News @ M-Media

Category: ေဆာင္းပါး

  • အဓမၼ လက္မည္းေအာက္က အမိေျမမွ သတို႔သမီးမ်ား

    အဓမၼ လက္မည္းေအာက္က အမိေျမမွ သတို႔သမီးမ်ား

    ၾသဂုတ္ ၁၂ ၊ ၂၀၁၄

    M-Media

    ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္ ဘာသာျပန္သည္။
    အလုပ္အကိုင္ အတြက္ တရုတ္ျပည္သို႔ စြန္႔စားသြားလာၾကသူ ကခ်င္အမ်ဳိးသမီးမ်ားမွာ အဓမၼထိမ္းျမား လိုသူမ်ား၏ ေထာင္ေခ်ာက္အတြက္ အလြယ္ကူဆံုး သားေကာင္မ်ား ျဖစ္ၾကသည္။

    20148711541987621_20

    လမြန္ေဘာက္ဒင္ Lamung Bawk Din(၂၆)ႏွစ္ဟာ သူမခင္ပြန္းရဲ႕ ႏွစ္ထပ္တိုက္ျပဴတင္း တံခါးက ခုန္ထြက္လာခ်ိန္မွာ သူမေခါင္းထဲ အေတြးတစ္ခုသာ ရိွေနခဲ့တယ္။

    “ ဒီမွာ ၾကာၾကာဆက္ေနလို႔ကေတာ့ ငါ ရူးသြပ္သြားလိမ့္မယ္”။

    ဒါက ေဘာက္ဒင္အဖို႔ အသက္ (၁၉)ႏွစ္အရြယ္ (၂၀၀၈)ခုႏွစ္က ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပဋိပကၡဇံုမ်ား အနက္တစ္ခုျဖစ္တဲ့ ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္းက ေဒသခံ ကခ်င္တိုင္းရင္းသူ တစ္ဦးအေနနဲ႔ စစ္ပြဲ၊ ပဋိပကၡ၊ လူမ်ဳိးေရး ခ်ဳိးႏွိမ္ႏွိပ္ကြပ္မႈေတြကို ျဖတ္သန္း ရွင္သန္လာခဲ့သူျဖစ္တယ္။ မူလတန္းအဆင့္ ပညာအေျခခံ၊ နာမက်န္းတဲ့မိခင္၊ ၾကည့္ရႈေစာင့္ေရွာက္ရမဲ့ ေမာင္ငယ္ႏွမငယ္ေတြေၾကာင့္ သူမဟာလည္း အျခားေသာ ရွမ္းနဲ႔ ကခ်င္အမ်ဳိးသမီးေတြအတိုင္း အလုပ္အကိုင္ရွာေဖြေရး အတြက္ တရုတ္ျပည္ထဲ တရားမ၀င္ျဖတ္ေက်ာ္ ၀င္ေရာက္လာခဲ့တယ္။ ဒါဟာ သူမရဲ႕ဘ၀ ဒုကၡႏြံဆိုးထဲ နစ္သြားေစမယ့္ အလွည့္အေျပာင္း စတင္ေတာ့တာပါပဲ။

    တရုတ္ျမန္မာ နယ္စပ္ေပၚတည္ရိွတဲ့ က်င္းဟံု သၾကားစက္ရံုမွာ ေန႔စားခ (၈)ေဒၚလာနဲ႔ သံုးလတာမွ် လုပ္ကိုင္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ေဘာက္ဒင္ဟာ လုပ္ငန္းေကာင္းတစ္ခု အတြက္ တရုတ္ျပည္မထဲ သြားေရာက္ဖို႔ ျမဴဆြယ္ သိမ္းသြင္းခံရတယ္။ ခ်ိတ္ေပၚက ငါးစာကို ဟပ္မိသြားတယ္။ သူမဟာ “အဓမၼလက္မည္းေအာက္က သတို႔သမီး”၊ တစ္ႀကိမ္တစ္ခါမွ် မသိကၽြမ္းဖူးတဲ့ အမ်ဳိးသားတစ္ဦးရဲ႕ အက်ဥ္းသားျဖစ္လာမယ္လို႔ သူမ မသိခဲ့ေပဘူး။

    ထိုင္းႏိုင္ငံအေျခစိုက္ ကခ်င္အမ်ဳိးသမီးမ်ားအဖြဲ႕ Kachin Women’s Association of Thailand (KWAT) ရဲ႕အဆိုအရ ျမန္မာတရုတ္နယ္စပ္မွာ အက်ယ္ျပန္႔ အႀကီးမားဆံုး လူကုန္ကူးမႈေတြမွာ တရုတ္ျပည္ထဲ တရားမ၀င္ျဖတ္ေက်ာ္လာတဲ့ ေရႊ႕ေျပာင္း လုပ္သားေတြပါ၀င္ေနပါတယ္။ ဆိုးရြားေသာ ခ်ဳိ႕တဲ့မႈေတြ၊ ပဋိပကၡမ်ားဆီက ေ၀းရာထြက္လာမႈေတြေၾကာင့္လို႔ ဆိုပါတယ္။

    ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းအမ်ဳိးသမီးေတြက လူကုန္ကူးသူမ်ားရဲ႕ အလြယ္ကူဆံုးပစ္မွတ္ေတြ ျဖစ္ေနၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ သူတို႔ဟာ တရုတ္စကား မေျပာတတ္ၾကဘူး၊ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ အေထာက္အထား/ ႏိုင္ငံကူး လက္မွတ္ေတြ မရိွၾကဘူး၊ သူတစ္ပါးကို အယံုလြယ္ၾကလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္ လို႔ KWAT က လူကုန္ကူးမႈဆန္႔က်င္ေရး အစီအစဥ္မွဴး Awn Nang က ဆိုပါတယ္။

    ေဘာက္ဒင္နဲ႔ အျခား အမ်ဳိးသမီးငါးဦးဟာ ဒီၾကမၼာဆိုးထဲ က်ေရာက္ခဲ့ၾကတယ္။ ေဘက်င္း(ပီကင္း)ကို သံုးရက္ၾကာမွာ ရထားခရီးစဥ္နဲ႔ ေရာက္ သြားတယ္။ ေရာက္ေရာက္ခ်င္းပဲ သူတို႔ကို လူခ်င္း ခြဲလိုက္ၾကတယ္။ သူတို႔ အခ်င္းခ်င္း ဘယ္ေတာ့မွ ထပ္ မဆံုေတြ႕ၾကေတာ့ဘူး။ သူမရဲ႕အေဖာ္က သူ႔ကို မိသားစု တစ္စုဆီ ေခၚေဆာင္သြားတယ္။ အဲ့ဒီကိုေရာက္မွ ေဘာက္ဒင္ဟာ ေခၚေဆာင္လာသူရဲ႕ ညီငယ္ျဖစ္သူနဲ႔ လက္ထပ္ရမယ္ဆိုတာ သိခဲ့ရတယ္။

    “ကၽြန္မ အိမ္ျပန္လိုေၾကာင္း အဲ့ဒီမိသားစုကို ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ – ျပန္လို႔မရဘူး။ ငါတို႔က မင္းကို ေငြေပး၀ယ္ထားလိုက္ၿပီးၿပီလို႔ သူတို႔က ေျပာၾကတယ္” ဆိုၿပီး ေဘာက္ဒင္က အလ္ဂ်ဇီးရားသတင္းဌာနကို ေျပာျပတယ္။ အဲ့ဒီမိသားစုဟာ က်င္းဟံုၿမိဳ႕က လူကုန္ကူးပြဲစားကို ေဒၚလာ (၆၅၀၀)၀န္းက်င္ ေပးေခ်ခဲ့ၿပီးျဖစ္သလို သူတို႔ရဲ႕အစီအမံထဲ သူမအေနနဲ႔ ကေလးေတြ ေမြးဖြားေပးရမယ္ဆိုတာလည္း ပါ၀င္ေနပါတယ္။

    20148711571588734_20
    ၂၀၀၈ ခုႏွစ္က Forbidden City ေရွ႕တြင္ မိသားစု၊ ခင္ပြန္း(၀ဲအစြန္)တို႔ႏွင့္အတူ အမွတ္တရဓာတ္ပံု ရိုက္ခဲ့သည့္ လမြန္ေဘာက္ဒင္(၀ဲဖက္မွ ဒုတိယ) (ဓာတ္ပံု – Taylor Weidman)

    တရုတ္ျပည္က က်ားမဦးေရ မမွ်တမႈျပႆနာ
    ———————————————–
    ကေလးတစ္ဦးသာယူေရး မူ၀ါဒနဲ႔ ေယာက္်ားေလး ဦးစားေပးယဥ္ေက်းမႈေၾကာင့္ က်ားမဦးေရ မမွ်တမႈျဖစ္ေပၚရတဲ့ တရုတ္ႏိုင္ငံမွာ အလားတူ အဓမၼ ထိမ္းျမားလိုမႈ ေစ်းကြက္ႀကီးထြား လာေနတယ္။ က်ားမေမြးဖြားႏႈန္း အခ်ဳိးက (၁၁၈း၁၀၀) ျဖစ္ေနပါတယ္လို႔ အေမရိကန္လူကုန္ကူးမႈ ဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာ(၂၀၁၃)မွာ ေဖာ္ျပထား ပါတယ္။ (၂၀၂၀)ခုႏွစ္ေရာက္ရင္ ထိမ္းျမားႏိုင္တဲ့ အရြယ္ေရာက္ အမ်ဳိးသားဦးေရဟာ အမ်ဳိးသမီး ဦးေရထက္ သာလြန္မ်ားျပားၿပီး (၂၄)သန္းထိ ရိွလိမ့္မယ္လို႔ တရုတ္ လူမႈသိပၸံ အကယ္ဒမီက ခန္႔မွန္းေဖာ္ျပထားပါတယ္။

    ဒါေၾကာင့္ တရုတ္ျပည္တြင္းမွာ အထိမ္းျမားခံ အမ်ဳိးသမီးလိုအပ္ခ်က္က အရိွန္အဟုန္နဲ႔ ေပါက္ကြဲလာျခင္းျဖစ္တယ္လို႔ ကုလသမဂၢ၊ လူကုန္ကူးမႈဆန္႔က်င္ေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ အဖြဲ႕မွ ေပါလ္ ဘာကေလ Paul Buckley က ဆိုပါတယ္။

    ဘာကေလက “လိင္ကြဲဦးေရ အခ်ုဳိးအစား မညီမွ်ခ်က္ တစ္ခုတည္းေၾကာင့္ မဟုတ္ဘူး၊ တရုတ္ျပည္ထဲေရႊ႕ေျပာင္း ၀င္ေရာက္လာႏႈန္း ျမင့္မားလာတာနဲ႔လည္း ဆက္ႏႊယ္ေနပါတယ္။ ေျမာက္ မ်ားစြာေသာ အမ်ဳိးသမီးတို႔ဟာ ေက်းရြာေတြကို စြန္႔ခြာၿပီး စက္မႈ ထြန္းကားရာေဒသေတြဆီ သြားေရာက္ လုပ္ကိုင္ေနၾကတယ္ေလ” ဆိုၿပီး အလ္ဂ်ဇီးရားကို ေျပာျပတယ္။ ကေလးရယူမႈဆိုင္ရာ ရိုးရာ အစြဲအလန္းႀကီးမားလြန္းတဲ့ တိုင္းျပည္တစ္ခုက မဖြံ႕ၿဖိဳးတဲ့ေဒသထဲ က်န္ရစ္တဲ့ အမ်ဳိးသားေတြအဖို႔ မိမိတို႔နဲ႔ လိုက္ဖက္တဲ့ၾကင္ဖက္ေတြ နည္းပါးသထက္ နည္းပါးလာတာကို ႀကံဳေနရတယ္။ ဒီအခါမွာ သက္ဆိုင္ရာမိသားစုေတြက ထိမ္းျမားေရးအတြက္ ေနာက္ထပ္ နည္းလမ္းသစ္ေတြ ရွာေဖြၾကေတာ့တာပါပဲ။

    KWAT ရဲ႕ (၂၀၀၈)ခုႏွစ္အစီရင္စာမွာ လူကုန္ကူးမႈေပါင္း (၁၆၃)မႈကို မွတ္တမ္းျပဳေဖာ္ျပခဲ့တယ္။ အမ်ားစုက လယ္သမားေတြရဲ႕ဇနီးမယားလုပ္ဖို႔ အဓမၼ တြန္းပို႔ခံရေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။ အခ်ဳိ႕အမ်ဳိးသမီးမ်ားကို ေယာက္်ားအမ်ားအျပားထံမွာ ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း ေခၚေဆာင္ျပသျခင္းခံရတယ္။ ႀကိဳက္ရင္ ေရြးခ်ယ္ေခၚယူသြားၾကတယ္။ တစ္ခါတစ္ေလ ေစ်းေတြထဲမွာေတာင္ ျပဳလုပ္ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ မဖြံ႕ၿဖိဳးတဲ့ေနရာေဒသကြက္ကြက္ေလာက္သာ ဒီလိုျဖစ္တယ္လို႔ မထင္ပါနဲ႔။ ေဘာက္ဒင္လို အမ်ဳိးသမီး အခ်ဳိ႕ကေတာ့ ေပက်င္းလို ၿမိဳ႕ႀကီးျပႀကီးေတြအထိ ေခၚေဆာင္သြားခံရပါတယ္။

    ေပက်င္းကအိမ္ကို ေရာက္ၿပီး ငါးရက္အၾကာမွာ ေဘာက္ဒင္ကို ထိမ္းျမားလက္ထပ္ပြဲတစ္ခုနဲ႔ အဓမၼ သတုိ႔သမီး ျဖစ္ေစခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီအခ်ိန္ကစၿပီး သူမဟာ ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ အက်ဥ္းစံဘ၀ ေရာက္သြားပါေတာ့တယ္။

    “သူတို႔က ကၽြန္မကုိ ၿခံ၀င္းထဲ ပိတ္ေလွာင္ထားခဲ့တယ္။ ကၽြန္မက ျမန္မာႏိုင္ငံကဆိုတာ သူတို႔သိတယ္ေလ။ ကၽြန္မထြက္ေျပးမွာကို သူတို႔ စိုးရိမ္ၾကတယ္။ ျပင္ပ ထြက္ဖု႔ိ တစ္ႀကိမ္ တစ္ခါမွ အခြင့္အေရး မရခဲ့ပါဘူး။ သူတို႔ေကၽြးတာကိုပဲ စားေသာက္ေနခဲ့ရတယ္” လို႔ သူမက ေျပာျပပါတယ္။

    ဒီလိုနဲ႔ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ သူမရဲ႕မိခင္ကို ဖုန္းဆက္ စကားေျပာဆိုဖို႔ ခြင့္ျပဳလိုက္ၾကတယ္။ တရုတ္ျပည္ထဲမွာ အၾကပ္ကိုင္ခံရၿပီး အမ်ဳိးသားတစ္ဦးနဲ႔ လက္ထပ္ ထားတာကို သိရိွလိုက္ရတဲ့ သူမ မိခင္ဟာ တုန္လႈပ္သြားရွာပါတယ္။

    “ကၽြန္မေမေမဟာ ကၽြန္မကို ရွာေဖြေတာ့တာပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ တရုတ္ျပည္က ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔လြန္းတယ္ေလ။ ကၽြန္မကို ရွာေဖြဖို႔ သြားလာစားရိတ္ကို အေမ မတတ္စြမ္းႏိုင္ခဲ့ပါဘူး”။

    ႏိုင့္ထက္စီးနင္းယဥ္ေက်းမႈ
    —————————
    ပဋိပကၡမ်ားအတြင္း အိုးအိမ္၊ စည္းစိမ္၊ ေျမယာ၊ သက္ေမြးလုပ္ငန္းေတြ အဖ်က္ဆီးခံရတဲ့ ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းလူမ်ဳိးမိသားစုမ်ား မဆိုစေလာက္မွ်သာ မိမိတို႔ရဲ႕ ေပ်ာက္ဆံုး ကြဲကြာ မိသားစု၀င္ေတြကို ျပန္လည္ စုစည္းႏိုင္ၾကပါတယ္။ လူကုန္ကူးခံေတြဟာ အိမ္ကို အေရာက္ျပန္ႏိုင္ခဲ့သည့္တိုင္ ႏိုင့္ထက္ စီးနင္းယဥ္ေက်းမႈရဲ႕ သားေကာင္ဘ၀ ေရာက္ရေတာ့တာပါပဲ။ ဒါကို ဆန္႔က်င္ကယ္ဆယ္ႏိုင္တဲ့ လမ္းေၾကာင္းေတြကလည္း အလြန္နည္းပါးေနပါတယ္။

    “ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာသူမ်ားဟာ သူတို႔ အသိုင္းအ၀ိုင္းဆီ ျပန္ေရာက္ၿပီးေနာက္ မၾကာခဏဆိုသလို ခြဲျခားခ်ဳိးႏွိမ္ဆက္ဆံမႈကို ႀကံဳေတြ႕ရင္ဆိုင္ၾကရတယ္။ လူကုန္ကူးခံရသူမ်ားကို လက္ထပ္ ထိမ္းျမားဖို႔ အခ်ဳိ႕မိဘေတြက ခြင့္မျပဳတတ္ၾကဘူး။ လြတ္ေျမာက္လာသူအမ်ားစုအေနနဲ႔ သက္ေမြးမႈဆိုင္ရာ တန္းတူ အခြင့္အလမ္းေတြ မရၾကပါဘူး” လို႔ Awn Nang က ဆိုပါတယ္။

    သံု႔ပန္းဘ၀မွာ တစ္ႏွစ္ နီးပါးေနထိုင္ခဲ့ရၿပီးတဲ့ေနာက္ ေဘာက္ဒင္ဟာ (၁၆၂)ေဒၚလာကို လွ်ဳိ႕လွ်ဳိ႕၀ွက္၀ွက္ စုေဆာင္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ ျမန္မာျပည္ကို အေရာက္ျပန္ဖို႔ လံုေလာက္တဲ့ ပမာဏပါပဲ။ တစ္ေန႔နံနက္မွာ သူမရဲ႕ဒုတိယထပ္ျပဴတင္းအကာေတြကို ဖယ္ရွားၿပီး ၿခံစည္းရိုးကို ခုန္ေက်ာ္ထြက္ခဲ့တယ္။ ဘူတာရံုဆီ ထြက္ေျပးခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘာအေထာက္အထားမွ မရိွတဲ့အတြက္ ရဲဌာနက သူမကို ထိန္းသိမ္းလိုက္တယ္။ တကယ္လို႔ သူမဟာ အိမ္ေထာင္ရိွသူပါလို႔ ေျပာမိရင္ သူမကို အဲ့ဒီ Chang Saan ဆီ ျပန္ပို႔မွာေၾကာက္တဲ့အတြက္ တရုတ္ျပည္ထဲ အလုပ္လုပ္ဖို႔ ေရာက္လာခဲ့တာပါဆိုၿပီး ေျပာဆိုခဲ့တယ္။ ရဲ၀န္ထမ္းမ်ားက သူမ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ျပန္ဖို႔အတြက္ ေထာက္ခံစာတစ္ေစာင္ ေရးေပးခဲ့တယ္။

    ကခ်င္ေတြ အေလးထားၾကတဲ့ ခရစၥမတ္ေန႔အလြန္ ေနာက္တစ္ရက္မွာ ေဘာက္ဒင္ အိမ္ျပန္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ကခ်င္လူမ်ဳိးအမ်ားစုက ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္ေတြပါ။ အိမ္နီးခ်င္းေတြ၊ မိတ္ေဆြသူငယ္ခ်င္းေတြကေတာ့ အားလပ္ရက္ျပန္လာလည္ျခင္းလို႔ ထင္မွတ္ေနၾကတယ္။ အဓမၼထိမ္းျမားခံရမႈကေန အလြတ္ရုန္းထြက္လာသူမွန္း မသိၾကဘူး။ ခ်ဳိးႏွိမ္ဖယ္ၾကဥ္တာ ခံရမွာစိုးတဲ့အတြက္ သူမကလည္း သူတို႔ကို အမွန္အတိုင္း မေျပာခဲ့ပါဘူး။

    တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ေဘာက္ဒင္ဟာ လူကုန္ကူးခံရတယ္ဆိုတဲ့ စကားသံေတြ ပ်ံ႕ႏွံ႔ကုန္တယ္။ ဒီအခါ ေဘာက္ဒင္က သူမရဲ႕အျဖစ္သနစ္ကို ဖြင့္ခ်ဖို႔ ဆံုးျဖတ္လိုက္ပါတယ္။ သူမ ကံေကာင္းခဲ့ပါတယ္။ သူမရဲ႕ အတိတ္ဒဏ္ရာကို ေဗြမယူဘဲ ေမတၱာသက္၀င္ၾကည္ျဖဴတဲ့ ကခ်င္အမ်ဳိးသားတစ္ဦးကို လက္ဆက္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ေယာကၡမကေတာ့ သူမရဲ႕အတိတ္ကို ျပည္ဖံုးကား မခ်ႏိုင္ခဲ့ပါဘူး။

    “ ကၽြန္မတို႔ႏွစ္ဦး ေယာကၡမဆီ သြားလည္တိုင္း သူမက ကၽြန္မကို စကားမေျပာဘူး။ ကၽြန္မတို႔ ႏွစ္ေယာက္ ဘယ္လို ကြာရွင္းလမ္းခြဲၾကမလဲ ဆိုတဲ့စကားကိုသာ သူမက ေျပာဆိုေနေလ့ရိွပါတယ္ ” လို႔ ေဘာက္ဒင္က ေျပာျပပါတယ္။

    ခ်ဳိးႏွိမ္ဖယ္ၾကဥ္မႈကို ကာကြယ္ႏိုင္ဖို႔ ေျမာက္မ်ားစြာေသာ လူကုန္ကူးခံရသူမ်ားအတြက္ တစ္ခုတည္းေသာနည္းလမ္းဟာ အတိတ္ကို ဖံုးကြယ္ထားျခင္း ျဖစ္ေနပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ လူကုန္ကူးခံရမႈအနည္းအက်ဥ္းမွ်သာ လူသိရွင္ၾကားျဖစ္သြားရပါတယ္။

    ကခ်င္ျပည္နယ္ရဲ႕အစိုးရ အျဖစ္ ေၾကြးေၾကာ္ထားတဲ့ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ Kachin Independence Organisation (KIO) က လူကုန္ကူးမႈဆန္႔က်င္ေရး မူ၀ါဒကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏိုင္ေအာင္ ရုန္းကန္အားထုတ္လ်က္ရိွပါတယ္။

    “လူကုန္ကူးခံရသူတိုင္းကို သိႏိုင္ေရး အတြက္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လက္လွမ္းမမီပါဘူး။ သူတို႔ဖက္က အကူအညီေပး အဖြဲ႕အစည္းေတြကို ဆက္သြယ္မွ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဒီကိစၥေတြကို သိရိွရတာပါ” လို႔ ေကအိုင္အို၊ ဒုကၡသည္မ်ား ကူညီကယ္ဆယ္ေရးအဖြဲ႕ဥကၠဌ Labang Doi Pisa က ေျပာၾကားပါတယ္။

    ျပန္လည္ဖြင့္လွစ္ေနေသာ ပဋိပကၡဓာတ္ျပားေဟာင္း
    ——————————————————-
    လတ္တေလာ ျဖစ္စဥ္တခ်ဳိ႕ကလည္း အေျခအေနကို ပိုဆိုးသြားေအာင္ လႈပ္ရမ္းေနပါတယ္။ (၂၀၁၁)ခုႏွစ္ကစလို႔ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္မေတာ္တို႔အၾကား ျပန္လည္ ဖြင့္လွစ္လိုက္တဲ့ ပဋိပကၡ ဓာတ္ျပားေဟာင္းႀကီးဟာ ကခ်င္ျပည္နယ္က ေဒသခံလူေပါင္း တစ္သိန္းေက်ာ္ကို အိုးေရႊ႕အိမ္ေရႊ႕အိုးအိမ္မဲ့ ဒုကၡသည္မ်ား ျဖစ္သြားေစပါတယ္။ အိုးအိမ္နဲ႔ လုပ္ငန္းေတြ ဖ်က္ဆီးခံရလို႔ လူအေျမာက္အမ်ားက အလုပ္အကိုင္အတြက္၊ ဒုကၡသည္အျဖစ္ခိုလႈံေရး အတြက္ တရုတ္ျပည္ထဲ ျဖတ္ေက်ာ္ ၀င္ေရာက္၀င္ေရာက္ၾကၿပီး အခ်ဳိ႕က်ေတာ့ လံုး၀ျပန္မလာၾကေတာ့ဘူးလို႔ Labang က ဆိုပါတယ္။

    ေဘာက္ဒင္ရဲ႕ဘ၀ကေတာ့ စိန္ေခၚမႈေတြ အျပည့္ဖံုးလႊမ္းေနဆဲပါ။ တစ္ေက်ာ့ျပန္ပဋိပကၡရဲ႕ ေျမစာပင္ေတြထဲ သူမလည္း ပါ၀င္ခဲ့ျပန္ပါတယ္။ ယခုအခါ ရွမ္းျပည္နယ္ထဲက ဒုကၡသည္စခန္းတစ္ခုမွာ ေနထိုင္ေနပါတယ္။ အတတ္ပညာနဲ႔အရင္းအႏွီး မရိွတာေၾကာင့္ ေတာထြက္သီးႏွံဟင္းရြက္ေတြကို ခူးဆြတ္ၿပီး ေစ်းထဲမွာ ေရာင္းခ် စားေသာက္ေနရတယ္။ သို႔ေပမယ့္လည္း သူမဟာ မိမိႏွစ္သက္တဲ့ ခင္ပြန္းသည္နဲ႔အတူ ေပ်ာ္ရႊင္ခ်မ္းေျမ႕ေနပါၿပီ။

    “ကၽြန္မတို႔ ေမတၱာမွ်ခဲ့ၾကတယ္။ ဒီကေန႔ ကၽြန္မတို႔ အဆင္ေျပေနပါၿပီ။ ကၽြန္မတို႔ဟာ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေပမယ့္ ကၽြန္မတို႔ တစ္ေန႔ခ်င္းတစ္ရက္ခ်င္းအတြက္ ရွင္သန္သြားပါမယ္။ ေန႔ရက္တိုင္း အတြက္ပါ၊ ေန႔ရက္တိုင္း အတြက္ပါ …………..”။

    xxxxxxxxxxxxxxxxxxx

    Nina Wegner ေရးသားေသာ A forced bride: ‘We survive for each day’ ကို  ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္ မွ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ျပန္ဆိုသည္။

    Source: Al Jazeera

  • ISIS အဖြဲ႕မွာ ဆီးရီးယား ျပည္တြင္းစစ္အတြက္ အေမရိကန္က ေလ့က်င္ေပးထားေသာ သူပုန္ တပ္မ်ားျဖစ္

    ISIS အဖြဲ႕မွာ ဆီးရီးယား ျပည္တြင္းစစ္အတြက္ အေမရိကန္က ေလ့က်င္ေပးထားေသာ သူပုန္ တပ္မ်ားျဖစ္

    ၾသဂုတ္ ၁၁ ၊ ၂၀၁၄
    M-Media
    ေလးေမာင္ ဘာသာျပန္သည္။

    ISIS အဖြဲ႕မွာ ဆီးရီးယား ျပည္တြင္းစစ္အတြက္ အေမရိကန္က ေလ့က်င္ေပးထားေသာ သူပုန္ တပ္မ်ားျဖစ္

    american-terrorists1

    – အီရတ္ႏုိင္ငံ ေျမာက္ပုိင္းရွိ ေသအခ်ိဳ႕ကုိ သိမ္းပုိက္ထားသည့္ ISIS အဖြဲ႕ကုိ ေလေၾကာင္းမွ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ရမည္လားဆုိသည္ကုိ အေမရိကန္ အစုိးရအေနျဖင့္ ခ်ိန္ဆေနစဥ္ ထုိအဖြဲ႕၀င္မ်ားအား ၂၀၁၂ ခုႏွစ္က ေဂ်ာ္ဒန္တြင္ အေမရိကန္ စစ္တပ္ကပ္ ေလ့က်င့္ေပးခဲ့သည္ဟူေသာ သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚလာေလ၏။

    ဆီးရီးယားသမၼတ ဘာရွာအလ္အာဆဒ္၏ တပ္မ်ားကုိ အင္အားခ်ိနဲ႔သြားေစေရးအတြက္ စစ္ဆင္ေရးမ်ား ေဆာင္ရြက္ရန္အတြက္ ISIS ျပည္သူ႕စစ္ ရာေပါင္းမ်ားစြာအား အေမရိကန္စစ္တပ္မွ သင္တန္းဆရာမ်ားက အမွန္တကယ္ပင္ ေလ့က်င့္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု သတင္းေဖာ္ျပခ်က္မ်ားက ေထာက္ခံေနေပသည္။

    ၿပီးခဲ့သည့္ သီတင္ပတ္မ်ားမွစတင္ကာ ISIS မွာ အီရတ္ႏုိင္ငံသုိ႔ ၀င္ေရာက္ခဲ့ၿပီး သိမ္းပုိက္မႈမ်ားကုိ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ပင္ ျပဳလုပ္သည္။ မူဆုိးလ္ႏွင့္ ဘာကူဘာတုိ႔ကဲ့သုိ႔ အဓိကၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားသည့္ တုိက္ခုိက္မႈမ်ားတြင္ ျပည္သူမ်ား၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္မ်ားႏွင့္ စစ္သား ေထာင္းေပါင္းမ်ားစြာတုိ႔မွာ ထြက္ေျပးၾကရသည္။

    ISIS အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားက စစ္သားမ်ားအား ေခါင္းျဖတ္သတ္ၾကသည္ဟု သတင္းမ်ား ထြက္ေပၚလာသည္။ မၾကာမီပင္ အီရတ္အစုိးရ စစ္သားမ်ားကုိ ISIS က အစုလုိက္ အၿပံဳလုိက္ သတ္ျဖတ္မႈမ်ားမွာ အြန္လုိင္းစာမ်က္ႏွာထက္သုိ႔ ေရာက္ရွိလာေတာ့သည္။

    အလ္ကုိင္းဒါးကုိ အားက်သည့္ အဆုိပါအဖြဲ႕မွာ မၾကာေသးမီကပင္ ဘဂၢဒတ္ၿမိဳ႕ ေျမာက္ဘက္ ကီလုိမီတာ ၂၅၀ သာေ၀းေသာေနရာရွိ အႀကီးဆံုး ေရနံသန္႔စင္စက္႐ံုကုိ သိမ္းပုိက္ႏိုင့္သည္အထိ တုိးတက္မႈမ်ား ရရွိေနေလ၏။

    ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ေဖာ္ေဖာ္၀ါရီလကုိ ျပန္ၾကည့္လွ်င္ အေမရိကန္အေနျဖင့္ တူရကီ၊ ေဂ်ာ္ဒန္တုိ႔၏ အကူအညီျဖင့္ ဆီးရီးယား သူပုန္မ်ားအတြက္ ေဂ်ာ္ဒန္တြင္ ေလ့က်င့္ေရးစခန္းတစ္ခုကို တာ၀န္ယူထားသည္ဟု WND သတင္းစာကက ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ဂ်ာမန္အပတ္စဥ္ မဂၢဇင္း Der Spiegel ကလည္း အေမရိကန္မွာ ေဂ်ာ္ဒန္တြင္ ဆီးရီးယား သူပုန္မ်ားအား ေလ့က်င့္ေပးေနသည္ဟု ၂၀၁၃ ႏွစ္ဆန္းတြင္ အတည္ျပဳ ေရးသားထားျပန္သည္။

    အဆိုပါ သတင္းတြင္ ေလ့က်င္သင္ၾကားေပးသူမ်ားမွာ အေမရိကန္ မရိန္းတပ္သားမ်ား၏ ယူနီေဖာင္းမ်ား၀တ္ဆင္ထားၿပီး တင့္ကားဖ်က္ လက္နက္မ်ားအသံုးျပဳေရးကုိ ဦးစားေပး သင္ၾကားသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။ အီရတ္ေျမာက္ပုိင္းတစ္ခုလံုးကုိ ခ်ဳပ္ကုိင္ထားသည့္ ISIS အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားမွာ ၎တို႔တပ္မ်ားအား တုိက္ခုိက္ေနၾကသည့္ တင့္ကား တုိက္ပြဲအမ်ားစုကုိ ထိထိေရာက္ေရာက္ေခ်မႈန္းႏုိင္ခဲ့သည္ကုိ ေတြ႕ရေပမည္။

    အေမရိကန္မွာ ေဂ်ာ္ဒန္အေရွ႕ပုိင္းႏွင့္ ေတာင္ပုိင္းရွိ စခန္းမ်ားတြင္ ဆီးရီးယားလြတ္ေျမာက္ေရးတပ္ Free Syrian Army မွ အဖြဲ႕၀င္ ၁၂၀၀ ေက်ာ္ကုိ ေလ့က်င့္ေပးခဲ့သည့္ The German မဂၢဇင္းက ထပ္မံေဖာ္ျပထားသည္။

    The Guardian သတင္းစာကလည္း အေမရိကန္ စစ္တပ္၊ ၿဗိတိန္ႏွင့္ ျပင္သစ္ တုိ႔မွ ေလ့က်င့္ေရးမွဴးမ်ားမွာ ေဂ်ာ္ဒန္ႏုိင္ငံတြင္ ဆီးရီးယား သူပုန္မ်ားအား အကူအညီေပးေနသည္ဟု ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ မတ္လတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့၏။

    ISIL ဟုေခၚသည့္ ISIS အဖြဲ႕၏ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈမ်ားႏွင့္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို အလ္-ကုိင္းဒါးလုိ အဖြဲ႕မ်ိဳးကပင္ ႐ႈတ္ခ်ထားသည္။

    အလ္ကုိင္းဒါးတုိ႔အား အဖဂန္နစၥတန္တြင္ အင္အားေတာင့္တင္းေအာင္ CIA က လုပ္ေဆာင္ေပးမႈႏွင့္ စဥ္းစားသံုးသပ္လွ်င္ အေမရိကန္ႏွင့္ ISIS တုိ႔ အဆက္အသြယ္ရွိသည္ဟု ေဖာ္ျပမႈမွာ ယုတၱိတန္သည္ဟု ဆုိရမည္။

    ဆုိဗီယက္ဆန္႔က်င္ေရး စစ္ပြဲတြင္ အုိစမာဘင္လာဒင္ႏွင့္ ၎၏ တပ္သားမ်ားမွာ အေမရိကန္ႏွင့္ ေဆာ္ဒီတုိ႔မွ ေထာက္ပံ့ေငြမ်ားကုိ ရရွိခဲ့ၾကသည္။ ဘင္လာဒင္ ကုိယ္တုိင္ပင္ CIA မွ လံုၿခံဳေရးဆုိင္ရာ ေလ့က်င့္ သင္ၾကားေပးမႈကုိ ရရွိခဲ့သည္ဟု ကာကြယ္ေရးဆုိင္ရာ ေလ့လာသံုးသပ္သူမ်ားက ခုိင္ခုိင္မာမာ ယံုၾကည္ထားၾကေလ၏။

    ပါရွန္းပင္လယ္ေကြ႕တြင္ရွိေနသည့္ အေမရိကန္ေလယာဥ္တင္သေဘၤာမွ F-18 ေစာင့္ၾကည့္ေရးေလယာဥ္ျဖင့္ အီရတ္ရွိ အေျခအေနမ်ားကုိ အေမရိကန္က အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္ေနသည့္ တာ၀န္ရွိသူမ်ားက Fox News သုိ႔ အတည္ျပဳ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    USS George HW Bush ေလယာဥ္တင္ သေဘၤာေပၚမွျဖစ္ေလသည္။ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား စုေဆာင္းရန္အတြက္ လူလုိက္ပါႏုိင္ေသာ၊ လူမလုိက္ပါႏုိင္ေသာ ေလယာဥ္မ်ားကုိ အသံုးျပဳရန္ အေမရိကန္ အစုိးရက ခြင့္ျပဳထား၏။ သုိ႔ေသာ္ ေလေၾကာင္းတုိက္ခုိက္မႈ ျပဳလုပ္ရန္ကိုမူ အုိဘားမားက မဆံုးျဖတ္ရေသးေပ။

    (ဤေဆာင္းပါးေရးသားခ်ိန္တြင္ ေလေၾကာင္းမွ တုိက္ခုိက္ရန္ မဆံုးျဖတ္ရေသးေသာ္လည္း ၾသဂုတ္လ ပထမသီတင္းပတ္ေႏွာင္းပိုင္းတြင္ ISIS အဖြဲ႕မ်ားအား ေလေၾကာင္းမွ တုိက္ခုိက္ရန္ အိုဘားမားက ခြင့္ျပဳခဲ့သည္။)

    International Business Times တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ၏ ISIS Terrorists were Trained by US in 2012 for Syria Conflict ေဆာင္းပါး ကို ေလးေမာင္ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္သည္။

     

  • ဂ်ာနယ္မ်ားက ညႊန္ၿပေသာ ၿပည္သူတို႔၏ တရားခံမ်ား

    ဂ်ာနယ္မ်ားက ညႊန္ၿပေသာ ၿပည္သူတို႔၏ တရားခံမ်ား

    ၾသဂုတ္ ၉ ၊ ၂၀၁၄
    M-Media
    .ေရးသူ – ေမာင္ဒဲ႔ဒိုး

    99
    Credit- သရုပ္ေဖာ္ကာတြန္း ေအာင္ေမာ္

    ၂၀၁၄  ဂ်ဴလိုင္လဆန္:တြင္ ဗုဒၶဘာသာအမည္ခံသူတစ္စုမွ ဘာသာေရးဘန္းၿပကာ ဆူပူအၾကမ္းဖက္ရန္အတြက္ ေရႊမႏၱလာတြင္ၾကိဳးပမ္းခဲ႔ၿခင္းမွာ စစ္မွန္ေသာ ဗုဒၶ၀ါဒီမ်ား၏ ယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ အေၿမာ္အၿမင္ၾကီးမားစြာ ကာကြယ္တားဆီးမႈမ်ားေၾကာင့္ မသမာသူတို႔ ေအာင္ၿမင္မႈမရခဲ့ၾကပါ။

    အဓမၼ၀ါဒီမ်ားသည္ ဗုဒၶဘာသာအမည္ခံကာ တိုင္းၿပည္အႏွံ႔အၿပားတြင္ အၾကမ္းဖက္ဆူပူမႈမ်ားၿပဳလုပ္၍ ၿပည္သူမ်ားဆင္းရဲတြင္းနက္ကာ လူတစ္စုေကာင္းစားေရးကို အဆက္မၿပတ္ေဆာင္ရႊက္လာၾကသည္ၿဖစ္ေသာေၾကာင္႔  ယခုတစ္ၾကိမ္မွစတင္ကာ ၿပည္တြင္းဂ်ာနယ္မီဒီယာမ်ားမွ မေက်မနပ္ၿဖစ္၍ စာေပသစၥာခံယူကာ စတုတၱမဏၰိဳင္၏ တိုင္းခ်စ္ၿပည္ခ်စ္စိတ္ဓါတ္အရင္းအၿမစ္ၿဖင္႔ တရားခံအစစ္ကို ေအာက္ပါအတိုင္း အိတ္သြန္ဖာေမွာက္ ထြင္းေဖာက္ၿမင္သာေအာင္ ေဖာ္ထုတ္ လိုက္ၾကသည္ကို လယ္ၿပင္မွာ ဆင္တစ္အုပ္သြားလိုက္သည္႕အလား ေအာက္ပါအတိုင္း ၿမင္ေတြ႕ၾကရမည္ၿဖစ္ပါသည္။

    ဆူပူအၾကမ္းဖက္မႈကို တၿပည္လုံးပ်ံ႕ႏွံ႕ေစရန္ လွံဳ႕ေဆာ္သူႏွင္႔ပတ္သက္ျပီး ၂၆-ရ-၂၀၁၄ထုတ္messengerဂ်ာနယ္ႏွင္႔ ၂၈-၇-၂၀၁၄ ေန႔ထုတ္ Weekly Eleven ဂ်ာနယ္မ်ား၏ေဖၚၿပခ်က္မ်ားတြင္—-

    ၂၀၁၁ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၅ရက္ေန႔ထုတ္နိင္ငံပိုင္ သတင္းစာမ်ားတြင္ သတင္းေဖာ္ၿပမႈနင္႔ပတ္သက္၍ ေတာင္ကုတ္တြင္မြတ္စလင္မ္ခရီးသည္(၁၀)ဦး အၾကမ္းဖက္သတ္ၿဖတ္ခံရမႈသတင္းအား ေဖၚၿပခဲ႔ၿခင္းမွာ ၿပန္ၾကားေရး၀န္ၾကီး႒ာနမွ ပထမဆံုးစာနယ္ဇင္းဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္၍ၿပသာနာၾကီးထြားရန္ ဖန္တီးသည္႕အသြင္ေဖၚၿပခဲ႔ၿပီး၊weekly eleven ဂ်ာနယ္မွလည္း ၂၈-ရ-၂၀၁၄ေန႔တြင္ မ်က္ႏွာဖံုးသတင္းအၿဖစ္(လြဲေတာ႔လြဲေနၿပီ) ဟူသာေဆာင္းပါးၿဖင္႔ ေဖာ္ၿပခ်က္မ်ားကို သုံးသပ္ပါက ၿပန္ၾကားေရး၀န္ၾကီး႒ာနသည္ ၿပသာနာစတင္ေဖာ္ေဆာင္သူမ်ားအၿဖစ္ ေပၚလြင္လ်ွက္ရွိပါတယ္။

    တဖန္မႏၱေလးၿဖစ္စဥ္သည္  အဓိကရုဏ္းကို အရွိန္ၿမွင္႔လုပ္ေဆာင္ၿခင္းၿဖစ္ေၾကာင္း၊ရန္ကုန္ႏွင္႔ တၿပိဳင္တည္းဆူပူမႈၿဖစ္ေစရန္ သႏၱိသုခ ေက်ာင္းတိုက္အား စြမ္းအားရွင္ ဘုန္းၾကီးအပါး(၃၀၀)ေက်ာ္ႏွင္႔ အဓမၼ ၀င္ေရာက္စီးနင္းကာ ေက်ာင္းတိုက္ကိုခ်ိတ္ပိတ္၊ သံဃာေတြကိုဖမ္းဆီး လူ၀တ္လဲေထာင္ခ်ၿခင္းမ်ား ၿပဳလုပ္ခဲ႔ေၾကာင္း၊ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရသည္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ အၾကပ္အတည္းၿဇစ္ေပၚေနတာေၾကာင္႔ အခုလိုဘာသာေရး အဓိကရုဏ္းေတြနဲ႔ ထြက္ေပါက္ရွာတာၿဖစ္ႏုိင္သည္ဟု ၂၉-ရ-၂၀၁၄ေန႔ထုတ္(news waych) ဂ်ာနယ္ေဖာ္ၿပခ်က္ အရ သိရွိရပါတယ္။

    ထိုဂ်ာနယ္မွပင္ ဆက္လက္ေရးသားေဖာ္ၿပသည္မွာ ဦးသိန္းစိန္သည္ လြန္ခဲ႔ေသာ တစ္ႏွစ္ခန္႔ကပင္ အမုန္းတရား ၿဖန္႔ၿဖဴးသူေတြကို အေရးယူမယ္လို႔ေၿပာၿပီး အခုတစ္ႏွစ္ခန္႔ အၾကာမွာမႏၱေလး အၾကမ္းဖက္မႈ ေပၚေပါက္လာၿခင္းၿဖစ္ေၾကာင္း၊ ထို႔ေၾကာင္႔ ယခုၿဖစ္ခဲ႔ေသာ မႏၱေလးၿပသာနာသည္ သမၼတဦးသိန္းစိန္တြင္ တာ၀န္မကင္းသလို- မႏၱေလးတိုင္း၀န္ၾကီးခ်ုပ္(သို႔မဟုတ္)ၿပည္ထဲေရး၀န္ၾကီးကို အေရးယူၿခင္းၿပဳရမွာၿဖစ္တယ္လို႔ ၿပတ္ၿပတ္သားသား ေရးသားေဖာ္ၿပ ထားတာ ေတြရမွာၿဖစ္ပါတယ္။

    ၁၃-ရ-၂၀၁၄ထုတ္-(The Irrawaddy)ဂ်ာနယ္ -၁၆-ရ-၂၀၁၄ထုတ္(The Myanmar Post) ဂ်ာနယ္-၁၂-ရ-၂၀၁၄ထုတ္ၿမန္မာ သံေတာ္ဆင္႔ဂ်ာနယ္ႏွင္႔ ၂၈-ရ-၂၀၁၄ထုတ္(weekly Eleven)ဂ်ာနယ္ေတြကေတာ႔ ဒီအၾကမ္းဖက္ၿဖစ္စဥ္ေတြနဲ႔ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနတဲ႔ တရားခံေတြကို ကြက္ကြက္ကြင္းကြင္း မီးေမာင္း ထိုးၿပထားတာကို ဒီလိုၿမင္ေတြ႕ရပါတယ္။

    ကုလသမဂၢ၏ ၿမန္မာနိင္ငံလူ႕အခြင္႔အေရး ကိုယ္စားလွယ္ေဟာင္း ေသာမတ္အိုေဟး ကင္တားနား က မြတ္စလင္မ္မ်ားကို တိုက္ခိုက္ရာတြင္ အစိုးရ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈ ရွိသည္ဟု တိုင္စာမ်ား ရရွိထားေႀကာင္း အာဏာပိုင္မ်ားသည္ ၿဖစ္စဥ္မ်ားကို ရပ္ႀကည္႔ေနေႀကာင္း စနစ္တက် စုစည္းထားသည္႔ အစြန္းေရာက္ အမ်ိဳးသားေရး၀ါဒီမ်ား ပါ၀င္ေႀကာင္း၊ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ အခ်ိဳ႕ရဲ႕ မုဒိမ္းမႈေတြကို ေရြးခ်ယ္ စုံစမ္း ေထာက္လွမ္းေဖာ္ထုတ္ၿပီး အစၥလာမ္ ဘာသာ၀င္ အားလုံးအေပၚ အမုန္းပြားေအာင္ ၉၆၉ မီဒီယာ ေထာင္ၿပီး အဖြဲ႔လိုက္ စနစ္တက်လုပ္ေနတဲ႔ အရွင္၀ီရသူက အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြကို အႀကမ္းဖက္တာမွန္တယ္ဆိုၿပီး ေဖ႔စ္ဘြတ္ခ္ လူမႈကြန္ယက္ စာမ်က္ႏွာမွ တဆင္႔လူေတြကိုအႀကမ္းဖက္ဘို႔လွဳံ႕ေဆာ္ေနတဲ႔ မတူကြဲၿပားၿခင္းနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီေခါင္းေဆာင္ ဦးေနမ်ိဳးေ၀သည္ မဘသ အဖြဲ႕ႀကီးအတြက္ မ်ိဳးေစာင္႔ ဥပေဒေပၚေပါက္ေရးကို လိုက္လံေဟာေၿပာရင္း  အမုန္းစကားတြင္တြင္ ၿဖန္႔ၿဖဴးေနတဲ႔ ဓမၼစကၠ ဦးေမာင္ေမာင္နဲ႔ ေရွေနဦးေအးပိုင္ စသၿဖင္႔ ရဟန္းသံဃာအခ်ိဳ႕နဲ႔ လူပုဂၢိဳလ္အခ်ိဳ႕ကိုၿမင္ေတြ႔ရေႀကာင္း၊ အထူးသၿဖင္႔ မႏၱေလးၿဖစ္စဥ္တြင္ အမုန္းတရားၿဖန္႔ၿဖဴးသူေတြ အၿဖစ္ အရွင္၀ီရသူ၊ဦးေနမ်ိဳးေ၀၊ ရွမ္းေၿမာက္(မဘသ)၊ မႏၱေလး(မဘသ) ရန္ကုန္ မေကြးေက်ာင္းတိုက္ ဆရာေတာ္၊ ဓမၼစကၠ ဦးေမာင္ေမာင္၊ ေရွေနဦးေအးပိုင္၊ NDF ေဒၚခင္၀ိုင္းႀကည္နဲ႔ သစ္ထူးလြင္တို႔ၿဖစ္ေႀကာင္း ၊ထို႔အၿပင္ ေရာင္နီဦး အမည္ခံထားေသာ Face book Account ပိုင္ရွင္ ပို႔ေဆာင္ေရး၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယညႊန္ခ်ဳပ္ ဗိုလ္ႀကီးေဟာင္း တစ္ဦးႏွင္႔ မႈးေဇာ္ Account ပိုင္ရွင္ႏွင္႔ အတူ ေထာင္ခ်ီ ရွိေသာ Facebook ၀ါဒၿဖန္႔ခ်ီေရး ယႏၱရား တစ္ခုလည္း ပါ၀င္ပါေႀကာင္း ရဲရဲ ရင္႔ရင္႔ ပြင္႔ပြင္႔လင္းလင္း သစၥာရွိရွိ ေရးသားေဖာ္ ထုတ္ထားတာကို ဖတ္ရႈသိရွိရ၍ ဖြင္႔ထုတ္ေရးသားေဖာ္ၿပလိုက္ရၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။ ဒီဂ်ာနယ္မ်ားသည္ ဂ်ဴလိုင္လထုတ္ ဂ်ာနယ္မ်ားၿဖစ္၍ မွန္ကန္မႈ ရွိမရွိ စစ္ေဆးကာ ေလ႔လာဖတ္ရႈရန္ တိုက္တြန္းအပ္ပါတယ္။

    ယခုအခါတြင္ ဗုဒၶဘာသာ အမည္ခံ၍ ဘာသာေရး အေႀကာင္းၿပ အႀကမ္းဖက္ လုပ္ေဆာင္ေနသူမ်ားသည္ သံဃာအတုမ်ား ဗုဒၶဘာသာ၀င္ အတုမ်ားၿဖစ္ကာ ၄င္းတို႔သည္ မုဒိန္းမႈႏွင္႔ ဗုဒၶဘာသာကို ေစာ္ကားသည္ဟူေသာ ဓာတ္ၿပားေဟာင္းကို အႀကိမ္ႀကိမ္ဖြင္႔ကာ ဇတ္လမ္းဆင္ေနသည္ကို ၿပည္သူတစ္ရပ္လုံးႏွင္႔ မီဒီယာအုပ္စုမ်ား ထင္ထင္ရွားရွား သိၿမင္လာႀကၿပီၿဖစ္၍ ဇာတ္ထုတ္အသစ္ကို ဆက္လက္ဖန္တီးမည္ဟုယံုႀကည္ရပါတယ္။

    ထိုဗုဒၶဘာသာအတုမ်ားသည္(Facebook)တြင္ ဗုဒၶေဂါတမကို ၄င္းတို႔ ကိုယ္တိုင္ ဆဲဆို၍ မြတ္စလင္မ္မ်ားက ဆဲသေယာင္ ဖန္တီးမႈမ်ားလည္းၿပဳလုပ္တတ္သည္ကို ၿပည္သူမ်ားသိရွိၿပီးၿဖစ္၍ အထင္အၿမင္လြဲမွားမႈမ်ား ထပ္မံၿဖစ္ေပၚကာ ႀကီးမားေသာ အႀကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡမ်ားၿဖစ္ေပၚ၍ တိုင္းၿပည္ေခ်ာက္ထဲက်အ့ံဆဲဆဲ အေၿခအေနမ်ိဳး ၿဖစ္ေပၚေစရန္ နည္းလမ္းအသစ္မ်ားကို ဖန္တီးလုပ္ေဆာင္ေတာ႔မည္ဟု ယူဆရပါတယ္။

    ထိုသို႔လုပ္ေဆာင္ရန္အတြက္ ယခုအခါ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ဘုရားသားေတာ္ သံဃာေတာ္အသြင္ေဆာင္ထားသူအခ်ိဳ႕သည္ လူစည္ကားရာလမ္းမမ်ားတြင္ မြတ္စလင္မ္မ်ားအား ထိပ္တိုက္ေတြ႕ကာ အလွဴခံသေယာင္ႏွင္႔ ၿပႆနာ ၿဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးၿခင္း မ်ားၿပဳလုပ္ေနသည္ဟုႀကားသိရပါတယ္။

    ၂၀၁၅ နီးလာသည္ႏွင္႔အမ်ွ ၿပသာနာပိုႀကီးလာမည္ဟု ယူဆရပါသည္၄င္းတို႔သည္ မြတ္စလင္မ္ႏွင္႔ ရုပ္ဆင္းသ႑န္ ဆင္တူသူမ်ားကို သင္တန္းမ်ားေပး၍ ဗုဒၶဘာသာ ဘုရားေက်ာင္းကန္မ်ားအား အဖ်က္ လုပ္ရပ္လုပ္ေစၿခင္းၿဖင္႔လည္းေကာင္း၊ စစ္မွန္ေသာဆရာေတာ္သံဃာေတာ္မ်ားကို ကိုယ္ထိ လက္ေရာက္ေစာ္ကားၿခင္းၿဖင္႔ လည္းေကာင္း၊ ၊ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား အထင္အၿမင္လြဲမွားေအာင္ဖန္းတီးကာ ႏုိင္ငံေတာ္ႀကီးေခ်ာက္ကမ္းပါးထဲက်အံ႔ဆဲဆဲကို စနစ္တက် လုပ္ေဆာင္ႀကမည္ဟု ယံုႀကည္ရပါသည္။သို႔ၿဖစ္၍ ဒီမိုကရက္တစ္မ်ား၊ ေရႊ၀ါေရာင္ သံဃာေတာ္မ်ား၊ ေက်ာင္းသား သမဂၢမ်ား၊လူမႈ႕ကြန္ယက္မ်ားႏွင္႔ဒီမိုကေရစီ လိုလားေသာ ရဟန္းရွင္လူၿပည္သူမ်ားသည္ အသြင္ေဆာင္ လူယုတ္မာမ်ားအား သတိႏွင္႔ေစာင္႔ႀကည္႔ကာ အေၿခအေန တရပ္ရပ္ၿဖစ္ေပၚလာပါက လက္ဦးမႈရယူကာ ၀ိုင္း၀န္းဖမ္းဆီး၍ လူထုအင္အားၿဖင္႔ စုေပါင္း ကာကြယ္ကာ ႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး ေခ်ာက္ထဲမက်ေစရန္ ပူးေပါင္းလက္တြဲ ပါ၀င္ႀကပါရန္ အထူးလိုအပ္ပါေႀကာင္း သိေစအပ္ေၾကာင္းပါ။

    ၿပည္သူၿပည္သားအေပါင္း စစ္မွန္ေသာ ဒီမိုကေရစီအသီးအပြင္႔ကို ဆြတ္ခူးႏွိင္ႀကပါေစ။

    (ေမာင္ဒဲ႔ဒိုး)

  • “အေရွ႔ေတာင္အာရွတြင္ ပံ်႔ႏွ႔ံလာေသာ ေဆးမတိုးသည့္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ”

    “အေရွ႔ေတာင္အာရွတြင္ ပံ်႔ႏွ႔ံလာေသာ ေဆးမတိုးသည့္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ”

    ၾသဂုတ္ ၇ ၊ ၂၀၁၄
    M-Media
    ေရးသားသူ- မီလာ
    10561634_337755339714304_186576658486489339_n
    ငွက္ဖ်ားေရာဂါ ကုသရာမွာ အသံုးျပဳတဲ့ အာတီမီတာ၊ အာတီဆူနိတ္ အစရွိတဲ့ အာရ္တီမီဆလင္းေဆးယဥ္ပါး တဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါပိုး (Artemisinin resistant parasites) ဟာ ကေမၻာဒီယား၊ ျမန္မာ၊ ထိုင္းနဲ႔ ဗီယက္နမ္ နယ္စပ္မွာ လ်ွင္ျမန္စြာ ပ်ံႏွံ႔လာျပီလုိ႔ သတင္းတစ္ပုဒ္မွာ ဖတ္လိုက္ရပါတယ္။ ေဆးမတိုးတဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံအလယ္ပိုင္း၊ လာအုိနုိင္ငံ ေတာင္ပိုင္းနဲ႔ ကေမၻာဒီယား အေရွ့ေျမာက္ပိုင္းေတြ မွာပါ ေတြ႔ရွိလာ ရတယ္လုိ႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အာဖရိကတုိက္ရွိ ကင္ညာ၊ ႏုိင္ဂ်ီးရီးယားနဲ႔ ကြန္ဂိုႏုိင္ငံေတြမွာ ေတာ့ Artemisinin resistant parasites ကို မေတြ႔ရေသးေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

    ငွက္ဖ်ားေရာဂါဟာ အပူပိုင္းေဒသ (tropical zone) နဲ႔ အပူေလ်ာ့ပိုင္းေဒသ (subtropical zone) ေတြမွာ အျဖစ္မ်ားတဲ့ေရာဂါျဖစ္ျပီး အာရွ၊ အေမရိကနဲ႔ အာဖရိကတုိက္မွာ အဓိက ေတြ႔ရတဲ့ေရာဂါပါ။ Parasite (ကပ္ပါးေရာဂါပိုး) ေၾကာင့္ ျဖစ္ပြါးျပီး ျခင္ကိုက္ရာမွ တဆင့္ ကူးစက္တဲ့ေရာဂါျဖစ္ပါတယ္။ ယခင္ကေတာ့ Plasmodium falciparum, P. vivax, P.ovale နဲ႔ P.malariae အစရွိတဲ့ ေရာဂါပိုး မ်ိဳးစိတ္ေလးမ်ိဳးကပဲ လူေတြမွာ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ ျဖစ္ေစတယ္လို႔ သိခဲ႔ေပမယ့္ ၁၉၆၅ ေနာက္ပိုင္းကစျပီး ပရိုင္းမိတ္ေတြမွာ ကူးစက္တဲ့ P. knowlesi  ဆိုတဲ့မ်ိဳးစိတ္ဟာလည္း လူကိုကူးစက္ႏုိင္ျပီး ငွက္ဖ်ားေရာဂါျဖစ္ေစတယ္လို႔ ရွာေဖြေတြ႔ရွိလာပါတယ္။ ယခင္က P. falciparum တစ္မ်ိဳးတည္းကသာ ျပင္းထန္တဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ (severe malaria) ျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ ယူဆထားေပမယ့္လည္း အခုေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ P. vivax  ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ ျပင္းထန္တဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါေ၀ဒနာရွင္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားေတြ႔လာရပါတယ္။

    တကယ္ေတာ့ ေဆးမတိုးတဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါပိုးေတြဟာ ထုုိင္း၊ ျမန္မာ နဲ႔ ကေမၻာဒီယားနယ္စပ္ေတြမွာ ေရွးယခင္ကတည္းက စတင္ေပၚေပါက္ေလ ႔ရွိျပီး ဒီနယ္စပ္ေဒသကို  “ေဆးမတိုးေသာ ငွက္ဖ်ားပိုး စတင္ရာေနရာ” (” birth place of drug resistant parasites”) လုိ႔ ညႊန္းဆို သံုးစြဲၾကပါတယ္။ ၁၉၅၀ ေလာက္မွာ ငွက္ဖ်ားေရာဂါကို ကုသဖုိ႔ ကလိုရိုကြင္း (chloroquine) ငွက္ဖ်ားေဆးကို စတင္ သံုးစြဲခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကလိုရိုကြင္းကို ေဆးမတုိးေတာ့တဲ့ အတြက္ Sulfadoxine and Pyrimethamine ကို အစားထုိး သံုးစြဲခဲ႔ပါတယ္။ ႏွစ္အနည္းငယ္ အတြင္းမွာပဲ Sulfadoxine-Pyrimethamine ကို ေဆးမတိုးတဲ႔ ပိုးေတြ ထပ္မံေပၚေပါက္လာျပန္တဲ့အတြက္ Artemisinin ျဒပ္ေပါင္းပါ၀င္တဲ့ ေဆး၀ါးကို အစားထုိးအသံုးျပဳလာရပါတယ္။

    Chloroquine နဲ႔ Sulfadoxine-Pyrimethamine ေဆးမတုိးတဲ့ ငွက္ဖ်ားေရာဂါပိုးေတြဟာ အာရွတုိက္မွာ စတင္ေပၚေပါက္လာျပီး အာဖရိကတုိက္အထိပ်႔ံႏွ႔ံသြားခဲ႔ပါတယ္။ ငွက္ဖ်ားေရာဂါကို ကုသႏုိင္တဲ့ ေဆး၀ါးအုပ္စုဟာ သိမ္မမ်ားလွတဲ့အျပင္ ေဆးယဥ္ပါးမႈ လ်ွင္ျမန္စြာေပၚေပါက္လာတာဟာလည္း က်န္းမာေရးေလာက အတြက္ေတာ့ အႏၱရာယ္ပါပဲ။ Artemisinin ေဆးဟာ လက္ရွိမွာ ငွက္ဖ်ားေရာဂါ ကုသေရး အတြက္ အစြမ္း အထက္ဆံုးေဆး၀ါးပါ။ ကမၻာက်န္းမာေရးအဖြဲ႔ (WHO) က ငွက္ဖ်ားေရာဂါ (uncomplicated malaria) အတြက္ Coartam လုိ႔ေခၚတဲ့ Artemisinin ကိုအေျခခံထုတ္လုပ္ထားတဲ့ ေဆးကို အသံုးျပဳဖို႔ညႊန္ၾကားထားပါတယ္။

    ဒါေပမယ့္လည္း လူနာေပါင္း ၁၂၄၁ ဦးပါ၀င္တဲ့ သုေတသန စာတမ္းမွာေတြ႔လာရတဲ့ အာရ္တီ မီဆလင္းေဆးယဥ္ပါး တဲ့ ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ တာ၀န္ရွိသူေတြက ေဆးယဥ္ပါးမွုကို ဘက္ေပါင္းစံုမွ တားဆီးမွသာလ်ွင္ ေဆးယဥ္ပါးသည့္ေရာဂါပိုး ကူးစက္ပ်ံ႔ႏွံ႔မွုကို အခ်ိန္မီ တားဆီးႏိုင္ လိမ့္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

    ေဆးယဥ္ပါးမွု အဓိကျဖစ္ရျခင္းဟာ ဆရာ၀န္(သို႔) က်န္းမာေရး ၀န္ထမ္းမ်ားရဲ့ ညႊန္ၾကားမႈ မရွိဘဲ ေဆးဆုိင္မ်ားမွ အလြယ္တကူ ၀ယ္ယူေသာက္သံုးေနျခင္း၊ အရည္အေသြးမျပည္မွီတဲ့ ေဆး၀ါးအတုမ်ား ေစ်းကြက္အတြင္းမွာ ေရာင္းခ်ေနျခင္း၊ သက္တမ္း လြန္ေနေသာ ေဆး၀ါးမ်ားကို ေသာက္သံုးေနျခင္း၊ သတ္မွတ္ထားေသာ ေဆးအညြန္းအတိုင္းျပည့္ေအာင္ မေသာက္ျခင္း တုိ႔ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံက်န္းမာေရး၀န္ၾကီးဌာနမွ ငွက္ဖ်ားေဆးယဥ္ပါးမွုအႏၱရာယ္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ရန္အတြက္ ေဆးဆုိင္မ်ားတြင္ လူနာအားတုိက္ရိုက္ မေရာင္းခ်ရန္ႏွင့္ ေဆးခန္းမ်ား တြင္ အခမဲ့ရယူႏုိင္ရန္ စီစဥ္ထားေပမယ့္ ထိေရာက္စြာတားဆီးႏုိင္မွုမရိွေသးဘူးလုိ႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ငွက္ဖ်ားေရာဂါကူးစက္ခံရပါက မိမိတုိ႔ဘာသာ ေဆး၀ယ္ယူေသာက္သံုးေနျခင္း မျပဳဘဲ နီးစပ္ရာေဆးရံု၊ ေဆးခန္းမ်ားတြင္ သြားေရာက္ျပီး စနစ္တက်  စစ္ေဆးကာ၊ ထိေရာက္သည့္ ကုသမႈကို ခံယူသင့္ပါတယ္လို႔ တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

    မီလာ

    References
    1. Ashley et al., 2014, Spread of artemisinin resistance in Plasmodium falciparum malaria. N Engl J Med, 371, 411-23.
    2. medicalobserverph.com/international-drug-resistant-malaria-spreading-fast-in-southeast-asia/
    3. http://en.wikipedia.org/wiki/Plasmodium_knowlesi
    4. http://myanmar.mmtimes.com/index.php/national-news/5809-2013-06-27-06-27-50.html

  • ယဟူဒီ ေဂ်ဟတ္

    ယဟူဒီ ေဂ်ဟတ္

    ဇူလိုင္ ၃၁ ၊ ၂၀၁၄
    M-Media
    ဘာသာျပန္- ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္

    Fighting jihad for Israel

    အစၥေရးရဲ႕ ပါလစၥတိုင္းက်ဴးေ်က်ာ္စစ္မွာ ပါဝင္ဖို႔အတြက္ ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကန္တို႔က တုိင္းတပါးသား၊ တိုက္ခိုက္ေရးသမားမ်ားဟာ အစၥေရးႏုိင္ငံကို တဖြဲဖြဲလာေရာက္လ်က္ရွိၾကပါတယ္။ ယူအက္စ္ကလည္း ပါလက္စတိုင္းပိုင္နက္ေတြကို သိမ္းပိုက္ေနတဲ့ အစၥေရးစစ္တပ္ဖက္က ရပ္တည္လ်က္ရိွတယ္။

    ပါလစၥတုုိင္းကိုု ပိုုင္နက္ေတြကုုိ က်ဴးေက်ာ္တုုိက္ခိုုက္ေနတဲ့ အစၥေရးစစ္တပ္ကိုု အင္အားျဖည့္ တင္းဖိုု႔ ရည္ရြယ္ျပီး ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကတိုု႔က (ဂ်ဴးအႏြယ္၀င္) တိုုက္ခိုုက္ေရးသမားေတြ တဖြဲဖြဲ (အစၥေရး) ကိုု လာေရာက္လ်က္ရွိၾကပါတယ္။

    အစၥေရးေရတပ္ကိုု ၀င္ျပီး စစ္မွဳထမ္းဖိုု႔ ေရြးခ်ယ္ခဲ့သူတစ္ဦးကေတာ့ နယ္သာလန္ႏုုိင္ငံက ေကတီလိုု႔ အမည္ရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးပါ။

    ဆီးရီးယားစစ္ပြဲမွာ အင္အားျဖည့္ေပးဖိုု႔ သြားေရာက္ၾကသူ မြတ္စလင္ေတြကိုုေတာ့ ဂ်ီဟတ္ တိုုက္ခိုုက္ေရးသမား စစ္ေသြးၾကြေတြလိုု႔ ဆိုုခဲ့ၾကတယ္၊ အခုု နယ္သာလန္အစိုုးရ က ေကတီအပါအ၀င္ ရာေပါင္းမ်ားစြာေသာ ဒတ္ခ်္လူငယ္ေတြ အစၥေရးစစ္တပ္ကိုု ေထာက္ပံ့ေပးဖိုု႔ ထြက္သြားၾကတဲ့အေပၚမွာေရာ သူတိုု႔ကိုု jihadstrijders  ဂ်ီဟတ္တိုုက္ခိုုက္ေရးသမားေတြလိုု႔ ကင္ပြန္းတပ္ၾကမွာလား?

    အစၥေရးႏိုုင္ငံသားေရာ နယ္သာလန္ႏိုုင္ငံသားအျဖစ္ပါ ခံယူထားတဲ့ ေကတီကေတာ့ အသိမ္းပိုုက္ခံ ပါလစၥတိုုင္းေျမေရာက္ ဂ်ီဟတ္၀ါဒီ တစ္ဦး မလြဲမေသြျဖစ္လိုု႔ေနပါျပီ။

    ဂါဇာေဒသတြင္း အစၥေရးရဲ႕မ်ဳိးသုဥ္းသတ္ျဖတ္ေနမႈဟာ ဒုုတိယေျမာက္ ရက္သတၱပတ္ထဲ ေရာက္လိုု႔ေန ပါျပီ။ ေသဆံုးသူဦးေရ (၆၀၀)ေက်ာ္တဲ့အထိ  ျမင့္တက္ေနၿပီး၊ ထိခုိက္ဒဏ္ရာရသူနဲ႔ အိုးအိမ္ စြန္႔ခြာရသူေတြက ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ရွိေနပါျပီ။

    ဒါတင္မကေသးပါဘူး။ အေၾကာင္းမဲ့အျပစ္ရွာ ဖမ္းဆီးမႈေတြ၊ လူေနအိမ္ေတြကိုု ေဖာက္ခြဲဖ်က္ဆီးမွဳ ၊ west bank နဲ႕ အစၥေရးႏိုင္ငံ ႏွစ္ေနရာစလံုုးမွာ ပါလက္စၥတိုင္းေတြအေပၚ တစ္ဖက္သတ္လူမ်ဳိးေရး ခြဲျခားမႈေတြကိုု ေပၚလစီခ် က်င့္သံုုးေနတာေၾကာင့္ အဲဒီခြဲျခားမွဳေတြက အဆမတန္ ၾကီးထြားလိုု႔ ေနပါျပီ။ (မွတ္ခ်က္ ယခု ေဆာင္းပါးတင္ခ်ိန္တြင္ ေသဆံုးသူ ပါလက္စတိုင္း ၁၃၀၀ ေက်ာ္သြားျပီျဖစ္သည္။ )

    ဒီလိုုမ်ိဳး စစ္ရာဇ၀တ္မွဳကိုု တိုုက္ရိုု္က္အားေပးေထာက္ပံ့ဖိုု႔အတြက္ အစၥေရးပိုုင္ Ben Gurion ေလဆိပ္ကိုု ဥေရာပနဲ႔အေမရိကန္က ဂ်ဴးအဆက္အႏြယ္အင္အားစုုေတြ တစ္နွစ္ပတ္လံုုး တဖြဲဖြဲနဲ႔ ၀င္ေရာက္လာေနၾကပါတယ္။

    အစၥေရးစစ္တပ္အေပၚမွာ ဥေရာပသားေတြနဲ႔ အေမရိကန္တိုု႔ က ကာစီးကာစီးလုုပ္ေပးေနတာကေတာ့ အသစ္အဆန္းကိစၥတစ္ခုု မဟုုတ္ပါ။

    အစၥေရးႏိုုင္ငံရယ္လိုု႔ ျဖစ္မလာခင္ ပါလစၥတိုုင္းေျမထဲမွာ ျပဳလုုပ္မယ့္ Mahal လိုု႔ အမည္ေပးထားတဲ့ ဇီယြန္စစ္တပ္ေအာ္ပေရးရွင္းမွာ အခမဲ့ပါ၀င္ၾကဖိုု႔ အေနာက္ႏိုုင္ငံက လူေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာ ေရာက္လာခဲ့ၾက ဖူးတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က ပါလစၥတိုုင္းႏိုုင္ငံဟာ ျဗိတိသွ်တုုိ႔ လက္ေအာက္မွာ ရွိေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

    ၁၉၄၈ ခုုနစ္ အစၥေရး-ပါလစၥတိုုင္း စစ္ပြဲမွာ အေမရိကန္၊ ကေနဒါနဲ႔ ဥေရာပက ဒုတိယကမာၻစစ္ စစ္ျပန္ လူေပါင္း ၄၀၀၀ ဇီယြန္၀ါဒီ အစၥေရးတိုု႔ဘက္က ၀င္တိုုက္ေပးခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီလူေတြက အေတြ႔အၾကံဳမ်ားတဲ့ လူေတြျဖစ္တာနဲ႔အညီ  ေ၀ဟင္နဲ႔ ေျမျပင္ထိုုးစစ္ေတြ၊ လက္နက္ၾကီးတပ္ေတြမွာ ပါ၀င္ခဲ့ၾကပါတယ္။

    ထိုုးစစ္ဆင္တာထက္ပိုုတဲ့ အေရးၾကီးအခန္းက႑တစ္ခုု

    ဇီယြန္၀ါဒီေတြရဲ႕လုုပ္ငန္းစဥ္ေတြမွာ အေနာက္တိုုင္းသားေတြ ပါ၀င္ကူညီခဲ့တဲ့ သမိုုင္းကိုုၾကည့္ရင္ Mahal စစ္ဆင္ေရးမွာ အင္နဲ႔အားနဲ႔ ကူညီခဲ့တာက အဓိက မက်လွပါဘူး။ ႏုုိင္ငံျခားသားေတြကိုု အစၥေရးတပ္မွာ ေနရာေပးျပီး ပါလစၥတိုုင္းရဲ႕  ႏုုိင္ငံေရးေပၚလစီနဲ႔ လူဦးေရထိန္းခ်ဳပ္ေရး (ဒီမိုုဂရက္ဖစ္) အသြင္ကူးေျပာင္းမွဳေတြမွာ အုုတ္ျမစ္ခ်လုုပ္ကိုုင္ႏုုိင္ ေစဖိုု႔ဆိုုတဲ့အခ်က္က သာျပီး အခရာက်ခဲ့ပါတယ္။

    အစၥေရး၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း ယစ္ဇက္ရာဘင္ (ကြယ္လြန္ျပီး) က စစ္ၾကီးျပီးေတာ့ ရရွိခဲ့တဲ့ အႏိုုင္ရလဒ္ကိုု ႏုုိင္ငံျခားသား အခမဲ့စစ္သားေတြအတြက္ ရည္စူးခဲ့ပါတယ္။ ရာဘင္က “က်ေနာ္တိုု႔ အလိုုအရွိဆံုုး အခ်ိန္မွာ သူတိုု႔ေတြ ေရာက္လာခဲ့တယ္။ ၁၉ ၄၈ လြတ္လပ္ေရး တိုုက္ပြဲကေတာ့ ခက္ခဲျပီး မေရမရာျဖစ္ေနတဲ့ ေန႔စြဲေတြပါပဲ၊ အဲဒီအခိ်န္မွာ သူတိုု႔ ေရာက္လာခဲ့တာပါ” လိုု႔ ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။

    အစၥေရးစစ္တပ္ရဲ႕ စြမ္းအားတိုုးျမင့္လာေစဖိုု႔ အကူအညီေပးခဲ့ၾကတဲ့အထဲမွာ ဒီအေနာက္တိုင္း အင္အားစုမ်ားက ပါလက္စတိုင္းၿမိဳ႕ေတြကိုု ေခ်မွဳန္းပစ္ဖိုု႔၊ ပါလစၥတိုုင္းလူမ်ိဳးေတြကိုု ေျမယာ ပိုုင္ဆိုုင္မွဳ ေလ်ာ့က်လာေစဖိုု႔နဲ႕ လူဦးေရ ေလ်ာ့က်လာေစဖိုု႔၊ အစုုလိုုက္အျပံဳလုုိက္ သတ္ျဖတ္မွဳ စတာေတြမွာ တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္ေပးခဲ့ၾကပါတယ္။

    ဒါေပမယ့္ Mahal အင္အားစုေဆာင္းမႈက အစၥေရး တိုင္းျပည္ ဖန္တီးျခင္းေလာက္နဲ႔ ရပ္တန္႔မသြားခဲ့ဘူး။ ဒီေန႔ထက္ထိ ေရွ႕ဆက္ေနတုန္းပါပဲ။

    ႏိုင္ငံေပါင္း (၄၀) ေက်ာ္က ေထာင္ခ်ီေသာ အခမဲ့စစ္သားေတြ အစၥေရးကို ေခ်ာင္းေပါက္မတတ္ ေရာက္ရိွ စီး၀င္လာတယ္။ အစၥေရးစစ္တပ္ရဲ႕ ဌာနေပါင္းစံုမွာ တာ၀န္ယူလုပ္ေဆာင္ၾကတယ္။ တိုက္ခိုက္ေရး တပ္စုမ်ားစြာထဲမွာလည္း ရိွေနၾကတယ္။ Mahal အင္အားစုုေဆာင္းေရး အြန္လိုုင္းအစီအစဥ္က အစၥေရးကို ကာကြယ္ဖို႔၊ အစၥေရးစစ္တပ္နဲ႔ ေစတနာ့ ၀န္ထမ္းေတြအၾကား ဆက္ႏႊယ္မႈခိုင္မာလာေစဖို႔သာ ရည္ရြယ္တယ္ဆိုၿပီး ဟန္ျပေၾကြးေၾကာ္ထားပါတယ္။ (Mahal အင္အားစုုေဆာင္းေရး အြန္လိုုင္းအစီအစဥ္ http://garinmahal.com/index.php/about-us)

    အစၥေရးႏိုင္ငံသား မဟုတ္တဲ့ ဂ်ဴးအႏြယ္က ဆင္းသက္လာသူမ်ားဟာ (၁၈)လတာ အစၥေရးကိုု လာေရာက္လည္ပတ္ၾကယံုုနဲ႔ စစ္တပ္ ရာထူးရာခံေတြ ရရိွခံစားႏိုုင္ပါတယ္္။ အသိမ္းပိုက္ခံ ပါလက္စၥတိုင္း ပိုင္နက္ေတြထဲမွာ စစ္ဆင္ေရးျပဳလုပ္ေနသူေတြနဲ႔အတူ အစၥေရး အေပ်ာ္တမ္းတပ္သားေတြ အျဖစ္ ေရွ႕တန္းမွာ လက္ရည္ေသြး ပါ၀င္ႏုုိင္ၾကပါတယ္။

    အေထာက္အပံ့ အုုပ္စုုမ်ား

    ၿဗိတိသွ်ႏို္င္ငံသား (၁၀၀)ခန္႔က အစၥေရးစစ္တပ္ထဲမွာ လက္ရိွ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနၾကပါတယ္။ ဒါက လူသိရွင္ၾကားပမာဏပဲ ရိွပါေသးတယ္။ ၿဗိတိသွ်က အိမ္ေထာင္သည္ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ အစၥေရးစစ္တပ္ထဲ ကေလး ရယူနည္း အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို ဖလွယ္ေရးေပးႏုုိင္ဖိုု႔ အကူအညီေပးေရး အုုပ္စုုေတြေတာင္ ဖြဲ႕စည္းထားၾကပါတယ္။

    ျဗိတိန္ House of Lord ရဲ႕ ရိုုသာဟမ္ (Rotherham) အမတ္ဟာ ၿဗိတိသွ်ႏို္င္ငံသား ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား အစၥေရးစစ္တပ္ထဲ တာ၀န္ထမ္းခဲ့တာမ်ိဳး ရွိေနခဲ့သလား ဒါမွမဟုတ္ အရံအင္အားစုအျဖစ္ ရွိေနခဲ့သလားဆိုုျပီး ၿဗိတိန္  အထက္လႊြတ္ေတာ္ကို (၂၀၀၉)ခုႏွစ္မွာ ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့တယ္။

    ျပည္ပေရးရာနဲ႔ ဓနသဟာယရံုးက ျပည္နယ္၀န္ႀကီး ေလာ့ဒ္ Malloch-Brown က “ သတင္းစာက ေဖာ္ျပခ်က္ေတြ ေတာ့ ထားပါေတာ့။  ၿဗိတိန္နဲ႔အစၥေရး ႏွစ္ခုလံုးရဲ႕ ႏို္င္ငံသားလက္မွတ္ ကိုင္ေဆာင္သူေတြ အပါအ၀င္ အစၥေရးအစိုးရ ေခၚယူထားတဲ့ (ျဗိတိသွ်လူမ်ိဳး) အစၥေရး ကာကြယ္ေရးတပ္ဖြဲ႕၀င္ သို႔မဟုတ္ အစၥေရးကာကြယ္ေရး အရံ အင္အားစုေတြနဲ႔ပတ္သက္ျပီး တိက်တဲ့အခ်က္အလက္ေတြ ၿဗိတိန္ အစိုးရဖက္မွာ ဘာမွ မရိွပါဘူး။ အစၥေရးအစိုးရဖက္မွာ ေတာ့ ရွိေကာင္းရွိႏိုုင္တယ္။…. ဂ်ီနီဗာသေဘာတူညီခ်က္ရဲ႕ စတုတၳစည္းမ်ဥ္းကို ခ်ဳိးေဖာက္သူ မည္သူမဆို တရားရံုးတစ္ခုမဟုတ္တစ္ခုမွာ တရားမွ်တမႈအတြက္ ရင္ဆိုင္ရပါလိမ့္မယ္ ” လို႔  ျပန္လည္ေျဖၾကားခဲ့တယ္။ ၿဗိတိသွ်ေထာက္လွမ္းေရးနဲ႔ လံုုျခံဳေရး၀န္ထမ္းေတြက သူတိုု႔လူမ်ဳိး ဘယ္ႏွစ္ဦးေလာက္ အစၥေရးစစ္တပ္ထဲမွာ ရွိေနသလဲဆိုုတဲ့ကိစၥကိုုေတာင္မွ ဘာမွမသိဘဲ ရွိပါ့မလားဆိုုတာ စဥ္းစားစရာပါပဲ။

    (၂၀၁၄) ဧၿပီလက စာမ်က္ႏွာ (၂၄၆) မ်က္ႏွာရိွတဲ့ ၿဗိတိသွ်ပါလီမန္အစီရင္ခံစာထဲမွာ – ဆီးရီးယား၊ ဆိုမားလီးယားနဲ႔ အာဖဂန္နစၥတန္မွာ ၿဗိတိသွ်မြတ္စ္လင္မ္ေတြ ပါ၀င္ေနၾကတာေၾကာင့္ အဲဒီသူေတြကိုု (ျဗိတိန္ကိုု ျပန္လာရင္) တန္ျပန္ခုုခံဖိုု႔အတြက္ နည္းလမ္းေတြေရးသား ထားပါတယ္။ အစၥေရးစစ္တပ္ထဲမွာ တာ၀န္ထမ္းျပီး ၀ါဒမွိုုင္းမိေနတဲ့ ျဗိတိန္ႏိုုင္ငံသားေတြ ျပည္ေတာ္ျပန္လာရင္ သူတိုု႕က ဘယ္ေလာက္ အႏၱရာယ္ရွိႏိုုင္သလဲဆိုုတဲ့အခ်က္ေတာ့ ဘယ္ေနရာမွာမွ မပါ၀င္ပါဘူး။

    ဒါ့ျပင္ အဲဒီအစီရင္ခံစာထဲမွာ တိုုင္းတပါးကိုု က်ဴးေက်ာ္ထားတဲ့ စစ္တပ္ထဲမွာအ မွဳထမ္းရင္  ၁၈၇၀ ခုုနွစ္ ျပည္ပႏုုိင္ငံေရး အက္ဥပေဒ (Foreign Enlistment Act 1870 http://www.legislation.gov.uk/ukpga/Vict/33-34/90/section/4) ကိုု ခ်ိဳးေဖာက္ရာ ေရာက္ေၾကာင္း၊ တိုုင္းတစ္ပါးစစ္တပ္မွာ အမွဳထမ္းတဲ့ ျဗိတိန္ႏုုိင္ငံသားေတြဟာ ရာဇ၀တ္မွဳကိုု က်ဴးလြန္သူေတြျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းမ်ားကိုုလည္း အလ်ဥ္းေဖာ္ျပမထားပါဘူး။

    အင္အားျဖည့္ေပးျခင္း

    Mahal ကြန္ယက္ကို ကမာၻတစ္၀ွမ္းကိုု ျဖန္႔က်က္လိုု႔ ေနပါျပီ။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသား ႏွစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Max Steinberg နဲ႔ Sean Carmeli တို႔ဟာ အစၥေရးစစ္တပ္ထဲ ၀င္ခဲ့ၾကတ္ သူတို႔ဟာ ဂါဇာ ေျမျပင္ထိုးစစ္ထဲ ပါ၀င္ခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒီထိုုးစစ္ေၾကာင့္ Shujayea အရပ္က ပါလက္စတိုင္းအရပ္သား အနည္းဆံုး (၇၀)ဦး ေသဆံုုးခဲ့ရပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ေသဆံုးမႈကို အေမရိကန္ျပည္ထဲေရးဌာနက ဇူလိုင္ (၂၀)ရက္မွာ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့တယ္။ အင္အားျဖည့္ေပးမႈကိုလည္း ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေပးေနတယ္။

    (၂၀၁၄) ေမလ၊ ပဲရစ္မွာရိွတဲ့ အစၥေရးသံရံုးက “ေဒသခံ ဂ်ဴးအသိုုင္းအ၀န္းေတြဆီ စစ္တပ္ကိုယ္စားလွယ္ တစ္ဦးေရာက္လာတဲ့ အေၾကာင္း၊ အဲ့ဒီပုဂၢိဳလ္က အေမးအေျဖက႑နဲ႔အတူ သူတို႔ရဲ႕ အင္အားစုေဆာင္းေရး မူ၀ါဒေတြကို ေဟာေျပာမယ့္အေၾကာင္း၊ ေဟာေျပာပြဲအျပီးမွာ ေမးခြန္းေတြကိုု ေျဖၾကားေပးမယ့္အေၾကာင္း” အသိေပး အေၾကာင္းၾကားခဲ့ပါတယ္။

    (၂၀၁၃) ႏို၀င္ဘာလမွာ အစၥေရး စစ္တပ္ထဲ (၆)ႏွစ္မွ် စစ္မႈထမ္းခဲ့ဖူးတဲ့ ယူကရိန္းႏိုင္ငံသူတစ္ဦးက ယူကရိန္းတီဗီ အစီအစဥ္တစ္ခုမွာ –  ဥေရာပနဲ႔ ယူကရိန္းဥပေဒ အကာအကြယ္ေပးမႈေအာက္ကေန မိမိဟာ ပါလက္စတိုင္း ကေလးငယ္ေတြ သတ္ခဲ့တဲ့အေၾကာင္းကိုု ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း ဖြင့္ဟ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ အစၥေရးရဲ႕ ဥပေဒထဲမွာ ပါလက္စတိုင္း ကေလးငယ္ေတြကို သတ္ျဖတ္ခဲ့ရင္ အေရးယူႏိုုင္ဖုုိ႕ အခ်က္အလက္ တစ္ခုုမွ ျပဌာန္းထားျခင္း မရွိပါ။

    အစၥေရးႏိုုင္ငံမွာ မိမိတိုု႔ရဲ႕ မိဘေဆြမ်ိဳး မရွိဘဲ အစၥေရးအတြက္ ၀င္ေရာက္ စစ္မွဳထမ္းေပးသူေတြကိုု Lone soldier လိုု႔ ေခၚပါတယ္။

    . ႏိုုင္ငံျခားကေန အေျခခ်ေရႊ႕ေျပာင္းလာသူ သို႔မဟုတ္ မိဘမဲ့ကေလးေတြ ပါ၀င္တဲ့ ဂ်ဴး (၅၀၀၀) ၀န္းက်င္ေလာက္ဟာ Lone Soldier ဆိုုတဲ့ ေခါင္းစဥ္ေအာက္ကေန အစၥေရးစစ္တပ္ထဲ ပါ၀င္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲ့ဒီေခါင္းစဥ္ေအာက္က လူေတြဟာ ေငြေၾကးေထာက္ပံ့မႈ၊ အိမ္ယာ၊ ျပည္ပမိသားစုထံ သြားေရာက္ လည္ပတ္ခ်ိန္ စတဲ့ အထူးအခြင့္အေရးနဲ႔ အက်ဳိးခံစားခြင့္ ရရိွၾကတယ္။

    Lone Soldier ေတြ နားေနအပန္းေျဖႏိုင္တဲ့ Tel Aviv Lone Soldier Center ကို (၂၀၁၄) ေမလတြင္းမွာ Israel Actie အမည္ရိွ ဒတ္ခ်္ အင္န္ဂ်ီအိုတစ္ခုက ေငြေၾကးစိုက္ထုတ္ ကမကထျပဳ ဖြင့္လွစ္ေပးခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီ အင္န္ဂ်ီအိုက Amsterdam Sar-El ဌာနခြဲနဲ႕ ပါတနာ ေတြျဖစ္ပါတယ္။ Sar-El ဌာနခြဲေတြဟာ အစၥေရးစစ္တပ္အတြက္ စစ္မက္ေရးရာမဟုတ္ေသာ လုပ္ငန္းေတြကို တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ အရပ္သားအေပ်ာ္ထမ္းအုပ္စုေတြပါ။ အစၥေရးစစ္တပ္ အင္အားေတာင့္တင္းဖို႔အတြက္ အသက္ (၁၆)ႏွစ္နဲ႔ အထက္ ဂ်ဴးေတြ၊ ဂ်ဴး မဟုတ္သူေတြ၊ အစၥေရးႏိုင္ငံသား မဟုတ္သူေတြဟာ မိမိတို႔ရဲ႕ အခ်ိန္၊ ေငြေၾကး၊ စြမ္းေဆာင္ခ်က္ေတြကို စစ္ယူနီေဖာင္း ၀တ္ဆင္ၿပီး ပါ၀င္ကူညီႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုတယ္။ အဲ့ဒီအဖြဲ႕ႀကီးက ႏိုင္ငံေပါင္း (၃၀)ေက်ာ္ကို ကိုယ္စားျပဳထားၿပီး၊ ႏွစ္စဥ္ အေပ်ာ္တမ္း ၀န္ထမ္းေတြ ရာနဲ႔ခ်ီ ပါ၀င္ေနၾကပါတယ္။

    အစၥေရးႏိုင္ငံဟာ ကမာၻအႏွံ႔ ဂ်ဴးလူငယ္ေတြကို နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုုတဲ့ ပရိုဂရမ္ေပါင္း ဒါဇင္မ်ားစြာနဲ႔တစ္ကြ စစ္တပ္အင္အားျဖည့္တင္းရာမွာ အသံုးခ်ေနၾကတယ္။ အစၥေရးႏိုင္ငံအတြက္ မဟာမိတ္သစ္မ်ားကို ဖန္တီးေရးဟာ (အစၥေရးႏိုင္ငံက) ဇီယြန္၀ါဒီပေရာဂ်က္(http://www.israelexperience.org/about-us/overview/)ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ျဖစ္တယ္။ အသက္ (၁၃)ႏွစ္နဲ႔အထက္ အေနာက္တိုင္းလူငယ္ေတြကို အဓိက ပစ္မွတ္ထားတယ္။ အစပိုင္းမွာ ေပ်ာ္စရာေတြ၊ ေဖ်ာ္ေျဖေရးေတြနဲ႔ ဆြဲေဆာင္စည္းရံုးတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခ်ိန္တန္လာတဲ့အခါ ဒီလူငယ္ေတြကို (၇)ရက္ကေန ရက္သတၱေျခာက္ပတ္ အထိ ေသနတ္ကိုင္ခြင့္ေပးလို႔ စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးေစတယ္။ ဇီယြန္၀ါဒ နဲ႔ အစၥေရး စစ္တပ္ဆိုင္ရာ ပညာေပးသင္တန္းေတြကို တက္ေရာက္ေစပါေတာ့တယ္။

    ေဖ်ာ္ေျဖေရးက႑ကိုလည္း ထိထိေရာက္ေရာက္ အစၥေရးေတြက ထိထိေရာက္ေရာက္ အသံုုးျပဳျပီး ဗန္းျပတဲ့ေနရာမွာ ထားၾကတယ္။ အဲ့ဒီေနာက္ အယံုသြင္းလွည့္စားခံရတဲ့ ကေလးသူငယ္ေတြကို အစၥေရးကာကြယ္ေရး၊ လူမ်ဳိးခြဲျခားေရး၀ါဒီ၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္ အလမ္းေဖာ္ေဆာင္ေပးေရးဆိုင္ရာ ကိုယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ မိဘမ်ားနဲ႔ တိုင္းျပည္ဆီ ျပန္ပို႔ေပးလိုက္တယ္။ အစၥေရးတပ္သား စုေဆာင္းေရးအစီအမံေတြဟာ ပံုသ႑ာန္မ်ဳိးစံု ရိွေနၾကေပမယ့္လည္း တစ္ခုတည္းေသာပန္းတုိင္ကိုသာ အေျခခံထားတာကို ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ အဲ့ဒါကေတာ့ – အစၥေရးစစ္တပ္အင္အားေတာင့္တင္းလာေစေရးနဲ႔  မိမိေနထိုုင္ရာ ေဒသအတြင္း အစၥေရးေထာက္ခံသူ အင္အားစုုကြန္ယက္ေတြ ျဖစ္တည္လာေစဖိုု႔ပါပဲ။

    စစ္ရာဇ၀တ္မႈေခ်ာက္ကမ္းပါးသိုု႔

    ဥေရာပႏိုင္ငံမ်ားရဲ႕  ပါ၀ါအသံုုးခ်မွဳ နည္းလမ္းေတြက ပုုတ္သင္ညိဳလိုု အေရာင္မ်ားလွပါတယ္။

    အေနာက္တိုင္းေထာက္လွမ္းေရး လုပ္ငန္းေတြကလည္း အစၥေရးစစ္တပ္ယူနီေဖာင္း၀တ္၊ ပါလက္စတိုင္းနယ္ေျမနဲ႔ သယံဇာတ အရင္းအျမစ္ေတြကို သိမ္းပိုက္၊ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒကို ခ်ဳိးေဖာက္ၿပီး စစ္ရာဇ၀တ္မႈ က်ဴးလြန္ဖို႔ ဆံုးျဖတ္ေနတဲ့ ျပည္သူျပည္သားေတြအေပၚ မ်က္ႏွာလႊဲထားၾကတယ္။

    အစၥေရးေတြရဲ႕ တရားမ၀င္နယ္ေျမခိုုးယူမွဳေတြမွာ အဖံုုးအကာသဖြယ္ ဆင္ေျခေပးႏိုုင္ဖိုု႔အတြက္ ေတာ့ အစၥေရးနဲ႔ အေနာက္ႏုုိင္ငံေတြက အသင့္ရွိေနၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစၥေရးရဲ႕ နယ္ေျမခိုုးယူမွဳနဲ႔ ေရသယံဇာတ ခိုုးယူမွဳေတြကိုု ပါလစၥတိုုင္းေတြက ျငင္းဆန္တဲ့အခါ အဲဒီလိုု ျငင္းဆန္မွဳကေတာ့ျဖင့္ သေဘာတူ လက္ခံႏုုိင္စရာမရွိဘူးလိုု႔ အေနာက္ႏုုိင္ငံေတြနဲ႔ အစၥေရးတိုု႔က ထင္ျမင္ယူဆေနၾကသလားပဲ။

    လတ္တေလာျဖစ္ပြားေနတဲ့ ဂါဇာက်ဴးေက်ာ္စစ္မွာဆိုုရင္ အစၥေရးေတြက လူ႕အသက္ကိုု တန္ဖိုုးထားရေကာင္းမွန္းသမိသလိုု လက္နက္ကိုုင္ တုုိက္ပြဲျဖစ္ရာမွာ ေလးစားလိုုက္နာရမယ့္ စည္းမ်ဥ္းေတြကိုုလည္း ခ်ိဳးေဖာက္ေနပါတယ္။ အရပ္ဘက္ေတြ၊ အျပစ္မဲ့သူေတြရဲ႕ အိုုးအိမ္ေတြ စာသင္ေက်ာင္းေတြကိုု ပစ္မွတ္ထား ဖ်က္ဆီးေနပါတယ္။

    အစၥေရးရဲ႕  ဒီက်ဴးေက်ာ္စစ္မွာ စစ္မ်က္ႏွာ အမ်ားအျပား ရိွေနပါတယ္။ တခ်ဳိ႕ကေတာ့ လူသိမ်ားတယ္။ တခ်ဳိ႕ကိုေတာ့ လူသိမခံပါဘူး။ အစၥေရးစစ္တပ္ကို ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကန္စစ္သည္ေတြနဲ႔ သြယ္၀ိုက္ အင္အားျဖည့္သြင္းေနမႈဟာ ကန္႔လန္႔ကာေနာက္ကြယ္မွာ ဖုုန္းအုုပ္ထားတဲ့ ကိစၥအသြင္ တစ္မ်ိဳးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

    တကယ္လို႔မ်ား ဥေရာပေခါင္းေဆာင္မ်ားအေနနဲ႔ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာ တိုက္ခိုက္ေရး သမားေတြကို ကာကြယ္တားျမစ္လိုတယ္၊ ဒါမွမဟုုတ္ စစ္လက္နက္ သင္တန္းဆင္းေတြအေနနဲ႔ ရန္ညွိဳးေတြ တေပြ႔တပိုုက္ၾကီး ပိုုက္ေထြးျပိီး အိမ္ျပန္လာၾကတဲ့ သူေတြကိုု ကာကြယ္တားျမစ္လုုိတယ္ဆိုုရင္ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း တစ္ခြင္က ပဋိပကၡမ်ားထဲ ဥေရာပ တိုက္ခိုက္ေရးသမားေတြ စစ္ေရးအရ ပါ၀င္ေနၾကတဲ့ အေပၚမွာ တေျပးညီသေဘာထားမ်ိဳးနဲ႕  အာရံုုစုုိက္ၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။ လူသားမဆန္စြာေသာ ဒုစရိုက္ေတြထဲ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ ပါ၀င္ေနၾကတဲ့ ဥေရာပ လူသတ္သမားေတြကိုု ဥေရာပေခါင္းေဆာင္ေတြက ပိတ္ပင္တားျမစ္ၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။

    အစၥေရးက ဂါဇာစစ္ဆင္ေရးကိုု အသံုုးခ်ျပီး သူတိုု႔ရဲ႕ အဆင့္ျမင့္လက္နက္စက္ရံုုေတြ၊ ဓါတုုေဗဒစက္ရံုုေတြ အတြက္ လက္ေတြ႔ ဆန္းသပ္ဖိုု႔ အခြင့္အလမ္းအျဖစ္ ဖန္တီးေနၾကပါတယ္။

    .ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းက အစၥေရးကို ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္ၾကဖို႔ တာ၀န္ရိွေနပါၿပီ။ ဒါ့အျပင္ အစၥေရးရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ ရက္စက္ေနမႈမ်ားေပၚ စစ္ေရးအရ အေရးယူဖို႔ အခ်ိန္တန္ေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း သံုးသပ္တင္ျပပါတယ္။
    xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

    ေဆာင္းပါးရွင္ Hanine Hassan သည္ ကိုလံဘီယာတကၠသုိလ္မွ PhD ေက်ာင္းသူတစ္ဦး ျဖစ္သည္။ သူမ၏ ဦးတည္ေလ့လာသုေတသနျပဳခ်က္ျဖစ္ေသာ “အသိမ္းပိုက္ခံ ပါလက္စတိုင္းပိုင္နက္မ်ားအတြင္း အစၥေရးတို႔၏ လူမဆန္စြာ ေရရွည္ႏွိပ္စက္မႈ အက်ဳိးသက္ေရာက္ျခင္းမ်ား ” မွ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္ေဆာင္းပါး “Fighting jihad for Israel” ကို “ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္” မွ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ျပန္ဆိုေရးသားသည္။