News @ M-Media

Tag: somalia

  • ဆိုမာလီယာမှာ အမေရိကန်စစ်သားများ စတင်ဆုတ်ခွာ

    ဆိုမာလီယာမှာ အမေရိကန်စစ်သားများ စတင်ဆုတ်ခွာ

    ဒီဇင်ဘာ ၂၃၊ ၂၀၂၀
    M-Media

    -ဆိုမာလီယာမှာချထားတဲ့ တပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ချို့ကို ပြန်လည်ခေါ်ယူဖို့အတွက် လေယာဉ်တင်သင်္ဘော USS Makin Island ဟာ ဆိုမာလီယာကို ရောက်ရှိနေပြီလို့ အမေရိကန် ကာကွယ်ရေးဌာနက မနေ့မှာ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။

    အလ်-ရှာဘတ်အကြမ်းဖက်အဖွဲ့ကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ချထားတဲ့ တပ်ဖွဲ့တွေကို ပြန်ခေါ်တော့မယ်လို့ သမ္မတထရမ့်က ပြောကြားကြီး ၁၆ ရက်အကြာမှာ ဒီသင်္ဘော ရောက်လာတာပါ။

    အမေရိကန်ရဲ့ အာဖရိကစစ်ဌာနချုပ်က ဆိုမာလီယာကနေ ပြန်ခေါ်မယ့် စစ်သားတွေကို အာဖရိက အခြားနေရာတွေမှာ ချထားမှာဖြစ်ပြီး အကြမ်းဖက်တိုက်ဖျက်ရေး၊ မဟာမိတ်တွေကို ကူညီရေး ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားမယ်လို့ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။

    ဆိုမာလီယာက ဆုတ်ခွာမယ့် ကန်စစ်သား ၇၀၀ ဟာ ကင်ညာ ဒါမှမဟုတ် ဒီဘောက်တီတို့မှာ ချထားမှာဖြစ်ပြီး အလ်-ရှာဘတ်ကို ဆက်လက် ဖိအားပေး တိုက်ခိုက်စေမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

    သမ္မတထရမ့်ဟာ ဇန်နဝါရီလအလယ်မတိုင်ခင် အာဖဂန်နစ္စတန်နဲ့ အီရတ်တို့က တပ်ဖွဲ့ဝင် ၂၅၀၀၀ လောက် လျှော့ချဖို့လည်း အမိန့်ပေးထားပါတယ်။

    Ref: AFP

  • ဆိုမာလီယာနိုင်ငံတွင် ကျိုင်းကောင်အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေငြာ

    ဆိုမာလီယာနိုင်ငံတွင် ကျိုင်းကောင်အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေငြာ

    ဖေဖော်ဝါရီ ၃၊ ၂၀၂၀
    M-Media

    -ကျိုင်းကောင်အုပ်တွေက ကောက်ပဲသီးနှံတွေကို ဖျက်ဆီးမှု မြင့်တက်လာတာကြောင့် ဆိုမာလီယာနိုင်ငံမှာ အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေငြာလိုက်ပါတယ်။

    ဆိုမာလီကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနက ကျိုင်းကောင်တွေရဲ့ ကောက်ပဲသီးနှံ ဖျက်ဆီးမှုဟာ နိုင်ငံရဲ့ စားနပ်ရိက္ခာဖူလှုံမှု ဆိုးရွားနေတဲ့အခြေအနေအပေါ် နောက်ထပ်ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်လို့‌ ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ နိုင်ငံရဲ့ လုံခြုံရေး မတည်ငြိမ်မှုကြောင့် လယ်ယာတွေကို လေယာဉ်နဲ့ ပိုးသတ်ဆေးဖျန်းဖို့ မဖြစ်နိုင် ဖြစ်နေတာပါ။

    အခုလို အရေးပေါ်အခြေအနေကြေငြာကာ ကျိုင်းကောင်နှိမ်နှင်းဖို့ ကြိုးစားပေမယ့် ကောက်ပဲသီးနှံရိပ်သိမ်းတဲ့ရာသီ စတင်တဲ့ ဧပြီလလောက်မှ အခြေအနေက ပိုမိုကောင်းမွန်မယ့်အနေအထားရှိနေပါတယ်။

    ဆိုမာလီနဲ့ အီသီယိုးပီးယားတို့လို့ အာဖရိကအရှေ့ခြမ်းနိုင်ငံတွေမှာ ကျိုင်းကောင်တွေက ကောက်ပဲသီးနှံဖျက်ဆီးမှုဟာ အခုနှစ်မှာ ပိုမိုဆိုးဝါးလာပြီး ကင်ညာနိုင်ငံမှာဆိုရင် နှစ်ပေါင်း ၇၀ အတွင်း အဆိုးဝါးဆုံးအနေအထားနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရပါတယ်။ အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေငြာထားတာကတော့ ဆိုမာလီယာတစ်နိုင်ငံတည်းသာ ရှိပါတယ်။

    ကုလရဲ့ စားနပ်ရိက္ခာနှင့် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့ (FAO) က အာဖရိကဦးချိုဒေသမှာ ကျိုင်းကောင်ပြဿနာ ဖြေရှင်းရေး ကူညီပေးဖို့ နိုင်ငံတကာအသိုင်းအ၀ိုင်းကို ဇန်နဝါရီလမှာ တိုက်တွန်းခဲ့သလို ဇွန်လမှာ အခြေအနေက အဆ ၅၀၀ လောက် ပိုမိုဆိုးဝါးမယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

    ၂၀၁၉ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းက ယီမင်မှာ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းပြီးတဲ့နောက် ကျိုင်းကောင်အုပ်တွေဟာ ယီမင်နိုင်ငံကနေတစ်ဆင့် အခြား အာဖရိကနိုင်ငံတွေကို ပြန့်နှံ့လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျိုင်းကောင်အုပ်တွေ လေယာဉ်အင်ဂျင်ထဲဝင်ကာ စက်ချို့ယွင်းတာကြောင့် ဒီဇင်ဘာလအတွင်း အီသီယိုးပီးယား ခရီးသည်တင်လေယာဉ်တစ်စီး အရေးပေါ် ဆင်းသက်ခဲ့ရပါတယ်။

    Ref: BBC

  • တူရကီက ဆုိမာလီယာတြင္ ေရတပ္အေျခစုိက္စခန္းတစ္ခု ဖြင့္လွစ္

    တူရကီက ဆုိမာလီယာတြင္ ေရတပ္အေျခစုိက္စခန္းတစ္ခု ဖြင့္လွစ္

    ေအာက္တုိဘာ ၂၊ ၂၀၁၇
    M-Media

    မုိဂါဒစ္ရွဴးတြင္ ဖြင့္လွစ္လုိက္သည့္ တူရကီ ေရတပ္အေျခစုိက္စခနး္

    – တူရကီဟာ အာဖရိကရဲ႕ အခ်က္အျခာ ဆုိမာလီယာႏုိင္ငံ ၿမိဳ႕ေတာ္ မုိဂါဒစ္႐ွဴးမွာ ေရတပ္အေျခစိုက္စခန္းတစ္ခုကုိ ဖြင့္လွစ္ခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံရပ္ျခားမွာ တူရကီရဲ႕ အႀကီးဆံုး စစ္စခန္း ျဖစ္ပါတယ္။

    ကန္ေဒၚလာ သန္းငါးဆယ္ ကုန္က်ခဲ့တဲ့ အဲဒီအေျခစိုက္စခန္းကုိ စေနေန႔က ဖြင့္လွစ္ခဲ့တာျဖစ္ၿပီး ဆုိမာလီတပ္သား ၁၀၀၀၀ ကို သင္တန္းေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္စခန္းကေန တစ္ႀကိမ္မွာ အနည္းဆုံး စစ္သား ၁၅၀၀ ခန္႕ ေလ့က်င့္ႏုိင္စြမ္းရွိတယ္လုိ႔ တူရကီနဲ႔ ဆုိမာလီ တာ၀န္ရွိသူေတြက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

    “ဒီစခန္းဟာ တူရကီႏုိင္ငံအျပင္ဘက္မွာ ေဆာက္လုပ္တဲ့စခန္းမ်ားအနက္ အၾကီးဆုံး ေလ့က်င့္ေရးစခန္း ျဖစ္ပါတယ္။ တူရကီအစုိးရနဲ႔ စစ္တပ္ဟာ ဆုိမာလီယာက ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ညီေနာင္ေတြအတြက္ လုိအပ္တဲ့ အေထာက္အပံ့ေတြကုိ ေပးသြားမွာျဖစ္ပါတယ္” လုိ႕ တူရကီ စစ္ဦးစီး အရာရွိခ်ဳပ္ ဟူလူစီ အာကာက ဖြင့္ပြဲအခမ္းအနားမွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

    ဧရိယာ ၄ စတုရန္းကီလုိမီတာခန္႔ အက်ယ္ရွိတဲ့ အဆုိပါစခန္းကို လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ႏွစ္ကတည္းက တည္ေဆာက္ေနခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

    “ဒီစစ္သင္တန္းဟာဆုိရင္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႕ တပ္မေတာ္ကို ျပန္လည္တည္ေဆာက္ဖုိ႔ ထားရွိတဲ့ ကတိက၀တ္ရဲ႕ အစိတ္အပုိင္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္” လုိ႔ ဆုိမာလီ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ဟာစန္ အလီ ခုိင္းရ္က ဖြင့္ပြဲအခမ္းအနားမွာ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

    ဆုိမာလီႏုိင္ငံဟာ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္ကတည္းက ဆုိင္ယာဒ္ဘားရီ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ အစိုးရအဖြဲ႕နွင့္ လူမ်ိဳးစုစစ္ေသြးႂကြေတြအၾကား ၾကာရွည္စြာ စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲေနခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

    Ref: Al jazeera

  • အလ္ရွာဘတ္အဖြဲ႕ကုိ ေခ်မႈန္းႏုိင္ေရး လက္နက္တင္ပုိ႔ခြင့္ျပဳရန္ ဆုိမာလီယာ ေတာင္းဆုိ

    အလ္ရွာဘတ္အဖြဲ႕ကုိ ေခ်မႈန္းႏုိင္ေရး လက္နက္တင္ပုိ႔ခြင့္ျပဳရန္ ဆုိမာလီယာ ေတာင္းဆုိ

    ေမ ၁၂၊ ၂၀၁၇
    M-Media

    – အလ္ရွာဘတ္ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕က ထိန္းခ်ဳပ္ထားသည့္ ေဒသမ်ားကုိ ျပန္လည္ရရွိရန္ မိမိတုိ႔တပ္မ်ားက တုိက္ပြဲ၀င္ေနသည့္ အခ်ိန္တြင္ ႏုိင္ငံတကာအသုိင္းအ၀ုိင္းက မိမိတုိ႔အေပၚ လက္နက္တင္ပုိ႔မႈ ပိတ္ဆုိ႔ထားျခင္းအား ပယ္ဖ်က္ေပးရန္အတြက္ ဆုိမာလီ သမၼတ မုိဟာမက္ အဘ္ဒူလာဟီ မုိဟာမက္က ေတာင္းဆုိလုိက္သည္။

    ၾကာသာပေတးေန႔က လန္ဒန္ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ကမၻာ့ေခါင္းေဆာင္မ်ား တက္ေရာက္ခဲ့သည့္ ဆုိမာလီညီလာခံတြင္ အဘ္ဒူလာဟီက ထုိကဲ့သုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့ျခငး္ျဖစ္ၿပီး အလ္ ကုိင္းဒါးႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ေနသည့္ အဆုိပါ အဖြဲ႕ကုိ ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္း ေခ်မႈန္းႏုိင္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း မိမိတို႔ တပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ား အေနျဖင့္ ပုိမိုေကာင္းမြန္သည့္လက္နက္ လုိအပ္သည္ဟု ဆုိသည္။

    “ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြနဲ႔ အၾကမ္းဖက္ အုပ္စုေတြဟာ AK47 လုိ အေပါ့စား လက္နက္ေတြကုိ ႏွစ္ဖက္စလံုး အသံုးျပဳၿပီး ေတာ္ေတာ္ၾကာၾကာ တုိက္ခုိက္ေနရပါတယ္။ ဆုိမာလီယာအေပၚ အခ်ိန္အေတာ္ၾကာ ရွိေနတဲ့ လက္နက္တင္ပုိ႔မႈ ပိတ္ပင္တာဟာ လက္နက္ႀကီးေတြကုိ ရရွိဖုိ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ရဲ႕
    ႀကိဳးပမ္းမႈကုိ အလြန္အမင္း ကန္႔သတ္သလုိ ျဖစ္ေနပါတယ္” ဟု ဆုိမာလီသမၼတက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ကုလ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ ဆုိမာလီယာကို ၁၉၉၂ ခုႏွစ္ကတည္း လက္နက္တင္ပုိ႔မႈ ပိတ္ပင္ထားခဲ့ၿပီး ကမၻာအေပၚတြင္ သက္တမ္းအရွည္ဆံုး လက္နက္တင္ပုိ႔မႈ ပိတ္ပင္ျခင္းျဖစ္သည္။ သုိ႔ေသာ္လည္း ၂၀၁၃ ခုႏွစ္တြင္ အေပါ့စား လက္နက္မ်ားကို တင္ပုိ႔ခြင့္ျပဳခဲ့ေသာ္လည္း ပိတ္ပင္ထားမႈကုိ ပယ္ဖ်က္ျခင္းမရွိေသးေပ။

    Ref: Aljazeera

  • ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈကုိ တုိက္ဖ်က္ရန္ ေဒၚလာ ၄ ဘီလီယံေက်ာ္ လုိအပ္ေန

    ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈကုိ တုိက္ဖ်က္ရန္ ေဒၚလာ ၄ ဘီလီယံေက်ာ္ လုိအပ္ေန

    ေဖေဖာ္၀ါရီ ၂၃၊ ၂၀၁၇
    M-Media

    – ေတာင္ဆူဒန္၊ ႏုိက္ဂ်ီးရီးယား၊ ဆုိမာလီယာႏွင့္ ယီမင္ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈႏွင့္ အငတ္ေဘးဆုိက္မႈ ေဘးဆုိးႀကီးကုိ တားဆီးရန္အတြက္ လာမည့္လအကုန္တြင္ ကန္ေဒၚလာ ၄.၄ ဘီလီယံ လုိအပ္မည္ဟု ကုလသမဂၢက ေျပာၾကားလုိက္သည္။

    အဆုိပါ ႏုိင္ငံ ၄ ႏုိင္ငံတြင္ လူေပါင္း သန္း ၂၀ ေက်ာ္မွာ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈႏွင့္ ရင္ဆုိင္ေနရၿပီး လူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားမႈဆုိင္ရာ ျဖစ္ရပ္ဆုိးကုိ ေရွာင္လႊဲရန္အတြက္ ခ်က္ခ်င္းေဆာင္ရြက္ရန္လုိအပ္သည္ဟု ယမန္ေန႔က ကုလဌာနခ်ဳပ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ ကုလသမဂၢ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး ဂူတာရက္စ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    လက္ရွိတြင္ ကုလမွာ ကန္ေဒၚလာ သန္း ၉၀ သာ ရန္ပံုေငြ ရရွိထားသည္။

    ေတာင္ဆူဒန္က တနလၤာေန႔တြင္ ႏုိင္ငံေျမာက္ပုိင္း ယူနတီျပည္နယ္ကုိ အငတ္ေဘးဆုိက္ေရာက္ရာေဒသအျဖစ္ ေၾကျငာခဲ့ၿပီး၊ အငတ္ေဘးဆုိက္မႈ သတိေပးေရးစနစ္ျဖစ္ေသာ Fews Net ကလည္း ႏုိက္ဂ်ီးရီးယားႏုိင္ငံ အေရွ႕ေျမာက္ပုိင္းရွိ ေ၀းလံေခါင္သီေသာ ေဒသမ်ားတြင္ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈကုိ ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ကတည္းက ခံစားေနရသည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ၿပီးခဲ့သည့္ ၁၀ စုႏွစ္မ်ားအတြင္း ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈ သတိေပးခ်က္ ၄ ႀကိမ္အထိရွိခဲ့ၿပီး ၂၀၀၀ ခုႏွစ္တြင္ ဆုိမာလီယာႏုိင္ငံကသာလွ်င္ အငတ္ေဘးဆုိက္မႈႏွင့္ အမွတ္တကယ္ ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရကာ လူေပါင္း ၂၆၀၀၀၀ ေသဆံုးခဲ့သည္။ ထုိအေရအတြက္တြင္ ထက္၀က္မွာ အသက္ ၅ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္မ်ား ျဖစ္ၾကသည္။

    ယူနီဆက္ဖ္ကမူ ႏုိက္ဂ်ီးရီးယား၊ ဆုိမာလီယာ၊ ေတာင္ဆူဒန္ႏွင့္ ယီမင္ႏုိင္ငံတုိ႔တြင္ ကေလးငယ္ ၁.၄ သန္းမွာ အဟာရခ်ိဳ႕တဲ့မႈဒဏ္ကုိ ခံစားေနရၿပီး လာမည့္လမ်ားတြင္ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈေၾကာင့္ ေသဆံုးမည့္အႏၱရာယ္ရွိေနသည္ဟု ယခုသီတင္းပတ္တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    အဆုိပါ ၄ ႏုိင္ငံတြင္ ဆုိမာလီယာ တစ္ႏုိင္ငံတည္းသာ မုိးေခါင္ေရရွားမႈေၾကာင့္ ငတ္မြတ္ေခါင္းပါးမႈကုိ ႀကံဳေတြ႕ေနရၿပီး က်န္သည့္ ၃ ႏုိင္ငံမွာ ပဋိပကၡမ်ားေၾကာင့္ ထုိျပႆနာကုိ ႀကံဳေတြ႕ေနရျခင္းျဖစ္သည္။

    Ref: Aljazeera