News @ M-Media

Tag: Buddhist monks

  • တေက်ာ့ျပန္ တက္ဘုန္းၾကီး (The Mad Monks of Myanmar)

    ဇူလိုင္-၉၊၂၀၁၃
    မူရင္းေဆာင္းပါးThe Diplomat
    ဘာသာျပန္- ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္

    ယေန႕ျမန္မာျပည္မွာ အရွိန္ျမွင့္ေနတဲ့ မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႕က်င္ေရး ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈနဲ႕ပတ္သက္ၿပီး ဒီပလိုမက္ thedipplomat.com အဖြဲ႕က တိက်မွန္ကန္တဲ့ဓာတ္ပံု အေထာက္အထား တစ္ခ်ဳိ႕ကို သံုးလို႕ ဓာတ္ပံုေဆာင္းပါး – photo essay တစ္ပုဒ္ တင္ဆက္လိုက္ပါတယ္။

    ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈရဲ႕ မီးေမႊးျခင္းေၾကာင့္ မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႕က်င္ေရးလိႈင္းဂယက္ ႀကီးထြားျမင့္တက္လာရတဲ့ တိုင္းျပည္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒီဂဏန္းနံပါတ္က ဗုဒၶဘာသာရဲ႕ရတနာသံုးပါးျဖစ္တဲ့ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶရဲ႕ ဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး၊ ဓမၼဂုဏ္ေတာ္ ၆ ပါး၊ သံဃာ့ဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး ဆိုတဲ့ ဂုဏ္ေတာ္ေပါင္း ၂၄ ပါးကို အေျခတည္ထားတယ္လို႕ ဆိုၾကတယ္။

    ဗုဒၶဘာသာ၀င္အမ်ားစုပါ၀င္ေနတဲ့ ျမန္မာအမ်ဳိးသားေရး၀ါဒီေတြရဲ႕ဖန္တီးမႈေၾကာင့္ ဒီဂဏာန္းနံပါတ္က ဘာသာေရးအရ ခြဲျခားရာသေကၤတ အသြင္ေဆာင္လာပါတယ္။ ခ်ဳိးႏွိမ္ဆက္ဆံမႈ နဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈ ႏွစ္မ်ဳိးလံုးဆီ ဦးတည္သြားေစခဲ့တယ္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္လက္ေအာက္ရိွ အစိုးရပင္လွ်င္ မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႕က်င္ေရးအတြက္ ရပ္တည္ေပးေနေရာ့သလားလို႕ အျငင္းပြားစရာ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြရိွေနပါတယ္။ လူနည္းစုရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စ္လင္မ္ေတြကို ႏိုင္ငံကေန ဖယ္ထုတ္လိုမႈ ကေန အဲ့ဒီလူမ်ဳိးစုတစ္ရပ္တည္းအေပၚမွာ ကေလးႏွစ္ဦးသာယူေစတဲ့ လက္မခံခ်င္စရာမူ၀ါဒ ကိစၥေတြအထိ ျဖစ္တယ္။

    တိုင္းျပည္ရဲ႕ပင္မလမ္းေၾကာင္းထဲမွာ ဒီလႈပ္ရွားမႈကို လက္သိပ္ထိုးလက္ခံလာတာနဲ႕အမွ် ဗုဒၶဘာသာ၀င္သံဃာတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ အရွင္၀ီရသူဟာ ေက်ာ္ေစာထင္ရွားလာၿပီး၊ တရားမ၀င္ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္ေနရာကို တမဟုတ္ခ်င္း ေရာက္လာပါေတာ့တယ္။ နီညိဳေရာင္သကၤန္းနဲ႕ ဦး၀ီရသူရဲ႕ပံုဟာ ဇူလိုင္လထုတ္ တိုင္းမ္မဂၢဇင္းမ်က္ႏွာဖံုးေပၚ “The Face of Buddhist Terror” စာသားနဲ႕အတူ ေဖာ္ျပခံရတယ္။ ဒါကို ျမန္မာျပည္က လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေဒါသထြက္ေစခဲ့တယ္။ တစ္ဆက္တည္းမွာဘဲ ဒီတိုင္းျပည္ထဲက ဘာသာေရးတင္းမာမႈေတြကို ႏိုင္ငံတကာက အာရံုထားေနေၾကာင္း သိျမင္သြားခဲ့ၾကတယ္။

    004-inside969-443x295

    ဒီေဆာင္းပါးမွာပါတဲ့ ပထမဆံုးဓာတ္ပံုဟာ ႏိုင္ငံတကာသတင္းေခါင္းႀကီးပိုင္းေရာက္ ဦး၀ီရသူကို မႏၱေလးက သူ႕ေက်ာင္းတိုက္မွာ ေထာက္ခံသူမ်ားက ႀကိဳဆိုေနၾကတဲ့ပုံပါ။ သူဟာ လူမႈကြန္ရက္ေတြအေပၚ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈကို ထင္ထင္ရွားရွား ျမွင့္တင္သူျဖစ္လို႕ “ျမန္မာဘင္လာဒင္” ဆိုၿပီး အဖန္တလဲလဲ ေဖာ္ျပခံရသူ ျဖစ္တယ္။ ၉၆၉ နံပါတ္ကို ႏိုင္ငံတစ္၀ွန္းက လမ္း၊ အငွားယာဥ္၊ ဆိုင္ခန္းအ၀င္၀ နဲ႕ ကြမ္းယာဆိုင္ အစရိွတဲ့ ေနရာတိုင္းမွာ ေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။ ဂဏာန္းနံပါတ္ေတြအေပၚ အစြဲႀကီးလွတဲ့ႏိုင္ငံမွာ ဗုဒၶ၀ါဒ နဲ႕ ဗုဒၶသြန္သင္မႈကို ျပန္လည္ေဖာ္ေဆာင္ေရး ဆိုၿပီး ဒီနံပါတ္နဲ႕ ကိုယ္စားျပဳေဖာ္ေဆာင္လိုက္တာလို႕ ဆိုၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ လက္ေတြ႕မွာက်ေတာ့ လူေတြကို ဦးေႏွာက္ေဆးေၾကာၿပီး ဘာသာေရးအာဃာတ နဲ႕ အစြန္းေရာက္မႈျဖစ္ေအာင္ ေမာင္းႏွင္ေနတဲ့ ယႏၱရားတစ္ခုသာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕ ရႈတ္ခ်မႈ ခံရျခင္း ျဖစ္တယ္။
    006-inside969-
    “ တကယ္လို႕ ျမန္မာေတြအေနနဲ႕ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းေနလိုရင္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြနဲ႕မြတ္စ္လင္မ္ေတြကို သီးသန္႕စီ ေနခိုင္းမွရမယ္ ” လို႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕ သတင္းဌာနကို ဦး၀ီရသူက ေျပာခဲ့ပါတယ္။ သကၤန္းၿခံဳထားတဲ့သံဃာ ဦး၀ီရသူကို ေရွးေဟာင္းမင္းေနျပည္ေတာ္ မႏၱေလးၿမိဳ႕က သူ႕ရဲ႕ မစိုးရိမ္ေက်ာင္းတိုက္မွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ေတြ႕ဆံုစဥ္က သူဟာ စာေမးပြဲတစ္ခုကို ႀကီးၾကပ္ေနခ်ိန္ ျဖစ္တယ္။

    သူ႕ရဲ႕ရံုးခန္းဧည့္ေဆာင္နံရံေပၚမွာ သူ႕ရဲ႕ဧရာမပံုတူပန္းခ်ီကားကို ခ်ိတ္ဆြဲထားတယ္။ အျပင္ဖက္မွာေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံ ေတာင္ပိုင္း ေဒသ နွင့္ – ျမန္မာႏိုင္ငံ အေနာက္ပိုင္း ရခိုင္ျပည္နယ္ (လူမ်ဳိးရွင္းလင္းေရးလုပ္ခံေနရတဲ့ လူနည္းစုရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စ္လင္မ္ေနထိုင္ရာ ေဒသ) က  ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ ရဲ႕ ေလာင္ကၽြမ္းထားတဲ့ ရုပ္အေလာင္းပံုကို ေဖာ္ျပထားတဲ့ ပလပ္စတစ္ကားခ်ပ္ေတြကို ေတြ႕ရပါတယ္။

    နာမည္ဆိုးနဲ႕ေက်ာ္ၾကားေနတဲ့ အဲ့ဒီသံဃာေတာ္ဟာ သူ႕အသက္ ၄၆ ႏွစ္ထက္ကို အရြယ္တင္ႏုပ်ဳိေနပါတယ္။ သူက ေအးတိေအးစက္ ေလျပည္ေလးနဲ႕ဒီလိုဆိုပါတယ္ “ မြတ္စ္လင္မ္ေတြက ပင္ကိုယ္အားျဖင့္ ဆိုးသြမ္းၾကတယ္။ သတၱ၀ါေတြကို သတ္ျဖတ္ဖို႕ (တမန္ေတာ္)မုဟမၼဒ္က သူတို႕အေပၚ ၫႊန္ၾကားထားတယ္ေလ။ အစၥလာမ္ဆိုတာ သူခိုးေတြရဲ႕ ဘာသာျဖစ္တယ္။ သူတို႕ဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို မလိုလားၾကဘူး ”။

    သူ႕ရဲ႕မတည္ၿငိမ္တဲ့ ပရမ္းပတာလူမ်ဳိးႀကီးစကားေတြက YouTube နဲ႕ အင္တာနက္လူမႈကြန္ယက္ေတြေပၚမွာ အလြန္ပဲ ပ်ံႏွံ႕ေနပါတယ္။ လူေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ကလည္း ေတြ႕ျမင္ၾကည့္ရႈထားၾကၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္က မြတ္စ္လင္မ္ ဆန္႕က်င္ေရး အမုန္းတရားလႈံ႕ေဆာ္ခ်က္အတြက္ သူဟာ ေထာင္ဒဏ္ ၂၅ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခံရတယ္။ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ေပးစဥ္ အတူေရာၿပီး လြတ္ေျမာက္လာခဲ့တယ္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္၊ မတ္လကစလို႕ အာဏာရလာတဲ့ စစ္တပ္တစ္ပိုင္းအရပ္သားတစ္ပိုင္းအစိုးရက ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြကို အမ်ားအသိအမွတ္ျပဳေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီေဖာ္ေဆာင္မႈေတြထဲက လြတ္လပ္စြာ သြားလာေျပာဆိုခြင့္နဲ႕အတူ ဦး၀ီရသူက ျပန္လည္ေခါင္းေထာင္လာခဲ့တယ္။

    010-inside969
    မႏၱေလးျမိဳ႕ ဂၽြန္းဗလီတြင္ အစၥလာမ္ဘာသာေရးစာသင္ၾကားေနေသာ မြတ္စလင္မ္ ကေလးငယ္မ်ား

    ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕တရား၀င္ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ႏိုင္ငံ့လူဦးေရ ၅၅ သန္းမွာ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားက ၄ ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရိွတယ္တဲ့။ ဒါေပမယ့္ ၉၆၉ အဖြဲ႕သားမ်ားစြာကေတာ့ ၂၄ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ရိွေနတယ္လို႕ ဆိုၾကတဲ့အခါ မခန္႕မွန္းတတ္ေအာင္ ျဖစ္သြားရတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ႏိုင္ငံတကာက အစၥလာမ္နိုင္ငံမ်ားရဲ႕ လွ်ဳိ႕၀ွက္ႀကံစည္မႈ သားေကာင္ဘ၀ ေရာက္ေနရပါတယ္ဆိုၿပီး အဲ့ဒီအဖြဲ႕သားေတြဆီမွာ အသိသြင္းခံထားၾကရတယ္။ သူတို႕အျမင္ရႈေထာင့္မွာ လူနည္းစု မြတ္စ္လင္မ္ေတြက ေဆာ္ဒီအာေရဗ်ေတြလို ႏိုင္ငံမ်ားထံကေန စာနာေထာက္ပံ့ေရးရံပံုေငြေတြ မရိုးသားတဲ့နည္းနဲ႕ရယူႏိုင္ဖို႕ အဓိကရုဏ္းျဖစ္လာေအာင္ အကြက္ခ်ဖန္တီးလိုက္တာပါတဲ့။ ေအာက္ေဖာ္ျပပါစကားက ဒီသေဘာကို ေဖာ္ျပေနပါတယ္။

    “ ခင္ဗ်ားတို႕က ေရခဲျပင္ရဲ႕အစြန္းအစ(အေပၚယံ)ကိုသာ ျမင္ေနၾကတာကိုး။ ဒီမွာရိွတဲ့မြတ္စ္လင္မ္ေတြကို အာရပ္ႏိုင္ငံ ၅၈ ခုထက္မက ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳေပးထားၾကတယ္။ သူတို႕ကိုပိုက္ဆံေပးေနၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေတြ မ်ားသထက္ မ်ားျပားလာေနတယ္ ”။

    017-inside969
    မိတၳီလာျမိဳ႕တြင္ အၾကမ္းဖက္ဖ်က္ဆီးခံလိုက္ရတဲ့ ေနအိမ္မွအပ်က္အစီးမ်ား ရွငး္လင္းေနသည့္ မြတ္စလင္မ္တဦး

    ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ကြန္ရက္ရဲ႕ေျပာေရးဆိုခြင့္ရိွသူ ဦးမ်ဳိး၀င္းရဲ႕အဆိုအရ – မြတ္စ္လင္မ္ေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံလူဦးေရ စုစုေပါင္းရဲ႕ ၈ % ကေန ၁၀ % အတြင္းမွာသာရိွတဲ့အေၾကာင္း မြတ္စ္လင္မ္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ခန္႕မွန္းထားၾကတယ္။ သူအိမ္ျပန္ေရာက္ၿပီး သံုးလအလြန္မွာ လူ ၄၄ ဦး(အမ်ားစု မြတ္စ္လင္မ္) အသက္ဆံုးရႈံးရတဲ့ ပထမဆံုး တိုက္ခိုက္မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီအၾကမ္းဖက္မႈႀကီးအတြင္း မိတၳီလာၿမိဳ႕ရဲ႕ရပ္ကြက္ေတြဟာ ေျမပံုထဲကေန ဖယ္ရွားခံလိုက္ရတယ္။ မီးေလာင္ကၽြမ္းပ်က္စီးေနတဲ့ ကြင္းျပင္ေတြအျဖစ္သာ က်န္ရစ္ခဲ့ရတယ္။

    018-inside969
    မိတၳီလာမွ အၾကမ္းဖက္မီးရိႈ႕ခံရသည့္ အိမ္မွ မီးေလာင္ပ်က္ဆီးသြားေသာ အစၥလာမ္ဘာသာအေၾကာင္း အူရဒုဘာသာျဖင့္ ေရးသားထားသည့္ စာအုပ္အပိုင္းအစ

    သံုးရက္အေတာအတြင္းမွာပဲ အေဆာက္အဦ ၈၂၀ ထက္မနည္း ဖ်က္ဆီးခံရတယ္လို႕ လူ႕အခြင့္အေရးေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာမႈအဖြဲ႕က ဆိုပါတယ္။ သစ္ပင္ေတြဟာလည္း မီးေလာင္ကၽြမ္း၊ တစ္ခ်ိန္ကရိွခဲ့တဲ့ အိမ္ေတြဟာလည္း အုတ္တံုးနဲ႕သံတုိသံစ ပင္လယ္ျပင္ အသြင္ေဆာင္ေနပါေတာ့တယ္။ ဗလီ၀တ္ေက်ာင္းေတြကလည္း ခုခ်ိန္ထိ ျပန္လည္ မဖြင့္လွစ္ႏိုင္ၾကေသးဘူး။ ရဲ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ တင္းၾကပ္တဲ့ကာကြယ္မႈေအာက္က ဒုကၡသည္စခန္း ၅ ခုမွာ ဒုကၡသည္ေပါင္း တစ္ေသာင္းႏွစ္ေထာင္ေလာက္ အကြဲကြဲအျပားျပား ရိွေနၾကဆဲ။ ေမလကုန္ပိုင္းက်ေတာ့ အဲ့ဒီ အေရးအခင္းမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္တယ္ဆိုၿပီး မြတ္စ္လင္မ္ ၇ ဦးကို ႀကီးေလးတဲ့ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္စီရင္ခဲ့ၾကတယ္။ (အဲ့ဒီအခ်ိန္အထိ) ဗုဒၶဘာသာ၀င္ တစ္ဦးကိုမွ အေရးယူတာ မေတြ႕ခဲ့ရဘူး။ အဲ့ဒီေန႕မွာဘဲ လံုၿခံဳေရးေပးထားတဲ့ ေဒသတြင္းက မြတ္စ္လင္မ္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းေတြကို ပထမဦးဆံုးအႀကိမ္ ျပန္ခြင့္ျပဳလိုက္တယ္။ မိမိတို႕ေနရပ္က အပ်က္အစီးေတြရွင္းလင္းဖို႕ရယ္၊ အဖ်က္ဆီးမခံရတဲ့အရာေတြ ျပန္လည္ ရယူႏိုင္ဖို႕အတြက္ေပါ့။

    030-inside969

    ဗုဒၶဘာသာ၀င္နဲ႕မြတ္စ္လင္မ္တို႕အၾကား ႀကီးထြားလာတဲ့ ပဋိပကၡကို အေျဖရွာေရးဆိုၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ဆင္ေျခဖံုးရဲ႕ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းတစ္ခုမွာ သံဃာေတာ္ အပါး ၂၀၀ ေက်ာ္ပါ၀င္တဲ့အစည္းအေ၀းတစ္ရပ္ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ ဦး၀ီရသူ (အလယ္ပံု) နဲ႕ ဦး၀ိမလ(၀ဲဖက္)က ေခၚယူစုရံုးခဲ့တာျဖစ္တယ္။ အဲ့ဒီစည္းေ၀းပြဲဟာ ပဋိပကၡဆိုင္ရာမ်ားကို အေျဖရွာႀကိဳးပမ္းျခင္းဆိုတာထက္ မ်ားမၾကာမီ အစိုးရဆီတင္ျပမယ့္ ဘာသာျခားထိမ္းျမားမႈပိတ္ပင္ေရးဆိုတဲ့ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမႈတစ္ရပ္ကို ထပ္တိုးလုပ္ေဆာင္ဖို႕သာ ျဖစ္ေနတယ္လို႕ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပမီဒီယာမ်ားက ဆိုပါတယ္။

    စကၤာပူက ဥပေဒျပ႒ာန္းခ်က္ကိုမွီးၿပီး မြတ္စ္လင္မ္အမ်ဳိးသားမ်ား နဲ႕ ဗုဒၶဘာသာ၀င္အမ်ဳိးသမီးမ်ား ထိမ္းျမားေရးကို ပိတ္ပင္တားျမစ္ေစလိုတဲ့ ဥပေဒျပဳဖို႕ စီမံခ်က္တစ္ခုပါ။ ဥပေဒၾကမ္းမွာေဖာ္ျပထားတာက မြတ္စ္လင္မ္ေတြအဖို႕ အဲ့ဒီလို ေပါင္းဖက္ခ်င္ယင္ သက္ဆိုင္ရာေဒသအာဏာပိုင္မ်ားရဲ႕ ခြင့္ျပဳခ်က္ကို ရယူရမယ္လို႕ ဆိုထားပါတယ္။

    “ မြတ္စ္လင္မ္အမ်ဳိးသားေတြက သူတို႕ရဲ႕မ်ဳိးပြားေရးအတြက္ ဆင္းရဲတဲ့ဗုဒၶဘာသာအမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ေမတၱာကို ရယူတဲ့နည္းနဲ႕ ႀကိဳးပမ္းေနၾကတယ္။ သူတို႕ ကေလးေတြ အမ်ားႀကီး ေမြးၾကလို႕ သူတို႕လူဦးေရ အဆမတန္ မ်ားျပားလာတယ္။ အလႊမ္းမိုးမခံရေအာင္ မိမိကိုယ္ကိုကာကြယ္ဖို႕ တာ၀န္ရိွတယ္ ” ဆုိၿပီး ဦး၀ိမလ (၄၁ ႏွစ္)က အဲ့ဒီ ဥပေဒမူၾကမ္းကို ေထာက္ခံေျပာဆိုခဲ့တယ္။

    046-inside969-
    မႏၱေလးျမိဳ႕မွ တရားပြဲတခုတြင္

    ဦး၀ီရသူရဲ႕ေနာက္လိုက္မ်ားဟာ မီးေရာင္ေတြ၊ အျပင္အဆင္ေတြ ခမ္းခမ္းနားနားရိွတဲ့ေနရာမွာ သူ႕မိန္႕ခြန္းကို စုရံုးနားဆင္ခဲ့ၾကတယ္။ သူ႕ေဟာေျပာမႈကို ပိတ္ကားႀကီးတစ္ခ်ပ္နဲ႕လည္း တစ္ၿပိဳင္တည္း ထုတ္လႊတ္ျပသထားပါေသးတယ္။ သူ႕ေဟာေျပာမႈဟာ ၂ နာရီနီးပါးၾကာျမင့္ၿပီး၊ ေဟာေျပာခ်က္ရဲ႕ ၇၀ % ေလာက္က မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႕က်င္ေရးမ်ားသာျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း တက္ေရာက္သူတစ္ဦးက The Diplomatic ကို ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

    ဦး၀ီရသူမွ ေဟာေျပာေနစဥ္မွာပဲ မကြာေ၀းလြန္းလွတဲ့ ဓမၼသာလခန္းမမွာ ျပည္တြင္းအဖြဲ႕အစည္းနဲ႕လူမႈအဖြဲ႕အစည္းလႈပ္ရွားသူအမ်ားအျပားက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေျခလွမ္းတစ္ရပ္အတြက္ စုစည္းေနခဲ့ၾကတယ္။ ဘာသာေပါင္းစံုက လူေပါင္း ၂၀၀၀ နီးပါးတက္ေရာက္လာၾကၿပီး ဘာသာတရားအခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္နားလည္မႈဆိုင္ရာ ေျပာၾကားခ်က္မ်ားကို နာယူခဲ့ၾကေလရဲ႕။

    လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ အလ်င္က ဘာသာေရးအၾကမ္းဖက္မွဳေကာလဟလေတြေၾကာင့္ မိဘေတြက ကေလးေတြကို စာသင္ေက်ာင္းေတြကေန ျပန္ေခၚသြားခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ပဋိပကၡမ်ားႀကိဳတင္တားဆီးေရးေကာ္မတီက ကနဦးေျခလွမ္းကို စတင္ဦးေဆာင္ခဲ့တာပါ။

    Photo Credit-The Diplomat

    **thedipplomat တြင္ေဖာ္ျပထားသည့္ The Mad Monks of Myanmar ေဆာင္းပါးကို(ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္) ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ျမန္မာလိုျပန္ဆိုပါသည္။

  • လမ္း ၁၂၀ ထိပ္တြင္ သကၤန္းဝတ္ သံဃာေတာ္ တစ္ပါးမွ သစ္သားတုတ္ျဖင့္ ရိုက္ႏွက္ ရန္စမွဳ ျဖစ္ပြား

    လမ္း ၁၂၀ ထိပ္တြင္ သကၤန္းဝတ္ သံဃာေတာ္ တစ္ပါးမွ သစ္သားတုတ္ျဖင့္ ရိုက္ႏွက္ ရန္စမွဳ ျဖစ္ပြား

    ဇြန္လ ၁၉၊ ၂၀၁၃
    M-Media
    သတင္း – ဆူးထက္

    ရန္ကုန္ ။         ။ မဂၤလာေတာင္ညႊန္႔ျမိဳ႕နယ္၊ လမ္း၁၂၀ ထိပ္၊ အေႏွးယာဥ္ဂိတ္ရွိ ဆိုက္ကားေပၚတြင္ ထိုင္ေနသူ အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္ အမ်ဳိးသား တစ္ဦး ျဖစ္သည့္  ဦးစိုးအား ဇြန္လ ၁၉ရက္ေန႔ ည ၈နာရီခြဲ အခ်ိန္ခန္႔က သဃၤန္း၀တ္ သက္ၾကီး သံဃာေတာ္တစ္ပါးမွ သစ္သားတုတ္ျဖင့္ ရိုက္ႏွက္ ရန္စမွဳ တစ္ခု ျဖစ္ပြားခဲ့ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

    အဆိုပါ ျဖစ္ရပ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ မဂၤလာေတာင္ညႊန္႔ျမိဳ႕နယ္၊ လမ္း ၁၂၀ေန ျပည္သူ တစ္ဦးအား M-Media မွ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းခဲ့ပါသည္။

    ” အခုရိုက္ခံလိုက္ရတဲ့ ဦးစိုး ဆိုတဲ့သူက ကြ်န္ေတာ္တို႔ လမ္း၁၂၀ မွာေနထိုင္တဲ့ သူပါ။ သူက ဆိုက္ကားဂိတ္မွာ ထိုင္ေနရင္း ျဖစ္တာ ဆိုေပမယ့္ ဆိုက္ကား ဆရာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ သူက ပလာဇာေရွ႕မွာ အသုပ္ေရာင္းတဲ့သူလို႔ သိရပါတယ္။ ျဖစ္ပုံက သူက ကြ်န္ေတာ္တို႔ လမ္းထိပ္က ဆိုက္ကား ဆရာေတြနဲ႔ ခင္တယ္ ထင္ပါတယ္။ အဲဒီက ဆိုက္ကားနင္းတဲ့ ဆရာေတြနဲ႔ အတူ  သူက ဆိုက္ကားေပၚ ထိုင္ေနၾကတာ။ အဲဒီမွာ အသက္ၾကီးၾကီး ဘုန္းၾကီးတစ္ပါးက လမ္းေလွ်ာက္လာတယ္။ တစ္ဖက္က လြယ္အိတ္ လြယ္ထားၿပီး၊ ေနာက္ လက္တစ္ဖက္မွာ သစ္သားတုတ္ တစ္ေခ်ာင္းကို ပုခုံးေပၚ တင္ၿပီး ေလွ်ာက္လာရင္းကေန မထင္မွတ္ဘဲ အဲဒီ့လူကို သစ္သားတုတ္နဲ႔ ထုလိုက္တာလို႔ အခင္းျဖစ္ပြားတဲ့ေနရာက မ်က္ျမင္ေတြက ေျပာျပၾကပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္ေလး နာသြားတယ္။ ေခါင္းဆိုေတာ့ ဘယ္ေလာက္ထိ အတြင္းထဲမွာ ျဖစ္သြားလဲ ဆိုတာေတာ့ မသိရေသးေပ့မယ္။ ေခါင္းေတာ့ ကြဲသြားတာမ်ဳိးေတာ့ မျဖစ္သြားပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ့ သဃၤန္းဝတ္ သံဃာေတာ္ကို ဘာမွ ျပန္ၿပီး တုံျပန္ ေျပာဆို တာမ်ဳိးေတာင္ မလုပ္ၾကပါဘူး။ ဒါ သက္သက္မဲ့ အေၾကာင္းမဲ့ လာရန္စတယ္ဆိုတာကို ျဖစ္ပြားရာ ေနရာမွာ ရွိတဲ့ ဘာသာေပါင္းစုံက လူေတြ အားလုံးလဲ ျမင္ၾက၊ သိၾက သေဘာေပါက္ ၾကပါတယ္ ခင္ဗ်ာ” ဟု M-Media သို႔ေျပာသည္။

    အဆိုပါ ျဖစ္ရပ္ေၾကာင့္ ရုတ္ရုတ္ ရုတ္ျဖစ္ပြားခဲ့ရာ လမ္း အနီးနားရွိ ျပည္သူမ်ားမွာ ထိတ္လန္႔ စိုးရိမ္ခဲ့ရၿပီး ယခု အေျခအေန ျပန္လည္ တည္ျငိမ္လာေၾကာင္း သိရသည္။

    ယင္း သံဃာေတာ္အား ယခင္က ဤပတ္၀န္းက်င္ ျမိဳ႕နယ္၌ မျမင္ဖူးသည့္ မ်က္ႏွာစိမ္း သံဃာတစ္ပါး ျဖစ္ေၾကာင္၊ တုတ္ႏွင့္ အရိုက္ခံရသူႏွင့္ ဘာရန္ၿငိဳးရန္စမွ မရွိသည့္ အျပင္ ျမင္ေတာင္ မျမင္ဘူးသူ ျဖစ္ေၾကာင္း စုံစမ္းသိရွိရသည္။

  • ဘာသာေရးေၾကာင့္ ေသြးထြက္ သံယိုမွဳမ်ားျဖစ္ျပီးမွ ျမန္မာ ဘုန္းၾကီးမ်ား ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေတာင္းဆိုေနၾက (Straitstimes)

    ဇြန္- ၁၄၊ ၂၀၁၃
    Straitstimes

    ဘာသာေရးေၾကာင့္ ေသြးထြက္သံယိုမွဳမ်ား ျဖစ္ၿပီးမွ က်င္းပခဲ့သည့္ သံဃာညီလာခံတြင္ ေထၾကီး၀ါၾကီးမ်ားက ျငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကသည္ဟု ေအအက္ဖ္ပီ သတင္း တစ္ရပ္က ဆုိသည္။ သို႔ေသာ္ ယင္းညီလာခံမွ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္မူ မြတ္စလင္ဆန္႔က်င္ေရး တုိက္ခိုက္မွဳမ်ားအတြက္ မည္သို႔ေသာ ရွဳံ႕ခ်မွဳ တစ္စံုတစ္ရာမွ် ပါ၀င္ျခင္း မရွိေၾကာင္း စင္ကာပူႏိုင္ငံအေျခဆိုက္ straitstimes သတင္းစာမွ ေထာက္ျပထားသည္။

    MyanmarMonks1406e
    PHOTO: AP

    ထိုညီလာခံကို ဗုဒၶဘာသာဘုန္းၾကီးေပါင္း ၂၀၀ ေက်ာ္တက္ေရာက္ခဲ့ေၾကာင္း၊ ၄င္းတို႔က မိမိတို႕ဘာသာကို မီဒီယာမ်ား အေရာင္ဆိုးၾကသည္ဟု စြပ္စြဲၾကေၾကာင္း straitstimes ကဆုိသည္။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားႏွင့္ သာသနာ့ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ျပႆနာ မရွိဘဲ ျငိမ္းျငိမ္း ခ်မ္းခ်မ္းေနလိုသူမ်ား ျဖစ္သည္ဟု ဓမၼဒူတ ဦးေဆကိႏၵက ညီလာခံထုတ္ျပန္ခ်က္ဖတ္ၾကားရာ၌ ထည့္သြင္းဖတ္ၾကားခဲ့သည္။

    ထို႔ျပင္ ၄င္းသံဃာမ်ားက ဗုဒၶဘာသာကို ကမၻာ့အေကာင္းဆံုးဘာသာတစ္ရပ္ျဖစ္သည္ဟုလည္း ဆိုခဲ့ၾကေၾကာင္း straitstimes က ေဖာ္ျပထားပါသည္။

    ျပည္တြင္းအေျခဆိုက္ သုေတသီမ်ားႏွင့္၊ ေခတ္ပညာတတ္အသိုင္းအ၀ိုင္းကမူ ၄င္းတို႔၏ ဘာသာသာသနာကာကြယ္ေရးအေၾကာင္းျပ ဥပေဒမူၾကမ္းမွာ ဗုဒၶတရားေတာ္မ်ားႏွင့္သာမက လူ႔အခြင့္အေရးေၾကျငာစာတမ္းႏွင့္ပါ ဆန္႔က်င္ေနေၾကာင္း၊ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားကိုသာ ကာကြယ္ရမည္မဟုတ္ဘဲ နုိင္ငံသားတိုင္းကို ကာကြယ္ရမည္မွာ နုိင္ငံေတာ္အစိုးရတိုင္း၏ တာ၀န္ျဖစ္ေၾကာင္း ေ၀ဖန္လ်က္ရွိသည္။

    Ref: http://www.straitstimes.com/breaking-news/se-asia/story/myanmar-monks-urge-peace-after-religious-bloodshed-20130614

  • ဘာသာျခား မလုိလားတဲ့ သီရိလကၤာ ဘုန္းၾကီးမ်ား ႏုိင္ငံကို မည္သုိ႔ ျခယ္လွယ္ေနသလဲ

    မူရင္းေဆာင္းပါးရွင္-Kapil Komireddi

    ဘာသာျခား (မြတ္စလင္မ္) မ်ားကို မလုိလားတဲ့ သီရိလကၤာ ဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းၾကီးမ်ား ႏုိင္ငံကို မည္သုိ႔ ျခယ္လွယ္ေနသလဲ?

    မိမိျပည္တြင္းရိွသူမ်ားမွာ တစ္ေျပးညီႏိုင္ငံသားမ်ားသာျဖစ္သည္၊ အစိုးရအေနႏွင့္ ခြဲျခားဆက္ဆံျခင္း မျပဳပါ ဟု သီရိလကၤာႏိုင္ငံမွ အတည္ျပဳေျပာဆို သြားသည္။

    သီရိလကၤာႏိုင္ငံသမၼတ မဟင္းဒါး ရာဂ်ာပတ္ဆာက လူမ်ဳိးေရး သတ္မွတ္ခ်က္ေပၚ အေျခခံၿပီး ႏိုင္ငံေရးအာဏာ အတြက္ လႈပ္ရွားမႈမ်ားမွာ မိမိအား စိတ္ကြက္ေစသည္ဟုဆို၏။ လူမ်ဳိးေပၚမူတည္၍ တာ၀န္ရာထူးသတ္မွတ္ခ်က္ အသီးသီးကို ကန္႕ကြက္ေသာအားျဖင့္ သူက “ လူအဖြဲ႕အစည္းအားလံုးအဖို႕ တန္းတူညီမွ်အခြင့္အေရးရိွမွသာ ဒီႏိုင္ငံထဲ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ႏိုင္မွာျဖစ္တယ္ ” ဟု မၾကာေသးမီကပင္ အခိုင္အမာေျပာၾကားလိုက္သည္။

    ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးခ်ိန္မွစ၍ သီရိလကၤာမွာ လူမ်ဳိးေရး အေျခတည္ ၀ါဒဖက္သို႕ ကူးေျပာင္းလာခဲ့သည္။ ျပင္းထန္ၾကမ္းတမ္းသည့္ ျပည္တြင္းစစ္ အတြင္း ေခ်မႈန္းခံရၿပီးေနာက္ တမီလ္ လူမ်ဳိးတို႕သည္ ေျပလည္ သင့္ျမတ္ေရးျပဳလုပ္ၾကမည့္ အစား တိုင္းျပည္ကို သိကၡာက်ဆင္းေစလ်က္ရွိသည္။ ဥပေဒျပဳသူမ်ားသည္လည္း မ်က္ကန္းမ်ဳိးခ်စ္ လူယုတ္မာမ်ား ျဖစ္လာၾကသည္။ ၄င္းျပင္ သကၤန္းၿခံဳ ဘုန္းေတာ္ႀကီးတို႕ကလည္း မိမိကိုယ္ကို ဆင္ဟာလာ လူမ်ားစုအား ကာကြယ္ေပးသူမ်ားအျဖစ္ ပံုဖမ္းကာ လူနည္းစုတစ္စ ုမဟုတ္ တစ္စုအေပၚ ေန႕စဥ္ႏွင့္အမွ် အျပစ္ရွာ ႏွိပ္ကြပ္လာၾကသည္။

    4
    သိရီလကၤာ မွ အဓိကရုဏ္းတခု ျမင္ကြင္း

    ယမန္ႏွစ္ ဧၿပီလတြင္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ အၾကမ္းဖက္သမားတို႕သည္ သီရိလကၤာ အလယ္ပိုင္းရိွ ဗလီ၀တ္ေက်ာင္း တစ္ခုအား ေႏွာင့္ယွက္ခဲ့ၾကသည္။ ဗုဒၶဘာသာသာသနာ့ နယ္ေျမအတြင္း တည္ေဆာက္ထားသည္ဟု စြပ္စြဲကာ ခ်က္ျခင္း ပိတ္ခိုင္းခဲ့သည္။ ရဲအရာရိွမ်ားမွာ ယင္းအမႈကို တားဆီး အေရးယူရမည့္ အစား ျမင္ကြင္းကိုရပ္ၾကည့္ေနသည္ သာမက ၄င္းတို႕အား လြတ္လပ္စြာ သြားလာလႈပ္ရွားခြင့္ပင္ ေပးခဲ့သည္။ ယင္းေစာ္ကားမႈ သတင္းသည္ ကိုလံဘိုရွိ အာဏာပိုင္တို႕ထံ ေပါက္ၾကားေရာက္ရိွသြားေသာအခါ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က ဗလီ၀တ္ေက်ာင္းေတာ္အား ေရႊ႕ေျပာင္းလိုက္ရန္ မြတ္စ္လင္မ္တို႕ကို အမိန္႕ေပးခဲ့သည္။ မြတ္စ္လင္မ္တို႕အေပၚေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း အၾကမ္းဖက္ေနေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ မ်က္ကန္းမ်ဳိးခ်စ္မ်ားဖက္မွ ဘက္လိုက္ရပ္တည္ၿပီး ယင္းသို႕ လွ်ပ္တစ္ျပက္ဆံုးျဖတ္လိုက္ျခင္းမွာ မိမိႏိုင္ငံသားအားလံုးကို ေစာင့္ေရွာက္သည္ဟူေသာ သီရိလကၤာ၏ ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္ကို အရွက္ရသြားေစသည္။

    1တာအထြက္ေကာင္းသည္ကို ဇာခ်ဲ႕၍ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းႀကီးအခ်ဳိ႕သည္ လူထုအတြင္း၀ါဒျဖန္႕ခ်ိရန္အတြက္ ေနာက္ထပ္ ပစ္မွတ္တစ္ခုထံ ခ်ဥ္းကပ္ခဲ့ၾကသည္။ ဤႏွစ္အေစာပိုင္းတြင္ မိမိကိုယ္ကို “ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ စြမ္းအားရွင္ တပ္ဖြဲ႕ ” – Bodu Bala Sena (BBS) ဟု ကင္ပြန္းတပ္ထားၾကေသာ အုပ္စုတစ္စုသည္ ကိုလံဘို၌ အေျချပဳလ်က္ စားပိုင္ခြင့္ရိွ အမွတ္တံဆိပ္စံနစ္ Halal System အား ေစာ္ကားရႈတ္ခ်ခဲ့ၾကသည္။ ေထာင္ႏွင့္ခ်ီေသာ ေယာက္်ားမိန္းမမ်ားသည္  အဆိုပါတပ္ဖြဲ႕၀င္ မ်က္ကန္း မ်ဳိးခ်စ္တို႕၏ တရားကိုနာယူရန္ ကိုလံဘိုၿမိဳ႕ေတာ္သို႕ စုရံုးေရာက္ရိွလာခဲ့၏။  “ ငါတို႕ ႏိုင္ငံဟာ ဆင္ဟာလီ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးတည္းရဲ႕ တိုင္းျပည္ျဖစ္တယ္။ ငါတို႕ဟာ ဒီတိုင္းျပည္ရဲ႕ သြယ္၀ိုက္ ကာကြယ္ေရးသမားေတြျဖစ္တယ္ ” ဟု သံဃာေတာ္တစ္ဦးမွ ေၾကျငာသည္။ ရက္သတၱပတ ္အနည္းငယ္ လြန္ေျမာက္ၿပီးေသာ္ ဘုန္းႀကီးမ်ားက ကိုလံဘိုရိွ မြတ္စ္လင္မ္ပိုင္ သားသတ္ရံုတစ္ခုကို သားသတ္ျခင္း မျပဳႏို္င္ေအာင္ ၀င္ေရာက္ စီးနင္းခဲ့ၾကသည္။ သို႕ေသာ္ ၄င္းပရ၀ုဏ္အတြင္း ႏြားတစ္ေကာင္ကိုမွ် မေတြ႕ၾကရသျဖင့္ အႀကီးအက်ယ္ စိတ္ပ်က္သြားသည္။ အေၾကာင္းမွာ ကိုလံဘို၌  ႏြားသတ္ျခင္းကို ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ေမလကတည္းကပင္ ပိတ္ပင္တားျမစ္ ထားၿပီးေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။  အသားသည္မ်ားက ၿမိဳ႕ျပင္၌သာ ေဆာင္ရြက္ျဖန္႕ျဖဴးလ်က္ရိွသည္။ ယင္းသို႕ ရမယ္ရွာမရသည့္ အေပၚ မေၾကမခ်မ္းျဖစ္ကာ က်န္းမာသန္႕ရွင္းေရးဆိုင္ရာ (ဟလာလ္) အမွတ္တံဆိပ္ထံသို႕ ဘုန္းႀကီးမ်ားမွ ဦးလွည့္ ဆူပူျခင္းျဖစ္သည္။ ရဲ၀န္ထမ္းမ်ားမွ ထိုျဖစ္စဥ္ရပ္၀န္းသို႕ ေရာက္လာၾကေသာ္လည္း ဘုန္းႀကီးမ်ားကိုသာ အားေပးအားေျမွာက္ ျပဳခဲ့ၾကသည္ ဟု BBC မွ တင္ျပသည္။

    3
    တိရစာၦန္မ်ား၏ အသက္ကယ္တင္ေရးဟု ယင္းဘုန္းေတာ္ႀကီးအခ်ဳိ႕၏ ေၾကြးေၾကာ္ခ်က္အတိုင္း  အစစ္အမွန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ ျဖစ္ခဲ့လွ်င္ပင္ ဗုဒၶျဖန္႕ခ်ိခဲ့ေသာ “ အၾကမ္းမဖက္ေရး” ပင္မတရားေတာ္ႏွင့္ ဖီလာဆန္႕က်င္ေနသည္။ အိႏၵိယတိုက္အတြင္း ႏွင့္ ၄င္း၏အေရွ႕ပိုင္း အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ား၌ တိရစာၦန္မ်ားေပၚစာ နာေရးကိစၥကို ခႏၱီစတရား လက္ကိုင္ျပဳ၍ ေဆြးေႏြးျခင္းျဖင့္သာ ေဆာင္ရြက္ေလ့ရိွၾက၏။ အႏိုင္က်င့္ေစာ္ကားျခင္း ႏွင့္ ရာဇသံေပးျခင္း အမႈမ်ဳိး မျပဳလုပ္ၾကေခ်။ ဘုန္းေတာ္ႀကီး Zhiwen ၏ ေဟာေျပာခ်က္မ်ားေၾကာင့္ တရုတ္ႏိုင္ငံသားမ်ားစြာတို႕သည္ မိမိတို႕၏ အိမ္ေမြး တိရစာၦန္မ်ားကို ေဘးမဲ့ေပးခဲ့ၾက၏၊ မိမိတို႕၏ ငါးဖမ္းပိုက္မ်ားကို မီးရိႈ႕ ဖ်က္ဆီးခဲ့ၾကကုန္၏။  မြတ္စ္လင္မ္အေပါင္းသည္ တိရစာၦန္မ်ားအေပၚ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္သည္ဟု သီရိလကၤာႏိုင္ငံသားတို႕မွ ျပန္တမ္း ထုတ္လိုက္ျခင္းမွာ ၄င္းတို႕ကိုယ္တိုင္ကပင္ အသိနိမ့္က်ေနေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ရာ ေရာက္သြားေပသည္။ အေၾကာင္းမွာ အာေသာကမင္း လက္ထက္ကတည္းက စ၍ အိႏိၵယႏိုင္ငံတြင္ တိရစာၦန္မ်ားအေပၚ အၾကင္နာ အငဲ့ၫွာဆံုး ဘုရင္မွာ မြန္ဂိုျပည့္ရွင္ မုဟမၼဒ္ အကဗရ္ ျဖစ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္တည္း။

    2ျပည္ပသို႕အမဲသားတင္ပို႕သည့္ မြတ္စ္လင္မ္ပိုင္လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ေထာင္ႏွင့္ခ်ီေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားကို အလုပ္ခန္႕ ထားၾကသည္။ သို႕ပင္သို႕ျငား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ သဟဇာတျဖစ္ေရးအလို႕ငွာ ဘုန္းႀကီးမ်ား၏အလိုကို လိုက္ေလ်ာၿပီး စားေသာက္ကုန္ေပၚမွ ဟလာလ္တံဆိပ္အား စြန္႕လႊတ္ရန္ မြတ္စ္လင္မ္ထုမွ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ အျပန္အလွန္အားျဖင့္ ဆက္လက္ ဒုကၡမေပးၾကေစရန္ မြတ္စ္လင္မ္တို႕က အဆိုျပဳခဲ့ၾကသည္။ ၿပီးခဲ့သည့္လတြင္ ဥပေဒ ေကာလိပ္တစ္ခုရိွ မြတ္စ္လင္မ္ဆရာမမ်ားကို ကိုယ့္အမ်ဳိးကိုသာ မ်က္ႏွာလုိက္သည္ဟု စြပ္စြဲ၍ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းႀကီးမ်ားက ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ တိုက္ခိုက္ခဲ့ၾကသည္။ ၄င္းျပင္ လံုၿခံဳစြာဆင္ယင္ထားၾကသည့္ အ၀တ္အစားပံု ဟန္စံနစ္ကိုလည္း ပစ္ပယ္ဖ်က္သိမ္းလိုက္ရန္ ခုိင္းေစခဲ့ၾကသည္။ “ သီရိလကၤာႏိုင္ငံမွာ အစၥလာမ့္စည္းမ်ဥ္းေတြ ၀င္ေရာက္လာခြင့္ မရိွေအာင္ ဒီလိုလံုၿခံဳတဲ့ အ၀တ္တန္ဆာမ်ဳိးကို ဒီႏိုင္ငံကေန တားျမစ္လိုက္တဲ့အထိ က်ဳပ္တို႕ တိုက္ခိုက္သြားမယ္ ” ဟု ဘုန္းႀကီးတစ္ဦးမွ ငါ့စကားႏြားရ ဆိုတတ္ေသာ ဥေရာပလစ္ဘရယ္မ်ားအလား ေၾကညာသြားခဲ့သည္။

    BBS အၾကမ္းဖက္အုပ္စု၏ အထူးဦးစားေပးရည္မွန္းခ်က္ျဖစ္သည့္ တိရစာၦန္မ်ားအားကာကြယ္ေရး မွသည္ မြတ္စ္လင္မ္ အမ်ဳိးသမီးတို႕၏အ၀တ္အစားမ်ားအား လွန္ေလ်ာၾကည့္ရႈလိုျခင္း အဆင့္သို႕ ေရာက္လာၾကသည္။ ကိုလံဘို ၿမဳိ႕လယ္လမ္းေပၚတြင္ မြတ္စ္လင္မ္အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးမွာ တံေတြးျဖင့္ အေထြးခံရၿပီး၊ ဘူတာရံုတစ္ခု၌ လံုၿခံဳစြာ ၀တ္စားဆင္ယင္ထားသည့္ မြတ္စ္လင္မ္အမ်ဳိးသမီး ေလးဦးထက္မနည္း လူရမ္းကားတစ္စု၏ တိုက္ခိုက္ျခင္းကို ခံရသည္။

    ရာစုတစ္ခုနီးပါး တိုင္ေအာင္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႕သည္ တိုင္းတစ္ပါးသား လူနည္းစုမ်ားမွ အသံုးခ်မႈခံလိုက္ရ သေယာင္ေယာင္ ယုတ္မာေသာ လံၾကဳပ္ ဇာတ္လမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ ဆင္ဟာလီလူမ်ားစုတို႕၏ မူလအသိတရား၌ ညစ္ညမ္းမႈမ်ား ျပန္႕ႏွံ႕သြားေအာင္ ထိုးဆြမႈျပဳခဲ့ၾကသည္။ “ ဆင္ဟာလီ လူမ်ဳိးတို႕က ဒီကၽြန္းကို နိဗၺာန္တမွ် ထင္ရွားလွပသာယာေအာင္ ဖန္တီးခဲ့ၾကတာပါ။ အရိုင္းအစိုင္း ဖ်က္ဆီးေရးသမားေတြေၾကာင့္ ဒီကၽြန္းက ပ်က္စီးသြားရတယ္။ တိရစာၦန္ေတြကို ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္စြာ သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ ခိုး၀ွက္ျခင္း၊ ကာေမသုမိစာၦစာရကံက်ဴးလြန္ျခင္း၊ မုသားဆိုျခင္း၊ မူးယစ္ေသစာေသာက္စားျခင္း အေလ့အထေတြအတြက္ ခရစ္ယာန္၀ါဒ နဲ႕ ဟိႏၵဴ၀ါဒမွာ တာ၀န္ရိွတယ္ ” ဟု Anagarika Dharmapala က ၂၀ ရာစု အစပိုင္းတြင္ ေရးသားေဖာ္ျပခဲ့သည္။

    လက္ေတြ႕၌မူ ခရစ္ယာန္တို႕သည္ သီရိလကၤာရိွ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဆင္ဟာလီ လူမ်ားစုအေပၚ ထူးထူးျခားျခား လႊမ္းမိုးျခယ္လွယ္ျခင္း မရိွခဲ့ၾကေခ်။  ဆင္ဟာလီတို႕၏အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ၿဖိဳလဲရန္ႀကိဳးစားခဲ့ေသာ ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္တမီလ္အုပ္စုမ်ားကသာ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္တြင္ ရက္စက္မႈကို လက္ဦးခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။ သို႕ေသာ္ စိတ္၏ လံုၿခံဳမႈမရိွေသာ လူမ်ားစုမွာ မိမိတို႕သာလွ်င္ သာျမတ္မႈရိွေၾကာင္း ျပသႏိုင္ရန္အတြက္ အျခားလူနည္းစု၀င္တို႕အတြင္းမွ အားနည္းခ်က္မ်ားကို မျပတ္ရွာေဖြႀကိဳးပမ္းေလ့ရိွသည္။

    လက္ရိွအျဖစ္အပ်က္သည္ ရာဂ်ာပတ္ဆာ ၏ ႏိုင္ငံေရးအာဏာခိုင္မာေစေအာင္ျပဳလုပ္ေသာ နည္းလမ္းတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။ အစိုးရ၏ ၾသဇာအႀကီးဆံုး ရာထူးမ်ား၌ မိမိ၏ မိသားစု၀င္မ်ားကိုသာ ခန္႕အပ္ထားသည္။ ဆင္ဟာလာ အမ်ဳိးသားေရး၀ါဒီမ်ားမွာ ၄င္းတို႕ေကၽြးေမြးထားေသာ အေျခခံ အင္အားစုမွ ေပါက္ဖြားလာျခင္းျဖစ္သည္။ အတိတ္ကာလမွ အျပန္အလွန္အဓိကရုဏ္းတို႕အား အဆံုးသတ္လိုက္သည့္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားမွာ တမီလ္မ်ားႏွင့္ ရင္ေဘာင္တန္းလာႏိုင္ၾကၿပီျဖစ္သည္။ ထိုအခ်က္ေၾကာင့္ သည္းခံျခင္းႏွင့္ေမတၱာတရားအေၾကာင္းကို သမၼတက တဖြဖြ ေျပာဆိုေနသည့္တိုင္ ၄င္း၏ညီျဖစ္သူ ကာကြယ္ေရးဌာနအတြင္း၀န္ ဂိုတာဘာယာ က ဗုဒၶဘာသာ၀င္ရဟန္းတုမ်ား၏ BBS ဂိုဏ္းကို ဖန္တီးလိုက္ျခင္းျဖစ္၏။ လတ္တစ္ေလာက်င္းပသြားခဲ့ေသာ BBS အခမ္းအနားတြင္ ယင္းဂိုဏ္းသားမ်ား အားလံုးကို မိမိတို႕၏ အမ်ဳိးဘာသာသာသနာႏွင့္တိုင္းျပည္ကို ကာကြယ္သူမ်ားအျဖစ္ အမႊမ္းတင္ခဲ့ၿပီး “ ဒီ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြအေပၚ ဘယ္သူမွ သံသယ မထားရ။ အသင္တို႕ကို အားေပးကူညီဖို႕ ကၽြႏု္ပ္တို႕ ဒီကို လာေရာက္ရျခင္း ျဖစ္တယ္ ” ဟု ေျပာၾကားသြားသည္။

    မိမိတို႕၏ႏိုင္ငံသည္ ရာဂ်ာပတ္ဆာ လက္ေအာက္ေရာက္မွ  ဆင္ဟာလီ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ အေျမာက္အမ်ား ခ်ဳိးႏွိမ္ခံရသည္ (သိကၡာက်ဆင္းရသည္)။ သို႕ပါေသာ္လည္း သူတို႕သည္ တမီလ္ ႏွင့္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားကဲ့သို႕ ယေန႕သီရိလကၤာႏိုင္ငံ၌ အသံတိတ္လ်က္ ရိွေပသည္။

    **  The Daily Beast  တြင္ အိႏိၵယဂ်ာနယ္လစ္  Kapil Komireddi  ေရးသားေသာ  What Intolerant Buddhist Monks Are Doing To Sri Lanka  ေဆာင္းပါးကို သစၥာခ်ဳိ မွ တိုက္ရိုက္ျမန္မာျပန္ဆိုေဖာ္ျပျခင္းျဖစ္သည္။ **

    What Intolerant Buddhist Monks Are Doing To Sri Lanka

  • အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္မ်ားကို အၿငိဳးထား မုန္းတီးေနေသာ ဘုန္းႀကီးမ်ား (BY FRANCIS WADE)

    ဧျပီ-၂၂-၂၀၁၃
    မူရင္းေဆာင္းပါးရွင္- FRANCIS WADE

    375993_480213775383255_183662739_n

    ျမန္မာျပည္တြင္ လတ္တစ္ေလာျဖစ္ပ်က္ေနေသာ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားကို အၾကမ္းဖက္မွဳမ်ား၏ အဓိက လံွဳေဆာ္ေပးသူမ်ားမွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ဘုန္းႀကီးမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။

    မဟာၿမိဳင္ေက်ာင္းအတြင္းမွ ေသးငယ္ေသာ ရံုးခန္းအတြင္းသို႕ အေျပး၀င္လာေသာ ကိုေက်ာ္လြင္ ဆိုသူ၏ လက္ထဲတြင္ ၉၆၉ စတစ္ကာမ်ား ထည့္ထားသည့္ အိပ္တစ္လံုးကို ကိုင္ေဆာင္ထားသည္။ ၉၆၉ ဆိုသည္မွာ မြတ္စ္လင္မ္မုန္းတီးေရး အမွတ္တံဆိပ္မ်ားပင္ျဖစ္သည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ၆လ ခန္႕က၊ မဟာၿမိဳင္ေက်ာင္း၏ ေက်ာင္းထိုင္ဆရာေတာ္ ဦး၀ိမလ မွ ေက်ာင္းအနီးတြင္ရိွေသာ ပံုႏိွပ္တိုက္တြင္ ၉၆၉ တံဆိပ္ျဖင့္ စတစ္ကာမ်ားကို ပထမဆံုးပံုႏိွပ္မွာယူခဲ့သည္။ အခုအခါတြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရိွ Taxi ကားမ်ား၊ Bus ကားမ်ား ႏွင့္ ဆိုင္မ်ား၏ မ်က္ႏွာစာတို႕တြင္ခ်ိတ္ဆြဲထားၿပီး အျခားအခ်က္အခ်ာက်သည့္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္လည္း ပ်ံႏွံ႕လ်က္ရိွသည္။ ၉၆၉ သည္ ျမန္မာမြတ္စလင္မ္မ်ားက တိုင္းျပည္ကို ျခိမ္းေျခာက္ျခင္းႏွင့္ စိုးမိုးျခင္းမွ ကာကြယ္ႏိုင္ရန္ အစြန္းေရာက္သမားမ်ား၏ အသံုးျပဳသေကၤတပင္ျဖစ္သည္။

    ထိုအစြန္းေရာက္၀ါဒမွ စတင္ကာ အၾကမ္းဖက္မွဳမ်ားကို ဂယက္ထေစခဲ့သည္။ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ လြန္ခဲ့ေသာ လအနည္းငယ္က ထို၀ါဒေၾကာင့္ လူဦးေရ ၄၀ ေက်ာ္ခန္႕ေသဆံုးခဲ့ကာ၊ ၁၃,၀၀၀ ေက်ာ္ခန္႕ ဒုကၡသည္ အျဖစ္ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ ခဲ့ၾကရသည္။ ၉၆၉ လႈပ္ရွားမွဳ ကို ျမန္မာျပည္၏ေတာင္ဘက္ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ရိွ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းတစ္ခု၌္ စတင္ခဲ့ၿပီး၊ ၉၆၉ စတစ္ကာမ်ားမွ စတင္ကာ ျမန္မာျပည္အေနာက္ပိုင္းတြင္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား ႏွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စ္လင္မ္မ်ားကို အဓိကရုဏ္းျဖစ္ပြားေစခဲ့သည္။ ၉၆၉ တံဆိပ္ဆိုသည္မွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားအတြက္ ဗုဒၶ၏ သင္ၾကားမွဳမ်ားႏွင့္ နည္းလမ္းမ်ားကို ေပါင္းစုကာဖြဲ႕ထားေသာ အထြ႗္ျမတ္ထားေသာ အရာဟု ဆိုသည္။

    ဦး၀ိမလ မိန္႕ၾကားသည္မွာ..“ ကြ်ႏ္ုပ္တို႕သည္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားကို ကယ္တင္ရန္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ ” ။ ထို႕အတူ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္က ရခိုင္ေဒသတြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့သည့္အၾကမ္းဖက္မွဳက ျမန္မာျပည္တြင္ ရိွေနေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားအတြက္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈတစ္ရပ္ျဖစ္သည္ဟုပါ ထည့္သြင္းေဟာၾကားခဲ့သည္။ “ အင္ဒိုနီးရွား၊ ဘဂၤါလားေဒ့ရွ္၊ ပါကစၥတန္ ႏွင့္ မေလးရွားတြင္ ယခင္က ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား အမ်ားအျပားရိွခဲ့ရာ အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္မ်ား ေရာက္ရိွေမာင္းထုတ္ခဲ့သည့္အတြက္ အခုလက္ရိွတြင္ မြတ္စလင္မ္ ႏိုင္ငံမ်ားအျဖစ္တည္ရိွေနျခင္းျဖစ္သည္၊ သမိုင္းေပၚမူတည္၍ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ထိုကဲ့သို႕ေသာအျဖစ္ဆိုး မက်ေရာက္ေစရန္ ကာကြယ္ျခင္းျဖစ္သည္ ”။

    ျမန္မာျပည္ရိွ လူဦးေရ၏ ေလးရာခိုင္ႏွဳန္းသည္ အစၥလာမ္ဘာသာကိုးကြယ္သူမ်ားျဖစ္သည္။ ဤကဲ့သို႕ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ျခင္းမွ ျပသနာမ်ား စတင္ခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္ ဟု ဦး၀ိမလ က ေဟာၾကားခဲ့သည္။ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕၏ ရႈပ္ေထြးျပည့္က်ပ္ေနေသာ ေစ်းရံုထဲတြင္ မြတ္စ္လင္မ္ ေစ်းသည္မ်ားသည္ ၄င္းတို႕အနီးရိွ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား၏ ေစ်းဆိုင္မ်ားတြင္ကပ္ထားေသာ ၉၆၉ တံဆိပ္မ်ားကို လ်စ္လ်ဴရႈကာ ေအးခ်မ္းစြာ ေရာင္း၀ယ္ျခင္းကို လုပ္ေဆာင္ေနၾကသည္။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ taxi ေမာင္းသမားမ်ား ႏွင့္ အေရာင္းဆိုင္မ်ားမွာ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားအား ၀န္ေဆာင္မွဳေပးရန္ သူတို႕တြင္ ျပႆနာ မရိွဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    လူတိုင္းတြင္ တူညီေသာအေတြး မရိွသည္က အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားအတြက္ ကံဆိုးေစသည့္အခ်က္ပင္ျဖစ္သည္။ လြန္ခဲ့ေသာတစ္လခန္႕က မုန္းတီးမႈမ်ား ေပါက္ကြဲထြက္ခဲ့ျပီး ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားႏွင့္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားသည္ မိတၳီလာၿမိဳ႕ေပၚရိွ ေရႊဆိုင္တြင္ ခိုက္ရန္ျဖစ္ပြားရာမွ ႏွစ္ရက္တိုင္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားျဖစ္ေပၚခဲ့ၿပီး၊ အထူးသျဖင့္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ား၏ အိမ္ရာ ၈၀၀ ေက်ာ္နီးပါး ပ်က္စီးခဲ့ရသည္။ မ်က္ျမင္မ်ား၏ေျပာျပခ်က္အရ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားသည္ အေသအခ်ာအစီစဥ္တက် လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျပီး၊ ရဲမ်ားသည္ မ်က္စိေအာက္တြင္ျဖစ္ပ်က္ေနေသာ သတ္ျဖတ္မႈမ်ားအား လ်စ္လ်ဴရႈကာၾကည့္ေန ခဲ့ၾကသည္။ ေျပာဆိုခ်က္မ်ားအရ အစိုးရ တာ၀န္ရိွသူမ်ား အၾကမ္းဖက္မႈတြင္ပါ၀င္ ပတ္သက္ေနသည္ဟု စြပ္စြဲမႈမ်ားျဖစ္ေပၚလာခဲ့သည္။ သံသယမ်ားမွတစ္ဆင့္ ျပည္တြင္းမၿငိမ္မသက္မႈမ်ားမွာ ေျပာင္းလဲမႈမ်ားေၾကာင့္ ၿငိမ္သက္ခဲ့ရေသာ စစ္အစိုးရအား  ျပန္လည္အသက္သြင္းရန္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္းဟု ယူဆရပါသည္။ ယေန႕ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ လူ့အခြင့္ေရးေစာင့္ေရွာက္မွဳ အဖြဲ႕အစည္း၏ အစီရင္ခံစာ “ political and religious leaders in Arakan state ” တြင္ ၿပီးခဲ့ေသာ ေအာက္တိုဘာလတြင္ျဖစ္ခဲ့သည့္ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားႏွင့္အျခား မြတ္စလင္မ္မ်ားအား တိုက္ခိုက္မွဳတြင္ပါ၀င္ေသာ စီစဥ္မႈမ်ား၊ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား ႏွင့္ လွဳံေဆာ္မႈမ်ား အဓိကထား၍ ေျပာၾကားထားသည္။ (ေျပာၾကားခ်က္တြင္ ျပီးခဲ့ေသာႏွစ္က ရခိုင္ေဒသ၌ ေသြးထြက္သံယိုျဖစ္ခဲ့ျခင္း ႏွင့္ အၾကမ္းဖက္မွဳမ်ားေၾကာင့္ တိမ္းေရွာင္ခဲ့ရေသာ ၁၂,၅၀၀၀ နီးပါး ရိုဟင္ဂ်ာ မြတ္စလင္မ္မ်ား ရိွခဲ့သည္။)

    ရခိုင္ေဒသ ႏွင့္ မိတၳီလာတြင္ျဖစ္ပ်က္ခဲ့ေသာ အၾကမ္းဖက္မွဳမ်ား၏ အဓိကမီးေမႊးသူမွာ စစ္အစိုးရ ဆိုေသာ္ျငားလည္း ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား၏ရင္တြင္း၌ ထည့္သြင္းခံထားရသည့္ မြတ္စ္လင္မ္ မုန္းတီးေရး ၀ါဒမ်ားက ေလာင္စာသဖြယ္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ၁၉၆၀ ခုႏွစ္မွစတင္ခဲ့ေသာ ဘဂၤါလီ မြတ္စလင္မ္မ်ားအား သတ္ျဖတ္မွဳ၊ ရခိုင္ေဒသတြင္ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ားအားသတ္ျဖတ္မွဳ စသည္တို႕သည္ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ မ်ိဳးခ်စ္စိတ္ကိုေပါင္းစည္းသည့္၀ါဒမွ စတင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

    ၀ါဒလႈံ႕ေဆာ္မွဳသည္ ယမန္္ႏွစ္ကျဖစ္ေပၚေသာ ရခိုင္ေဒသတြင္း အၾကမ္းဖက္မႈမွစတင္ကာ မြတ္စ္လင္မ္ မုန္းတီးေရး၀ါဒအျဖစ္ ပ်ံ႕ႏွံခဲ့သည္။ မိတၳီလာ အေရးခင္းတြင္ ေတြ႕ရိွသူမ်ား၏ေျပာျပခ်က္မ်ားအရ လူမ်ိဳးတုံး စစ္ဆင္ေရးဟု ယူဆရေၾကာင္း ဆိုသည္။ ၿမိဳ႕ထဲတြင္ရိွေသာ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားကို  ယာယီစခန္းမ်ားသို႕ပို႕ေဆာင္ကာ သတင္းေထာက္မ်ားအား ၀င္ခြင့္ပိတ္ပင္ထားေၾကာင္း သိရသည္။ ထို႕အတူ စစ္ေတြႏွင့္ ရခိုင္ေဒသတြင္ျဖစ္ပ်က္ေနသည့္ အေရးခင္းမ်ားႏွင့္ တူညီေနေၾကာင္း သိရွိရသည္။

    P6020001

    အၾကမ္းဖက္မႈႏွင့္ပတ္သက္ေသာေျပာျပခ်က္မ်ားအရ  ၉၆၉ ၏လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားသည္ မြတ္စ္လင္မ္မုန္းတီးေရးမွ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ရိွေသာ မြတ္စလင္မ္မ်ားအားရွင္းလင္းရန္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံအား အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ား မရိွေသာ ႏိုင္ငံအျဖစ္ ဖန္တီးရန္ ပါ၀င္ခဲ့သည္။ အၾကမ္းဖက္မႈကို ဆန္႕က်င္သူမ်ားသည္ ၉၆၉ သေကၤတအား ဆန္႕က်င္ခဲ့ၾကသည္။ သို႕ေသာ္ မတူညီစြာ ယူဆသူမ်ား၊ ၉၆၉ သေကၤတအား ျဖန္႕ျဖဴးေနသူမ်ားႏွင့္ ကိုင္ေဆာင္သူမ်ားေၾကာင့္ အျမစ္မျပတ္ ေသးေၾကာင္းေတြ႕ရိွရသည္။ အခ်ိဳ႕သူမ်ားက ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္မ်ား၏ လက္၀ါးကပ္တိုင္ကဲ့သို႕ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား၏ စည္းရံုးမွဳကို ျပသေသာ သေကၤတ အလားသ႑ာန္ျဖစ္သည္ဟု ယူဆၾကသလို၊ အျခားသူမ်ားကလည္း မြတ္စ္လင္မ္မ်ား၏ ေစ်းဆိုင္မ်ားတြင္ရိွေသာ ၇၈၆ သေကၤတႏွင့္ အလားတူေစရန္ ေဖာ္ေဆာင္ထားသည္ ဟု ဆုိလုိုသည္။ “ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားသည္ ၉၆၉ ကို အသက္သြင္းရန္ လုပ္ေဆာင္ျခင္းေၾကာင့္ မ်ားစြာ၀မ္းနည္းမိေၾကာင္း ” ၂၀၀၇ တြင္ အက်ဥ္းက်ခဲ့ေသာ ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးတြင္ပါခဲ့သည့္ ဘုန္းေတာ္ၾကီး ဦးဂမၻီရက ဆိုသည္ “ သူတို႕ မုန္းတီးေသာအရာကို သူတို႕က ပံုတူ ကူးခ်ေနျခင္းသာ ျဖစ္ေၾကာင္း ” ကိုလည္း ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့သည္။

    အစြန္းေရာက္သမားမ်ားသည္ ၉၆၉ အားလက္ခံယံုၾကည္ေစရန္ ၄င္းတြင္ပါ၀င္ေသာ နာမ္၀ိဥာဥ္ သန္႕စင္မႈအယူဆကို ရွင္းလင္းျပသခဲ့သည္မွာ – ဘုရားဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး ၊ တရားဂုဏ္ေတာ္ ၆ ပါး ၊ သံဃာ့ဂုဏ္ေတာ္ ၉ ပါး ကိုေပါင္းစည္းကာ ျမန္မာျပည္တြင္ရိွေသာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္အဖြဲ႕အစည္းမွ ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ ဟူ၍ ရွင္းလင္းေျပာဆိုမွဳမ်ားေၾကာင့္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား၏ ေထာက္ခံမွဳကို ခ်က္ျခင္း ရရိွခဲ့ရာ၊ ဦးေဆာင္သူမ်ားမွ မြတ္စ္လင္မ္ မုန္းတီးေရး၀ါဒကို ျဖန္႕ခ်ီရန္ ႏွင့္ မုန္းတီးသူေရာ မမုန္းတီးသူပါ ပါ၀င္ပတ္သက္မွဳကို ရရွိခဲ့သည္။

    အဓိက ဦးေဆာင္သူမွာ ဦး၀ီရသူ ျဖစ္ျပီး မႏၱေလး မစိုးရိမ္ ေက်ာင္းတိုက္၏ ဦးေဆာင္ဆရာေတာ္ ျဖစ္သည္။ ယခင္က မစိုးရိမ္ေက်ာင္းမွာ အာဏာရွင္ ဆန္႕က်င္ေရးလုပ္ေဆာင္မႈမ်ားတြင္ပါ၀င္ခဲ့ျပီး၊ ယခုအခါ ဦး၀ီရသူ၏ မြတ္စ္လင္မ္ မုန္းတီးေရး၀ါဒ ျဖန္႕ခ်ိမႈမ်ားေၾကာင့္ ဂုဏ္သတင္း ညိွဳးႏြမ္းခဲ့သည္။ ယခင္က စစ္အစိုးရကို ဆန္႕က်င္ခဲ့ေသာ္လည္း၊ ယခု အၾကမ္းဖက္မွဳတြင္ စစ္တပ္၏ပါ၀င္ပတ္သက္မွဳမွာ ရႈပ္ေထြးမွဳမ်ား ရိွသည္ဟု ဦးဝီရသူက ေျပာခဲ့သည္၊ အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္မ်ားသည္ အႏၱရာယ္ အဖြဲ႕၀င္မ်ား ဟု သူက ယံုၾကည္ခဲ့သည္။ ၀ီရသူ၏ အင္တာဗ်ဴးကို ကိုယ္ပိုင္ဓာတ္ပံုမ်ားႏွင့္ တန္ဆာဆင္ထားေသာ သူ၏အခန္းထဲတြင္ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျပီး ၄င္းရိွေနာက္ခံျမင္ကြင္းသည္ သူ႕အား ႏိွမ့္ခ်ေနထိုင္ေသာ ဘုန္းေတာ္ၾကီးအစား ဘာသာေရးအစြန္းေရာက္သူ အျဖစ္ ပို၍ျမင္ေစသည္။ “ ကြ်ႏု္ပ္၏ ေလ့လာေတြ႕ရိွခ်က္အရ ျမန္မာျပည္တြင္ရိွေသာ ၁၀၀ ရာခိုင္ႏွဳန္းရိွ မုဒိန္းအမႈမ်ားကို လုပ္ေဆာင္သူမ်ားမွာ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားျဖစ္ျပီး၊ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား မဟုတ္ၾကပါဘူး ” ဟုဆို၍ “ ဗုဒၶဘာသာ မိန္းကေလးငယ္မ်ားအား အတင္းအဓမၼ လက္ထပ္ယူၾကျပီး၊ မိန္းမမ်ားသည္ ဗုဒၶဘာသာအား ဆက္လက္ကိုးကြယ္ပါက ေန႕တိုင္းညွင္းပန္း ႏိွပ္စက္ၾကတယ္ ” ဟု ၄င္းမွ ဆက္ေျပာၾကားသည္။

    555195_442207505850449_244281815_n
    Photo- U U Mhaw Sayar FB

    ၀ီရသူသည္ မမွန္ကန္မႈမ်ားကို လုပ္ေဆာင္ေနသူျဖစ္သည္။ ျမန္မာျပည္တြင္ရိွေသာ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားႏွင့္ ဘာသာေရး ပ႗ိပကၡမ်ားကို တားဆီးရန္ မေကာင္းေသာ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားအား ရွင္းထုတ္ရန္ ဟူေသာစကားတို႕ေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ သို႕တေစ ထိုအရာသည္ ပ႗ိပကၡမ်ား၏ အဓိကအခ်က္ျဖစ္ေၾကာင္း သူ၀န္ခံခဲ့ျခင္း မရိွေပ။ “ ျမန္မာျပည္တြင္ ရိွေသာသူမ်ားသည္ ကြ်ႏု္ပ္ကဲ့သုိ႕ဆိုပါက ျမန္မာျပည္ၾကီးျငိမ္းခ်မ္းေနလိမ့္မည္ ” ဟုေဟာၾကားခဲ့သည္။ ေဟာေျပာမႈအျပီးတြင္ ျခေသၤ့တစ္ေကာင္က ကေလးတစ္ဦးအား စားရန္ဟန္ျပင္ေနေသာမ်က္နွာဖံုးပံုပါ၀င္သည့္ စာအုပ္အားေပးကမ္းျပီး ကေလးသည္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ျဖစ္ျပီး ျခေသၤ့သည္ မြတ္စ္လင္မ္ျဖစ္သည္ဟု သူက ရွင္းျပခဲ့သည္။

    ဦး၀ီရသူ ကို ၂၀၀၃ ခုႏွစ္က မြတ္စ္လင္မ္မုန္းတီးေရးျဖင့္ မျငိမ္သက္မႈလုပ္ေဆာင္ျခင္းေၾကာင့္ အက်ဥ္းခ်ခံခဲ့ရသည္။ (ယခုလက္ရိွ ျဖစ္ပ်က္ေနေသာ ပ႗ိပကၡမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ သူက ျငင္းဆိုခဲ့သည္။) သို႕ေသာ္ ယခုတစ္ေခါက္တြင္ တိက်ေသာအေရးယူေဆာင္ရြက္မႈမ်ားကို အစိုးရက မလုပ္ေဆာင္ခဲ့သျဖင့္ ျမန္မာျပည္၏မတည္ျငိမ္မႈမ်ားတြင္ အစိုးရ၏အက်ိဳးရရိွရန္ လုပ္ေဆာင္မႈမ်ားရိွေနသေလာဟု သံသယျဖစ္ဖြယ္ရိွသည္။

    အၾကမ္းဖက္မႈအစီစဥ္မ်ားသည္ မြတ္စ္လင္မ္မ်ား အေနထိုင္မ်ားေသာ ေနရာေဒသမ်ားတြင္ ျဖစ္ေပၚခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့ေသာလ၌ ရွမ္းျပည္နယ္၊ နမ့္ခမ္းၿမိဳ႕တြင္ မြတ္စ္လင္မ္ မုန္းတီးေရး poster မ်ားကို ဓာတ္မီးတိုင္မ်ားေပၚကပ္ထားေၾကာင္းႏွင့္ ထိုေဒသတြင္ေနထိုင္ေသာ လူဦးေရ ၁၀၀,၀၀ တြင္ မြတ္စ္လင္မ္အေရအတြက္မွာ ရာဂဏန္းမွ်သာရိွသည္ ဟုသိရသည္။ ေဒသခံမ်ားေျပာျပခ်က္အရ တရုတ္ျပည္ဖက္သို႕ တိတ္တဆိတ္ ပို႕ေဆာင္ေနေသာ ဆီ ႏွင့္ ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္းမ်ားသည္ အနီးနားတြင္ရိွျပီး၊ အတူတကြေအးေဆးစြာ ေနထိုင္လာခဲ့ေသာ ေနရာမ်ားတြင္ ဘာသာေရးလံႈ႕ေဆာ္မွဳမ်ား  ရုတ္တရက္ ျဖစ္ေပၚလာျခင္းမွာ ဓာတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္းမ်ားကိစၥဆန္႕က်င္ဆႏၵျပမွဳမ်ားမွ ဦးလွည့္ေစရန္ဟု ယူဆရသည္ဟု ဆိုသည္။

    ေလ့လာခ်က္အရ ဘာသာေရး ပ႗ိပကၡမ်ားသည္ ျမန္မာျပည္ရိွ အဓိက အင္အားၾကီးေသာ – အမ်ိဳးသားေရး စိတ္ဓာတ္ျပင္းထန္ေသာလူစုမ်ား၊ အစိုးရႏွင့္ စစ္တပ္တြင္ အဓိကက်သူမ်ားကို အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစၿပီး၊၄င္းတို႕ ျပန္လည္ အားေကာင္းလာပါက ျမန္မာျပည္တြင္  ဒီမိုကေရစီ စံနစ္ရရိွရန္ ေ၀းကြာသြားမည္ ျဖစ္ေပသည္။

    ေဆာင္းပါးရွင္ FRANCIS WADE မွ http://www.foreignpolicy.com တြင္ The Monks Who Hate Muslims အမည္ျဖင့္ ေရးသားသည့္ ေဆာင္းပါးကို ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္ဆိုပါသည္။