကာင့္ မဲ႐ံုတစ္ခု ပိတ္ပစ္ရ

    ကယ္လီဖုိးနီးယားတြင္ ေသနတ္ပစ္မႈေၾကာင့္ မဲ႐ံုတစ္ခု ပိတ္ပစ္ရ

    ႏုိ၀င္ဘာ ၉၊ ၂၀၁၆
    M-Media

    poll

    – အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ကယ္လီဖုိးနီးယားျပည္နယ္ အဇူဆာၿမိဳ႕တြင္ ေသနတ္ပစ္ခတ္မႈတစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာေၾကာင့္ အနီးနားရွိ မဲ႐ံုတစ္ခုကို ပိတ္ပစ္ခဲ့ရသည္ဟု သိရသည္။

    ပစ္ခတ္မႈအတြင္း အနည္းဆံု ၂ ဦး ဒဏ္ရာရရွိခဲ့ၿပီး အနီးရွိ မဲ႐ံုအျဖစ္အသံုးျပဳေသာ Memorial Park North Recreation Center ကုိပိတ္ပစ္ခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။ အဇူဆာၿမိဳ႕မွာ ေလာ့စ္အိန္ဂ်လိစ္ၿမိဳ႕မွ မုိင္ ၃၀ အကြာတြင္ တည္ရွိသည္။

    မဲေပးသူ အမ်ိဳးသားတစ္ဦးကမူ ေသနပတ္သံ အမ်ားအျပားကုိ ၾကားခဲ့ရၿပီး အျပင္ဘက္မွလူမ်ားက ထြက္ေျပးသည္ကုိ ျမင္ရေၾကာင္း၊ တာ၀န္ရွိသူမ်ားမွာ မဲ႐ံုရွိ တံခါးအားလံုးကုိ ပိတ္ထားၿပီး မိမိတုိ႔ကုိလည္း မဲ႐ံုအတြင္းမွာပင္ ရွိေနရန္ ညႊန္ၾကားထားေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    မဲ႐ံုထဲတြင္ ကေလးငယ္မ်ားအပါအ၀င္ အနည္းဆံုး လူ ၃၀ ခန္႔ရွိေနသည္ဟု ဆုိသည္။

    ပစ္ခတ္မႈ အေသးစိတ္အေၾကာင္းအရင္းကုိ သိရွိရျခင္းမရွိေသးဘဲ ရဲတပ္ဖြဲ႕က ေသနတ္သမားမ်ားကုိ တုန္႔ျပန္ေနကာ ဒဏ္ရာရသူ ၂ ဦးကုိလည္း ေဆး႐ံုသုိ႔ ရဟတ္ယာဥ္ျဖင့္ ပုိ႔ေဆာင္ခဲ့သည္ဟု သိရသည္။

    Ref: CNN

  • အေမရိကန္ သမၼတ ေရြးေကာက္ပံု

    အေမရိကန္ သမၼတ ေရြးေကာက္ပံု

    ႏိုဝင္ဘာ ၇ ၊ ၂၀၁၆
    M-Media
    ေမာင္ရဲဝင္း (ေတာင္ႀကီး) ေရးသည္။

    ေရြးေကာက္ပြဲ သေဘာတရားေလးသိရင္ အေမရိကန္ သမၼတ ဘယ္သူျဖစ္မလဲလို႔ ေစာင့္ၾကည့္ရတာ ပိုအရသာရွိႏိုင္မွာမို႔ ဗဟုသုတ အျဖစ္ မၽွေဝလိုက္ပါတယ္။

    “အေမရိကန္သမၼတ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းက ဘယ္သူေတြလဲ။ ”

    ၁။ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီဘက္က ဘြားေတာ္ ဟယ္လရီကလင္တန္

    ၂။ ရီပါပလစ္ကန္ပါတီဘက္က ဘိုးေတာ္ ေဒၚနယ္ထရမ့္

    ၃။ လစ္ဘရယ္ပါတီဘက္က ဦးရီးေတာ္ ဂယ္ရီဂၽြန္ဆင္

    တခ်ိဳ႕ကေတာ့ လူလိမ္၊ ေအာ့ေက်ာလန္ နဲ႔ အူေၾကာင္ၾကား တို႔ ျဖစ္တယ္လို႔ အလြယ္တကူပဲ မွတ္ၾကတယ္။ တမ်ိဳးမထင္ပါနဲ႔ သူမ်ားေတြေျပာတာကို ဗဟုသုတအျဖစ္ေျပာျပတာ။

    “အႏိုင္ရဖို႔ ဘယ္နွစ္မဲလိုသလဲ။”

    အနည္းဆံုး မဲ (၂၇၀) မဲ။ အဟုတ္ေျပာတာ။ မဲ (၂၇၀) ရတဲ့လူ သမၼတ။ (၂၇၀) ဆိုလို အားရဝမ္းသာနဲ႔ လူ အေယာက္ (၂၇၀) စည္းရံုးျပီး သမၼတတက္လုပ္လို႔ရမယ္ေတာ့ စိတ္မကူးနဲ႔ဗ်။ တေယာက္ တမဲ မဟုတ္ဘူး။ Electro Votes လို႔ေခၚတဲ့ မဲ။ စုစုေပါင္းမွ မဲ (၅၃၈) မဲဘဲရွိတာ။ (၂၆၉) မဲ ဆိုရင္ ထက္ဝက္။ တဝက္ေက်ာ္ရမယ္ဆိုလို႔ (၂၇၀) မဲ ရရမယ္လို႔ေျပာတာ။

    “(၅၃၈) မဲ ဆိုတာ ဘယ္က လာတာလဲ။”
    maxresdefault
    ျပည္နယ္အလိုက္ ခြဲတန္းခ်ထားေပးတဲ့ မဲ။ ကယ္လီဖိုးနီးယားျပည္နယ္က (၅၅) မဲ။ တက္ဆက္ျပည္နယ္ က (၃၈) မဲ၊ ဖေလာ္ရီဒါျပည္နယ္နဲ႔ နယူေယာက္ခ္က (၂၉) မဲစီ၊ အီလီႏိြဳင္နဲ႔ ပန္ဆလ္ေဗးနီးယား က (၂၀) မဲစီ၊ အိုဟိုင္းယိုးက (၁၈) မဲ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္ကေတာ့ (၁၁) မဲ အစရွိသျဖင့္ ျပည္နယ္ တခုနဲ႔တခု မဲအေရအတြက္ ကြာၾကတယ္။ အဲဒီလို ျပည္နယ္ ၅၀ က မဲေတြနဲ႔ နဲ႔ ဝါရွင္တန္ဒီစီ က (၃) မဲ ေပါင္းလိုက္ေတာ့ စုစုေပါင္း (၅၃၈) မဲ ျဖစ္သြားတာ။

    “ဘယ္လိုျဖစ္လို႔ တခ်ိဳ႕ျပည္နယ္ေတြက မဲ ခြဲတန္း မ်ားမ်ားရျပီး တခ်ိဳ႕ျပည္နယ္ေတြက မဲ ခြဲတန္း နည္းေနတာလဲ။”

    ျပည္နယ္တခုခ်င္းစီမွာ ေအာက္ထစ္ဆံုး ခြဲတန္း မဲ ၂ မဲ။ က်န္တာကေတာ့ လူဦးေရးအေပၚမူတည္တယ္။ လူဦးေရမ်ားတဲ့ျပည္နယ္က မဲခြဲတန္းမ်ားမ်ားရတယ္။ ဥပမာ ကယ္လီဖိုးနီးယားလို႔။ လူဦးေရနည္းရင္ေတာ့ မဲခြဲတန္းနည္းတာေပါ့။
    ကယ္… အခုရွင္းျပတာ ရွင္းသြားရင္ ရႈပ္သြားေအာင္ ထပ္ေျပာဦးမယ္။ မဲခြဲတန္းကိစၥကို တနည္းေျပာရရင္ အထက္လြတ္ေတာ္၊ ေအာက္လြတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ဦးေရနဲ႕ အတူတူပဲလို႔ မွတ္ယူတယ္။ ကယ္လီဖိုးနီးယားမွာ အထက္လြတ္ေတာ္ ၂ ေနရာ၊ ေအာက္လြတ္ေတာ္ ၅၃ ေနရာ၊ ေပါင္း ၅၅ ေနရာ။ ဒါေၾကာင့္ မဲခြဲတန္း ၅၅ မဲ။ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္မွာ အထက္လြတ္ေတာ္ ၂ ေနရာ၊ ေအာက္လြတ္ေတာ္ ၉ ေနရာ ေပါင္း ၁၁ ေနရာ။ ဒါေၾကာင့္ ၁၁ မဲ။

    “ျပည္နယ္တခုစီကရတဲ့ မဲခြဲတန္းကို ဘယ္သူေတြက မဲေပးတာလဲ။”

    အဲဒီျပည္နယ္အတြင္းမွာ ေနထိုင္တဲ့ မဲေပးပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့လူေတြက “သြယ္ဝိုက္တဲ့နည္း” နဲ႔ မဲေပးတာ။ ဟုတ္တယ္။ သြယ္ဝိုက္တဲ့နည္း။ ျပည္သူေတြက သူတို႔ရဲ႕ ကိုယ္စား မဲေပးမယ့္လူေတြကို ေရြးတယ္။ ကိုယ္စားမဲေပးတဲ့လူေတြက အစည္းအေဝးလုပ္ျပီး ျပည္သူေတြရဲ႕ ကိုယ္စားမဲေပးတယ္။ ဥပမာ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္ က (၁၁) မဲ ရပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ ဒီေတာ့ အင္ဒီယားနားက သူတို႔ကိုယ္စား လူ (၁၁) ဦးကိုေရြးတယ္။ ဒီလူ (၁၁) က ဒီဇင္ဘာမွာ အင္ဒီယားနားပို႔လစ္ျမိဳ႕ကိုသြားျပီး အစည္းအေဝးလုပ္မယ္။ ျပီးေတာ့ သမၼတေရြးမယ္။

    “ဒါဆို လူေတြရဲ႕ ဆႏၵနဲ႔ မဲေပးမယ့္ကိုယ္စားလွယ္ရဲ႕ ဆႏၵနဲ႔ တထပ္တည္း က်ႏိုင္ပါ့မလား။”

    မက်-က် ေအာင္ကိုလုပ္ထားျပီးသား။ အေမရိကန္ လူလည္ၾကီးေတြ ဘာမွတ္လို႔လဲ။ မဲေပးမယ့္ကိုယ္စားလွယ္ေတြကိုယ္တိုင္ကလည္း ဘယ္သူ႔ကို မဲေပးပါ့မယ္လို႔ ၾကိဳျပီး သက္မွတ္ထားျပီးသား။ သေဘာတရားသာ စာအုပ္ၾကီးအတိုင္းလုပ္ျပီး အားအားယားယား ကိုယ္စားမဲေပးတာ။ မဲေပးမယ့္ကိုယ္စားလွယ္ ေရြးတုန္းကတည္း တံဆိပ္ကပ္ျပီး ေရြးထားတာ။
    z_p21-voters
    ဥပမာ – အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က လူအမ်ားစုက ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီဘက္က ဟယ္လရီ ကလင္တန္ကို မဲေပးၾကတယ္ဆိုပါစို႔။ ဒီေတာ့ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္မွာ ဘြားေတာ္က အႏိုင္ရျပီလို႔မွတ္။ ဒီေတာ့ ဘြားေတာ္ကို မဲေပးမယ့္ လူ (၁၁) ကိုေရြး၊ အစည္းအေဝးေခၚ၊ ဘြားေတာ္ကို မဲေပးခိုင္း၊ ျပီးေတာ့ က်ေနာ္၊ က်မတို႔ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က ဘြားေတာ္ကိုမဲေပးပါတယ္ လို႔ သံေတာ္ဦးတင္ခိုင္း။ ဒီလိုပဲ ရီပါပလစ္ကန္ကို မဲေပးတာမ်ားရင္ ရီပါပလစ္ကန္ဘက္က လူ (၁၁) ကို ေရွ႕ထြက္ျပီး ဘိုးေတာ္ၾကီးကို မဲေပးပါတယ္ခင္ဗ် လို႔ သံေတာ္ဦးတင္ခိုင္းတာ။ ဇာတ္လမ္းက အဲ့လို…အဲ့လို…။

    “ျပည္နယ္တခုခ်င္းစီက မဲခြဲတန္းနဲ႔ အႏိုင္အရံႈးဘယ္လိုခြဲသလဲ။”

    လြယ္လြယ္ေျပာရရင္ “အမ်ားႏိုင္၊ အကုန္ယူ” စနစ္သံုးတယ္။ ဟုတ္တယ္။ အမ်ားႏိုင္၊ အကုန္ယူ ပဲ။ ငယ္ငယ္က သားေရကြင္းပစ္၊ ေဂၚလီရိုက္တဲ့ စနစ္နဲ႔အတူတူပဲ။ ထက္ဝက္ေက်ာ္ႏိုင္ရင္ အားလံုးစားပဲ။ အကုန္ကိုစားတာ။ သိပ္မရွင္းရင္ ကေလးေတြ ကစားေနတာသြားထိုင္ၾကည့္။

    ဥပမာ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္မွာ မဲခြဲတန္း (၁၁) မဲရွိတယ္။ ျပည္သူေပးတဲ့မဲမွာ ဟယ္လရီ ကလင္တန္ က မဲအမ်ားဆံုးရင္ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က ဟယ္လရီကို မဲေပးမယ့္ မဲေပးကိုယ္စားလွယ္ (၁၁) ကိုေရြးျပီး ဟယ္လရီကိုမဲေပးခိုင္းတာ။ ဟုတ္တယ္ (၁၁) ေယာက္ဆီက (၁၁) မဲအျပည့္ ရတယ္။

    ဥပမာအျဖစ္သာ ေျပာရတာ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က ေဒၚနယ္ထရမ့္ရဲ႕ ေဘာ္ေဘာ္ေတြမ်ားတယ္။ သူ႔တပည့္ေက်ာ္ ဒုသမၼတေလာင္းေတာင္ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က ခ်ဥ္ဖက္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးကို ဆြဲစိထားတာ။ ထူးထူးဆန္းဆန္း မိန္းျပည္နယ္နဲ႔ နဘ္စ္ကားျပည္နယ္ ၂ ခုပဲ အမ်ားႏိုင္၊ အကုန္ယူ စနစ္မသံုးတာ။

    [ဒါနဲ႔ ၾကံဳလို႔ေျပာရဦးမယ္၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံလို ဖယ္ဒရယ္စနစ္မွာ ျပည္နယ္ေတြက သူတို႔သေဘာနဲ႔ သူတို႔။ ကိုယ့္ျပည္နယ္အစိုးရနဲ႔ကိုယ္။ အတင္းၾကီး တျခားျပည္နယ္ေတြလုပ္သလို လိုက္လုပ္လို႔ တိုက္တြန္းမထားဘူး။]

    “ဒါဆို ျပည္နယ္ၾကီးေတြက အဓိကက်တာေပါ့။”

    ဟုတ္သလိုလို-မဟုတ္သလိုလို ပဲ။ ကယ္လီဖိုးနီးယားျပည္သူေတြဆီက ထက္ဝက္ေက်ာ္မဲရရင္ မဲခြဲတန္း ၅၅ ခုလံုးကို သိမ္းက်ံဳးယူသြားမွာ။ တက္ဆက္ဆိုရင္ ၃၈ မဲ။ အဓိကက်တာေတာ့ က်တာအမွန္ပဲ။ ဒါေပမယ့္ ကယ္လီဖိုးနီးယားက ဒီမိုကရက္တစ္ အမာခံ။ တတ္ဆက္က ရီပါပလစ္ကန္ အမာခံ။ အိတ္ထဲစြဲထည့္ဖို႔မေျပာနဲ႔ ဒီျပည္နယ္ေတြက အိတ္ထဲက ထြက္ကိုမထြက္လာတာ။ ဘက္လည္း မေျပာင္းဘူး။ မ်က္ေစ့မိတ္ျပီးေထာက္ခံထားၾကျပီးသား။ ရျပီလို႔သာ အပိုင္တြက္လို႔ ရတဲ့ ျပည္နယ္ေတြ။

    “ဘယ္ျပည္နယ္ေတြက အဓိကပိုက်လဲ။”

    လြယ္လြယ္ေျပာရရင္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းေတြ ေျခရႈပ္တဲ့ျပည္နယ္ေတြ။ ဒါအမွန္ပဲ။ စြဲလို႔ရမယ္ထင္လို႔ သူတို႔ေတြ လိုက္စြဲေနၾကတာေပါ့။ တနည္းေျပာရရင္ ႏွစ္ဘက္ အင္အားမၽွတဲ့ ျပည္နယ္ေတြက ပိုအဓိက က်တယ္။ ဥပမာ ဖေလာ္ရီဒါ၊ ပန္ဆလ္ေဗးနီးယား၊ အိုဟိုင္းယိုး၊ ဗဂ်ီးနီးယား၊ ကိုလိုရာဒို၊ အရီဇိုးနား၊ နဝါးဒါး၊ နယူဟပ္မ္ရွာ၊ ေႏွာက္ကယ္ရိုလိုင္းနား အစရွိတဲ့ ျပည္နယ္ေတြ။

    အင္ဒီယားနားျပည္နယ္ ဆိုၾကည့္၊ ဟယ္လရီလည္း အနားမကပ္ဘူး၊ ေဒၚနယ္ထရမ့္ၾကီးလည္း အေရးမလုပ္ဘူး။ ပါတီတြင္းေရြးေကာက္ပြဲကဆို ဖို႔တ္ဝိန္းျမိဳ႕ကို ဟယ္လရီရဲ႕ ေယာက်ာ္း သမၼတေဟာင္းၾကီးပဲလာတယ္။ အဲဒီတုန္းက တက္ခ္နဲ႔ျပိဳင္ေနရလို႔ ေဒၚနယ္ထရမ့္ ကိုယ္တိုင္လာခဲ့ေသးတယ္။ ခုေတာ့ သူ႔တပည့္ေက်ာ္ၾကီးကိုပဲ လႊတ္ထားတယ္။

    “ဒါဆို အေရးမပါလွတဲ့ ျပည္နယ္ေတြမွာ မဲေပးလည္း မထူးေတာ့ဘူးေပါ့။”

    အဲဒီလိုေတာ့လည္းမဟုတ္ျပန္ဘူး။ တခါတေလေတာ့လည္း လန္႔ျဖန္႔ျပီး အေျပာင္းအလဲေတြရွိတတ္တယ္။ ဥပမာ အင္ဒီယားနားျပည္နယ္က မဲခြဲတန္းေတြအျမဲတန္း ရီပါပလစ္ကန္ ဆီေရာက္ေနတာ ၂၀၀၈ ကမွ ထူးထူးဆန္းဆန္း ဒီမိုကရက္ဘက္ေရာက္သြားဖူးတယ္။ လူသစ္ေတြ မဲထြက္ေပးလို႔ လို႔ဆိုၾကတယ္။ ေနာက္တခုက လြတ္ေတာ္။ ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့ သမၼတ မရလည္း လြတ္ေတာ္ဆီ ဘယ္လိုလူေတြေရာက္လာသလဲဆိုတာ အေရးၾကီးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ လြတ္ေတာ္အမတ္ေတြကိုလည္း စိတ္ၾကိဳက္ေရြးျပီးမဲေပးၾကဖို႔လိုတယ္

    “ေရြးေကာက္ပြဲေန႔က ဘယ္ေန႔လဲ။”

    ႏိုဝင္ဘာလ (၈) ရက္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီရက္မတိုင္ခင္ကတည္းက ၾကိဳတင္မဲေပးလို႔ရတယ္။

    “အေျဖဘယ္ခါရမလဲ။”

    ႏိုဝင္ဘာလ (၈) ရက္ေန႔ည အေျဖေပးမယ္တဲ့။ ေရြးေကာက္ပြဲအေျဖကိုေျပာတာ။ “အမ်ားႏိုင္၊ အကုန္ယူ” စနစ္နဲ႔သြားေနေတာ့ အဲဒီေန႔ညဆိုရင္ ဘယ္ျပည္နယ္ေတြက ဘယ္သူ႔ကိုမဲေပးလဲဆိုတာသိရျပီ။ အႏိုင္-အရံႈးသိရျပီ။ ဒါေပမယ့္ မျပီးေသးဘူး။ ဒီဇင္ဘာ (၁၉) ရက္ေန႔မွ ျပည္နယ္အသီးသီးရဲ႕ မဲေပးမယ့္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြက သူတို႔သက္ဆိုင္ရာ ျပည္နယ္ျမိဳ႕ေတာ္ေတြမွာ အစည္းအေဝးလုပ္ျပီး မဲေပးၾကမွာ။ အဲဒီေတာ့မွ အတည္။

    သတင္းေတြၾကည့္တဲ့အခါ ၂၇၀ မဲ ဘယ္သူအရင္ရမလဲလို႔ ေျပာတာေတြ ၾကားရမယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံေျမပံုမွာ ရလဒ္ကို အေျခခံၿပီး ျပည္နယ္ အလိုက္ အနီနဲ႔ အျပာ အေရာင္ခ်ယ္တာေတြ ေတြ႕ရမယ္။ ဒီေလာက္သိထားရင္ ႏိုဝင္ဘာ (၈) ရက္ေန႔ညေနမွာ နားလည္ပါးလည္နဲ႔ ေရာေယာင္ၿပီး ရင္ခံုလို႔ရၿပီ။

    ေမာင္ရဲဝင္း (ေတာင္ႀကီး)
    ႏိုဝင္ဘာ (၆) ရက္၊ ၂၀၁၆။