News @ M-Media

Category: ေဆာင္းပါး

  • Aleppo ျမိဳ႕စစ္ေျမျပင္မွ ခေလးငယ္မ်ား

    Aleppo ျမိဳ႕စစ္ေျမျပင္မွ ခေလးငယ္မ်ား

    ေမ ၁၀ ၊ ၂၀၁၆
    မင္းသိန္း ေရးဖြဲ႔သည္။

    A Syrian woman comforts her children aft...A Syrian woman comforts her children after their house in the Sahour nieghbourhood of the northern Syrian city of Aleppo was bombed on May 14, 2014. Once home to some 2.5 million residents and considered Syria's economic powerhouse, Aleppo has been divided between government and opposition control since shortly after fighting there began in mid-2012. FP PHOTO / ZEIN AL-RIFAIZEIN AL-RIFAI/AFP/Getty Images
    ဧည့္ခန္းကၽယ္ၾကီးအတြင္း လူသံတိတ္ဆိတ္ေနသည္။တခ်က္တခ်က္ ခပ္ျပင္းျပင္း နွလံုးခံုသံတစ္ခု ၾကားရရံုမွအပ အခန္းတခန္းလံုး တိတ္ဆိတ္လၽွက္ရိွသည္။ အာရပ္ေကာ္ဖီကရား ပူပူကို လက္တဖက္က ကိုင္ရင္း ခြက္ထဲကို ေကာ္ဖီငွဲ႔ထည့္ေနတဲ့ အသက္ ၄၀ ေကၽာ္ အမၽိဳးသၼီးတစ္ဦးရဲ့ မၽက္နွာျပင္မွာ သူမရဲ့ ရင္တြင္းက ေ၀ဒနာမီးေတာက္ကို အထင္းသားျမင္ေနၾကရတယ္။

    ” ဒီလို မနက္ေစာေစာ ေကာ္ဖီ ေသာက္တဲ့အခၽိန္ဟာ ကၽြန္မအတြက္ ရူးမတတ္ခံစားရတဲ့ အခ်ိန္တခ်ိန္ပါဘဲရွင္”။

    သား၊သမီး ၄ ေယာက္ရဲ့ မိခင္ Hala က တိတ္ဆိတ္ျငိမ္သက္ေနတဲ့အခန္းကို သူမရဲ့ နွလံုးသားထဲက ပြင့္အံထြက္လာတဲ့ စကားလံုးေတြနွင့္ ျဖိဳခြင္းလိုက္တယ္။ ခရားေရလႊတ္ထြက္လာတဲ့ သူမရဲ့ စကားေတြကို နားေထာင္ရင္း ဧည္သည္တစ္စု အသက္ရွဴ ဖို႔ ေမ႔ေနတဲ့အလား ျဖစ္ေနၾကတယ္။ ” မနက္ေစာေစာ အိပ္ယာထတိုင္း ကၽြန္မရဲ့ ပထမဆံုးအလုပ္က ေကာ္ဖီ အိုးေျပးတည္ရတယ္။ သူနွင့္အတူ ေကာ္ဖီ ထိုင္ေသာက္ရတယ္။ သူအလုပ္သြားျပီဆိုမွ အိမ္အလုပ္ေတြကို စလုပ္ရတာ။ တခါတခါ အလုပ္ထဲကေန အလုပ္နားရင္ သူ ေကာ္ဖီလာေသာက္မယ္ဆိုျပီး ဖုန္းလွမ္းဆက္တယ္။ သူက ေကာ္ဖီအရမ္းၾကိဳက္တာ။ အရသာခံျပီးလဲ တစိမ့္စိမ္ ေသာက္တတ္တယ္။ စားစရာဘာမွမရိွရင္ ေနပါေစ၊ ေကာ္ဖီ ခါးခါးေလးတစ္ခြက္ရရင္ သူ႔အတြက္ လံုေလာက္ျပီ” ။ Hala ေျပာျပေနတဲ့ (သူ) ဆိုတာ အာဏာရွင္ Assad ရဲ့ အစိုးရကို ပထမဆံုး လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ခဲ့ တဲ့ ျပည္သူထဲက ေတာ္လွန္ေရးေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့ သူမရဲ့ခင္ပြန္း Abu Ali အေၾကာင္းဘဲျဖစ္ပါတယ္။ Abu Ali ဟာ အာဏာရွင္ Assad ရဲ့ စစ္တပ္ေတြ Aleppo ျမိဳ႔ကို တိုက္ခိုက္လာတဲ့အခ်ိန္ Aleppo ျမိဳ႔ အာဏာရွင္လက္ထဲ ကၽေရာက္မသြားေအာင္ ရရာလက္နက္စြဲကိုင္ျပီး ေတာ္လွန္ခဲ့တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြထဲက တစ္ဦးျဖစ္ပါတယ္။

    ” ဆီးရီးယားမွာ Assad အစိုးရကို ျပည္သူေတြ လက္မခံေတာ့ ျမိဳ႕တိုင္းလိုလိုမွာ ျငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပၾကတယ္။ အာဏာရွင္ Assad စစ္တပ္က အၾကမ္းနည္းနွင့္ ေျဖရွင္းလာေတာ့ ျပည္သူေတြမွာ ေရြးခ်ယ္စရာ လမ္းမရိွေတာ့ဘူး။ ရရာလက္နက္စြဲကိုင္ ၾကရတယ္။ တခ်ိဳ႕မိသားစုေတြက ကိုယ္ပိုင္ဆိုင္တာေတြထဲက သယ္နိုင္တာေတြအားလံုးကို ယူျပီးထြက္သြားၾကတယ္။ တခ်ိဳ႔မိသားစုေတြမွာ ေယာက်္ားေတြ ဟာ စစ္ေျမျပင္မွာက်န္ခဲ့ျပီး မိသားစုသားသၼိးအားလံုးကို အႏၱရာယ္ကင္းမယ္ ထင္တဲ့ ေနရာေတြကို ပို႔ၾကတယ္။ သူမ်ားေတြလိုဘဲ ကၽြန္မေယာက္ၽားက ကၽြန္မကိုေခၚျပီး ခေလးေတြကို ေခၚျပီး စစ္ေျမျပင္နွင့္ ေ၀းရာကို ထြက္သြားဖို႔ ေျပာလာတယ္။ သူကေတာ့ အာဏာရွင္လက္ေအာက္ကျပည္သူေတြလႊတ္ေျမွာက္ေရးအတြက္ အသက္ကို စေတးဖို႔ ဆံုးျဖတ္လိုက္ျပီ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အာဏာရွင္ျပဳတ္က်သြားတဲ့အထိ ဒီေနရာက ဘယ္မွ မခြာေတာ့ဘူးလို႔ ျပတ္ျပတ္သားသား ေျပာလာခဲ့တယ္”။

    အဆက္မျဖတ္စီးကၽလာေနတဲ့ မၽက္ရည္ေတြကို သုတ္ရင္း သူ႔ရဲ့ငိုေနတဲ့ မၽက္လံုးေတြနွင့္ ဧည့္သည္ေတြကို စိုက္ၾကည့္ရင္း ေမးခြန္း တစ္ခုေမးလိုက္တယ္။

    “တကယ္လို႔ ရွင္တို႔သာ ကၽြန္မေနရာမွာ ဆိုရင္ ဘယ္လိုဆံုးျဖတ္ၾကမလဲ”

    မေမၽာ္လင့္ဘဲ ေမးခြန္းေမးခံလိုက္ရတဲ့ ဧည့္သည္ေတြက ဆြံ႔အ သလိုျဖစ္ေနတဲ့အခ်ိန္ အေျဖကိုေစာင့္မေနေတာ့ဘဲ Hala က ေျပာလက္စ စကားကိုဆက္ေျပာလာတယ္။

    ” ကၽြန္မတို႔ အိမ္ေထာင္သက္ ရွစ္နွစ္ျပည့္တဲ့ထိ သား၊သမီး မရနိုင္ခဲ့ဘူး။ ကၽြန္မတို႔ အမ်ိဳးမ်ိဳး ၾကိဳးစားၾကည့္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ဆံုး အသၽွင္ျမတ္ရဲ့ သနားၾကင္နာမႈနွင့္ ဒီခေလး ေလးေယာက္ ရလာခဲ့တယ္။ သူဟာ ကၽြန္မတို႔မိသားစု အတြက္ မရိွမျဖစ္လိုအပ္ တဲ့ ဖခင္ တစ္ေယာက္ျဖစ္တယ္။ သူဟာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ခုကို လြယ္လြယ္နွင့္ မခ်တတ္သလို၊လြယ္လြယ္နွင့္မဖၽက္တတ္တာ သိေနတဲ့ကၽြန္မအတြက္ အဲဒီညဟာ ကၽြန္မအတြက္ တကယ့္ကမၻာပ်က္တဲ့ညတညလိုပါဘဲ။ ရွင္တို႔စဥ္းစားၾကည့္ေလ အာဏာရွင္ Assad ဟာ ခေလးေတြကိုဘဲ ရွာျပီးသတ္ေနသလားလို႔ ထင္ရေလာက္ေအာင္ Aleppo ျမိဳ႕နွင့္ နိုင္ငံတ၀န္းမွာ ေသလိုက္တဲ့ခေလးေတြ။ ကၽြန္မခေလး ေတြလဲ ဒီမွာေနရင္ တေန႔မဟုတ္တေန႔ ဒီအျဖစ္ဆိုးနွင့္ ၾကံဳလာရမွာဘဲ။ ကၽြန္မခေလးေတြအားလံုးက လူမမယ္ေလးေတြ၊ဘာမွ သိတတ္ၾကေသးတာမဟုတ္ဘူး။သူတို႔အေဖကေတာ့ သူေျပာခ်င္တာ ေျပာျပီး ေသနတ္ တစ္လက္ကိုင္ျပီးထြက္သြားလိုက္ျပီ။ အျပစ္ကင္းတဲ့ ကၽြန္မခေလးေတြ ရဲ့ မ်က္နွာကို အစိမ့္စိမ့္ၾကည့္ရင္း ကၽြန္မနွလံုးသားထဲမွာ ဘေလာင္ဆူေနခဲ့တယ္။ ကၽြန္မ ဆံုးျဖတ္ခ်က္တခု ပီပီျပင္ျပင္ခ်ဖို႔ လိုအပ္ျပီလို႔ အားတင္းလိုက္ျပီး ခေလးအားလံုးကို ကၽြန္မအနားကိုေခၚလိုက္တယ္။ ကၽြြန္မအတတ္နိုင္ဆံုး ရင္ထဲကခံစားခ်က္ေတြကို ခေလးေတြမရိပ္မိေအာင္ ျမိဳသိပ္ရင္း သူတို႔အေဖ ေျပာခဲ့တဲ့စကားေတြထဲက လိုရင္းကို ေျပာျပလိုက္တယ္။”

    နင္တို႔အေဖက ငါတို႔အားလံုးကို လံုျခံဳတဲ့ေနရာကို ထြက္သြားခိုင္းတယ္။ ဒီမွာက တေန႔ထက္တေန႔ အႏၱရာယ္က ပိုမ်ားလာေနတယ္။ နင္တို႔ဘယ္လိုသေဘာရလဲလို႔ေမးလိုက္ေတာ့ ေျခာက္နွစ္အရြယ္ကၽြန္မသၼီးေလး Sara က

    “ကၽြန္မအေဖနွင့္ အတူေနခဲ့မယ္”

    လို႔ခ်က္ခ်င္းေျပာျပီး သူ႔အေဖရိွရာကို ထြက္သြားလိုက္တယ္။ ကၽြန္မအတန္တန္ေအာ္ေခၚတာေတာင္လွည့္မၾကည့္ခဲ့ဘူး။ စဥ္းစားၾကည့္ပါရွင္ Abu Ali နွင့္ ကၽြန္မက အဆိုးအေကာင္းအားလံုးကို မၽွေ၀ ခံစားမယ္ဆိုျပီး ဘ၀တစ္ခုကို အတူတူ လက္တြဲတည္ေဆာက္ခဲ့ၾကတာေလ။ ျပီးေတာ့ ဒီအာဏာရွင္ရဲ့ ဖိႏွိပ္မႈေတြကို ေယာက်္ားေတြဘဲ သီးသန္႔ခံေနရတာ မဟုတ္ဘူးေလး၊ ေယာက်္ား၊ မိန္းမ၊ ခေလး၊လူၾကီး အားလံုးက ခံေနရတာ။ မိန္းမေတြကေကာ ဘာသားနွင့္ထုထားလို႔လဲ ကၽြန္မတို႔မွာလဲ နိုင္ငံခ်စ္စိတ္၊ လႊတ္ေျမွာက္ခ်င္စိတ္ ရိွတာေပါ့ရွင္။

    ” ရိုင္ဖယ္ကိုကိုင္ကာကြယ္ နိုင္ေအာင္သာတိုက္ပါေမာင္ရယ္၊ ေမာင္တို႔က ပုခံုးနွင့္ထမ္းလို႔ မယ္တို႔က ေခါင္းနွင့္ရြက္ပါ့မယ္”

    ဆိုသလို ဒီေတာ္လွန္ေရးမွာ ကၽြန္မတို႔လဲ ကိုယ့္ေယာက္်ားနွင့္အတူ က်ရာတာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္ခြင့္ရခ်င္တာေပါ့ရွင္။ မိခင္တေယာက္ျဖစ္ေနတဲ့ ကၽြန္မအေနနွင့္ စဥ္းစားတာတခုဘဲရိွတယ္။ အျပစ္ကင္းစင္တဲ့ ခေလးေတြကို ကၽြန္မတို႔နွင့္အတူ နိုင္ငံအတြက္ အသက္စြန္႔ခိုင္းတာဟာ ကၽြန္မတို႔အတြက္ သိပ္မ်ား မတရားရာက်ေနမလားလို႔ပါ။ Sara ေလးေျပာလိုက္တဲ့စကားကိုၾကားျပီး ကၽြန္မမ်က္လံုးေတြ လင္း၀င္းလာတယ္။သားၾကီးနွင့္သမီးၾကီး မ်က္နွာကိုလွည့္ ၾကည့္လိုက္ေတာ့ သားၾကီးက သူ႔အေဖလို တည္ျငိမ္တယ္။ ကၽြန္မေျပာေနတာေတြကို တခ်ိန္လံုးေခါင္းငံု႔ျပီးနားေထာင္ေနရာကေန ကၽြန္မကိုေမာ့ၾကည့္ျပီး “အေမ သားတို႔အားလံုး အေဖနွင့္အတူတူ ဒီမွာဘဲ ေနရင္ေကာင္းမယ္” လို႔ ေျပာလာတယ္။ ကၽြန္မေလ သားၾကီးစကားကို ၾကားျပီး ၀မ္းသာလြန္းလို႔ ခ်ံဳ႕ပြဲခ်ငိုျပစ္လိုက္မိတယ္။ ဘယ္လို၀မ္းသာ သြားမွန္းကို မေျပာတတ္ေတာ့ပါဘူးရွင္။ ခံတပ္လုပ္ထားတဲ့ ေနရာကေန သူ႔အေဖ ျပန္ေရာက္လာေတာ့

    “ရွင့္ခေလးေတြ ရွင္နွင့္ခြဲျပီး ဘယ္မွမသြားဘူးလို႔ ေျပာၾကတယ္။ သြားေစခ်င္ရင္ေတာ့ ရွင္ကိုယ္တိုင္ ရွင့္ခေလးေတြကို စည္းရံုးၾကည့္” ေျပာျပီး ကၽြန္မ အိမ္ထဲ၀င္သြားလိုက္တယ္။ သူကေတာ့ ဧည့္ခန္းက ဆိုဖာေပၚမွာထိုင္ျပီး ဒီကိစၥကို ေလးေလးနက္နက္ ေတြးေနမယ္ဆိုတာ ကၽြန္မသိေနတယ္။

    Hala ရဲ့ လင္း၀င္းတက္ၾကြလာတဲ့ မ်က္နွာကိုၾကည့္ျပီး ျငိမ္ျပီးနားေထာင္ေနၾကတဲ့ဧည့္သည္ေတြဟာ အနည္းငယ္လွဳပ္ရွားလာၾကတယ္။ ခြက္ထဲက ေအးစက္စက္ ေကာ္ဖီကို ေမာ့ေသာက္တဲ့သူကေသာက္၊ ခႏၶာကိုယ္သက္ေတာင့္သက္သာ အေနအထားျဖစ္ေအာင္ ေနရာ ေရြ႕ထိုင္သူထိုင္နွင့္ စကား၀ိုင္းက နည္းနည္း လွဳပ္ရွားလာတယ္။

    “ISIS ေတြ ဘယ္အခ်ိန္ေလာက္က Aleppo ျမိဳ႕ထဲကို ေရာက္လာတာလဲအမ”

    ဧည့္သည္တေယာက္ရဲ့ ေမးခြန္းက ျပန္႔ေနတဲ့အာရံုေတြကို စုစည္းေပးလိုက္သလို ျဖစ္သြားတယ္။ တိုင္ပင္မထားဘဲ ဧည့္သည္အားလံုးရဲ့ မ်က္လံုးဟာ Hala ဆီကိုဦးတည္လာျပီး သူမဆီက ထြက္လာမယ့္စကားသံကို နားစြင့္ေနၾကတယ္။

    “၂၀၁၄ ခုနွစ္အစဟာ ကၽြန္မတို႔မိသားစု တစ္ခုရဲ့ ကမၻာစပ်က္တဲ့ ကာလပါဘဲရွင္။ ISIS ေတြဟာ ကၽြန္မတို႔အိမ္ေပၚတက္လာျပီး ကၽြန္မေယာက်္ားကို လက္ျပန္ၾကိဳးတုတ္ထားတယ္။ ကၽြန္မနွင့္ ခေလးေတြကို သူနွင့္ခပ္လွမ္းလွမ္းက သူျမင္နိုင္ေလာက္တဲ့ တေနရာမွာ ေသနတ္ေတြနွင့္ ခ်ိန္ထားတယ္။ ကၽြန္မေယာက်္ားကို ရိုက္စစ္ေနတဲ့လူေတြက မ်က္ရိပ္ျပရင္ ကၽြန္မတို႔နားကေကာင္ေတြက ခေလးေတြရဲ့ေခါင္းကို ေသနတ္ေျပာင္းနွင့္ထိုးရွိန္တယ္။ အစၥလာမ္နာမည္ကို အလႊဲသံုးစားလုပ္ျပီး ယုတ္မာေနတဲ့လူေတြပါရွင္။ လူသားစိတ္တစ္စက္မွကို မရိွတဲ့ လူေတြလို႔ဘဲ ကၽြန္မကေတာ့ ျမင္တယ္။ သူတို႔ ကၽြန္မေယာက်္ားကို ကၽြန္မရဲ့ခေလးေတြေရွ႕မွာ အမ်ိဳးမ်ိဳးနွိပ္စက္ျပီး ေနာက္ဆံုးဖမ္းေခၚသြားတယ္။ဒီမိစၦာေတြအေပၚထားတဲ့ ေဒါသစိတ္ေၾကာင့္ ကၽြန္မ ခေလးေတြကို ထိမ္းဖို႔ေမ့ေနတယ္။ ခေလးေတြကေတာ့ရွင့္ သူတို႔အေဖနွိပ္စက္ခံေနရတာကိုၾကည့္ျပီး ကမၻာပ်က္ေနၾကတာေပါ့ရွင္။ ISIS ေတြက အခ်ဳပ္ခန္းထဲမွာ သူ႔ကိုနွိပ္စက္ျပီး သတ္ျပစ္လိုက္ျပီလို႔ ေျပာၾကတယ္။ တခ်ိဳ႔ကလဲ မေသေသးဘူး အသက္ရွင္လၽွက္ရိွေနေသးတယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ အတိအက်ေတာ့ အခုထိ ဘယ္သူမွမသိၾကဘူး။ သူ႔တပ္သားေတြကေတာ့ သူနွင့္ပတ္သက္တဲ့သတင္းေတြရရင္ ကၽြန္မဆီပို႔ေပးပါတယ္။

    သူမရိွတဲ့ေနာက္ပိုင္း Aleppo ျမိဳ႕ထဲကစစ္ေျမျပင္မွာ မွတ္တမ္းယူေနတဲ့ ဂၽာမန္သတင္းေထာက္ Marcel Mettelsiefen က ခေလးေတြရဲ့ အနာဂါတ္အတြက္ ဂ်ာမဏီနိုင္ငံကို ေရြးေျပာင္းဖို႔ အၾကိမ္ၾကိမ္ တိုက္တြန္းလာတယ္။ ကၽြန္မေယာက်္ား ရိွစဥ္တုန္းကလည္း အိမ္ကိုေရာက္လာတိုင္း Marcel ကကၽြန္မကို ဂ်ာမဏီကိုေျပာင္းေရြးဖို႔ သူအစစအရာရာကူညီမယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းေျပာခဲ့တယ္။ ကၽြန္မေယာက်္ားကိုလဲ သူခဏခဏသြားေျပာတယ္။ Abu Ali ကေတာ့ ဘာမွျပန္မေျပာ။ကၽြန္မကေတာ့ သူလာေျပာတိုင္း ျငင္းတာပါဘဲ။ အခုလို ကၽြန္မတို႔မိသားစုေတြ ဂ်မဏီမွာ အဆင္ေျပေျပေနရတာ၊ ကၽြန္မခေလးေတြ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ ေက်ာင္းတက္ေနရတာ သူရဲ့ အကူအညီေတြ အမ်ားၾကီးပါပါတယ္။

    ကၽြန္မဟာ ဒီနိုင္ငံမွာအဆင္ေျပေျပ ေနရေပမယ့္ ကၽြန္မ၀ိဥာဏ္က Aleppo ျမိဳ႔မွာ က်န္ခဲ့ပါတယ္ရွင္။ ကၽြန္မေယာက်္ားက ISIS လက္ကလႊတ္လာျပီး အသက္ရွင္ေနေသးတယ္ဆိုရင္လဲ သူ႔ရဲ့ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်ထားတဲ့အတိုင္း ေတာ္လွန္ေရးကို ဆက္ျပီးလုပ္ေစခ်င္ ပါတယ္။ ကၽြန္မတို႔ဆီးရီးယား ျပည္သူေတြဟာ အာဏာရွင္ Assad ကိုေတာ္လွန္ၾကတယ္။အခုက မိစၦာေကာင္ေတြကိုလဲ တိုက္ထုတ္ေနၾကရတယ္။ ကၽြန္မတို႔ျပည္သူေတြ ဘယ္ေတာမ်ား ျငိမ္းျငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းေနၾကရမလဲ မသိေတာ့ပါဘူးရွင္။”  Hala ရဲ့ နိဂံုးခ်ဳပ္စကားကို ၾကားျပီး ဧည့္သည္ေတြဟာ တေယာက္မ်က္နွာတေယာက္ၾကည့္ရင္း သူတို႔ရဲ့ စာနာနားလည္မႈကို ကိုယ္စီေဖၚျပၾကျပီး Hala ကို နွစ္သိမ့္ၾကပါတယ္။ သား၊သၼီး ေတြအတြက္ဘဲ အသက္ရွင္သန္ေနရတဲ့ မိခင္တေယာက္ရဲ့ ပံုရိပ္ကို Hala ဆီမွာ ပီပီျပင္ျပင္ျမင္ေနၾကရတယ္။

    မင္းသိန္း(မိခင္မၽားေန႔အမွတ္တရ မိခင္အားလံုးအားဂုဏ္ျပဳရင္း)

    ၀န္ခံခ်က္။ ။ဂ်ာမန္ TV ZDF မွ ျပသေသာ Der Kinder von Aleppo ကို ခံစားေရးဖြဲ႔သည္။

    **** M-Media သို႔ စာေရးသူ ဆက္သြယ္ေပးပို႔လာေသာ ေဆာင္းပါးျဖစ္ပါသည္။

  • ဂ်န္နာ ဂ်ီဟဒ္ (သုိ႔မဟုတ္) ပါလက္စတုိင္းမွ ကင္မရာကုိင္ သူရဲေကာင္းမေလး

    ဂ်န္နာ ဂ်ီဟဒ္ (သုိ႔မဟုတ္) ပါလက္စတုိင္းမွ ကင္မရာကုိင္ သူရဲေကာင္းမေလး

    ေမ ၁၀၊ ၂၀၁၆
    M-Media

    janna

    – ယခုလတြင္မွ အသက္ ၁၀ ႏွစ္ တင္းတင္းျပည့္မည့္ ပါလက္စတုိင္း သမီးငယ္ေလး ဂ်န္နာ ဂ်ီဟဒ္ ေအယဒ္မွာ ကမၻာေပၚတြင္ အသက္အငယ္ဆံုး ဂ်ာနယ္လစ္ထဲမ်ားမွ တစ္ဦးအျဖစ္ စာရင္း၀င္ခဲ့ေလသည္။

    အစၥေရးက က်ဴးေက်ာ္ပိတ္ဆုိ႔ထားေသာ ပါလက္စတုိင္းပုိင္ အေနာက္ဖက္ကမ္း နဘီ ဆာေလဟ္ရြာတြင္ ေနထုိင္သည့္ ဂ်န္နာမွာ ရြာရွိ အျခားေသာ ကေလးငယ္မ်ားႏွင့္အတူ အစၥေရး၏ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပုိက္မႈကုိ ဆန္႔က်င္ေသာ ဆႏၵျပပြဲမ်ားတြင္ ပံုမွန္ပါ၀င္သူတစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ အသက္ ၇ ႏွစ္အရြယ္ကပင္ သူမ၏ရြာတြင္ ျဖစ္ပြားသည့္ အျဖစ္အပ်က္မ်ားအား ဂ်န္နာတစ္ေယာက္ စတင္၍ ဗီဒီယုိမွတ္တမ္းတင္ခဲ့ေလသည္။

    “ပါလက္စတုိင္းက သမီးတုိ႔ေျပာခ်င္ဆုိခ်င္တာေတြကုိ ကမၻာႀကီးကုိအသိေပးတဲ့ ဂ်ာနယ္လစ္ မ်ားမ်ားစားစား မရွိပါဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ သမီးေျပာခ်င္တာေတြ၊ သမီးတုိ႔ရြာမွာ ဘာေတြျဖစ္ေနလဲဆုိတာေတြကုိ ဘာျဖစ္လုိ႔ ကမၻာႀကီးကုိ အသိမေပးရမွာလဲဆုိၿပီး သမီးေတြးခဲ့တယ္” ဟု ဂ်န္နာက ဂ်ာနယ္လစ္တစ္ေယာက္အျဖစ္ သေႏၶတည္ခဲ့ေသာ သူမ၏အေတြးကို ေျပာျပခဲ့သည္။

    ဂ်န္နာ၏ မိသားစုတြင္ ဂ်ာနယ္လစ္မ်ိဳး႐ုိးမရွိ။ ဦးေလးျဖစ္သူ ဘီလာလ္ တာမီမီကေတာ့ ဓာတ္ပံုသမားတစ္ေယာက္ျဖစ္ၿပီး နဘီဆာေလဟ္ရြာတြင္ အစၥေရးစစ္သားမ်ား၏ ထင္တုိင္းႀကဲ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကုိ မွတ္တမ္းတင္ခဲ့သူျဖစ္သည္။ ဂ်န္နာက ဦးေလးျဖစ္သူကုိ အားက်ခဲ့ေလသည္။

    “ဘာေတြျဖစ္ေနတာလဲလုိ႔ သမီးဘႀကီးကုိ သမီး ေမးတယ္။ သမီးက က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပုိက္မႈေတြ၊ စစ္သားေတြ၊ အေျမႇာက္ေတြနဲ႔ ရဲေတြကုိ ေတြ႕ပါတယ္။ သမီးတုိ႔ရဲ႕ ဇာတိေျမကေန သမီးတုိ႔ထြက္သြားေအာင္ သူတုိ႔က နည္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ လုပ္ေနတယ္ေလ” ဟု ဂ်န္နာက သူမ၏ ခံစားခ်က္ကုိ ဖြင့္ဟခဲ့သည္။

    သူမ၏ ရြာမွ အစ္ကုိ၀မ္းကြဲျဖစ္သူ မြတ္စ္တာဖာ တာမီမီႏွင့္ အျခားဦးေလးတစ္ဦးျဖစ္သူ ရက္ရွ္ဒီ တာမီမီတို႔ အစၥေရးလက္ခ်က္ျဖင့္ ေသဆံုးသြားျခင္းက နဘီဆာေလဟ္ရြာတြင္ ျဖစ္ပ်က္သမွ် အားလံုးကုိ မွတ္တမ္းတင္ရန္ သူမအား တြန္းအားျဖစ္ေစခဲ့သည္။ မြတ္စ္တာဖာမွာ ဓာတ္ေငြ႕ဗံုးေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့ရၿပီး ရက္ရွ္ဒီကေတာ့ ေက်ာက္ကပ္ကုိ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခံရကာ ေသဆံုးရျခင္းျဖစ္သည္။

    ထုိအျဖစ္အပ်က္ေနာက္ပုိင္းတြင္ ဂ်န္နာတစ္ေယာက္ သူမ၏ အားထုတ္မႈကုိ တုိးခ်ဲ႕လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည္။ မိသားစုႏွင့္အတူ ခရီးသြားကာ မိခင္ျဖစ္သူ၏ဖုန္းႏွင့္ ေဂ်႐ုစလင္၊ ဟီဘရြန္၊ နဘ္လုစ္ႏွင့္ ေဂ်ာ္ဒန္တုိ႔တြင္ ျမင္ျမင္သမွ်ကုိ ဗီဒီယုိမွတ္တမ္းတင္ခဲ့သည္။ သူမ၏ ဗီဒီယုိမ်ားတြင္ စစ္ေဆးေရးဂိတ္မ်ား၌ ပါလက္စတုိင္းျပည္သူမ်ား ထိန္းသိမ္းခံရသည္မွအစ ခ်ီတက္ဆႏၵျပမႈမ်ား၊ ပါလက္စတုိင္းကေလးငယ္မ်ား အၾကမ္းဖက္ခံရမႈ စသည့္ အျဖစ္အပ်က္မ်ားအထိ ပါ၀င္သည္။

    ကေလးတစ္ဦးျဖစ္ေနျခင္းေၾကာင့္ အရြယ္ေရာက္ၿပီးေသာ သတင္းေထာက္မ်ားထက္ သူမက ပုိၿပီး အလုပ္ျဖစ္သည္။

    “(အစၥေရး) စစ္သားေတြက အေကာင္ႀကီးႀကီးဂ်ာနယ္လစ္ေတြကုိ ဖမ္းၿပီး သူတုိ႔ရဲ႕ ကင္မရာေတြကုိ သိမ္းဆည္းတယ္ေလ”

    Facebook တြင္လည္း ဂ်န္နာတစ္ေယာက္ နာမည္ရလာၿပီး သူမ၏ပရိသတ္မွာ ၂၂၀၀၀ ေက်ာ္ ရွိလာခဲ့သည္။ သူမ၏ အဆုိပါေပ့ခ်္တြင္ သူမကုိယ္တုိင္ပါ၀င္ေသာ ဆႏၵျပမႈမ်ား၊ အစၥေရးစစ္သားမ်ားကုိ ရင္ဆုိင္မႈမ်ား စသည့္ ဗီဒီယုိမ်ားကို လႊင့့္တင္ထားသည္။ သူမ၏ တင္ျပခ်က္မ်ားကုိ အာရဘီ၊ အဂၤလိပ္ ၂ ဘာသာျဖင့္ ေဖာ္ျပထားသည္။

    “သမီးရဲ႕ ကင္မရာက သမီးရဲ႕ လက္နက္ပါပဲ။ ကင္မရာက ေသနတ္ထက္ ပုိအားျပင္းတယ္။ သမီးေျပာျပခ်င္တာေတြကုိ လူတုိင္းဆီ ေရာက္ႏုိင္ၿပီး သူတုိ႔ကလည္း အျခားသူေတြကုိ ျဖန္႔ေ၀ေပးႏိုင္ပါတယ္” ဟု ဂ်န္နာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    မိခင္ျဖစ္သူ နာ၀ါလ္ တာမီမီက ရဲရင့္လွသည့္ သမီးငယ္ေလးအတြက္ ဂုဏ္ယူရသလုိ၊ စုိးလည္း စုိးရိမ္မိသည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    “ကေလးတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ သူေျပာခ်င္တာကုိ ကမၻာႀကီးသိေအာင္ ေျပာေနတာေၾကာင့္ ကၽြန္မသမီးအတြက္ ဂုဏ္ယူပါတယ္။ သူရဲ႕ေၾကာက္ရြံ႕မႈေတြ၊ သူခံစားေနရတာေတြ၊ ေက်ာင္းတက္တဲ့အခါ ႀကံဳရတဲ့ ျပႆနာေတြကုိ သူက မွ်ေ၀ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္မကေတာ့ သူ႕အတြက္ စုိးရိမ္တယ္ေလ။ ညသန္းေခါင္ႀကီး အစၥေရးစစ္သားေတြ ကၽြန္မတုိ႔အိမ္ကုိလာၿပီး မ်က္ရည္ယိုဗံုးနဲ႔ အိပ္မရေအာင္လုပ္တာမ်ိဳးေပါ့ရွင္။ ပါလက္စတုိင္းပုိင္နက္ေတြမွာ တရားမ၀င္ အေျခခ်ေနထုိင္တာေတြ၊ အစၥေရးရဲ႕ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပုိက္မႈေတြကုိ ဆန္႔က်င္တဲ့ ကၽြန္မတုိ႔ ျပည္သူေတြကုိ သူတုိ႔က တုိက္ခုိက္ပါတယ္” ဟု နာ၀ါလ္က ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ဂ်န္နာ၏ ဦးေလးျဖစ္သူ ဘီလာလ္က တူမငယ္ေလး၏ ထုိလုပ္ရပ္အား လက္ခံရန္ ခက္ခဲသည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    “သူ႕အရြယ္က ကစားခုန္စားၿပီး ပညာသင္ရမယ့္အရြယ္ပါ။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဘ၀မွာ ေရြးစရာမရွိဘူးေလ။ အရွက္တကြဲအက်ိဳးနည္း ျပဳမူတာမ်ိဳးကို လက္မခံဖုိ႔၊ သရဲေဘာမေၾကာင္ဖုိ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ရဲ႕ကေလးေတြကုိ မျဖစ္မေန သြန္သင္ရမွာေပါ့ဗ်ာ။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဟာ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပုိက္မႈေအာက္မွာ ေနထုိင္ေနရတာပါ။ ႏႈတ္ဆိတ္ေနပါလုိ႔ ကေလးေတြကုိ သင္လုိ႔ မရပါဘူး။ သူတုိ႔ရဲ႕လြတ္ေျမာက္မႈအတြက္ သူတုိ႔ တုိက္ပြဲ၀င္ရမွာပါ” ဟု ဘီလာလ္က ဖြင့္ဟခဲ့ၿပီး ၎တုိ႔၏ မ်ိဳး႐ုိးမွာ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ အစၥေရးက ပါလက္စတုိင္းပုိင္နက္မ်ားကုိ က်ဴးေက်ာ္သိမ္းပုိက္စဥ္ကတည္းက လြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ တုိက္ပြဲ၀င္ခဲ့ၾကသူမ်ားျဖစ္သည္ဟု ထည့္သြင္းေျပာၾကားခဲ့သည္။

    အရြယ္ေရာက္လာသည့္အခ်ိန္တြင္ေတာ့ သူမအေနျဖင့္ CNN ႏွင့္ Fox News ကဲ့သုိ႔ သတင္းဌာနမ်ားတြင္ အလုပ္လုပ္ခ်င္သည္ဟု ဂ်န္နာက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    “ဘာ့ေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ သူတုိ႔က ပါလက္စတုိင္းအေၾကာင္းဆုိရင္ မဟၾကဘူးေလ။ သမီးက ပါလက္စတုိင္းအေၾကာင္းကုိ သတင္းတင္ဆက္မွာပါ”

    Ref : Aljazeera

  • ရိုးရာနည္းလမ္းျဖင့္ အနာဂတ္လမ္းခင္းသူ ပါကစၥတန္ ဗိသုကာပညာရွင္ ယာစမင္း လယ္ရီ

    ရိုးရာနည္းလမ္းျဖင့္ အနာဂတ္လမ္းခင္းသူ ပါကစၥတန္ ဗိသုကာပညာရွင္ ယာစမင္း လယ္ရီ

    မ ၉၊ ၂၀၁

    M-Media
     paki
    – ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံသား ဗိသုကာပညာရွင္ ယာစမင္း လာရီသည္ ေရေဘးဒဏ္သင့္ ဆင္းဒ္ေဒသ၌ ေဒသႏၲရဆိုင္ရာ ေဆာက္လုပ္ေရးနည္းပညာျဖင့္ ရြာမ်ားကို ျပန္လည္ထူေထာင္ေပးလ်က္ရိွသည္။

    ယာစမင္း လာရီသည္ ပါကစၥတန္၏ ပထမဦးဆံုး အမ်ဳိးသမီးဗိသုကာပညာရွင္၊ ကမာၻ႕သဘာ၀ေဘးဒဏ္သင့္ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းမ်ားကို အပံ့ပိုးႏိုင္ဆံုးသူလည္းျဖစ္သည္။ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္မွစ၍ ပါကစၥတန္တြင္ ေရေဘးႏွင့္ ငလ်င္ဒဏ္ခံစားရသူတို႔အတြက္ အိမ္ရာေပါင္း ၃၆၀၀၀ အထက္ကို သူမက ေဆာက္လုပ္ေပးထားခဲ့ၿပီးျဖစ္၏။

    ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႕အစည္းမ်ားကေပးေသာ အရံသင့္ေနအိမ္မ်ား၏ဖြဲ႔စည္းမႈအားနည္းခ်က္ကို ေရွာင္ဖယ္ေသာအားျဖင့္ လာရီသည္ ထံုးႏွင့္ ၀ါးကဲ့သို႔ေသာ ရိုးရာနည္းလမ္းႏွင့္ ျပည္တြင္းျဖစ္ပစၥည္းတို႔ကို အသံုးျပဳသည္။ သူမ၏အိမ္ယာပံုစံငယ္ေလးမ်ားမွာ လူတို႔အေနျဖင့္ ၎တို႔ဖာသာ တည္ေဆာက္ရန္ ရိုးရွင္းလြယ္ကူလွသည္။ ဤနည္းအားျဖင့္ ဗိသုကာပညာသည္လည္း လူသားခ်င္းစာနာကူညီေရးတြင္ တစ္ေထာင့္တစ္ေနရာမွ အသံုး၀င္ေၾကာင္း သူမက ခင္းက်င္းေဖာ္ထုတ္ျပရန္ ေမွ်ာ္လင့္ထားသည္။

    “ကပ္ေဘးသင့္ဒုကၡသည္ေတြကို လိုအပ္ခ်က္ရိွေနသူေတြအေပၚ စြန္႔ႀကဲသလို မဆက္ဆံပဲ ဂုဏ္သိကၡာရိွရိွ ဆက္ဆံေပးဖို႔ ကၽြန္မရဲ႕လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ေတြကို မၾကာမၾကာေျပာတတ္ပါတယ္” ဟု သူမက ဆိုသည္။

    တစ္ခ်ိန္က လယ္ရီသည္ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံပိုင္ ေရနံကုမၸဏီႀကီးလို အလုပ္အပ္သူမ်ားအတြက္ ကြန္ကရစ္ႏွင့္ သံမဏိအေဆာက္အဦႀကီးမ်ားကို လက္ခံေဆာက္လုပ္ေပးခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္ ၂၀၀၅ ကပ္ေဘးသင့္ေသာအခါ သူမသည္ ေက်းလက္ေဒသျပည္သူမ်ားအတြက္ ေရလႊမ္းျခင္းႏွင့္ငလ်င္ဒဏ္ခံ အေဆာက္အဦးပံုစံထုတ္ရန္ ရိုးရာနည္းလမ္းမ်ားဖက္ လွည့္ေျပာင္းအသံုးျပဳခဲ့သည္။

    သူမသည္ ဆင္းဒ္ေဒသသို႔ျပန္လာရာ သူမေဆာက္လုပ္ခဲ့သည့္အိမ္မ်ားမွာ ၂၀၁၃ ေရလႊမ္းမိုးမႈဒဏ္မွ ခံႏိုင္ရည္ရိွခဲ့သည္ကိုလည္းေကာင္း၊ အ၀ါရန္ရြာသားတို႔သည္ ၂၀၁၃ ဘလိုခ်စၥတန္ေျမငလ်င္ဒဏ္မွ သက္သာရာရခဲ့သည္ကိုလည္းေကာင္း ေတြ႕ခဲ့ရေပသည္။

    အိႏိၵယမွ ရုပ္ရွင္ဖန္တီးသူ ဖိုင္ဇာ အဟ္မဒ္ခန္းက ပါကစၥတန္သို႔သြားေရာက္၍ ၎ႏွင့္ပတ္သက္ေသာ မွတ္တမ္းရုပ္ရွင္ကို ရိုက္ကူးခဲ့ၿပီး အလ္ဂ်ဇီးရားအဂၤလိပ္ပိုင္းအစီအစဥ္၌ ၂၀၁၄ ၾသဂုတ္လအတြင္း တင္ဆက္ခဲ့သည္။

    ၎၌ ယာစမင္း လယ္ရီႏွင့္အဖြဲ႕သည္ ရိုးရာတည္ေဆာက္ျခင္းနည္းလမ္းမ်ားကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရန္ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္က Heritage Foundation ကို ဆင္းဒ္ေဒသ၊ Moak Sharif ေက်းရြာတြင္ ထူေထာင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထိုစင္တာတြင္ အမ်ဳိးသမီးေရးရာ႒ာန၊ ကေလးသူငယ္မ်ားအတြက္ သင္ၾကားေလ့လာေရး႒ာန၊ ေက်းလက္ျပည္သူမ်ားအတြက္ ေဆးေပးခန္း ပါ၀င္ေၾကာင္း၊ အစိုးရထံမွ ကြန္ကရစ္အိမ္ရာေဆာက္လုပ္မႈရံပုံေငြ မရယူဘဲ ရႊံ႕၊ ၀ါး၊ သစ္ရြက္ ကဲ့သို႔ သဘာ၀ပစၥည္းမ်ားကို အသံုးျပဳကာ ေနအိမ္မ်ားကို ေဆာက္လုပ္ေနၾကေၾကာင္း၊ မိမိေရာက္ရိွစဥ္က သူတို႔သည္ အစိုးရေက်ာင္းတစ္ခုဖြင့္လွစ္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးစားေနေၾကာင္း၊ ရြာသူမ်ားက မိခင္မ်ားေကာ္မတီတစ္ရပ္ကို ကိုယ္ထူကိုယ္ထ ဖြဲ႕စည္းကာ စာသင္ေက်ာင္းလည္ပတ္ႏိုင္ေရးအတြက္ စီစဥ္ၾကေၾကာင္း၊ အိႏိၵယသို႔ မိမိျပန္ေရာက္ေသာအခါ ၎တို႔သည္ ေအာ္ဂဲနစ္လယ္ယာစိုက္ပ်ဳိးျခင္း၊ ဇီ၀ဓာတ္ေျမၾသဇာႏွင့္ သဘာ၀ဆပ္ျပာအသံုးျပဳျခင္းတို႔ကို ေဆာင္ရြက္ေနၿပီဟု လယ္ရီမွ ၀မ္းသာအားရ ဆက္သြယ္ေျပာၾကားလာေၾကာင္း၊ ရိုးရာနည္းလမ္းမ်ားသည္ လူသားႏွင့္သဘာ၀စံနစ္ကို ခ်ိန္ခြင္လွ်ာညီမွ်ေစေအာင္ ဟန္ခ်က္ထိန္းေပးရာေရာက္ေၾကာင္း၊ ယာစမင္းႏွင့္အဖြဲ႕သားမ်ားက ယင္းကြက္လပ္ကို ျဖည့္ဆည္းေပးေနျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေ၀ေ၀ဆာဆာ ေဖာ္ျပထားေပသည္။ သူမ၏စကားတစ္ရပ္ကိုလည္း ဤသို႔ေတြ႕ရပါမည္။

    “ကၽြန္မတို႔ဟာ အရာရာအားလံုးအတြက္ ဒီေျမကို မွီခိုေနရတယ္။ (ဒီထဲကေန) ကၽြန္မတို႔ သိရိွတာကို ထုတ္ယူၿပီး ျပန္လည္ျဖည့္ဆည္းေပးတယ္။ ၿမိဳ႕ျပေနသူမ်ားဟာ သဘာ၀ေျမသားနဲ႔ အဆက္အသြယ္ ျပတ္ေတာက္ေနၾကတဲ့အတြက္ သစ္ပင္ခုတ္ပစ္ဖို႔၊ တြင္းနက္ေတြတူးဖို႔ ႏွစ္ခါျပန္ စဥ္းစားမေနၾကေတာ့ဘူး။ လူေတြက သဘာ၀နဲ႔ ကင္းကြာေနထိုင္ႏိုင္တယ္လို႔ ထင္ျမင္ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ သီးျခားကင္းကြာလို႔မရပါဘူး။ တကယ္လို႔ သဘာ၀စနစ္ ပ်က္သုဥ္းရင္ သူတုိ႔လည္း ပ်က္သုဥ္းကုန္မွာပါပဲ”။

    Ref: Al Jazeera

    (Pakistan: A Traditional Future ကို မင္းထြဋ္ေခါင္ မွ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ မွီျငမ္းျပန္ဆိုသည္။)

  • စီစစ္ရမည့္ ဆင္းမ္ကဒ္ေရာင္းခ်မႈႏွင့္ သတိထားရမည့္ အြန္လုိင္းရာဇ၀တ္မႈမ်ား

    စီစစ္ရမည့္ ဆင္းမ္ကဒ္ေရာင္းခ်မႈႏွင့္ သတိထားရမည့္ အြန္လုိင္းရာဇ၀တ္မႈမ်ား

    ေမ ၁၊ ၂၀၁၆
    M-Media

    (ဂ်က္ဖရီတင္အုန္း (R.I.T ရန္ကုန္စက္မႈတကၠသိုလ္) – ေရးသားသည္။)

    sim

    – ယေန႔ကမာၻႀကီးဟာ ရြာပံုစံျဖစ္သြားရတာဟာ၊ ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာ အံ့မခန္းတိုးတက္မႈေၾကာင့္ပါပဲ။ on-line-internet ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာေတြ ေပၚလာတယ္။ အဲဒီကေန on-line-media ေတြ ေခတ္စားလာတယ္။ ယေန႔ကမာၻေပၚမွာ လူမႈဆက္သြယ္ေရး on-line-media ေတြအမ်ားႀကီးရွိတဲ့အနက္ ဂ်ာမနီလူမ်ိဳး အေမရိကန္ႏုိင္ငံသား မားခ္ ဇူကာဘာ့ဂ္ ထူေထာင္ခဲ့တဲ့ Facebook လူမႈေရးကြန္ရက္ သံုးစြဲသူေပါင္းဟာ၊ သန္း၂၀၀၀ေက်ာ္အထိ ကမာၻအႏွံ႕ ျပန္႔ႏွံ႔ေရာက္ရွိခဲ့ပါတယ္။ Facebook ေနာက္ကလိုက္ေနတဲ့ လူမႈေရးကြန္ရက္ေတြကေတာ့၊ Twitter, Viber, Skype, we-chat, Line, Tango ႏွင့္ Messenger တို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလူမႈေရးကြန္ရက္ေတြကို Internet သို႔မဟုတ္ Wifi အကူအညီေတြရယူၿပီး၊ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး စာေရးသားဆက္သြယ္ေျပာဆိုရာမွာ အလြန္တြင္က်ယ္လွပါတယ္။

    စာေရးသူတို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အခုလိုလူမႈေရးကြန္ရက္ on-line-media ေတြကို တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ အသံုးျပဳႏိုင္ဖို႔ ၀န္ေဆာင္မႈေပးေနတဲ့ ျပည္ပကုပၼဏီႀကီး၂ ခု Telenor, Ooredoo ႏွင့္ ျပည္တြင္းကုမၸဏီႀကီးတစ္ခု MPT တို႔ရွိေနပါတယ္။ အဲဒီဆက္သြယ္ေရးကုပၼဏီႀကီး ၃ ခု စလံုးဟာ၊ သူတို႔ရဲ႕ SIMCARD ေတြကို၊ အၿပိဳင္အဆိုင္ ေရာင္းခ်ေနၾကတာဟာလည္း အလြန္စိတ္၀င္စားစရာ ေကာင္းပါတယ္။ ကမာၻမွာ မရွိတဲ့၊ အေရာင္းေစ်းကြက္တစ္ခုပါ။ ပမာျပရလွ်င္ ျမန္မာႏုိင္ငံတစ္၀န္း ၿမိဳ႕ႀကီး၊ ျပႀကီး၊ အမ်ားသူငွာသြားလာေနတဲ့၊ လမ္းေဘးလူစည္ကားရာေနရာေတြမွာ၊ ဘန္းကိုယ္စီေလးေတြနဲ႔ Telenor, Ooredoo ႏွင့္ MPT mobile simcard ေတြေရာင္းခ်ေနတာ ေတြ႕ရမွာပါ။ ႏိုင္ငံသားမွတ္ပံုတင္၊ ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စဥ္၊ ႏို္င္ငံကူးလက္မွတ္ စတဲ့ သက္ေသခံ စာရြက္စာတမ္းတို႔ ေပးစရာမလို၊ ျပစရာမလိုဘဲ simcard တစ္ကဒ္လွ်င္ ၁၅၀၀ က်ပ္ႏႈန္းျဖင့္ ႀကိဳက္သေလာက္၀ယ္ယူႏိုင္ျခင္းပင္ ျဖစ္ပါတယ္။

    ဒါေၾကာင့္လည္း ရာဇ၀တ္မႈက်ဴးလြန္သူတစ္ေယာက္ က်က်န္ခဲ့တဲ့ mobile phone တစ္ခုကို ေျခရာခံၿပီး၊ simcard ပိုင္ရွင္ ရာဇ၀တ္သားကို ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ဖမ္းဆီးဖို႔ရရန္ သက္ဆိုင္ရာဆက္သြယ္ေရးကုပၼဏီႀကီးမ်ားက အကူအညီေပးႏိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ အေၾကာင္းမွာ သက္ေသခံ စာရြက္စာတမ္း၊ အေထာက္အထားမပါဘဲ simcard မ်ားကို ေရာင္းခ်ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

    ကိုယ္တိုင္ႀကံဳေတြ႕ရေသာ on-line-media အေတြ႕အႀကံဳေလးတစ္ခုကို တင္ျပပါ့မယ္။ မၾကာခင္ရက္ပိုင္းေလးကျဖစ္တာပါ။ ဖုန္းသရဲတစ္ေယာက္ဟာ Telenor simcard ကိုသံုးကာ၊ ကၽြန္ေတာ္တူမေလးအား ဖုန္းဆက္လာပါတယ္။ Contact List စာရင္းတြင္မပါ၍ ဖုန္းမွားေနေၾကာင္း တူမေလးကေျပာဆိုၿပီး ဖုန္းကိုခ်လိုက္ပါတယ္။ ဖုန္းသရဲက ဒုတိယအႀကိမ္ ဖုန္းဆက္ျပန္သည္။ အေၾကာင္းမဲ့ကိစၥျဖစ္၍ ဖုန္းမွားေနေၾကာင္းေျပာၿပီး ဖုန္းကိုျပန္ခ်ခဲ့ပါတယ္။ နာရီ၀က္ေလာက္အၾကာမွာ အျခား Telenor simcard တစ္ခုျဖင့္ တတိယ
    အႀကိမ္ဖုန္းျပန္ေခၚပါတယ္။ အေၾကာင္းမဲ့သက္သက္ျဖစ္ပါတယ္။ ဖုန္းသရဲမွန္း ေပၚလြင္သြားမွန္းသိ၍ ထိုနံပါတ္ျဖင့္ ေခၚေသာဖုန္းတို႔ကိုမကိုင္ေတာ့ပါ။ ထိုအခါ ဖုန္းသရဲ on-line မုဆိုးသည္ တူမေလးရဲ႕ Viber ထဲသို႔ နားမခံသာ ညစ္ညမ္းစကားလံုးမ်ား၊ ညစ္ညမ္းဓာတ္ပံုမ်ားကို ဆက္တိုက္ဆိုသလို ပို႔ေနေတာ့သည္။ ဒီျဖစ္စဥ္ကို အိမ္သားမ်ားက စာေရးသူအားေျပာျပေလသည္။

    အိမ္သားမ်ားကို စာေရးသူက simcard အသစ္တစ္ခုလွဲထည့္ခုိင္းလိုက္သည္။ ထို႔ေနာက္ Telenor Customer Service ထံ on-line မုဆိုးဖုန္းသရဲရဲ႕ Viber ကေန ေျပာဆိုသည့္ ညစ္ညမ္းစကားမ်ား၊ ဓာတ္ပံုမ်ားကို screen shot မ်ားရုိက္၍ Telenor ဆက္သြယ္ေရးတာ
    ၀န္ခံအား၊ ျပသႏိုင္ေၾကာင္း၊ ပို႔ေပးႏိုင္ေၾကာင္း ဖုန္းျဖင့္ေျပာၿပီး ထိုဖုန္းသရဲ၏ Telenor သံုးဖုန္း simcard ၂ခုအား ပိတ္ေပးရန္ ေျပာဆိုေသာအခါ Telenor တာ၀န္က် တာ၀န္ခံက ထိုကဲ့သို႔ ကိစၥရပ္မ်ားကို သူ႔အေနနဲ႔ မလုပ္ေပးႏုိင္ေၾကာင္း၊ စာေရးသူ(ကၽြန္ေတာ္)အား ျပန္ေျပာျပခဲ့ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႔ ကိစၥရပ္မ်ားကို မိမိတို႔ၿမိဳ႕နယ္ရွိ ရဲစခန္းမ်ားတြင္သာ အမႈဖြင့္တိုင္ၾကားၿပီး ရဲစခန္းမွ Telenor Head Office ရုံးခ်ဳပ္ႏွင့္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ႏို္င္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္းကိုလည္း အႀကံျပဳခဲ့ပါတယ္။

    ဒီလိုကိစၥရပ္မ်ားကို ေန႔စဥ္ဆိုသလို ေနရာအႏွံ႔ ျဖစ္ေပၚေနရျခင္းဟာ၊ စာရြက္စာတမ္း၊ သက္ေသခံမပါဘဲ၊ ပရမ္းပတာေရာင္းခ်ေနေသာ လမ္းေဘး simcard အေရာင္းေစ်းကြက္မ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။

    ဒါေၾကာင့္ on-line-media သံုးေနၾကတဲ့ မိန္းကေလးမ်ားအေနနဲ႔ မိမိတို႔ရဲ႕ ဖုန္းနံပါတ္မ်ားကို ကိုယ္မသိတဲ့ သူစိမ္းအမ်ိဳးသားမ်ားထံ မေပးမိဖို႔ လိုေပလိမ့္မယ္။ on-line-media တြင္ မသိတဲ့အမ်ိဳးသားမ်ားႏွင့္ မိတ္ေဆြအလြယ္တကူ မဖြဲ႕မိဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ အယံုမလြယ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ “သူ႕ကိုယံုလွ်င္၊ သူ႕ကၽြန္ျဖစ္မယ္” ဆိုတဲ့ ေရွးစကားကို ရင္၀ယ္ပိုက္ဖို႔ လိုပါလိမ့္မယ္။

    on-line-media တြင္ အမည္အတု၊ ဓာတ္ပံုအတု တို႔ျဖင့္လည္းေကာင္း၊ အမ်ိဳးသမီးအမည္ဟန္ေဆာင္၍ မိမိရဲ႕ လ်ိဳ႕၀ွက္အပ္တဲ့၊ ကိုယ္ေရးကိုယ္တာမ်ားကို ေမးၿပီး screen shot ရုိက္ၿပီး ေငြညစ္သည့္ on-line မုဆုိးမ်ားကို၊ အသိ၊ သတိႏွင့္ေရွာင္ရွားဖို႔ လိုေပလိမ့္မယ္။ on-line-mobile ဖုန္းသရဲမ်ား ဖုန္းဆက္လာလွ်င္လည္း Black List Software ထဲပို႔ဖို႔လိုေပလိမ့္မည္။ အိမ္ေထာင္ရွင္အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေနနဲ႔ on-line ေတာေၾကာင္မ်ားမွ အိမ္ေထာင္ရွင္အမ်ိဳးသမီးဟန္ေဆာင္၍ ကိုယ့္အိမ္ေထာင္ေရးအေၾကာင္းကို အိမ္ေထာင္ရွင္အမ်ိဳးသမီး
    အခ်င္းခ်င္းပဲဆိုၿပီး ရင္တြင္းျဖစ္ခံစားခ်က္မ်ားကို ေျပာျပမိခဲ့ၿပီး ထိုေျပာျပခ်က္မ်ားကို အမ်ိဳးသမီးေယာင္ေဆာင္ on-line မုဆိုးက screen shot မ်ားရုိက္ကာ၊ အျခားဖုန္းလိုင္းတစ္ခုကိုသံုး၍ ေငြျဖည့္ခိုင္းသည္။ ေငြညႇစ္သည္။ အမည္ရင္း၊ ဓာတ္ပံုရင္းျဖင့္ Facebook on-line သံုးသူ အမ်ိဳးေကာင္းသမီးမ်ားအေနျဖင့္ မိမိတို႔ရဲ႕ အလွရိုက္ဓာတ္ပံုမ်ားကို on-line-media မတင္ၾကရန္ အႀကံျပဳလိုပါသည္။ on-line-media တင္လိုက္ေသာ မိမိတို႔ရဲ႕ဓာတ္ပံုမ်ားသည္ အမ်ားႏွင့္သက္ဆိုင္သြားၿပီျဖစ္သည္။ အမ်ားဟုဆိုရာ၀ယ္၊ လူေကာင္းလည္းပါသည္။ လူ
    ယုတ္မာလည္းပါေနသည္ကို သတိခ်ပ္သင့္လွသည္။

    အခ်ိန္ကုန္၊ ေငြကုန္၊ စြမ္းအင္ကုန္ on-line-media လူမႈေရးကြန္ရက္သည္ “သံုးတက္လွ်င္ေဆး၊ မသံုးတက္လွ်င္ ေဘး” ျဖစ္သည္။ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး၊ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး နယ္ပယ္စံုအတြက္ ဗဟုသုတ အေတြ႕အႀကံဳေကာင္းမ်ားကို ရွာေဖြလုိသူမ်ားအတြက္ on-line-media သည္ အလြန္အသံုး၀င္သည့္ အကူအညီေပးသည့္ မိတ္ေဆြေကာင္းတစ္ဦးျဖစ္သည္။

    စာေရးသူတို႔ငယ္စဥ္က၊ စာသင္ေက်ာင္းမ်ားတြင္ သင္ၾကားခဲ့ရသည့္ အဂၤလိပ္စာ ဖတ္စာအုပ္တြင္ “Fire: A good servant but a bad master” “မီးဟူသည္သံုးတက္လွ်င္ မိတ္ေဆြ၊ မသံုးတက္လွ်င္ ရန္သူသဖြယ္” ျဖစ္သည္။ on-line ေတာေၾကာင္မ်ား၊ on-line မုဆိုးမ်ားသည္ ေတာမီး၊ ရွိဳ႕မီးမ်ားသဖြယ္ အႏၱရာယ္ႀကီးသည္။ ဒါေၾကာင့္ အမ်ိဳးေကာင္း၊ မိေကာင္း၊ ဖခင္မိန္းကေလးမ်ား ရန္သူသဖြယ္ အႏၱရာယ္ရွိသည့္ on-line-media က ဖုန္းသရဲမ်ား ေတာေၾကာင္မ်ားကို အစဥ္၊ အသိ၊ သတိရွိဖို႔လိုၿပီျဖစ္ေၾကာင္း အႀကံဳျပဳတင္ျပလို္က္ပါတယ္။

    ဂ်က္ဖရီတင္အုန္း (R.I.T ရန္ကုန္စက္မႈတကၠသိုလ္)

  • “လူကိုၾကည့္ၿပီး၊ တရားစီရင္မွာလား၊ လူမ်ိဳးနဲ႔ဘာသာကိုၾကည့္ၿပီး ဆံုးျဖတ္မွာလား?”

    “လူကိုၾကည့္ၿပီး၊ တရားစီရင္မွာလား၊ လူမ်ိဳးနဲ႔ဘာသာကိုၾကည့္ၿပီး ဆံုးျဖတ္မွာလား?”

    ဧျပီ ၂၃ ၊ ၂၀၁၆
    M-Media
    ေရးသားသူ-ဦးအုန္းေမာင္(ရန္ကင္း) တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန

    rule of law
    ေျမကြက္တစ္ကြက္အတြင္းမွာ(က)ႏွင့္(ခ)ဆိုတဲ့ သီးျခားစီအေဆာက္အဦး ၂ခု ရွိပါတယ္။ အေဆာက္ အဦးနံပါတ္မတူပါ။ ဒီေျမကြက္နဲ႔ အေဆာက္အဦးေတြရဲ႕ပိုင္ရွင္ေတြက A ပါ၀င္ေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားဆိုပါစို႔။ ဒီအေဆာက္အဦးေတြကို လက္ရွိထားစီမံခန္႔ခြဲေနသူေတြကေတာ့ B ပါ၀င္ေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားဆိုပါစို႔။ ဒီေျမကြက္နဲ႔ အေဆာက္အဦးေတြကျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္အသီးအပြင့္ေတြကိုလည္း A ႏွင့္ B ပုဂၢိဳလ္မ်ားက ခံစားရယူေနၾကသည္ဆိုပါစို႔။

    ဒီအေဆာက္အဦး(က)ဟာ အမ်ားျပည္သူ၀င္ထြက္အသံုးျပဳရာ ေနရာတစ္ခုျဖစ္ၿပီး A ႏွင့္ B အုပ္စုက ပုဂၢိဳလ္မ်ားလက္ရွိထား စီမံခန္႔ခြဲႀကီးၾကပ္ကြပ္ကဲ လွ်က္ရွိပါတယ္။ အေဆာက္အဦး(ခ)ကေတာ့ ေက်ာင္း အိပ္ ေက်ာင္းစား၊ စာသင္ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းျဖစ္ၿပီး၊ A ႏွင့္ B အုပ္စုကပုဂၢိဳလ္ေတြကပဲ လက္ရွိထား စီမံခန္႔ခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ လွ်က္ရွိပါတယ္။ ဒီေျမကြက္နဲ႔အေဆာက္အဦး ၂ခုမွာရွိတဲ့ ေရႊ႕ေျပာင္းႏုိင္ေသာ ပစၥည္း၊ မေရႊ႕ေျပာင္းႏိုင္ေသာပစၥည္းေတြကလည္း A ႏွင့္ B အုပ္စုက ပုဂၢိဳလ္မ်ားပိုင္ဆိုင္ျခင္း၊ လက္ရွိထားျခင္း၊စီမံခန္႔ခြဲအသံုးျပဳျခင္း ျပဳလုပ္လွ်က္ရွိပါတယ္။

    ဒီအေဆာက္အဦး(ခ)မွာ ေက်ာင္းတက္တဲ့ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ ျပင္ပကပုဂၢိဳလ္ေတြဟာ အေဆာက္အဦး (က)မွာ A ႏွင့္ B တို႔ရဲ႕ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔ အတူ၀င္ထြက္သြားလာ အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ အေဆာက္အဦး(ခ) မွာေတာ့ ေက်ာင္းသားမ်ားေနထိုင္၊ စာသင္ၾကားၾက ပါတယ္။ ေက်ာင္းပိတ္တဲ့ ကာလမွာ ေက်ာင္းသားေတြဟာ ကိုယ့္မိဘရပ္ထံျပန္ၾကပါတယ္။ စာသင္ဆရာေတြကလည္း တာ၀န္ၿပီးဆံုး လို႔ ့ျပန္ၾကပါတယ္။ စာသင္ဆရာေတြကိုေတာ့ တစ္ႏွစ္တစ္ႀကိမ္ေက်ာင္းျပန္ဖြင့္ရင္ အလုပ္ျပန္ေလွ်ာက္ထားခ်က္အရ ခန္႔တဲ့
    စနစ္ကိုက်င့္သံုးပါတယ္။ ေက်ာင္းပိတ္တဲ့ကာလမွာ လုပ္ခ၊ လစာ ခံစားခြင့္မရရွိၾကေတာ့ပါဘူး။

    ေက်ာင္းပိတ္တဲ့ကာလမွာသာမန္အားျဖင့္ ႏွစ္စဥ္၀ါတြင္းကာလျဖစ္ပါတယ္။ ၀ါတြင္းကာလ ကုန္ဆံုးရင္ေက်ာင္းျပန္ဖြင့္ၿပီး၊ ေက်ာင္းျပန္ အပ္ၾကရပါတယ္။ စာသင္ဆရာေတြလည္း အလုပ္ျပန္၀င္ၾကရပါတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးတာ၀န္ရွိတဲ့ A ႏွင့္ B တို႔က တာ၀န္ခြဲေ၀ သတ္မွတ္ေပးပါတယ္။ ယခုေက်ာင္းပိတ္ရက္က ေတာ့ ပုံမွန္ေက်ာင္းပိတ္ရက္မဟုတ္ဘဲ အေရးေပၚ အေျခအေန တစ္ခုေၾကာင့္ ေက်ာင္းပိတ္ ထားျခင္းျဖစ္ၿပီး၊ ကာလသတ္မွတ္ခ်က္မရွိပါဘူး၊ တာ၀န္ရွိသူေတြက ဆက္သြယ္ အေၾကာင္းၾကားမွ ေက်ာင္းျပန္တက္ၾကရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

    ေက်ာင္းျပန္ဖြင့္မယ္လို႔သတင္းရၿပီး  တဆင့္စကားတဆင့္ၾကားသိရွိၾကတဲ့ေက်ာင္းသား အခ်ိဳ႕ေက်ာင္းကို ေရာက္လာၾက ပါတယ္။ ေက်ာင္းသားႀကီးအခ်ိဳ႕ကအေဆာက္အဦး(က)မွာ ေက်ာင္းသားငယ္အခ်ိဳ႕ကို ယာယီေနရာခ်ထားေပး ပါတယ္။ ေက်ာင္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရး တာ၀န္ရွိသူေတြက ေက်ာင္းမဖြင့္ေသးလို႔ ႀကိဳတင္ေရာက္ေနတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကို အေဆာက္အဦး(က)မွာ သင့္သလို အဆင္ေျပရန္ ေခတၱယာယီေနထိုင္ဖို႔ စီစဥ္ေပးထားျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ စာသင္ဆရာေတြကေတာ့ မေရာက္ရွိၾကေသးသလို အလုပ္တာ၀န္ခန္႔အပ္ျခင္း၊ တာ၀န္ေပးထားျခင္းလည္း မရွိေသးပါဘူး။ ႀကိဳတင္ေရာက္ေနတဲ့ ေက်ာင္းသား အခ်ိဳ႕ရဲ႕ေနထိုင္စားေသာက္ေရးကို ေက်ာင္းအုပ္ခ်ဳပ္ေရးတာ၀န္ရွိတဲ့ A ႏွင့္ B ပုဂၢိဳလ္မ်ားကစီစဥ္ေပးပါတယ္။ ေက်ာင္းလဲ မဖြင့္ရေသး။ စာလည္းမသင္ရေသးပါဘူး။

    ေက်ာင္းသားအခ်ိဳ႕ေရာက္ၿပီး ၂ရက္၊ ၃ရက္ေလာက္အၾကာ၊ ညသန္းေခါင္ေက်ာ္ ေနာက္တစ္ေန႔အကူးေလာက္မွာ အေဆာက္အဦး(က)ရဲ႕မီးအားျမွင့္စက္ထားတဲ့အခန္းကစၿပီး မီးေလာင္မႈျဖစ္ပါတယ္။ ကံအေၾကာင္းမလွလို႔အေဆာက္အဦး(က)မွာ ယာယီညအိပ္တဲ့ေက်ာင္းသားငယ္ေတြထဲက ဆယ္ေယာက္ေက်ာ္မီးေလာင္မႈေၾကာင့္ အသက္ေသဆံုးခဲ့ၾကရပါတယ္။ အခ်ိန္ကာလကေတာ့လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရးပဋိပကၡအၾကမ္းဖက္မႈေတြျဖစ္ေနတဲ့ကာလလို႔ဘဲဆိုၾကပါစို႔။ ယခုလိုဧၿပီလ ေႏြရာသီကာလဆိုပါစို႔။

    တာ၀န္ရွိသူေတြက မီးအားျမွင့္စက္အပူရွိန္လြန္ကဲရာမွမီးေလာင္မႈျဖစ္ေၾကာင္း စံုစမ္းစစ္ေဆးေတြ႕ရွိခ်က္အရ မီးေလာင္မႈနဲ႔လူေသမႈအရ အမႈဖြင့္လွစ္စစ္ေဆးခဲ့ပါတယ္။ စစ္ေဆးေပၚေပါက္ခ်က္အရမီးေလာင္တဲ့ညက ညအိပ္ေရာက္ရွိေနတဲ့ဆရာ C နဲ႔ D ကိုဖမ္းဆီး အေရးယူတရားစြဲခဲ့ပါတယ္။ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး၊ ေသဆံုးသူ ေက်ာင္းသားမ်ားရဲ႕မိဘမ်ားက ကံအေၾကာင္းမလွလို႔ သူတို႔ရဲ႕ကေလးေတြေသရျခင္းျဖစ္ၿပီး စြပ္စြဲခံရတဲ့ဆရာ C နဲ႔ D ရဲ႕ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္မဟုတ္၍ တရားႏွင့္ေျဖခြင့္လႊတ္ၿပီး ဆရာေတြအေပၚ အျပစ္ေပးအေရးယူျခင္း မျပဳေစလိုသျဖင့္ အမႈေၾကေအးလႊာမ်ား လက္မွတ္ေရးထိုးတင္ျပခဲ့ပါတယ္။ သက္ေသခံ၀င္ထားပါတယ္။

    အမႈမွာတရားလိုဘက္မွတရားလိုျပသက္ေသအေယာက္(၄၀)ေက်ာ္ အစစ္ခံထြက္ဆိုခဲ့ပါတယ္။ တရားလိုျပသက္ေသေတြထဲမွာ ရဲအရာရွိေတြ၊ မီးသတ္အရာရွိေတြ၊ လွ်ပ္စစ္ဌာနမွတာ၀န္ရွိသူေတြ၊ မီးေလာင္တဲ့အေဆာက္အဦးက တာ၀န္ရွိအုပ္ခ်ဳပ္သူေတြနဲ႔ ၀န္ထမ္းေဟာင္းအခ်ိဳ႕၊ မီးေလာင္စဥ္ကရွိေနတဲ့ေက်ာင္းသား အခ်ိဳ႕၊ ရပ္ကြက္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးရုံးမွတာ၀န္ရွိသူေတြ၊ လမ္းလံုျခံဳေရးေတြ၊ ၾကက္ေျခနီနဲ႔ရွာေဖြပံုစံသက္ေသေတြပါ၀င္ပါတယ္။ တရားလိုဘက္သက္ေသမ်ား အစစ္ခံထြက္ဆိုခ်က္မ်ား အရ ေအာက္ပါ အခ်က္အလက္ မ်ားေပၚေပါက္ပါတယ္။

    – အပူရွိန္ျမင့္တက္ရာမွ မီးစတင္ေလာင္ကၽြမ္းပါတယ္ဆိုတဲ့ မီးအားျမွင့္စက္ကုိစြပ္စြဲခံရသူ C နဲ႔ D ကပိုင္ဆိုင္ ျခင္း၊ လက္ရွိထားျခင္း၊ စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ အသံုးျပဳျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသခံခ်က္မရွိဘဲ ေက်ာင္းအုပ္ခ်ဳပ္ေရး တာ၀န္ရွိသူ A ႏွင့္ B ပုဂၢိဳလ္မ်ားကပိုင္ဆိုင္၊ လက္ရွိထား၊ အသံုးျပဳျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း

    – အခင္းျဖစ္ခ်ိန္ကေက်ာင္းျပန္မဖြင့္ေသးဘဲ၊ ေက်ာင္းသားအခ်ိဳ႕ ႀကိဳတင္ေရာက္ေနၿပီး စြပ္စြဲခံရသူဆရာ(၂)ဦး C နဲ႕ D မွာအခင္းျဖစ္ညကအေဆာက္အဦး(က)သို႔လာရာမွ တပည့္မ်ား၀ိုင္း၀န္းေတာင္းဆိုေမတၱာရပ္ခံခ်က္အရ၊ ဆရာ C ကမီးေလာင္တဲ့ အေဆာက္အဦး(က)ရဲ႕ ေအာက္ထပ္မွာေက်ာင္းသားငယ္အခ်ိဳ႕ႏွင့္ ညအိပ္ခဲ့ၿပီး၊ ဆရာ D ကေတာ့မီးမေလာင္တဲ့ သီးျခားအေဆာက္အဦး(ခ)အေပၚထပ္မွာ ေက်ာင္းသားႀကီးအခ်ိဳ႕ႏွင့္ညအိပ္ခဲ့ေၾကာင္း

    – ဆရာ C နဲ႔ D တို႔သည္အခင္းျဖစ္ခ်ိန္က ေက်ာင္းမဖြင့္ေသး၍ ဆရာအျဖစ္ျပန္လည္ေလွ်ာက္ထားျခင္း၊ ဆရာအျဖစ္ခန္႔ထား ခံရျခင္းမရွိေသးသျဖင့္ တာ၀န္မရွိေသးေၾကာင္း၊ စြပ္စြဲခံရသူဆရာ C နဲ႔ D တို႔ဟာအခ်င္းျဖစ္ကာလကတာ၀န္ရွိ လစာစား၀န္ထမ္းမ်ားမဟုတ္ေၾကာင္း ေက်ာင္းအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအႀကီးအကဲရဲ႕ထြက္ဆိုခ်က္ရွိေၾကာင္း

    – ဆရာ C နဲ႔ D တို႔အခင္းျဖစ္ခ်ိန္က ႀကီးၾကပ္သူဆရာမ်ားအျဖစ္တာ၀န္ရွိေၾကာင္း တရား၀င္ခန္႔အပ္ၿပီးေသာ၀န္ထမ္းျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသခံခ်က္တစ္စံုတစ္ရာ တင္ျပထားႏိုင္ျခင္းမရွိေၾကာင္း

    – မီးစတင္ေလာင္သည့္အေဆာက္အဦးမွာ သီးျခားအေဆာက္အဦး(က)ျဖစ္ၿပီး၊ ေက်ာင္းေဆာင္(ခ)မွာမီးလံုး၀ေလာင္ျခင္းမရွိသည့္ သီးျခားအေဆာက္အဦးျဖစ္ေၾကာင္း

    – အခင္းျဖစ္ကာလက အေဆာက္အဦး(က) ႏွင့္ (ခ) မွာအုပ္ခ်ဳပ္သူမ်ားျဖစ္ၾကသည့္ A ႏွင့္ B ပုဂၢိဳလ္မ်ား လက္ရွိထားစီမံခန္႔ခြဲအုပ္ခ်ဳပ္လွ်က္ရွိေၾကာင္း

    – အခင္းျဖစ္မီးစတင္္ေလာင္ကၽြမ္းသည့္မီးအားျမွင့္စက္ထားရာ အခန္းတြင္ဒီဇယ္ဆီပံုးေတြ႕ရွိသည္ဆိုရာတြင္ ဒီဇယ္ဆီပံုးကို စြပ္စြဲခံရသူဆရာ C နဲ႔ D က၀ယ္ယူထားရွိျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထိုသို႔ထားရွိသည္ကိုသိေၾကာင္းလည္း လံုး၀သက္ေသခံခ်က္ မေပၚေပါက္ေၾကာင္း

    – အခင္းျဖစ္မီးစတင္ေလာင္ကၽြမ္းသည့္မီးအားျမွင့္စက္ကို အခင္းျဖစ္ညကစြပ္စြဲခံရသူဆရာ C နဲ႔ D တုိ႔ကကိုင္တြယ္ အသံုးျပဳခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု သက္ေသခံခ်က္မ်ားလံုး၀မေပၚေပါက္ေၾကာင္း

    – စြပ္စြဲခံရသူ (C) နဲ႔ (D) တို႔၏ မဆင္မျခင္ေပါ့ဆစြာျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္ မီးအားျမွင့္စက္အပူလြန္ကဲၿပီး မီးစတင္ေလာင္ကၽြမ္းရျခင္းျဖစ္သည္ဟု သက္ေသခံခ်က္မေပၚေပါက္ေၾကာင္း

    – စာသင္သားကေလးမ်ားေသဆံုးရျခင္းမွာ စြပ္စြဲခံရသူဆရာ (C) နဲ႔ (D) တို႔၏ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္၊ မဆင္မျခင္ေပါ့ဆမႈေၾကာင့္ မီးေလာင္ေသဆံုးရျခင္းျဖစ္သည္ဟု သက္ေသခံခ်က္မေပၚေပါက္ေၾကာင္း

    – စြပ္စြဲအေရးယူျခင္းခံရသည့္ဆရာ (၂)ဦးအနက္ဆရာ (C) ညအိပ္သည့္အေဆာက္အဦး(က)သာ မီးေလာင္ျခင္းျဖစ္ၿပီး ဆရာ (D)ညအိပ္သည့္ သီးျခားေက်ာင္းေဆာင္(ခ) မွာလံုး၀မီးမေလာင္ေၾကာင္း

    – မီးေလာင္သည့္အေဆာက္အဦး(က)ႏွင့္ မီးမေလာင္သည့္ေက်ာင္းေဆာင္(ခ)တို႔မွာ စြပ္စြဲခံရသူဆရာ C နဲ႔ D တို႔ပိုင္ဆိုင္ျခင္းမရွိသည့္အျပင္ လက္ရွိထားစီမံခန္႔ခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ႀကီးၾကပ္ေနေသာ ပစၥည္းလည္းမဟုတ္ေၾကာင္း

    – မီးအားျမွင့္စက္အပူလြန္ကဲၿပီး မီးစတင္ေလာင္ကၽြမ္းျခင္းျဖစ္သည္ဆိုေသာ္လည္း အမွန္တကယ္မည္သည့္ေနရာက မီးစတင္ေလာင္ကၽြမ္းျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း တိက်ေသခ်ာသည့္ မ်က္ျမင္သက္ေသအေထာက္အထားလည္းမရွိ၊ မီးေလာင္ကၽြမ္းၿပီးမွ သိမ္းဆည္းထားေသာသက္ေသခံမီးအားျမွင့္စက္မွာလည္း မီးအားျမင့္တက္ခဲ့ေၾကာင္း တိက်ခိုင္လံုသည့္ သိပၸံနည္းက်သက္ေသခံခ်က္လည္းမရွိဘဲ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္သာရွိေၾကာင္း

    – အခင္းျဖစ္မီးေလာင္မႈတြင္ စြပ္စြဲခံရသူဆရာ (C) နဲ႔ (D) တို႔၏ေပါ့ဆစြာမဆင္မျခင္ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္ျဖစ္ေၾကာင္း မ်က္ျမင္သက္ေသတစ္ဦးမွ်မရွိေၾကာင္း၊ ကြင္းဆက္ျပတ္ေနေသာထင္ျမင္ယူဆခ်က္သာရွိေၾကာင္း

    – ေသဆံုးသူစာသင္သားေက်ာင္းသားမ်ားကို စြပ္စြဲခံရသူဆရာ (C) နဲ႔ (D) တို႔ကစီမံခန္႔ခြဲေနရာခ်ထားေပးၿပီး တာ၀န္ယူႀကီးၾကပ္လွ်က္ ရွိစဥ္ ေသဆံုးရျခင္းျဖစ္သည္ဟု တရား၀င္တာ၀န္ရွိေၾကာင္း၊ အေထာက္အထားသက္ေသ ခံခ်က္မရွိေၾကာင္း

    – စြပ္စြဲခံရသူဆရာ (D) ညအိပ္သည့္သီးျခားေက်ာင္းေဆာင္အေဆာက္အဦး(ခ)မွာ မီးမေလာင္သည့္အျပင္ ေက်ာင္းသား တစ္ဦးမွ်ေသဆံုးျခင္းမရွိေၾကာင္း

    – စြပ္စြဲခံရသူဆရာ(၂)ဦးသည္ မီးၿငိမ္းသတ္ေရးႏွင့္ ေက်ာင္းသားမ်ားလြတ္ေျမာက္ေရးအတြက္ ႀကိဳးစားလုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း

    – အထက္ပါသက္ေသခံခ်က္မ်ားေပၚေပါက္ေနပါလွ်က္ ဆရာ(C)ႏွင့္(D)တို႔သည္ ဆရာေဟာင္းမျဖစ္ၾက၍ မီးအားျမွင့္စက္ႏွင့္ ဒီဇယ္ဆီပံုးထားရွိသည္ကို မသိႏိုင္စရာအေၾကာင္းမရွိေၾကာင္းႏွင့္ မီးအားျမွင့္စက္ႏွင့္ ဒီဇယ္ဆီပံုးကိုစစ္ေဆးရန္ပ်က္ကြက္ေၾကာင္း သံုးသပ္ၿပီး အျပစ္ေပးထားေၾကာင္း

    အကယ္၍သင္သာတရားသူႀကီးျဖစ္သည္ဆိုလွ်င္ ဤအခ်က္မ်ားေပၚေပါက္ေနပါက စြဲခ်က္တင္မည္လား?

    စြပ္စြဲခံရသူဆရာ(၂)ဦးစလံုးကိုျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒပုဒ္မ-၂၈၅(ဒုတိယပိုဒ္)ႏွင့္ ပုဒ္မ-၃၀၄(က)တို႔အရ  စြဲခ်က္တင္ခဲ့သည္ဆိုပါစို႔။ ဆရာ(၂)ဦးက အျပစ္မရွိေၾကာင္းျငင္းဆိုၿပီး သက္ေသအျဖစ္ အစစ္ခံခဲ့ကာ တရားခံျပသက္ေသမ်ားတင္ျပခဲ့ပါတယ္။ တရားခံျပသက္ေသမ်ားက စြပ္စြဲခံရသူဆရာ(၂)ဦးအေပၚ ေထာက္ ခံထြက္ဆိုခဲ့ပါတယ္။ တရားလိုျပသက္ေသ အမ်ားစုရဲ႕ထြက္ခ်က္နဲ႔လည္း ထပ္တူျဖစ္ေနတာရွိပါတယ္

    ဒီအခ်က္ေတြကိုတရားခံေတြရဲ႕ ေရွ႕ေနကအေသးစိတ္ေထာက္ျပၿပီးဥပေဒျပဌာန္းခ်က္၊ စီရင္ထံုးေတြနဲ႔ အညီ အျပစ္ မေပးထိုက္ေၾကာင္းေလွ်ာက္လဲ တင္ျပခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါစို႔။

    တရားရုံးက စြပ္စြဲခံရသူဆရာ(၂)ဦးအေပၚျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒပုဒ္မ-၂၈၅(ဒုတိယပုဒ္)အရအလုပ္ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္(၂)ႏွစ္စီ၊ ပုဒ္မ-၃၀၄(က)အရအလုပ္ႏွင့္ေထာင္ဒဏ္(၆)ႏွစ္စီကို သီးျခားစီက်ခံေစရန္ အမိန္႔ ခ်မွတ္ခဲ့လို႔ ဆရာ(၂)ဦး ဟာ ျပစ္ဒဏ္(၈)ႏွစ္စီက်ခံေနရသည္ဆိုပါစို႔။

    ဆရာ(၂)ဟာအထက္တရားရုံးအဆင့္ဆင့္သို႔ အယူခံႏွင့္ျပင္ဆင္မႈေတြ ၀င္ေရာက္ရာမွာလည္းပယ္ျခင္း၊ ပလပ္ျခင္းခံရၿပီး ယခုအထူးခံုရံုး(စံုညီ) ၀င္ေရာက္ခြင့္သာ က်န္ရွိေတာ့သည္ဆိုပါစို႔။

    ကဲ……ဒီလိုဆို

    – ဒီအဆာက္အဦး(က) မီးေလာင္မႈမွာအေဆာက္အဦး(၂)ခု၌ တာ၀န္မရွိဘဲ သီးျခားစီညအိပ္ခဲ့မိတဲ့ဆရာ (၂)ဦးမွာတာ၀န္ရွိပါသလား? အျပစ္ရွိပါသလား?

    – မီးမေလာင္၊ လူမေသတဲ့သီးျခားအေဆာက္အဦး(ခ)မွာ တာ၀န္မရွိေသးဘဲ ညအိပ္ခဲ့မိတဲ့ဆရာ(D)မွာ ေရာတာ၀န္ရွိပါသလား? အျပစ္ရွိပါသလား?

    – ဆရာ(၂)ဦးမွာအျပစ္မရွိဘူးလို႔ယူဆရင္ ဘယ္သူေတြမွာတာ၀န္ရွိပါသလဲ? (မေျဖဘဲေနႏိုင္ပါသည္။)

    – မီးေလာင္၊ လူေသတဲ့အေဆာက္အဦး(က) မွာတာ၀န္မရွိဘဲ ညအိပ္ခဲ့မိတဲ့ဆရာ(C)မွာေရာ တာ၀န္ရွိပါသလား? အျပစ္ရွိပါသလား?

    – ဒီဆရာ(၂)ဦးဟာမီးစတင္ေလာင္သည္ဆိုသည့္ မီးအားျမွင့္စက္ကိုေပါ့ဆစြာမဆင္မျခင္အသံုးျပဳခဲ့ၾက တယ္။ မီးျမွင့္စက္နဲ႔ ဒီဇယ္ပံုးကိုစစ္ေဆးရန္ပ်က္ကြက္ခဲ့ၾကတယ္လို႔စြပ္စြဲ၊ သံုးသပ္ခ်က္ဟာအထက္ပါ ေပၚေပါက္ခ်က္မ်ားအရ ခိုင္လံုပါသလား? ဥပေဒနဲ႔ညီညႊတ္ပါသလား?

    – မိဘေတြကေက်ေအးလႊာတင္ထားပါလွ်က္ျပင္းထန္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံရတာ ဘာေၾကာင့္လို႔ထင္ပါလဲ?

    – တစ္ဆက္တည္းျဖစ္တဲ့ျဖစ္ရပ္(၂)ခုအတြက္ ျပစ္ဒဏ္ကိုသီးျခားစီက်ခံခိုင္းတာေရာ၊ တရားပါသလား?  မွန္ပါသလား?

    – ျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒပုဒ္မ-၂၈၅(ဒုတိယပုဒ္)မွာ မီးေၾကာင့္လူ႔အသက္အႏၱရာယ္ျဖစ္ေစလွ်က္ ျပစ္ဒဏ္ေပး ရန္သတ္မွတ္ ထားျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ထင္ရွားေနရာယခုျဖစ္ရပ္မွာလည္း မီးေလာင္မႈေၾကာင့္အသက္ဆံုးရႈံး ရသည့္ တစ္ဆက္တည္းျဖစ္ရပ္ျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္ ယင္းပုဒ္မျဖင့္သာစီရင္ႏိုင္ပါလွ်က္ ပုဒ္မ-၃၀၄(က) လူ ေသမႈျဖင့္ သီးျခားျပစ္ဒဏ္ထပ္ေပးသင့္ပါသလား? ဥပေဒနဲ႔ညီညႊတ္ပါသလား?

    – ပုဒ္မ-၃၀၄(က)မွာ မီးေၾကာင့္လူေသေစမႈမဟုတ္ဘဲယင္းပုဒ္မပါ အရမ္း သို႔မဟုတ္ မဆင္မျခင္ေပါ့ေလွ်ာ့ ေသာျပဳလုပ္မႈဆိုသည့္ စကားရပ္သည္ ပုဒ္မ-၂၈၅တြင္ပါ၀င္ၿပီးျဖစ္ရာ မီးေၾကာင့္လူေသရျခင္းသည္  ပုဒ္မ-၂၅၈(ဒုတိယပုိဒ္) အျပင္ပုဒ္မ-၃၀၄(က) တြင္ပါအႀကံဳး၀င္ေနပါသလား?

    – စြပ္စြဲခံရသူေတြျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္၊ ေပါ့ဆမႈေၾကာင့္၊ မဆင္မျခင္ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္၊ တရား၀င္တာ၀န္ရွိမႈ  ေၾကာင့္မီးေလာင္မႈ၊ လူေသရမႈျဖစ္ေၾကာင္းတုိက္ရိုက္မ်က္ျမင္သက္ေသခံခ်က္မရွိဘဲ ထင္ျမင္ခ်က္၊ ယူဆခ်က္ျဖင့္ ကြင္းဆက္ျပတ္ေနေသာ သက္ေသခံခ်က္ကို ထင္ေၾကးျဖင့္ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္လွ်င္ ဥပေဒနဲ႔ညီညႊတ္ပါသလား? မွန္ပါသလား? ဘာသာေရးကိုႏိုင္ငံေရး အတြက္အလြဲသံုးစားျပဳျခင္း ျဖစ္ပါသလား?

    အကယ္၍စာဖတ္သူလူႀကီးမင္းသာ ဒီအမႈကိုတရားစီရင္ရမယ္ဆိုရင္ဘ…….

    – လူကိုၾကည့္ၿပီး၊ စီရင္မွာလား၊ လူမ်ိဳးနဲ႔ဘာသာကိုၾကည့္ၿပီးဆံုးျဖတ္မွာလား? အျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္မွာလား။?

    – လူႀကီးမင္းသာေရွ႕ေနဆိုရင္ေရာ ဘာဆက္လုပ္မလဲ။? ဒီပုစၧာကိုေျဖပါ။

    * ထည့္သြင္းေလ့လာသံုးသပ္ရမည့္ ဥပေဒျပဌာန္းခ်က္ကေတာ့
    ျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒ(ရာဇသတ္ႀကီး)
    ပုဒ္မ-၂၈၅(ဒုတိယပိုဒ္)
    (၁) တရားခံသည္မီးသို႔မဟုတ္ မီးေလာင္လြယ္ေသာအရာ၀တၳဳကို လက္ရွိျဖစ္ျခင္း
    (၂) မီးသို႔မဟုတ္ မီးေလာင္လြယ္ေသာအရာ၀တၳဳေၾကာင့္ လူ႔အသက္အႏၱရာယ္ျဖစ္ျခင္းမွ ကာကြယ္ရန္ လံုေလာက္ေအာင္ ေနရာတက်မထားဘဲပ်က္ကြက္ျခင္း
    (၃) ယင္းပ်က္ကြက္မႈသည္ သိလ်က္ႏွင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ ေပါ့ဆ၍ေသာ္လည္းေကာင္းျဖစ္ျခင္း

    စီရက္ထံုးမ်ား
    (၁) “အခင္းျဖစ္ေနရာမွစတင္၍မီးေလာင္မႈျဖစ္ပြားသည့္ အေၾကာင္းေၾကာင့္တရားခံသည္ ဤပုဒ္မအရ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သည္ဟု ယူဆရန္မဟုတ္ေၾကာင္း”

    အစိုးရႏွင့္ မအုန္း၊ ေရြးခ်ယ္ထားသည့္စီရင္ခ်က္မ်ား၊ ေအာက္ျမန္မာျပည္၊ ၁၃၄အမႈ။
    အစိုးရႏွင့္ ေမာင္စိန္၊ ေရြးခ်ယ္ထားသည့္စီရင္ခ်က္မ်ား၊ ေအာက္ျမန္မာျပည္၊ ၅၆၉အမႈ။

    (၂) “တရားခံက အရမ္းျပဳမူ၊ ေပါ့ေလ်ာ့မႈ သို႔မဟုတ္ ျပဳသင့္သည္ကိုမျပဳဘဲ ပ်က္ကြက္မႈေၾကာင့္ျဖစ္သည္ ဟု တရားလိုဘက္မွ သက္ေသအထင္အရွားတင္ျပရန္လိုသည္။”
    အစိုးရႏွင့္ေမာင္ဏ(၁၉၀၂-၀၃)၊ အတြဲ-၁၊ အထက္ျမန္မာျပည္စီရင္ထံုး၊ ၇ (ျပစ္မႈ)။
    မတင္ေရႊႏွင့္ျပည္ေထာင္စု၊ ၁၉၆၅၊ ျမန္မာျပည္စီရင္ထံုး၊ ၆၅၀

    ပုဒ္မ-၃၀၄(က)
    “မည္သူမဆိုျပစ္မႈျပစ္ဒဏ္ထိုက္ေသာလူေသမႈအျဖစ္ျဖင့္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ လူသတ္မႈအျဖစ္ျဖင့္ေသာ္လည္း၊ အျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္း မခံထိုက္ေသာအရမ္းျပဳလုပ္မႈကိုသို႔တည္းမဟုတ္ ေပါ့ေလ်ာ့ေသာျပဳလုပ္မႈ ကိုျပဳ၍ လူကိုေသေစလွ်င္ထိုသူကို ခုနစ္ႏွစ္အထိ ေထာင္ဒဏ္ တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးခ်မွတ္ရမည့္အျပင္ ေငြဒဏ္လည္းခ်မွတ္ႏိုင္ပါသည္။”

    စီရင္ထံုးမ်ား
    ————–
    (၃) “လူေသသည့္အမႈတိုင္းတြင္ တရားခံ၏အရမ္းျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္ျဖစ္ရသည္ ဟုတထစ္ခ် ယူဆရန္မဟုတ္ေၾကာင္း၊ တရားခံ၏အရမ္း သို႔မဟုတ္ ေပါ့ေလ်ာ့ေသာ ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္ေသဆံုးရေၾကာင္း သက္ေသအခိုင္အလံုတင္ျပရန္လိုေၾကာင္း၊ ထို႔အျပင္အျခားလူ တစ္ဦး၏ေပါ့ေလ်ာ့မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးရျခင္း မဟုတ္ဘဲ တရားခံ၏ျပဳလုပ္မႈႏွင့္ တိုက္ရုိက္သက္ဆုိင္ေၾကာင္းျပသရန္လိုသည္။”
    ေမာင္ဘိုေကႏွင့္ ျပည္ေထာင္စု၊ ၁၉၅၆၊ ျမန္မာျပည္စီရင္ထံုး၊ ၁၀၁(လႊတ္ေတာ္)

    * အရမ္း သို႔မဟုတ္ ေပါ့ေလ်ာ့ေသာျပဳလုပ္မႈအဓိပၸါယ္
    “အရမ္းသို႔မဟုတ္ေပါ့ေလ်ာ့ေသာ ျပဳလုပ္မႈဆိုသည္မွာ ဆင္ျခင္တံုတရားရွိသည့္ သာမန္အသိဥာဏ္ရွိေသာသူတစ္ဦး၏ ျပဳလုပ္မႈမ်ိဳးကို မျပဳလုပ္ဘဲပ်က္ကြက္ျခင္း သို႔မဟုတ္ တစ္ခုခုကို လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ရာ၌
    ထိုကဲ့သို႔ေသာသူမ်ိဳး ျပဳလုပ္လိမ့္မည္မဟုတ္သည့္ ျပဳမူမႈမ်ားကိုျပဳလုပ္ျခင္းကို ဆိုလိုသည္။” ေမာင္ဘိုၾကည္ ႏွင့္ ျပည္ေထာင္စု၊ ၁၉၆၇၊ ျမည္မာျပည္စီရင္ထံုး၊ စာ-၅၆၅

    စီရင္ထံုးမ်ား
    ————–
    (၁) “ျပစ္မႈေျမာက္ေစမည့္အေၾကာင္းအဂၤါရပ္မ်ားစံုလင္ေအာင္ တင္ျပသက္ေသထူရန္ မူလရုံးတရားလိုဘက္၌ တာ၀န္ရွိသည္။ ကြင္းဆက္ျပတ္ေနပါက ထိုကြင္းဆက္ကိုထင္ေၾကးျဖင့္ မဆက္ႏိုင္ေပ”
    ေမာင္ဟန္စိုးႏွင့္ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္၊ ၁၉၈၀၊ မတစ၊ ၆(အထူး)

    (၂) “တရားခံသည္၊ တကယ္ပင္ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ေၾကာင္းခိုင္လံုေသာ သက္ေသမရွိဘဲ သံသယေၾကာင္းျဖင့္ ၎အားျပစ္ဒဏ္ စီရင္ျခင္းမျပဳႏုိင္…”
    ေအာ္ဒေရာ္ဖမန္ႏွင့္ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္၊ ၁၉၆၅၊ မတစ၊ ၅၃၈

    (၃) “ေလွ်ာက္ထားသူမ်ားသည္ အမွန္တကယ္ပင္ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ေၾကာင္းခိုင္လံုေသာ သက္ေသအေထာက္ အထားမရွိဘဲ သံသယႏွင့္အျပစ္ဒဏ္စီရင္မည့္အစား တရားလိုဘက္မွ တရားခံအျပစ္ရွိေၾကာင္း သက္ေသ
    ထူရန္ပ်က္ကြက္သည္ ဟု သံုးသပ္၍ တရားခံသက္သာေစမည့္ ေကာက္ခ်က္ကို လက္ခံျခင္းျဖင့္ပို၍ တရား မွ်တ ရာေရာက္မည္။”
    အမ္ေအအာ ရာဇ္ႏွင့္ ႏိုင္ငံေတာ္ (၁၉၇၀၊ အထူးအယူခံအဖြဲ႕၊ ၁၆)

    * ၁၉၇၃-ခုႏွစ္ စကားရပ္မ်ားအနက္အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုေရး ဥပေဒပုဒ္မ-၂၂

    “ျပဳလုပ္မႈ သို႔မဟုတ္ ပ်က္ကြက္မႈတစ္ခုခုသည္ ဥပေဒႏွစ္ရပ္ သို႔မဟုတ္ ႏွစ္ရပ္ထက္ပိုေသာ ဥပေဒမ်ားအ ရျပစ္မႈေျမာက္လွ်င္ ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္သူကို ယင္းဥပေဒမ်ားအနက္ ဥပေဒတစ္ရပ္ရပ္ျဖင့္သာ တရားစြဲဆိုအျပစ္ေပးရမည္။ ျပစ္မႈ တစ္ရပ္တည္း အတြက္ ျပစ္ဒဏ္တစ္ႀကိမ္ထက္ပို၍ မခံေစရ”

    ဦးအုန္းေမာင္(ရန္ကင္း) တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန