အျခားေသာ ကမာၻေက်ာ္သတင္းစာ၊ မဂၢဇင္း၊ စာေစာင္မ်ားျဖစ္တဲ့ New York Times ၊ Wall Street Journal ၊ The New Yorker ၊ Slate တို႕မွာလည္း ေဆာင္းပါးမ်ား မၾကာခဏပါဝင္ေရးသားေလ့ရွိပါတယ္။
Fareed Zakaria ကို ၁၉၆၄-ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၂၀-ရက္မွာ အိႏၶိယႏိုင္ငံ ဘုံေဘျမိဳ႕၌ ေမြးဖြားခဲ့ပါတယ္။ ဖခင္ Rafiq Zakaria ဟာ Indian National Congress ပါတီ ႏိုင္ငံေရးသမားတစ္ဦးျဖစ္ျပီး မိခင္ Fatima Zakaria ဟာ တစ္ခ်ိန္က Sunday Times of India သတင္းစာရဲ့ အယ္ဒီတာပါ။ ဖခင္ဟာ အစၥလာမ္ သာသနာ့ပညာရွင္ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ပညာအရည္အခ်င္း
ငယ္စဥ္အခါ ဘုံေဘျမိဳ႕ Anglican Cathedral နဲ႕ John Connon ပုဂၢလိလေက်ာင္းမ်ားမွာ ပညာသင္ၾကားခဲ့ျပီး Bachelor of Arts (B.A.) ဘြဲ႕ကို အေမရိကန္ႏိုင္ငံရွိ ကမာၻ႕ထိပ္တန္း ‘ေယးလ္တကၠသိုလ္’ (Yale University) မွ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ တကၠသိုလ္၌ရွိစဥ္ ‘ေယးလ္ ႏိုင္ငံေရးရာ ယူနီယံအဖြဲ႕’ ဥကၠဌအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ လစဥ္ထုတ္ ‘ေယးလ္ ႏိုင္ငံေရးရာ’ စာေစာင္ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္အျဖစ္ လည္းေကာင္း ထူးခြၽန္စြာ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၉၃-ခုႏွစ္မွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရွိ ကမာၻ႕ထိပ္တန္း တကၠသိုလ္ ေနာက္တစ္ခုျဖစ္တဲ့ ‘ဟားဗတ္’ (Harvard University) မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပညာ (Political Science) အထူးျပဳပါရဂူ (Doctor of Philosophy) ဘြဲ႕ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ဟားဗတ္မွာ ကမာၻ႕ထိတ္ထိတ္ၾကဲ ပညာရွင္ၾကီးမ်ားျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပညာရွင္ Samuel Paul Huntington နဲ႕ ဥေရာပေရးရာပညာရွင္ Stanley Hoffmann တို႕အျပင္ ႏိုင္ငံတကာ ဆက္ဆံေရး ပညာရွင္ (International Relations) Robert Keohane ထံမွာလည္း ပညာဆည္းပူးခဲ့ပါတယ္။
ထင္ရွားစာအုပ္အေရးအသား
သူေရးသားခဲ့တဲ့ လုံးခ်င္းစာအုပ္မ်ားကေတာ့ ၁၉၉၈-ခုႏွစ္ Princeton ထုတ္ From Wealth to Power: The Unusual Origins of America’s World Role ၊ ၂၀၀၃-ခုႏွစ္ Norton ထုတ္ The Future of Freedom ၊ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္မွာထုတ္ေဝခဲ့တဲ့ ကမာၻတလႊား လွ်မ္းလွ်မ္းေတာက္ ေအာင္ျမင္ခဲ့တဲ့ The Post-American World တို႕ျဖစ္ပါတယ္။ The American Encounter: The United States and the Making of the Modern World ဆိုတဲ့စာအုပ္ရဲ့ တြဲဖက္ အယ္ဒီတာလည္းျဖစ္ပါတယ္။
The Post-American World စာအုပ္ကို စာေရးဆရာဦးေက်ာ္ဝင္း မဂၢဇင္းတစ္ခ်ိဳ႕မွာ အခန္းဆက္ဘာသာျပန္ခဲ့ျပီး လုံးခ်င္းလည္းထုတ္ေဝထားပါတယ္။ The Future of Freedom စာအုပ္ဟာလည္း New York Times အေရာင္းအသြက္ဆုံး ထိပ္တန္းဝင္ခဲ့ျပီး ဘာသာေပါင္း ၂၀-ေက်ာ္သို႕လည္း ျပန္ဆိုေအာင္ျမင္ခဲ့ပါတယ္။
၂၀၀၈-ခုႏွစ္ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲမွာ ‘ဘာရက္ အိုဘားမား’ကို ေထာက္ခံခဲ့ျပီး ‘သမၼတ ဘာရက္ အိုဘားမား’ ကလည္း အေရွ႕အလယ္ပိုင္းေရးရာမ်ားမွာ သူ႕ထံက အၾကံဉာဏ္ယူတာမ်ိဳးရွိတယ္လို႕လည္း The New York Times မွာ ေရးသားေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။
၂၀၀၇-ခုႏွစ္မွာ ဩဇာတကၠိမၾကီးတဲ့ Foreign Policy နဲ႕ Prospect မဂၢဇင္းတို႕က Fareed Zakaria အား ကမာၻ႕ထိပ္သီး ဥာဏ္ၾကီးရွင္ (leading public intellectuals) အေယာက္ ၁၀၀ စာရင္းထည့္သြင္းခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္ ျပည္ပေရာက္အထူးခြၽန္ဆုံး အိႏိၵယသားဆု (India Abroad Person of the Year 2008)ကို ရရွိခဲ့ျပီး ၂၀၁၀-ခုႏွစ္မွာ အိႏိၵယအစိုးရက ႏိုင္ငံရဲ့ တတိယအျမင့္ဆုံး ဂုဏ္ထူးေဆာင္ Padma Bhushan ဆုကို ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့ပါတယ္။ မိုင္ယာမီတကၠသိုလ္(University of Miami)၊ အိုဘာလင္ေကာလိပ္(Oberlin College)၊ ဘိတ္စ္ေကာလိပ္(Bates College)၊ ဘေရာင္းတကၠသိုလ္(Brown University)၊ ဟားဗတ္တကၠသိုလ္(Harvard University) နဲ႕ ဂြၽန္ေဟာ့ကင္းတကၠသိုလ္(Johns Hopkins University) တို႕မွလည္း ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲ႕မ်ား အသီးသီး ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့ၾကပါတယ္။
Christopher Murray, Jens Stoltenberg, Bill Gates, Gordon Brown, Olusegun Obasanjo, Fareed Zakaria and Giulio Tremonti during the World Economic Forum 2006 Davos, Switzerland. (second from the right) Photo-wiki