News @ M-Media

Tag: Myanmar

  • ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ ဒုကၡသည္မ်ားနဲ႕တဒဂၤဆံုစည္းမႈ (ဘာသာျပန္ ေဆာင္းပါး)

    စက္တင္ဘာ ၁၆- ၂၀၁၃
    M-Media
    ျမင့္မိုရ္ ေမာင္ေမာင္ ဘာသာျပန္ဆိုသည္။

    1
    (ဓာတ္ပံု- ခရုိင္အားကစားကြင္းရိွ ျပည္တြင္းဒုကၡသည္ယာယီစခန္း IDP Camp ကို ေနအိမ္သဖြယ္သေဘာထားေနရေသာ ဒုကၡသည္မ်ား)

    ၿပီးခဲ့တဲ့လအတြင္း ကုလသမဂၢလူ႕အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္ ေသာမတ္စ္ကင္တားနားဟာ မိတၳီလာၿမိဳ႕ထဲက မြတ္စ္လင္မ္ဒုကၡသည္မ်ား စခန္းကိုသြားေရာက္ႏိုင္ဖို႕ႀကိဳးစားစဥ္က လူရမ္းကားတစ္စုရဲ႕၀ိုင္းရံမႈကို ခံခဲ့ရတယ္။
    “ လူ ၂၀၀ ေလာက္ ရိွတဲ့ လူအုပ္ႀကီးက ကၽြန္ေတာ့္ ကားကို ၀ိုင္းၿပီး ရပ္တန္႕ေစခဲ့တယ္။ သူတုိ႕က ဆဲဆိုေအာ္ဟစ္ၿပီး ကားရဲ႕ျပဴတင္းနဲ႕တံခါးေတြကို ရိုက္ပုတ္ ကန္ေက်ာက္ခဲ့ၾကတယ္ ” လို႕ ကင္တားနားရဲ႕ေျပာဆိုခ်က္မွာ ေတြ႕ရတယ္။

    ဒါေပမယ့္ ျမန္မာအစိုးရကေတာ့ ဒါဟာ အေႏွာင့္အယွက္ေပးတာ မဟုတ္ပါဘူးတဲ့။ သမၼတရဲ႕ေျပာေရးဆိုခြင့္ရိွသူ ဦးရဲထြဋ္က ကင္တားနားဟာ အဲ့ဒီအျဖစ္အေပၚ အျမင္မွားအထင္လြဲတာပါဆိုၿပီး မီဒီယာအသိုင္းအ၀ိုင္းကို ေျပာၾကားခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီလူအုပ္ဟာ လူရမ္းကားေတြ လံုး၀ မဟုတ္ပါဘူးတဲ့။ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပယင္း ႀကိဳဆိုေနၾကတဲ့ လူစုပါတဲ့။ သူတို႕က ကင္တားနားကို စာတစ္ေစာင္ေပးႏိုင္ဖို႕ ႀကိဳးစားခဲ့ၾကတာပါတဲ့။ အဲ့ဒီျဖစ္ရပ္မတိုင္ခင္ ရက္ပိုင္းေလာက္မွာ ႏိုင္ငံေရးကိစၥ အလ်ဥ္းမပါ၀င္ဘဲ ကၽြန္ေတာ္ နဲ႕ ဓာတ္ပံုဆရာ အင္ဒရူး စတင္းဘရစ္ဂ်္ တို႕က ကင္တားနားသြားခ်င္ခဲ့တဲ့ေနရာနဲ႕အနီးတစ္၀ိုက္ကလူေတြဆီ ေရာက္ရိွခဲ့တယ္။ ကုလသမဂၢရဲ႕နာမည္ႀကီးပုဂၢိဳလ္ေတြမဟုတ္ေတာ့ အဲ့ဒီလိုမ်ဳိး မႀကံဳဆံုခဲ့ရပါဘူး။ ကားကိုရပ္တန္႕ေစၿပီး ျပဴတင္းေပါက္ကတဆင့္ စာေတြကမ္းေပးဖို႕ ရာဂဏန္းရိွ လူတစ္စုရဲ႕ႏႈတ္ဆက္မႈမ်ဳိး မျဖစ္ခဲ့ၾကပါဘူး။

    ဒီႏွစ္အတြင္း ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြရဲ႕အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ အိုးအိမ္စြန္႕ခြာခဲ့ၾကတဲ့ မြတ္စ္လင္မ္ ၁၆၀၀ ေလာက္က IDP စခန္းမွာ ဇေ၀ဇ၀ါနဲ႕ ေနေနရစဲပါ။ ေရႊဆိုင္ ပိုင္ရွင္ မြတ္စ္လင္မ္တစ္ဦး နဲ႕ ေရႊေရာင္းသူဗုဒၶဘာသာ၀င္ တစ္ဦး အျငင္းပြားျပႆနာျဖစ္ရာကေန လမ္းအျပင္ဖက္ေရာက္လာၿပီး မြတ္စ္လင္မ္ ဆန္႕က်င္ေရး အၾကမ္းဖက္မႈ စတင္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္။ အေျခအေန အလွည့္အေျပာင္း ျမန္ဆန္လွပါတယ္။ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္စီးလာတဲ့ ဘုန္းႀကီးတစ္ပါးကို မြတ္စ္လင္မ္ေတြက ဆြဲခ်ၿပီး မီးရိႈ႕သတ္ျဖတ္တယ္ဆိုၿပီးတဲ့ေနာက္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြဟာ လက္စားေခ်ေသာအားျဖင့္ မြတ္စ္လင္မ္ေတြရဲ႕ ေနအိမ္၊ ဆိုင္ခန္းေတြကို မီးရိႈ႕ဖ်က္ဆီးခဲ့ၾကကုန္တယ္။ လူေတြကို လိုက္လံဖမ္းဆီးၿပီး မီးရိႈ႕သတ္ျဖတ္တဲ့အထိ ျဖစ္ကုန္တယ္။ ရဲေတြကေတာ့ ကူညီခြင့္မရိွလို႕လား ကူညီခ်င္စိတ္မရိွလို႕လား မသိဘူး။ အနီးမွာ ရပ္ၾကည့္လ်က္သာ ရိွခဲ့ၾကတယ္။

    ေနရာအႏွံ႕က အိုးအိမ္စြန္႕ခြာထြက္ေျပးရတဲ့သူေတြဟာ ၁၀၀၀၀ ကေန ၁၈၀၀၀ ၾကားမွာရိွၿပီး အနည္းဆံုး ၄၃ ဦး သတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတယ္။ မိတၳီလာ အာဏာပိုင္မ်ားရဲ႕အဆိုအရ လက္ရိွ ကယ္ဆယ္ေရး စခန္းေတြမွာ လူ ၄၀၀၀ ေလာက္ ရိွေနေၾကာင္း၊ မြတ္စ္လင္မ္ေတြအတြက္ စခန္း ၃ ခု နဲ႕ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြအတြက္ စခန္း ၁ ခု စီစဥ္ထားေပးထားေၾကာင္း သိရပါတယ္။

    2(ဓာတ္ပံု  ဗုဒၶဘာသာ၀င္အၾကမ္းဖက္အုပ္စုမ်ား ဖ်က္ဆီးသြားခဲ့ေသာ မိတၳီလာရိွမြတ္စ္လင္မ္ေနအိမ္အပ်က္အစီးပံုအၾကား ထိုင္ေနေသာ လူတစ္ဦး)

    စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအေပၚ အံုၾကြေပါက္ကြဲခဲ့တဲ့ ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးၿပီးတဲ့ေနာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ ဒီမိုကေရစီနဲ႕လြတ္လပ္မႈဖက္ကို စတင္ကူးေျပာင္းလာခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ကတည္းက ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြနဲ႕ မြတ္စ္လင္မ္ေတြအၾကား ထိပ္တိုက္ေတြ႕ေစမႈက ျပႆနာတက္လာေစခဲ့တယ္။

    ျမန္မာျပည္ရဲ႕အေနာက္ပိုင္းကမ္းေျမွာင္ေဒသတစ္ခုျဖစ္တဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ၂၀၁၂ ႏွစ္လယ္ပိုင္းက ေဒသခံ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြနဲ႕ ရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စ္လင္မ္ေတြအၾကား အၾကမ္းဖက္မႈ စတင္ျဖစ္ပြားတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာေတြက လူနည္းစု၀င္ တစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး ဗုဒၶဘာသာ၀င္ျမန္မာမ်ားက သူတုိ႕ကို ႏိုင္ငံသားအျဖစ္ လက္မခံၾကပါဘူး။ ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာ ဗုဒၶ ဘာသာ၀င္ေတြ နဲ႕ မြတ္စ္လင္မ္မ်ားအၾကား ကာလအတန္ၾကာေအာင္ တင္းမာမႈရိွေနခဲ့ၾကတယ္။ မိတၳီလာက်ေတာ့ လံုး၀ကြဲျပားျခားနားေနၿပီး မြတ္စ္လင္မ္ေတြရဲ႕ဆင္းသက္မႈ၊ ႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈနဲ႕ ပတ္သက္လို႕ အျငင္းပြားမႈမရိွသလို သာမန္အေသးအဖြဲေလာက္နဲ႕ ပဋိပကၡျဖစ္ရတဲ့ရာဇ၀င္မ်ဳိးလည္း မရိွခဲ့တာ အမွန္ပါ။ အခုလို ရက္စက္မႈေတြ ပြင့္ထြက္လာလိမ့္မယ္လို႕ ဘယ္တုန္းကမွ် ထင္မထားဘဲ ဗုဒၵဘာသာ၀င္ေတြနဲ႕ သင့္တင့္မွ်တညီညြတ္စြာ အတူေနထိုင္လာခဲ့ေၾကာင္း ေဒသတြင္း မြတ္စ္လင္မ္မ်ားစြာတို႕က ဆိုပါတယ္။

    ဒီေျပာဆိုခ်က္ေတြအမွန္ျဖစ္ေၾကာင္း မြတ္စ္လင္မ္ေခါင္းေဆာင္နဲ႕ေရွ႕ေနတစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးေအာင္သိန္းက အတည္ျပဳခဲ့ပါတယ္။ သူ႕ကို မိတၳီလာၿမိဳ႕ဗလီေတြထဲက အဖ်က္ဆီးမခံရပဲက်န္ရစ္ေနတဲ့ တစ္ခုတည္းေသာဗလီ၀တ္ေက်ာင္းေတာ္မွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတြ႕ဆံုခဲ့ၾကပါတယ္။ အလားတူ အမည္မေဖာ္လိုတဲ့ အျခား မြတ္စ္လင္မ္မ်ားစြာကလည္း ေျပာျပၾကပါတယ္။ တိုက္ခိုက္မႈမျဖစ္ပြားခင္က မြတ္စ္လင္မ္နဲ႕ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြဟာ ေတာ္ေတာ္ေလး သင့္ျမတ္ေျပလည္မႈရိွၾကတယ္၊ အတူ သြားလာစားေသာက္စီးပြားလုပ္ေနခဲ့ၾကတာပါတဲ့။ အာဃာတ ေတာက္ေလာင္လာေအာင္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕အမုန္းတရား သြတ္သြင္းေဟာေျပာေနခ်က္ေတြက ျပစ္တင္ ရႈတ္ခ်စရာပါဘဲ။ ဒီလို အစၥလာမ္ဆန္႕က်င္ေရး အမ်က္သိုမုန္းတီးေရး တရားပြဲမ်ားစြာကို ဖန္တီးေနခဲ့သူကေတာ့ အစြန္းေရာက္ဘုန္းႀကီး အရွင္၀ီရသူ နဲ႕ သူ႕ေနာက္လိုက္ ၉၆၉ အဖြဲ႕သားေတြျဖစ္ၾကတယ္။ ၉၆၉ ဆိုတာ မ်ားမၾကာေသးတဲ့ကာလတစ္ခုကဖြဲ႕စည္းခဲ့တဲ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္အမ်ုဳိးသားေရး၀ါဒီအုပ္စုပါ။

    3

    ( ဓာတ္ပံု  –  မႏၱေလးၿမိဳ႕၊ ၉၆၉ အဖြဲ႕ဌာနခ်ုဳပ္ျဖစ္ေသာ မစိုးရိမ္ေက်ာင္းတိုက္မွ ဦး၀ီရသူ )

    သူ႕ေက်ာင္းတိုက္ကို ေရာက္ခဲ့စဥ္က မြတ္စ္လင္မ္ေတြဟာ ဘာသာေရးအဓိကရုဏ္းေတြကို စတင္ဖန္တီးသူေတြျဖစ္ေၾကာင္း၊ သူ႕ေနာက္လိုက္ေတြကေတာ့ မိမိကိုယ္ကိုကာကြယ္သူေတြသာျဖစ္ေၾကာင္း “ မြတ္စ္လင္မ္ အမ်ားစုဟာ ေသြးၾကြသူေတြျဖစ္ၾကတယ္။ ဒီလူမ်ဳိးေရးပဋိပကၡရဲ႕ အဓိက အေၾကာင္းရင္းဟာ သူတို႕ေတြပဲျဖစ္တယ္။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ျမန္မာလူမ်ဳိးေတြက သည္းညည္းမခံႏိုင္ေတာ့လို႕ သူတို႕ကို တန္ျပန္တိုက္ခိုက္ၿပီး ကိုယ္ပိုင္ဥပေဒနဲ႕စီရင္လိုက္တာပါဘဲ ” ဆိုၿပီး ဦး၀ီရသူက ကၽြန္ေတာ့္ကိုေျပာပါတယ္။

    မြတ္စ္လင္မ္မ်ားက ျမန္မာျပည္ကို ဒုကၡေရာက္ေအာင္လုပ္ေနတယ္လို႕ မၾကာခဏေဟာေျပာေနေပမယ့္ “ ဘာသာ အသီးသီးက လူေတြနဲ႕ ညီညြတ္မွ်တစြာေနထိုင္ဖို႕ အားလံုးကိုတိုက္တြန္းေနပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႕သင့္ျမတ္ေရးထဲ ေနထိုင္ႏိုင္မယ့္အစီအစဥ္ကို စတင္ခ်မွတ္ေနပါၿပီ ” ဆိုၿပီး ျပႆနာ မွန္သမွ်ကေန ေရွာင္ၾကဥ္ဖို႕ႀကိဳးစားေနတယ္လို႕ ဦး၀ီရသူက ဆိုပါတယ္။

    မိတၳီလာၿမိဳ႕ခံ တစ္ခ်ဳိ႕က ဦး၀ီရသူရဲ႕စကားကို ပယ္ခ်ခဲ့ၾကတယ္။ ၉၆၉ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးရဲ႕တရားပြဲၿပီးတဲ့ေနာက္ မိတၳီလာတစ္ခြင္လံုးမွာ မြတ္စ္လင္မ္ဆန္႕က်င္ေရးအတြက္ မိႈင္းတိုက္၀ါဒျဖန္႕စာေစာင္ေတြ၊ ဒီဗီဒီေတြကို ပလူပ်ံေအာင္ ျဖန္႕ျဖဴးခဲ့တယ္လို႕ ဆိုၾကပါတယ္။ “ ရခိုင္ျပည္နယ္အၾကမ္းဖက္မႈေနာက္ပိုင္း ဒီဖက္မွာ အမုန္းမိႈင္းတိုက္ တရားပြဲေတြကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕လုပ္လာၾကတယ္။ ေဒသတြင္း အာဏာပိုင္ေတြကလည္း ဒါကိုရပ္ဆိုင္းေစဖို႕ ဘာဆိုဘာမွ မလုပ္ခဲ့ၾကပါဘူး ”။

    ၿမိဳ႕ခံရဲတပ္ဖြဲ႕ကလည္း မြတ္စ္လင္မ္ေတြကို စုရံုးခြင့္မျပဳပါဘူး။ “ တကယ္လို႕ သူတို႕အမိန္႕ကို မလိုက္နာယင္ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ထပ္မံျဖစ္ပြားဦးမယ္လို႕ အာဏာပိုင္ေတြက ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို အၿမဲတေစ ဖိအားေပးေနပါတယ္ ” လို႕ ေတြ႕ဆံုခဲ့သူတစ္ဦးက ဆက္လက္ရွင္းျပတယ္။ ေဒါသအံုၾကြမႈေတြ ဆံုးခန္းတိုင္သြားေပမယ့္ သူကေတာ့ လံုၿခံဳၿပီလို႕ မခံစားရေသးဘူး၊ ယာယီဒုကၡသည္စခန္းေတြကေန မိမိေနအိမ္မ်ားကို ျပန္ခြင့္မျပဳဘဲ အာဏာပိုင္ေတြက အေၾကာင္းျပခ်က္အမ်ဳိးမ်ဳိးေပးေနပါတယ္ ဆိုၿပီး ဆိုပါတယ္။

    ၿမိဳ႕ထဲမွာ တင္းမာမႈေတြ ၾကြင္းက်န္ေနဆဲျဖစ္ၿပီး မြတ္စ္လင္မ္ေတြအေနနဲ႕ အက်ဥ္းအၾကပ္ထဲရိွေနဆဲဆိုတာေတြ႕ရတယ္။ မိမိတို႕ရဲ႕မိတ္ေဆြေတြ၊ မိသားစု၀င္ေတြကို သတ္ျဖတ္တဲ့ထဲမွာ အိမ္နီးခ်င္းေတြလည္း ပါ၀င္တယ္လို႕ လူမ်ားစြာက ေျပာၾကားၾကတယ္။ “ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုထဲပါ၀င္တဲ့လူတစ္ခ်ဳိ႕ဟာ လွည့္ပတ္သြားလာေနဆဲပါဘဲ။ မိမိခင္ပြန္းကို သတ္ျဖတ္လိုက္သူကို သိခဲ့တဲ့ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးက သက္ဆိုင္ရာကို တိုင္ၾကားေပမယ့္ အာဏာပိုင္ေတြက လံုး၀ အေရးတယူမလုပ္ၾကပါဘူး ”။

    ျမန္မာမြတ္စ္လင္မ္ေတြအေပၚ ဖိႏွိပ္ဆက္ဆံမႈေတြနဲ႕ပတ္သက္လို႕ လူ႕အခြင့္အေရးသံုးသပ္ခ်က္အစီရင္ခံစာတစ္ေစာင္ကို ၿပီးခဲ့တဲ့ လေႏွာင္းပိုင္းမွာ ထုတ္ျပန္ခဲ့တယ္။ အနာဂတ္ကာလမွာ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈ၊ မ်ဳိးတုန္းရွင္းလင္းမႈအပါအ၀င္ အၾကမ္းဖက္မယ့္လကၡဏာအစြန္းအစေတြ ေတြ႕ေနရဆဲျဖစ္တယ္လို႕ ေဖာ္ျပထားတယ္။

    ဘက္လိုက္မ်က္ႏွာလႊဲထားမႈေတြ၊ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ၿပီး တရားရံုးမေရာက္သူေတြ၊ ႏွိပ္စက္မႈမွာ အားေပးအားေျမွာက္လုပ္တဲ့ ရဲ၀န္ထမ္းေတြရိွခဲ့ေၾကာင္း “ ရဲ၀န္ထမ္းေတြဟာ တိုက္ခိုက္မႈတစ္ခ်ဳိ႕အတြင္း တုိက္ရိုက္ပါ၀င္ပတ္သက္မႈ ရိွခဲ့ၾကတယ္။ က႑ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာလည္း တားဆီးမႈမရိွဘဲ ရပ္ၾကည့္ေနခဲ့ၾကတယ္ ” လို႕လည္း အစီရင္ခံစာထဲ ပါရိွေနတယ္။

    ဒီအစီရင္ခံစာကို  Bangkok Foreign Correspondents Club မွာထုတ္ျပန္တဲ့အခါ ေရးသားသူ ဘီလ္ ေဒးဗစ္ (Bill Davis) က “ ခုခ်ိန္မွာ ျပႆနာ ရပ္ဆိုင္းသြားခဲ့ၿပီျဖစ္ေပမယ့္ အၾကမ္းဖက္မႈကိုျဖစ္ပြားေစတဲ့ အေျခခံအခ်က္ကေတာ့ က်န္ရိွေနတုန္းပါဘဲ။ အဲ့ဒါက အမုန္းတရားအစဥ္အလာကိုဖန္တီးၿပီး ဆက္လက္ မီးစိမ္းျပဦးမယ့္ အမ်ဳိးအစားျဖစ္ေနပါတယ္ ” လို႕ ေျပာၾကားသြားခဲ့ပါတယ္။

    ေနာက္ဆံုးရ အခ်က္အလက္မ်ားက အဖမ္းခံရသူ ၈၇ ဦးမွာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ၃၈ ဦးသာ ပါ၀င္ေနေၾကာင္း ျပသေနပါတယ္။ “ ဒီစီမံမႈထဲ အမွန္တကယ္ ပါ၀င္ေနသူ အမ်ားစုက လြတ္ေျမာက္ေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။ အဖမ္းခံထားရသူေတြက ေနာက္လိုက္ သက္သက္ပါ။ ေခါင္းေဆာင္ေတြ မဟုတ္ၾကပါဘူး ” လို႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို IDP က မြတ္စ္လင္မ္တစ္ဦး ေျပာျပခဲ့တယ္။

    ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြ အံုၾကြလာေအာင္ မႈိင္းတိုက္မႈအတြက္ ကန္႕လန္႕ကာေနာက္ကြယ္က တာ၀န္အရိွဆံုးသူေတြဟာ ဦး၀ီရသူနဲ႕သူ႕ေနာက္လိုက္ေတြသာျဖစ္တယ္လို႕ လက္ခံသူေတြ မ်ားစြာရိွေနၾကတယ္။ တိုင္းျပည္ကို ဒီမိုကေရစီ လမ္းေၾကာင္းကေနဖယ္ခြာၿပီး စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဖက္ျပန္လည္တြန္းပို႕လိုတဲ့ အာဏာပိုင္အခ်ဳိ႕က ႀကံေဆာင္မႈျဖစ္တယ္ လို႕လည္း အျမင္ရိွသူေတြ မနည္းလွပါဘူး။ မိတၳီလာရဲ႕ေစ်းကြက္၀င္ဧရိယာထဲက မြတ္စ္လင္မ္ေတြကို ဖယ္ထုတ္ၿပီး ျပန္လည္ ဆုပ္ကိုင္ရယူအျမတ္ထုတ္တယ္လို႕ သံုးသပ္သူေတြလည္း ရိွေနၾကပါတယ္။

    အျမင္ႏွစ္ရပ္လံုးထဲမွာ စစ္အာဏာရွင္ေဟာင္းေတြရဲ႕လက္တြဲေဖာ္ ခရိုနီအုပ္စုေတြဆိုတဲ့ စကားလံုးက ၀ိုင္းရံေနပါတယ္။ စစ္အာဏာရွင္အုပ္စုေဟာင္းေတြက မိမိတို႕ရဲ႕အာဏာ ဆက္လက္တည္ၿမဲဖို႕ (သို႕တည္းမဟုတ္) စီးပြားေရးတံခါးဖြင့္ခ်ိန္မွာ ပိုမိုၾကြယ္၀လာဖို႕ ခုတံုးလုပ္တာ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ “ ဒီခရိုနီေတြနဲ႕အာဏာပိုင္ေတြဟာ တိုင္ျပည္ကို ေနာက္ျပန္ဆုတ္ေစခ်င္ၾကတယ္။ ဒီမိတၳီလာအၾကမ္းဖက္မႈႀကီးကို သူတို႕က စံနစ္တက် ႀကိဳတင္ႀကံစည္ ဖန္တီးခဲ့ၾကတာပါ ” ဆိုၿပီး ကုန္သည္တစ္ဦးက ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို ဗလီထဲမွာ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

    5

    ( ဓာတ္ပံု  – ဗုဒၶဘာသာ၀င္အၾကမ္းဖက္သမားတို႕မွ ဖ်က္ဆီးခဲ့ေသာ မိတၳီလာရိွ မြတ္စ္လင္မ္တို႕၏ေနရာတစ္ခု)

    ေရႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးဦးေဆာင္ဆရာေတာ္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးပုည၀ံသ ကလည္း ဒီအၾကမ္းဖက္မႈေနာက္ကြယ္မွာ ခရိုနီေတြရိွေၾကာင္း လက္ခံခဲ့တယ္။ ဒါေပမယ့္ ေငြေၾကးေလာဘ ဆိုတာထက္ လက္လႊတ္သြားတဲ့စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ျပန္လည္အသက္သြင္းလိုတာေၾကာင့္ ဒီလိုလုပ္တာလို႕ သူက အျမင္ရိွတယ္။ ျပည္တြင္း မြတ္စ္လင္မ္ေတြ ဘယ္ပံုဘယ္နည္း ႏွိပ္စက္ခံရတယ္ဆိုတာကို မေျပာၾကားမီ သူက “ ေျမပိုင္ဆိုင္ေရး နဲ႕ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ျပႆနာေတြ ရိွေနၾကတယ္ ” လို႕ ဆိုပါတယ္။ အာဏာပိုင္ေတြက မွန္ကန္တဲ့ အေထာက္အထားမျပႏိုင္ဘူးဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႕ မြတ္စ္လင္မ္ေတြကို ခုထိ ေျမျပန္မေပးေသးတာကေတာ့ ထင္ထင္ရွားရွားေတြ႕ေနရတယ္။ ေနရာေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားအတြက္ အေထာက္အထားဆိုတာ မက်န္ရိွခဲ့ပါဘူး။ (မီးရိႈ႕ဖ်က္ဆီးမႈထဲ ပါသြားၿပီေလ)။ ေျမေနရာျပန္ေပးဖို႕ျငင္းဆန္ျခင္းဟာ အကယ္၍ အဲ့ဒါေတြကို ျပန္လည္ျပဳျပင္ တည္ေဆာက္ယင္ ျမန္မာအစိုးရေဟာင္း အဖြဲ႕၀င္အမ်ားအျပားကို အႀကီးအက်ယ္ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀သြားေစမွာျဖစ္ပါတယ္။

    ဒီျပႆနာနဲ႕စပ္လ်ဥ္းၿပီး ဘီလ္ေဒးဗစၥ က “ သူတို႕ကို အိမ္ျပန္ခြင့္မေပးဖို႕ အမိန္႕ေတြေပးထားၾကတယ္။ သူတို႕ဟာ ဒီေျမေတြကို တကယ္ပိုင္ဆိုင္ေၾကာင္း အေထာက္အထားေတြျပရမယ္လို႕ ဒီလူေတြက ေျပာတယ္။ ဒီလိုေျပာဆိုတဲ့ ပထမအေၾကာင္းက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေျမပိုင္ဆိုင္မႈစံနစ္ဆိုတာ မရိွပါဘူး (အားလံုးက ႏိုင္ငံပိုင္ေျမ ျဖစ္တယ္)။ ဒုတိယအခ်က္က အေထာက္အထားျပသႏိုင္ယင္ေတာင္မွ အိမ္ေတြဖ်က္ဆီးခံလိုက္ရၿပီျဖစ္လို႕ ဘယ္လိုမွ ရယူျပသလို႕မရေတာ့တာေၾကာင့္ျဖစ္တယ္ ” လို႕ေျပာတယ္။ သက္ေသအခ်က္အလက္မရိွတဲ့အတြက္ ဒီသီအိုရီအတိုင္း အေသအခ်ာျဖစ္တယ္လို႕ အတည္ျပဳေျပာၾကားတာမ်ဳိးေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ “ (အဖ်က္ဆီးခံ) ေျမေနရာအမ်ားစုဟာ စီးပြားေရး နဲ႕ ကုန္ကူးသန္းမႈမွာ အေရးပါတဲ့ လမ္းမႀကီး တစ္ေလွ်ာက္ေပၚ တည္ရိွေနတယ္။ အထူးသျဖင့္ စီးပြားေရးလက္၀ါးႀကီးအုပ္လိုသူေတြအဖို႕ ဒီေျမေတြကို လိုခ်င္ေနတာအမွန္ပါဘဲ။ ကခ်င္ျပည္နယ္ နဲ႕ ကရင္ျပည္နယ္လို ျမန္မာျပည္ အျခားေဒသမ်ားမွာလည္း အာဏာပိုင္ေတြက အဓမၼေျမသိမ္းတဲ့ အလားတူအေျခအေနမ်ဳိး ရိွေနပါတယ္ ” ဆိုၿပီး ျဖည့္စြက္ေျပာဆိုသြားခဲ့တယ္။

    ဗလီထဲမွာ ေတြ႕ဆံုေျပာဆိုမႈၿပီးစီးတဲ့ေနာက္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဟာ အၾကမ္းဖက္အပ်က္အစီးျမင္ကြင္းေတြကို ၾကည့္ရႈဖို႕ လမ္းသလားခဲ့ၾကပါတယ္။ ၿမိဳ႕ရဲ႕အခ်ဳိ႕အစိပ္အပိုင္းဟာ ေလေၾကာင္းစစ္ဆင္ေရးခံထားရသလိုမ်ဳိးနဲ႕ ခပ္ဆင္ဆင္ တူေနပါတယ္။ ေလလြင့္သူေတြကလည္း အပ်က္အစီးပံုထဲက ပစၥည္းေကာင္းေတြကို ရွာေဖြတူးဆြေနၾကတယ္။ မီးကၽြမ္းၿပိဳလဲေနတဲ့ အိမ္၀င္းတစ္ခုထဲမွာေတာ့ ဆိတ္ေက်ာင္းသားနဲ႕ဆိတ္အုပ္ေတြက သြားလာက်က္စားေနၾကတယ္။ အဲ့ဒီေနရာဟာ တစ္ခ်ိန္တုန္းက ေတာက္ေျပာင္ခမ္းနားတဲ့ စားေသာက္ခန္းတစ္ခု ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္ခဲ့မွာပါဘဲ။ ခုခ်ိန္မွာေတာ့ ……….။

    6

    ( ဓာတ္ပံု  – အဖ်က္ဆီးခံမြတ္စ္လင္မ္အိမ္မ်ား၌ သြားလာက်က္စားေနသည့္ ဆိတ္မ်ား)

    ေန႕လည္စာစားၿပီးအခိုက္အတန္႕မွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕အတြက္စီစဥ္သူက အရပ္သားအသြင္ေဆာင္ထားတဲ့ ရဲေထာက္လွမ္းေရးအရာရိွတစ္ေယာက္ကို ၫႊန္ျပပါတယ္။ အဲ့ဒီလူဟာ ၿမိဳ႕လယ္နဲ႕အတန္ငယ္ လွမ္းတဲ့ေနရာတစ္ခုမွာ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းက လူတစ္ခ်ဳိ႕နဲ႕ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးေမးျမန္းတာကို ေနာက္ေယာင္ခံ လိုက္ခဲ့တဲ့သူပါ။ အိမ္တစ္အိမ္မွာ IDP  ကလူတစ္ခ်ဳိ႕ကို ကၽြန္ေတာ္တို႕နဲ႕ေတြ႕ဆံုစကားေျပာဖို႕ ေခၚထုတ္လာခဲ့တယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႕ အင္တာဗ်ဴးလုပ္ၾကမယ့္အိမ္ထဲကို စီစဥ္သူက အဲ့ဒီသူကို ၀င္ေရာက္ေစခဲ့တယ္။ ကၽြန္ေတာ္လည္း အဲ့ဒီလူနဲ႕အေပးအယူ တစ္ခုလုပ္ခဲ့တယ္။ သူက လက္ႏွစ္ဖက္လံုးသံုးၿပီး အင္ဒရူးက လက္တစ္ဖက္ထဲနဲ႕ လက္ေမာင္းလွဲအားၿပိဳင္လို႕ သူႏိုင္ယင္ အထဲမွာေစာင့္ၾကည့္ႏိုင္တယ္။ တကယ္လို႕ အင္ဒရူးကႏိုင္သြားခဲ့ယင္ သူက ထြက္ခြာသြားေပးရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ေပါ့။ ဆယ္မိနစ္ေက်ာ္ေက်ာ္ၾကာလြန္ သြားတဲ့ေနာက္ အဲ့ဒီလူက မအီမလည္ေအာင့္သက္သက္နဲ႕ ထြက္ခြာသြားရတယ္ေလ။

    သူက အေနာက္တိုင္းဂ်ာနယ္လစ္ႏွစ္ဦးကို ကိုင္တြယ္ဖို႕၊ ၿခိမ္းေျခာက္မႈလုပ္ဖို႕အေနအထား မရိွခဲ့ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ရဲ႕အင္တာဗ်ဴးအေၾကာင္းအရာ နဲ႕ စီစဥ္သူကိုေတာ့ ဒီလို သေဘာထားခ်င္မွ ထားပါလိမ့္မယ္။ “ျမန္မာ့ေႏြဦး” လုိ႕ဆိုရမယ့္အေျပာင္းအလဲျဖစ္ေနေသာ္လည္း၊ သမၼတဦးသိန္းစိန္က ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား အားလံုးကို လႊတ္ေပးမယ္လို႕ တစိုက္မတ္မတ္ဆိုေနေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ မြတ္စ္လင္မ္ေတြ၊ လူ႕အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူအေပါင္းက အေနာက္တိုင္း ဂ်ာနယ္လစ္မ်ားနဲ႕ေတြ႕ဆံုေျပာဆိုမႈအေပၚ ရဲေထာက္လွမ္းေရးနဲ႕သတင္းေပးေတြဖက္က ေရွ႕ဆက္ဒုကၡေပးလာမွာကို စိုးရိမ္မႈ ရိွေနတယ္လို႕ ေျပာျပၾကပါတယ္။

    ဇူလုိင္လတုန္းက အာဏာပိုင္ေတြကို ေထာက္ျပေျပာဆိုေလ့ရိွတဲ့ လႈပ္ရွားတက္ၾကြသူ ရိုဟင္ဂ်ာအမ်ဳိးသားႀကီးတစ္ဦးကို အေရးယူၿပီးေထာင္ခ်ခဲ့ၾကတယ္။ အဲ့ဒီပုဂၢိဳလ္ဟာ က်န္းမာေရးလည္း မေကာင္းသလို ေဆးကုသမႈခံယူခြင့္လည္း ေကာင္းေကာင္းမရခဲ့ပါဘူး။ ရခိုင္ျပည္နယ္ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းက ယာယီတဲေတြကို ၿဖိဳလွဲေနတဲ့ ရဲ၀န္ထမ္းတစ္ေယာက္ရဲ႕ဓာတ္ပံုကို ေဖ့စ္ဘြတ္ေပၚတင္လိုက္တဲ့ လူမႈလႈပ္ရွားသူတစ္ဦးဟာလည္း ရက္သတၱပတ္ အနည္းငယ္အတြင္း အဖမ္းခံခဲ့ရပါတယ္။

    7

    ( ဓာတ္ပံု  – ကၽြႏ္ုပ္တို႕အား ေနာက္ေယာင္ခံလိုက္ခဲ့သည့္ ေထာက္လွမ္းေရးရဲအရာရွိ )

    ကၽြန္ေတာ္တို႕ေတြ႕ဆံုခဲ့တဲ့ IDP စခန္းထဲကလူအားလံုးဟာ အၾကမ္းဖက္မႈစတင္စဥ္ကတည္းႀကံဳေတြ႕ရမႈကို ေျပာျပခဲ့တာ ထပ္တူထပ္မွ်ျဖစ္ေနပါတယ္။ သူတို႕ဟာ ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ားနဲ႕ ကာလရွည္ၾကာစြာ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း အတူေနထိုင္ခဲ့ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ တင္းမာမႈေတြ တျဖည္းျဖည္းျမွင့္တက္လာမႈကိုလည္း သတိထားမိခဲ့ၾကတယ္။ မိမိအိမ္ကို မီးတင္ရိႈ႕ခံလိုက္ရတဲ့ အၿငိမ္းစားရဲအရာရိွတစ္ဦးက “ ကၽြန္ေတာ္တို႕ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းက ဘာမွမက်ဴးလြန္ခဲ့ပဲနဲ႕ ဘာေၾကာင့္ဒီလိုျဖစ္ပ်က္ရတယ္ဆိုတာ မသိရပါဘူး ” လို႕ ေျပာပါတယ္။ မိမိရပ္ကြက္ထဲက ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြကို မိမိကိုယ္တိုင္ခ်က္ျပဳတ္ေကၽြးေမြးေပးတဲ့အထိ ရင္းႏွီးကၽြမ္း၀င္ခဲ့ၾကတာပါလို႕ ေနာက္တစ္ဦးကလည္း ဆိုျပန္တယ္။

    တိုက္ခိုက္မႈအတြက္ သူတို႕အားလံုး အျပစ္တင္တာကေတာ့ ဦး၀ီရသူ ပါဘဲ။ စစ္တပ္နဲ႕အာဏာပိုင္ေတြ ပါ၀င္ ပတ္သက္မႈရိွတယ္လို႕လည္း ေျပာၾကတယ္။ “ တစ္ခ်ိန္တုန္းက ကၽြန္ေတာ္တို႕ ၿငိမ္းခ်မ္းသင့္ျမတ္ေနခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ စံနစ္တက်ႀကံစည္ထားတဲ့ အမုန္းမီးေမႊးမႈ ပ်ံ႕ႏွံ႕လာခဲ့တယ္။ အဲ့ဒီေနာက္ လူေတြၾကားထဲ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း စိမ့္၀င္သြားခဲ့တာပါဘဲ ” လို႕ တစ္ဦးေသာသူက ရွင္းျပခဲ့တယ္။

    လူ႕အသိုင္းအ၀ိုင္းအခ်င္းခ်င္းအၾကားမွာ အယံုအၾကည္ကင္းမဲ့သြားခဲ့ပါၿပီ။ မိမိတို႕လံုၿခံဳမႈကိုအာမခံေပးတဲ့ မူ၀ါဒတစ္ခုကို အစိုးရဖက္က ျပဳလုပ္ဖို႕လိုအပ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုၾကပါတယ္။ အခုလက္ရိွအခ်ိန္မွာေတာ့ သူတို႕အဖို႕ IDP စခန္းထဲကေန ထြက္ခြာႏိုင္ဖို႕က အေရးအႀကီးဆံုးျဖစ္ေနပါတယ္။

    8

    ( ဓာတ္ပံု  – ခရိုင္အားကစားကြင္းထဲရိွ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းအျဖစ္ျပဳလုပ္ထားေသာအားကစားရံု )

    ကၽြန္ေတာ္တို႕ ပထမဆံုးသြားေရာက္ခဲ့တဲ့စခန္းက ခရိုင္အားကစားကြင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေသးငယ္တဲ့အားကစားရံုထဲမွာ လူ ၆၀၀ ေက်ာ္ ျပြတ္သိပ္ၿပီးေနေနတာကို ေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္။ မတ္လ ၂၁ ရက္ေန႕ကစၿပီး ဒီပံုစံနဲ႕ ေနထိုင္လာခဲ့တာ ငါးလ ရိွပါၿပီ။ သီးျခားအကန္႕မရိွဘဲ ၾကမ္းျပင္ေပၚျဖစ္သလို ဖ်ာေတြ၊ ေစာင္ေတြခင္းၿပီး အ၀တ္အိတ္နဲ႕ပိုင္ဆိုင္မႈေတြ နံေဘးမွာကိုယ္စီခ်ထားလို႕ ေနအိမ္သဖြယ္ ေနထိုင္ေနရတာပါ။ လူႏွစ္ေယာက္ ပခံုးခ်င္းယွဥ္ျဖတ္ေလွ်ာက္လို႕မရတဲ့အထိ ၾကမ္းျပင္တစ္ေၾကာ လူေတြျပည့္က်ပ္ေနပါတယ္။ မိမိရဲ႕ဖ်ာတစ္ခ်ပ္စာေနရာမွာ သူ႕မိသားစု ၇ ဦးေနထိုင္ေနရတယ္လို႕ လူတစ္ဦးက ေျပာျပတယ္။

    မိမိတို႕ရဲ႕အနာဂတ္ ဘာျဖစ္လာမလဲ၊ ဘာကိုေရြးခ်ယ္ရမလဲဆိုတာ ဘယ္သူမွ ေသေသခ်ာခ်ာ မေျပာႏိုင္ပါဘူး။ ဒီမွာမလြတ္လပ္ဘူး၊ ကိုယ့္အိမ္ကိုယ္ျပန္မွျဖစ္မယ္၊ ေနာက္တစ္ေန႕ျပန္ခြင့္ရတာနဲ႕ထြက္ခြာမယ္ စသျဖင့္ ကိုယ္စီ ဆိုေနၾကပါတယ္။

    အခ်ဳိ႕က်ေတာ့ လမ္းျပင္ေရာက္ယင္ လံုၿခံဳမႈ မရိွဘူးလို႕ ဆိုၾကျပန္တယ္။ “ ကၽြန္မတို႕ဆီမွာ အနာဂတ္ မရိွေတာ့လို႕ အိမ္ကိုလည္း မျပန္ခ်င္ေတာ့ဘူး ” ဆိုၿပီး ေနအိမ္တစ္ခုလံုး မီးထဲပါသြားတဲ့ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးက ေျပာဆိုပါတယ္။

    ကၽြန္ေတာ္တို႕ေရာက္ဖူးတဲ့ ျမန္မာျပည္အျခားေဒသက IDP စခန္းေတြနဲ႕မတူပဲ မိတၳီလာမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႕သြားတဲ့ေနရာတိုင္း ရဲတစ္စုက လိုက္ေနခဲ့ၾကတယ္။ အခ်ဳိ႕က ယူနီေဖာင္းနဲ႕၊ တစ္ခ်ဳိ႕က်ေတာ့ အရပ္၀တ္နဲ႕ျဖစ္တယ္။ ရဲအရာရိွတစ္ဦးေရွ႕မွာျဖစ္ေစ၊ စကား၀ိုင္းထဲ သူ၀င္ပါတဲ့အခါျဖစ္ေစ ေမးျမန္းေျပာဆိုမႈေတြကို ခက္ခဲသြားေစပါတယ္။ အဲ့လို၀င္စြက္လိုက္ယင္ ေရွ႕ဆက္တိုးဖို႕ မလြယ္ေတာ့ပါဘူး။

    အားကစားရံုအျပင္ဖက္မွာ ၀ါးတဲထိုးၿပီး ေနထိုင္ေနၾကတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြလည္းရိွၾကတယ္။ တစ္ခ်ဳိ႕က ခ်က္ျပဳတ္ေနၾကတယ္။ တစ္ခ်ဳိ႕က ဆိုင္ငယ္ေလးေတြခင္းၿပီး သြားေရစာနဲ႕ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြကို ေရာင္းခ်ေနၾကတယ္။ အဲ့ဒါက ေဘာလံုးကြင္းထဲမွာပါ။ တစ္ခ်ဳိ႕ကေတာ့ အမိုးမိုးဖို႕ ကြန္ကရစ္တိုင္သံုးမယ့္အထိ စိတ္ကူးေနၾကတယ္။

    9

    ( ဓာတ္ပံု  – ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းတစ္ခု၏ျပင္ပမွ ရဲအရာရိွမ်ား )

    ခရိုင္အားကစားကြင္းကေနထြက္ခြာလာၿပီးတဲ့ေနာက္ ၿမိဳ႕ထဲနဲ႕နီးတဲ့ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ဒုကၡသည္စခန္းတစ္ခုကို ၀င္ပါတယ္။ အဲ့ဒီကအေျခအေနေတြကလည္း သိပ္ၿပီးမထူးျခားပါဘူး။ ေမွာင္ပိန္းညစ္ပတ္တဲ့တဲေတြထဲမွာ လူေတြ ေနေနၾကရတယ္။ အဲ့ဒီမွာေတာ့ အာဏာပိုင္ေတြ သိပ္မရိွၾကပါဘူး။

    ကင္တားနား သြားေရာက္ဖို႕ရည္ရြယ္ထားတဲ့ ေနာက္ထပ္စခန္းတစ္ခုကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ေရာက္ျပန္တယ္။ ဒုကၡသည္စခန္း လုပ္ထားတဲ့ ေရေပးေ၀ေရးစက္ရံုတစ္ခုပါ။ အျပင္ဖက္မွာ လူတစ္ခ်ဳိ႕ ၀ိုင္းဖြဲ႕ထိုင္ေနၾကတယ္။ ထင္းေခြသူေတြ ေခြၾက၊ ျခင္းလံုးခတ္သူေတြ ခတ္ၾကနဲ႕ေပါ့။ ၀ါးတဲမ်ားနဲ႕ တစ္ထပ္တိုက္အေဆာက္အဦထဲမွာ မိသားစုတစ္စုအတြက္ ၁၀ ေပ ပတ္လည္ကန္႕သတ္ေနရာခ်ထားေပးတယ္။ ဒီစခန္းက အေျခအေနေတာ္ေတာ္ေကာင္းပံုရပါတယ္။

    ဒီလုိစခန္းမ်ဳိးထဲမွာေတာင္ ရဲနဲ႕ေထာက္လွမ္းေရးအရာရိွေတြက အခ်င္းခ်င္းရယ္ေမာစကားဆိုယင္း ကၽြန္ေတာ္တို႕ေနာက္ကို ထပ္ၾကပ္မကြာ လိုက္ေနခဲ့ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အင္တာဗ်ဴးလုပ္ဖို႕ႀကိဳးပမ္းခ်က္အမ်ားစုက သဲထဲေရသြန္ျဖစ္သြားရတယ္ေလ။ ေျခာက္ေသြ႕ပူျပင္းတဲ့ဒဏ္၊ ဖရိုဖရဲ၀န္းက်င္အေျခအေနေတြ၊ စခန္းပတ္လည္က လံုၿခံဳေရးအေစာင့္ေတြေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ့္မွာ ပ်ဳိ႕အန္ခ်င္သလို ခံစားလာခဲ့ရပါတယ္။ အက်ဥ္းသေဘာေလာက္သာ ေလွ်ာက္ၾကည့္ၿပီး ရဲအေစာင့္ေတြကို ေကာင္းမြန္စြာ ႏႈတ္ဆက္ထြက္ခြာလာၾကပါတယ္။

    10

    ( ဓာတ္ပံု – ေရေပးစက္ရံုစခန္းပတ္လည္မွ ကၽြႏ္ုပ္တို႕ေနာက္လိုက္ေနသည့္ လံုၿခံဳေရးအုပ္စု၀င္မ်ား )

    ဒုကၡသည္ေတြကို ဘယ္ေန႕ဘယ္ရက္မွာအိမ္ျပန္ခြင့္ျပဳမယ္ဆိုတာ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းေတြက တပ္အပ္ေသခ်ာ မေျပာၾကပါဘူး။ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းေတြအၾကား ရင္ၾကားေစ့ေရးအစီအစဥ္ျပဳလုပ္ေပးမယ့္လမ္းလည္း မျမင္ရဘူး။ ေနာက္ထပ္အၾကမ္းဖက္လာႏိုင္ေခ်ရိွတဲ့အရာကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားတဲ့ မူ၀ါဒစံနစ္တစ္ရပ္ကိုပင္ မခ်မွတ္ထားတာလည္း ေတြ႕ခဲ့ရတယ္။

    မိတၳီလာအၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈနဲ႕ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ကင္တားနားက “ အနီးအနားမွာ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ေတြရိွေနပါလ်က္ အကာအကြယ္မဲ့ေနရတဲ့ ဒီအျဖစ္ကိုႀကံဳေတြ႕လိုက္ရတဲ့အခါ စိုးရိမ္ထိတ္လန္႕မႈကို ခံစားလိုက္ရတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့မတ္လ အၾကမ္းဖက္မႈႀကီးအတြင္း လူရမ္းကားအုပ္စုေတြက လူ ၄၃ ဦးကို ေသတဲ့အထိ ရိုက္ႏွက္၊ ထိုးခုတ္၊ မီးရိႈ႕ေနပါလ်က္ ရဲေတြက ေစာင့္ဆိုင္းရပ္ၾကည့္ေနခ်ိန္မွာ ၿမိဳ႕ခံလူေတြရဲ႕ေသာကေ၀ဒနာကို ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ဒီအျဖစ္က ကိုယ္ခ်င္းစာနားလည္မႈ ျဖစ္သြားေစပါတယ္ ” လို႕ ေဖာ္ထုတ္ေျပာၾကားခဲ့ပါၿပီ။

    ကုလသမဂၢသံတမန္တစ္ဦးကိုပင္လွ်င္ အာဏာပိုင္ေတြက မကာကြယ္ႏိုင္ဘူး ဒါမွမဟုတ္ ကာကြယ္ေပးလိုစိတ္မရိွဘူး ျဖစ္ေနတဲ့အခါ မိတၳီလာက မြတ္စ္လင္မ္ေတြအတြက္ အနာဂတ္အလားအလာေကာင္းဖို႕ မျမင္ေတာ့ပါဘူးဗ်ာ။

    ( International Centre For Journalists ထံသို႕ Danny Gold ၏  Spending time with the displace muslims of Myanmar ေခါင္းစဥ္ျဖင့္တင္ျပခ်က္ကို ျမင့္မိုရ္ေမာင္ေမာင္ မွ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ျပန္ဆိုေရးသားသည္ )

    Photos Credit: Andrew Stanbridge

  • အတြင္းလႈိက္ျခစားေနေသာ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး (By Larry Jagan)

    အတြင္းလႈိက္ျခစားေနေသာ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး (By Larry Jagan)

    သံုးသပ္ေရးသားသူ -Larry Jagan
    ဘာသာျပန္- M-Media

    ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ မသမာမႈမ်ား ႀကီးထြားလာျခင္းသည္ သမၼတဦးသိန္းစိန္၏ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရး ရည္မွန္းခ်က္အစီအစဥ္ကို လမ္းေခ်ာ္သြားေစမည္ေလာ ဆိုသည့္ စိန္ေခၚမႈတစ္ရပ္ျဖစ္ေနသည္။ ဦးသိန္းစိန္သည္ ဆိုးဆိုး၀ါး၀ါးအပုပ္နံ႕ထြက္ေနေသာ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာနအပါအ၀င္ ထိပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအသိုင္းအ၀ိုင္းမ်ားကို ယင္းသို႕ျဖစ္ရန္ အေရာင္ဆိုးေနျခင္းေလာ သို႕တည္းမဟုတ္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွ ဒီမုိကေရစီအုပ္ခ်ဳပ္ေရးအသြင္ေျပာင္းလဲေရး ႏိုင္ငံ့အေျခအေနအား ခ်ဳိးဖ်က္ေနျခင္းေလာဟု ေတြးစရာျဖစ္လာပါသည္။

    ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဒဏ္ေၾကာင့္ ကမာၻ႕အက်င့္အပ်က္ဆံုး၊ မသမာမႈ အႀကီးထြားဆံုးအဆင့္သို႕ တေရြ႕ေရြ႕ တက္လွမ္းလာေနၿပီျဖစ္သည္။ ယခုေသာ္ ေငြေၾကး ခုိင္မာေအာင္ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရး ႏွင့္ စီးပြားေရးလြတ္လပ္ခြင့္အားျဖင့္ ႏိုင္ငံတကာမွ အႀကီးစား ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားျပဳလုပ္လာေစရန္  စီးပြားေရးဆိုင္ရာ  ကတိက၀တ္မ်ား အခိုင္အမာ ဟစ္ေၾကြးေၾကညာ၍ ဆြဲေဆာင္ထားသည္။ သို႕တေစ သမၼတရံုးအေျခစိုက္ အစိုးရ အတြင္းလူမ်ား၏ အဆိုအရ အာဏာပိုင္မ်ားသည္ မိမိတို႕၏ ပုဂၢလပိုင္ဆိုင္မႈ တိုးပြားေရးဖက္သို႕သာ အရိွန္ျမွင့္တင္လ်က္ရိွေနသည္။

    ၿပီးခဲ့သည့္ ဇႏၷ၀ါရီလ၌ ျမန္မာ့ဆက္သြယ္ေရး ၀န္ႀကိးဌာန(MPT) ရိွ မသမာမႈမ်ား၊ ၄င္းျပင္ ၀န္ႀကီးဌာနမ်ား၏ ေငြေၾကးဆိုင္ရာအ က်င့္ပ်က္ျခစားမႈမ်ားကို စံုစမ္းစစ္ေဆးခဲ့ျခင္း မွာ – စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွ အျပင္းအထန္ အသြင္ကူးေျပာင္းလာသည့္ အခ်ိန္တြင္မွ  တလြဲအသံုးခ် စီမံခန္႕ခြဲမႈက်ယ္ျပန္႕လာေၾကာင္း အခ်က္ျပလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။  ဦးသိန္းစိန္၏ သမၼတရံုးမွ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို ဦးေဆာင္ေနေသာ္လည္း ၀န္ႀကီးဌာနမ်ားစြာက စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏၱရားအတိုင္း ဆက္လက္လည္ပတ္လ်က္ရိွေနေပသည္။

    U Thein Tun3
    ရာထူးမွ အနားေပးခံလိုက္ရသည့္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီး (ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း) ဦးသိန္းထြန္း

    ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီး (ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း) ဦးသိန္းထြန္း ႏွင့္ အျခား၀န္ႀကီးဌာနမွ အထက္တန္းအရာရိွမ်ား၏ လာဘ္စားမႈမ်ားအား ႏႈိက္ႏိႈက္ ခၽြတ္ခၽြတ္စံုစမ္းျခင္းသည္ ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္မွ ပထမဦးဆံုး လူသိရွင္ၾကား ေဆာင္ရြက္လာျခင္းျဖစ္၏။ ယင္း ေဆာင္ရြက္ခ်က္က ႀကီးမားေသာ အေထာက္အပံ့မ်ား ႏိုင္ငံတြင္း ၀င္ေရာက္မလာမီ ပြင့္လင္းျမင္သာေရးနွင့္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို တြန္းအားေပးေနသည့္  အလံုးအရင္းႏွင့္ ျမွဳပ္ႏွံရင္းႏွီးလိုသူ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ားအၾကား ၾသဘာေပးမႈ ျဖစ္ထြန္းေစခဲ့သည္။

    ဦးသိန္းစိန္မွ လူတစ္စု၏ အက်င့္ပ်က္ လာဘ္စားမႈျပႆနာအား သိျမင္၍ ဆက္သြယ္ေရး က႑အတြင္း ထိုသည္မ်ားအား အေလးေပး တိုက္ဖ်က္သည့္တိုင္ေအာင္၊  အျခား စစ္ဖက္ဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေရး သမားမ်ားက ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း လာဘ္စားေန ယံုသာမက ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ကိစၥရပ္မ်ား အေပၚမွာပါ က်ယ္က်ယ္ျပန္႕ျပန္႕ၾသဇာ လႊမ္းမိုးလ်က္ရိွသည္။

    ျပည္ေထာင္စုႀကံ႕ခိုင္ေရးႏွင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီ ဒုဥကၠဌ ဦးေဌးဦး က မိမိတို႕အေနႏွင့္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ကာလေရာ ယခုကာလမွာပါ အထိန္းအကြပ္မဲ့ လာဘ္စားမႈမ်ား ရိွသည္ဟူေသာ စြပ္စြဲခ်က္ကို ေနျပည္ေတာ္တြင္ျပဳလုပ္သည့္ အင္တာဗ်ဴးတစ္ခု၌ ျငင္းဆိုခဲ့သည္။

    “ (ယခင္စစ္အုပ္ခ်ုဳပ္ေရး ကာလတုန္းကလည္း) ကၽြန္ေတာ္တို႕က ၀န္ႀကီးေတြပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ လာဘ္မစားခဲ့ပါဘူး။ ႏိုင္ငံတြင္း အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈေတြ ေလ်ာ့ပါးေရးအတြက္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ အျပင္းအထန္ႀကိဳးစားေနပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရကလည္း ဒီကိစၥနဲ႕ပတ္သက္လို႕ အထူးအားေပးေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ အစိုးရပိုင္းဖက္က ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေၾကာင့္ လာဘ္စားမႈ သတင္းက်ယ္ျပန္႕သြားတာပါ။ ဒီလိုမွ မလုပ္ခဲ့ယင္ေတာ့ တိမ္ျမဳပ္ေနဦးမွာပါဘဲ ” ။

    အျခားျပႆနာမ်ားလည္း အမွန္ပင္ ေပၚထြက္လာခဲ့သည္။ သတၳဳတြင္း၀န္ႀကီးဌာန အပါအ၀င္ ၀န္ႀကီးဌာန ၆ခု၌ ယင္းသို႕အက်င့္ပ်က္မႈမ်ား ရိွေနသည္ေၾကာင္း The Voice weekly ဂ်ာနယ္မွ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ဂ်ာနယ္အယ္ဒီတာမွာ အသေရဖ်က္မႈျဖင့္ တရားစြဲခံရၿပီး တရားရံုး ၃၀ ထက္မနည္း တက္ေရာက္ၾကားနာေစျခင္း ခံရသည္။ ထုိေဖာ္ျပခ်က္အတြင္းပါရိွေသာ လာဘ္ေပး လာဘ္ယူျခင္းႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ မည္သူတစ္ဦးမွ အေရးယူခံရသည္ မရိွေသးေခ်။

    ၄င္းအက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးအစီအစဥ္မွာ ထိပ္တန္း အာဏာပိုင္အရာရိွမ်ားကို လည္းေကာင္း၊ ဦးသိန္းစိန္ ႏွင့္ ျပညိသူ႔လႊတ္ေတာ္ ဥကၠဌ သူရဦးေရႊမန္းတို႕ အၾကားရိွ ႏိုင္ငံေရးအျမင္ မတူမႈကိုလည္းေကာင္း ဂယက္ရိုက္ခတ္သြားသည္။ သူတို႕ႏွစ္ဦးလံုးသည္ လြန္ခဲ့ေသာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလ၌ ထင္ရွားေသာ ဦးေဆာင္သူမ်ား ျဖစ္ခဲ့ၾကသည့္အျပင္ လာမည့္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ လက္ရိွအာဏာရပါတီ USDP ၏ သမၼတေလာင္းအျဖစ္ ကိုယ္စားျပဳရန္ အႀကိတ္အနယ္ တာစူေနသူမ်ားျဖစ္သည္။

    စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလ၌ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈကို ႏိုင္ငံေရးအရ အေရးယူျခင္းသာ ရိွေနခဲ့၏။ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္က ေထာက္လွမ္းေရးအႀကီးအမွဴး၊ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးခင္ညြန္႕ႏွင့္ အေပါင္းအပါတို႕ကို အေရးယူျခင္းမ်ဳိးျဖစ္သည္။ ဦးေရႊမန္းႏွင့္အေပါင္းအပါမ်ားအား လႈပ္ခတ္သြားေစေသာ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန အတြင္း ထိုးေဖာက္စံုစမ္းခ်က္မ်ားသည္ အလားတူ ၾသဇာအားၿပိဳင္မႈမ်ဳိးေလေလာဟု ေလ့လာသူအခ်ဳိ႕မွ သံုးသပ္လာၾကသည္။

    အရာရိွ ၆၀ ဦးထက္မနည္းကို  စံုစမ္းစစ္ေဆးျခင္းျပဳလုပ္ရာ ၄င္းတို႕အနက္ ၂၀ဦးခန္႕ မွာ ယာယီထိန္းသိမ္းခံထားရသည္ဟု အစိုးရအာဏာပိုင္ႏွင့္နီးစပ္ေသာအသိုင္းအ၀ိုင္းထံမွ သိရသည္။ ဦးသိန္းထြန္းမွာ ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ျဖင့္ က်န္ရိွေနၿပီး က်န္သူအားလံုးနီးပါးကို ျပန္လႊတ္ေပးခဲ့၍ မူလရာထူး၌ ျပန္လည္ခန္႕ထားလုိက္ၿပီျဖစ္သည္။ သို႕ေသာ္လည္း တရား၀င္ ကြင္းလံုးကၽြတ္ လႊတ္ေပးထားျခင္း မဟုတ္ေသးဟု သိရသည္။

    Thein Zaw
    ယခင္အစိုးရလက္ထက္ ဆက္သြယ္ေရးဝန္ၾကီးေဟာင္း ယခု ကခ်င္ျပည္နယ္ ဝန္ၾကီးခ်ဴပ္ (ဗို္လ္မွဴးခ်ဴပ္ေဟာင္း ) ဦးသိန္းေဇာ္

    မိမိအေနႏွင့္ ဦးစြာအေရးယူခံရၿပီး တရားရင္ဆိုင္ရပါက လူေဟာင္းႀကီမ်ားႏွင့္ ႀကံရာပါျဖစ္သည္ဟု ထြက္ဆိုရန္ ဦးသိန္းထြန္းမွ ႀကိမ္း၀ါးထားပါသည္။ ယခင္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးေဟာင္း ႏွင့္ လက္ရိွကခ်င္ျပည္နယ္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္မွဴးခ်ဴပ္ေဟာင္း သိန္းေဇာ္သည္လည္း စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈခံခဲ့ရသည္။ ယင္းအမႈ၌  MPT ၀န္ႀကီးအဖြဲ႕၀င္ တစ္ဦးထက္မနည္း အစိုးရသက္ေသအျဖစ္ ဘက္ေျပာင္းသြားခဲ့သည္ဟု ၄င္းမွ ရိပ္ဖမ္းသံဖမ္းေျပာျပခဲ့ေၾကာင္းလည္း အထက္ေဖာ္ျပပါ သတင္းရပ္၀န္းထံမွ သိရသည္။ စံုစမ္းစစ္ေဆးခံေနရဆဲ အာဏာပိုင္တစ္ဦးက “ အရာရာအားလံုးကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ သိလိုက္ရပါၿပီ ” ဟု ဆိုခဲ့သည္။

    ဦးသိန္းထြန္း၏ေနရပ္တြင္ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂ သန္းထည့္ထားသည့္ေသတၱာတစ္လံုး ေတြ႕ခဲ့ရေၾကာင္း စံုစမ္းေရးရဲဌာနတစ္ခုမွ ဆိုသည္။ ယင္းေငြမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ဆက္သြယ္ေရးက႑၌ Huawei ႏွင့္ ZTE တရုတ္ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ အက်ဳိးတူပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ စာခ်ုဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုထားသည့္ဘ႑ာေငြမ်ား ဟုတ္မဟုတ္ကို စံုစမ္းစစ္ေဆးသူမ်ားက ေဖာ္ထုတ္ရန္ ႀကိဳးပမ္းေနေၾကာင္း၊ အာဏာပုိင္အရာရိွမ်ားမွာလည္း ၀န္ႀကီးေဟာင္းမ်ား၏ ဘ႑ာတိုက္အျဖစ္ရိွခဲ့ဖူးပံုရေသာ ဘန္ေကာက္၊ ေဟာင္ေကာင္ ႏွင့္ စကၤာပူတို႕၌ ဘဏ္စာရင္းဖြင့္ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးစားေနၾကေၾကာင္း အစိုးရႏွင့္နီးစပ္သည့္အသိုင္းအ၀ိုင္းမွ သိရသည္။ တဖန္ ယင္း တရုတ္ကုမၸဏီႏွစ္ခုသည္ ယခင္ ဦးသိန္းေဇာ္၀န္ႀကီးလက္ထက္အပါအ၀င္ MPT ဌာနႏွင့္ ဆက္ဆံ ပတ္သက္ေနသည့္ စာရြက္စာတမ္းအေထာက္အထားမ်ားကိုလည္း စံုစမ္းေရးအာဏာပိုင္တို႕ထံ မိမိသေဘာဆႏၵအေလ်ာက္ ေပးအပ္ခဲ့ေၾကာင္း ေဖာ္ျပပါ ရဲဌာနမွတဆင့္ သိရိွရသည္။

    ၂၀၀၄ ခုႏွစ္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုစဥ္က ZTE သည္ MPT သို႕ ဖုန္းလိုင္း ၃ သိန္းတပ္ဆင္ရန္ ေဒၚလာသန္း ၁၅၀ ႀကိဳတင္သြင္းေငြ ေပးခဲ့သည္။ ထိုပမာဏသည္ ပေရာဂ်က္တစ္ခု၏ အမွန္ကုန္က်ႏႈန္းထက္ ၁၀ ဆေက်ာ္ မ်ားျပားေနခဲ့သည္။ ၄င္းေနာက္ နီေပါႏိုင္ငံတြင္ တယ္လီဖုန္းလိုင္း တစ္သန္းတပ္ဆင္ေရးအဆိုျပဳရာ၌ ေဒၚလာ ၇.၅ သန္းမွ်သာ ရိွေၾကာင္း ၄င္းမွ ႏိႈင္းယွဥ္ေျပာၾကားလိုက္သည္။

    ထိုစြဲခ်က္မ်ားအေပၚ ဦးသိန္းထြန္းထံမွ မည္သည့္ မွတ္ခ်က္မွ် ထြက္မလာေသး။ ၄င္းသည္ ေနအိမ္တြင္း အက်ယ္ခ်ဳပ္ျဖင့္ေစာင့္ၾကည့္ခံေနရသျဖင့္ ဤသည္ႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍ ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားမႈ မျပဳႏိုင္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

    ယင္း၀န္ႀကီးေဟာင္းႏွစ္ဦးစလံုးမွာ ယခင္ အာဏာရွင္ အၿငိမ္းစား ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး သန္းေရႊႏွင့္ အလြန္နီးစပ္ ပတ္သက္သူမ်ားျဖစ္ၾကေၾကာင္း အမ်ားက ယံုၾကည္လ်က္ ရိွသည္။

    ထူးကုမၸဏီ လက္ေအာက္ရိွ Elite ႏွင့္ Red Link အပါအ၀င္ ျပည္တြင္း ဖုန္းကုမၸဏီမ်ားသည္လည္း အေသးစိပ္စစ္ေဆးမႈခံေနရေပသည္။ Red Link သည္ ဦးေရႊမန္း၏ သားတစ္ဦးျဖစ္သူ တိုးႏိုင္မန္း မွ ပိုင္ဆိုင္ၿပီး ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ကုမၸဏီေထာင္၍ MPT ႏွင့္ အင္တာနက္လုပ္ငန္းကို ဖက္စပ္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။  ႏိုင္ငံလူဦးေရ၏ ၂ %ေအာက ္ပမာဏသာ အသံုးျပဳၾကသျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻေပၚရိွ အင္တာနက္ အသံုးျပဳႏႈန္းအနိမ့္က်ဆံုးႏိုင္ငံမ်ားအနက္ ပါ၀င္ေနသည္။

    Hla Tun
    ယခင္ ဘ႑ာေရးဝန္ၾကီးေဟာင္း ယခု သမၼတရံုးဝန္ၾကီး ဦးလွထြန္း

    လာဘ္ေပးလာဘ္ယူ ဆန္႕က်င္ေရးသမားတစ္ဦးအျဖစ္ လူအခ်ဳိ႕မွ အသိအမွတ္ျပဳထားေသာ ဘ႑ာေရး ၀န္ႀကီးေဟာင္း ဦးလွထြန္းသည္ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈကို ၾကပ္မတ္လ်က္ရိွသည္။ သူ၏ေဆာင္ရြက္မႈသည္ ဦးသိန္းစိန္၏ သမၼတအခန္းက႑ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေရးပါေသာ မွတ္တိုင္တစ္ရပ္ ျဖစ္လာႏိုင္ေၾကာင္း အခ်ဳိ႕မွ သံုးသပ္သည္။ ဦးလွထြန္းသည္ သမၼတ၏ ပဲ့ထိန္း တစ္ဦးျဖစ္သည္ဟု ဦးသိန္းစိန္ႏွင့္နီးစပ္ေသာ အသိုင္းအ၀ိုင္းမွ ယူဆထားသည္။

    အကယ္၍ ဦးသိန္းစိန္၏ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈဆန္႕က်င္ေရးအစီအစဥ္ ၊ ပြင္းလင္းျမင္သာ ခိုင္မာေသာ ႏိုင္ငံတကာစီးပြားေရး ဆက္ဆံမႈတည္ေဆာက္ေရးက အထူးသက္၀င္ လႈပ္ရွားလာေစလိုသည္ဆိုလွ်င္ ေဖာ္ျပပါအေရးယူမႈမ်ားကို ႏိုင္ငံေရး အက်ဳိးဆက္အား ဂရုမစိုက္ဘဲ ေဆာင္ရြက္သင့္သည္ဟု သုေတသီအခ်ဳိ႕က ဆိုၾကသည္။ ဦးသိန္းစိန္အဖို႕ ယေန႕ထက္တိုင္ ၀န္ႀကီးေဟာင္းတစ္ဦးဦး သို႕မဟုတ္ ႏွစ္ဦးစလံုးအား အေရးယူရန္ မဆံုးျဖတ္ႏိုင္ေသးေခ်။

    “ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ဒီလို အျပစ္ေရွာင္ျခင္း လကၡဏာေပၚလြင္ေနတဲ့ စီးပြားေရးျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈက အေျခခံလူတန္းစားနဲ႕ ႏိုင္ငံေတာ္ ေကာင္းစားေရးကို ကြာက်သြားေစမယ့္ ေနာက္ထပ္ ဆက္ႏြယ္နည္းလမ္းတစ္ရပ္ပါဘဲ။ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈဟာ အစစ္အမွန္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံေရးအတြက္ အတားအဆီးတစ္ခု ျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ စိမ့္၀င္ျပန္႕ႏွံ႕ေနတဲ့ ျခစားမႈအေပါင္းက ျပန္လည္ျပဳျပင္ေရး လမ္းစဥ္မွာ ျပည္သူ႕ပူးေပါင္းအားေပးမႈကို ၿဖိဳဖ်က္လုိက္တာပါဘဲ ” ဟု  Australia ႏိုင္ငံ၊ Macquarie တကၠသိုလ္မွ ျမန္မာ့စီးပြားေရးရာကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ Sean Turnell က ေျပာဆိုလိုက္သည္။

    ႀကံရာပါတစ္ဦးျဖစ္သူ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးေဟာင္း (ဗိုလ္မွဴးခ်ဴပ္ေဟာင္း) ဦးေမာင္ေမာင္သိမ္းပၚရိွေသာ စြဲခ်က္ အပါအ၀င္ အျခားစံုစမ္းစစ္ေဆးခ်က္မ်ားက ေနာက္ထပ္ က႑တစ္ခုသို႕ ဆက္ႏႊယ္သြားျပန္သည္။ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီးဌာန၏ အႀကီးတန္းဗ်ဴရိုကရက္တစ္ဦး ျဖစ္ေသာ ခင္ကိုေလး ကိုလည္း လာဘ္စားမႈေၾကာင့္ မတ္လအတြင္း သမၼတရံုး အမိန္႕ျဖင့္ ရာထူးမွ ခ်က္ျခင္းဖယ္ရွားခဲ့သည္။  အစည္းအေ၀းအတြင္းမွ ရံုးသို႕မျပန္ေတာ့ဘဲ တစ္ခါတည္း ပစၥည္းသိမ္း ထြက္ခြာသြားေစရန္ အမိန္႕ေပးခံရေၾကာင္း အစည္းအေ၀း တက္ေရာက္ခဲ့သူအရာရိွတစ္ဦးက ဆိုသည္။

    လက္ရိွ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ ေရလုပ္ငန္း ၀န္ႀကီး ဦးအုန္းျမင့္သည္လည္း ရာထူးမွ ဖယ္ရွားခံရႏိုင္ဦးမည္ဟု အာဏာပိုင္အတြင္းပိုင္း စကားမ်ားအရ သိရသည္။ ျပင္သစ္ကုမၸဏီတစ္ခုမွ ကမကထျပဳေခၚယူေသာ ဦးအုန္းျမင့္၏ ျပင္သစ္ခရီးစဥ္ကို ဦးသိန္းစိန္မွ  ဖ်က္သိမ္းေစလိုက္သည္။ သို႕ေသာ္ အတြင္းပိုင္းသတင္းအရ ၄င္းအား ျခြင္းခ်က္ျဖင့္လႊတ္ထားၿပီး၊ ကခ်င္ လက္နက္ကိုင္မ်ားႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးရန္ ဟူေသာအေၾကာင္းျပခ်က္ျဖင့္  ခရီးစဥ္ကိုဖ်က္သိမ္းေစသည္ဟု ဆိုသည္။

    ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၾကီးကိုကို သည္လည္း သံသယျဖစ္ဖြယ္ လာဘ္စားမႈျဖင့္ စံုစမ္းစစ္ေဆးခံေနရေၾကာင္း သတင္းထြက္လာသည္။ သို႕ေသာ္ ၄င္းမွာ အင္တာနက္ စာမ်က္ႏွာမ်ားေပၚမွ အေျခအျမစ္မဲ့ ေကာလဟလမ်ားသာျဖစ္ေၾကာင္း ၄င္း၏ ကိုယ္ေရးအရာရိွမွ ျငင္းဆိုထားသည္။ လယ္ယာစိုက္ပ်ဳိးေရး၀န္ႀကီး ဦးျမင့္လိႈင္သည္လည္း ေစ်းႏႈန္းျမင့္ စပါးမ်ဳိးမ်ား တင္သြင္းရန္ ကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေမးခြန္းမ်ားထြက္လာခဲ့သည္။ ယင္းမ်ဳိးစပါးမ်ားမွာ ျမန္မာ့ေရေျမရာသီဥတုသဘာ၀ႏွင့္မကိုက္ညီဟု ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားစြာမွ ဆိုၾကသည္။

    ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ အတိုက္အခံ NLD ပါတီ ဌာနခ်ဳပ္ႏွင့္ျပဳလုပ္ေသာ အင္တာဗ်ဴးတစ္ခု၌ ဦးဥာဏ္၀င္းက “ ဒီအက်င့္ပ်က္ျခစားမႈကို ကၽြန္ေတာ္တို႕အားလံုးသိၾကပါတယ္။ ႏိုင္ငံသား အားလံုးကလည္း ဒီအေၾကာင္းကို သိရိွေနၾကပါတယ္။ ၀န္ႀကီးေတြကို အေရးယူဖို႕ လုိအပ္ပါတယ္။ အေထာက္အထားရိွေနတယ္ဆိုယင္ ထိပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အဆင့္ ပုဂၢိဳလ္ေတြျဖစ္ေနပါေစ အစိုးရအေနနဲ႕ သူတို႕ကို ရံုးတင္စီရင္သင့္ပါတယ္ ” ဟု ေျပာၾကားသည္။

    ႏိုင္ငံေရးသံုးသပ္သူအခ်ဳိ႕ကမူ အေထာက္အထားမ်ား ရရိွ စုေဆာင္းထားလင့္ကစား အေရးယူ ေဆာင္ရြက္သြားျခင္းထက္ ဦးေရႊမန္း၏ သမၼတျဖစ္ေရးႏိုင္ငံေရး ရည္မွန္းခ်က္၌ အသံုးခ်သြားရန္ ျဖစ္သည္ဟု ယံုၾကည္ေနၾကသည္။ “ သူတို႕ဆီမွာ အေထာက္အထား အားလံုး ရိွေနပါၿပီ။ အထူးသျဖင့္ ဦးေရႊမန္းကို အၾကပ္ကိုင္ဖို႕ျဖစ္တယ္ ” ဟု အာဏာပိုင္ တစ္ခ်ဳိ႕ထံမွ ၾကားသိရေပသည္။

    ျခစားမႈဆန္႕က်င္ေရးလမ္းေၾကာင္းမွာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား၌ လက္ရွိအာဏာရ USDP အား ဖယ္ရွားေရး က႑တစ္ရပ္အျဖစ္ အျခားတစ္ဖက္မွ သံုးသပ္ၾကသည္။ လက္ရိွႏွင့္စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကာလအတြင္း အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈျဖင့္ နာမည္ပ်က္ရိွခဲ့ေသာ ၀န္ႀကီးေဟာင္း ၀ါရင့္ပုဂၢိဳလ္ အမ်ားအျပားကို အဓိက ပစ္မွတ္ထားေနျခင္း ျဖစ္သည္။

    USDP ၏ ဒုတိယဥကၠဌ ဦးေဌးဦးမွ ယင္းမွန္းဆသံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို ႏိုင္ငံေရးေတြးလံုးမ်ားသာျဖစ္သည္ဟုဆို၍ ပယ္ခ်ခဲ့ေသာ္လည္း “ပါတီတြင္းမွာ အျမင္ မတူမႈဆိုတာ ရိွတတ္တာပါဘဲ။ ဒါေပမယ့္ ဒါေတြကို လူႀကီးလူေကာင္းဆန္ဆန္နဲ႕ ကိုင္တြယ္သြားရမွာျဖစ္တယ္။ ဒါေတြေၾကာင့္ ပါတီဟာ ေခ်မႈန္းခံရမွာ မဟုတ္ပါဘူး ” ဟု  ပါးနပ္စြာ ေျပာဆိုသြားခဲ့သည္။

    =================================

    BBC ၌ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးသံုးသပ္သူ အျဖစ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီး ယခုအခါ ဘန္ေကာက္အေျခစိုက္ အလြတ္တန္းဂ်ာနယ္လစ္ျဖစ္သူ Larry Jagan မွ Asian Times တြင္ေရးသားထားေသာ Politics of corruption in Myanmar ေဆာင္းပါးကို ဆီေလ်ာ္ေအာင္ျပန္ဆိုေရးသားပါသည္။

  • မလိုလားမွဳမ်ားရွိေနေသာ္လည္း UNHRC က ကြင္တားနား၏ ျမန္မာျပည္ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ သက္တမ္း တစ္ႏွစ္တိုးျမႇင့္

    M-Media
    မတ္လ ၂၄ ရက္၊ ၂၀၁၃

     PHOTO: UN
    PHOTO: UN

    ကုလ၏ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ (UNHRC) က ျမန္မာႏိုင္ငံဆုိင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ တိုမတ္စ္ အိုဟီးယား ကြင္းတားနားကို လူ႕အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္မ်ားေဆာင္ရြက္ ဖို႔ရာ ေနာက္ထပ္သက္တမ္းတစ္ႏွစ္ တိုးျမႇင့္ေပးလုိက္ေၾကာင္း သိရသည္။

    ကြင္တားနားမွာ စစ္အစိုးရလက္ထက္ ရာဇ၀တ္မွဳမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ၾကိဳးစားမွဳမ်ားေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊ လူနည္းစု အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္မ်ားႏွင့္ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၀င္မ်ားအေပၚ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ အႏုိင္က်င့္ဗိုလ္က်မွဳမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္တင္ျပဖို႔ ၾကိဳးစားမွဳမ်ားေၾကာင့္ ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ လူမ်ားစုစာရင္း၀င္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ ျပည္သူလူထုအခ်ိဳ႕က မလိုလားၾကေပ။ ထုိ႔ျပင္ ျမန္မာျပည္တြင္းရွိ မီဒီယာၾကီးမ်ားကလည္း ကြင္တားနား၏လုပ္ငန္းေဆာင္တာေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကို ေဖာ္ျပျခင္းမ်ိဳး မရွိၾကေပ။ သို႔မေဖာ္ျပျခင္းမွာ ပုဂၢလိက စိတ္ခံစားခ်က္မ်ားေၾကာင့္ သို႔တည္းမဟုတ္ လူမ်ားစုမလိုလားေသာ သူအေၾကာင္း ေဖာ္ျပျခင္းျဖင့္ မိမိတို႔ဂ်ာနယ္မဂၢဇင္းမ်ား ေရာင္းအားက်မည္ကို စိုးရိမ္သျဖင့္ ျပဳလုပ္ၾကျခင္းျဖစ္သည္ဟု သံုးသပ္ရပါသည္။

    UNHRC ၏ ေၾကျငာခ်က္တြင္ ကြင္တားနား၏ အစီရင္ခံစာအသစ္၌ နည္းပညာပိုင္းဆုိင္ရာ အကူအညီလိုအပ္ခ်က္မ်ားသာမက လူသားအရင္းအျမစ္ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္လာေစေရး အေျခခံ capacity-building အတြက္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုပါ ေဖာ္ျပေပးဖုိ႔ ဖိတ္ေခၚတိုက္တြန္းထားသည္။

    လူ႔အခြင့္အေရးေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔ (HRW) မွ ဖီးလစ္မီဒမ္ကမူ ႏိုင္ငံတကာအေနျဖင့္ ျမန္မာျပည္၌ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ရံုးခန္းတစ္ခု ျဖစ္တည္လာဖို႔ အာရံုထားသင့္ေၾကာင္း ကို ေသာၾကာေန႔တြင္ ေျပာၾကားခဲ့သည္။

    ထို႔ျပင္ သူက ျမန္မာအစိုးရအား က်န္ရွိေနေသးသည့္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကို လႊတ္ေပးဖို႔သာမက ကခ်င္ျပည္နယ္တြင္း စစ္တပ္က က်ဴးလြန္ခဲ့ေသာ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မွဳမ်ားကို အလံုးစံု ျပန္လည္ စိစစ္ဖို႔၊ လက္ရွိတည္ျမဲေနသည့္ ဥပေဒကို ျပန္လည္သံုးသပ္ရန္ ရက္စြဲအတိအက်သတ္မွတ္ဖို႔၊ လက္ရွိႏိုင္ငံေရးေပၚလစီကို ဆန္႔က်င္သည့္ လူပုဂၢိဳလ္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား အား ႏွိပ္ကြပ္ထားသည့္ ဥေပဒမ်ိဳးကို ျပန္လည္ စိစစ္ဖို႔ စသည္မ်ားကို ေျပာၾကားသြားခဲ့သည္။

  • မိတၳီလာတြင္ ဂ်ာနယ္လစ္မ်ားကို ျခိမ္းေျခာက္ရန္ျပဳေန

    M-Media

    မတ္လ ၂၂ ရက္၊ ၂၀၁၃

    www.dvb.no

     

    display_image.phpမိတၳီလာတြင္ တတိယေျမာက္ေန႔အျဖစ္ အၾကမ္းဖက္မွဳမ်ား ဆက္တိုက္ျဖစ္ပြားေန၍ အစိုးရမွ မာရွယ္ေလာထုတ္ျပန္လိုက္သည္။ ေသာင္းက်န္း သူမ်ားတြင္ ဗုဒၶဘာသာ ဘုန္းၾကီးမ်ားပါ၀င္ေနေၾကာင္း၊ ၄င္းတို႔က သတင္းေထာက္မ်ား၏ ဓာတ္ပံုမ်ားႏွင့္ မွတ္တမ္းမွတ္ရာမ်ားကို ျခိမ္းေျခာက္ ဖ်က္ဆီးပစ္ေနေၾကာင္း ဒီဗီြဘီက တင္ျပထားသည္။

    ယေန႔ ၄ နာရီတြင္ သမၼတဦးသိန္းစိန္မွ အေရးေပၚအေျခအေနေၾကညာၿပီး စစ္တပ္အား အေျခအေနထိန္းသိမ္းဖို႔ ညႊန္ၾကားခဲ့သည္။ ယေန႔ အေစာပိုင္းကမူ မီဒီယာလြတ္လပ္ခြင့္ေကာ္မတီမွ ျပည္တြင္းဂ်ာနယ္လစ္မ်ားသာ မက ျပည္ပဂ်ာနယ္လစ္မ်ားပါ ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ အေစာ္ကားခံေနရေၾကာင္း၊ ကင္မရာမ်ားကို လုယူၿပီး မန္မိုရီကဒ္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးျခင္းစသည္မ်ားရွိေၾကာင္းမ်ားပါ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

    ဒီဗီြဘီ၏ သတင္းေထာက္ကိုလည္း ဓားရွည္ကို ေသာင္းက်န္းသူမ်ားက ျခိမ္းေျခာက္ခဲ့ၿပီး မွတ္တမ္းမ်ားကို ဖ်က္ဆီးပစ္ဖို႔ အဓမၼေစခုိင္းခဲ့သည္။

    မိတၳီလာသည္ ျမန္မာေလတပ္အေျခစိုက္ရာျမိဳ႕ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ ေျခလ်င္တပ္ရင္းအမွတ္ ၉၉ လည္း ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ မာရွယ္ေလာမေၾကညာမီအထိ စစ္တပ္က အင္း၀ဘဏ္ကို အကာအကြယ္ေပးထားသည္မွအပ ၿငိမ္သက္မွဳရရွိေအာင္ တစ္စံုတစ္ရာ ေဆာင္ရြက္ျခင္းမ်ိဳး မရွိခဲ့ေပ။

    NLD မွ ဦး၀င္းထိန္ကမူ ေဘာလံုးကြင္းအတြင္း မြတ္စလင္ ၉၀၀ ေက်ာ္ႏွင့္ ျမိဳ႕ရဲဌာနအတြင္း ၂၀၀ ေက်ာ္ရွိေနေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ယင္းအခ်က္မွာ အလဲဗင္းမီဒီယာ၏ တင္ျပပံုနွင့္ လြန္စြာကြဲျပားလ်က္ရွိသည္။

    “သူတို႔ရဲေတြက ထိထိေရာက္ေရာက္ေဆာင္ရြက္တာမ်ိဳးမရွိဘူး။ မေန႔က စီနီယာ ရဲအရာရွိေတြ ေရာက္လာတယ္၊ သူတို႔ေရွ႕မွာတင္ အၾကမ္းဖက္ သမားေတြက ဆိုင္တစ္ဆိုင္ကို ၀င္ၿပီးပစၥည္းေတြလုတယ္၊ ၿပီးေတာ့ ဖ်က္ဆီးပစ္တယ္၊ သူတို႔ကေတာ့ ကားေလးရပ္ၿပီး ဓာတ္ပံုေလးရိုက္ယူၾကတယ္၊ ၿပီးေတာ့ ျပန္ထြက္သြားတယ္” ဟု ABFSU အဖြဲ႔၀င္တစ္ဦးက ေျပာသည္။

  • မျမဲေတာ့ေသာ တြဲလက္မ်ား (Has China Lost Myanmar?)

    ဇန္နဝါရီ ၁၅ ၊ ၂၀၁၃

    M-Media

    chinaburma

    ျမန္မာတို႕၏ မေရမရာဒီမိုကေရစီအေတြးက အေနာက္ဖက္သို႕ ဦးလွည့္လိုက္သည္ႏွင့္ တရုတ္တို႕က လူမ်ိဳးစုျပႆနာကိုေမႊေပးလိုက္သည္။ျမန္မာအစိုးရကိုေဒါသထြက္လာေအာင္ ဆြေပးလိုက္ျပီးျပသနာကို အရွိန္ျမွင့္ေပးလိုက္သည္။ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္တက္လာျပီးေနာက္ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးမ်ားလုပ္လာသည့္ ၂၀၁၁ မွစ၍ တရုတ္တို႕ႏွင့္ျပႆနာ စတက္လာခဲ့သည္။ တရုတ္တို႕သည္ သူတို႕၏အိမ္နီးခ်င္းျမန္မာႏွင့္ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္း အေတာ္ၾကာေႏြးေထြးေသာ ဆက္ဆံေရးထူေထာင္ခဲ့ျပီးျမန္မာ့ သဘာ၀ သယံဇာတမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး မူ၀ါဒတို႕အားေမာင္ပိုင္စီးခဲ့သည္။ ယခုအခါျမန္မာသည္ လံုးလံုးလ်ားလ်ားမဟုတ္ေသးေသာ္လည္း ဒီမိုကေရစီအသြင္သို႕ ကူးေျပာင္းေနျပီျဖစ္ သျဖင့္ျမန္မာျပည္သူမ်ားသည္ ယခင္စစ္အစိုးရႏွင့္ သူတို႕၏စီးပြားေရးမ်ားအား အေထာက္အပံ့ မ်ားစြာေပးခဲ့သျဖင့္ မခ်စ္ေသာ္လည္းေအာင့္ကာ နမ္းခဲ့ရသည့္ ေဘဂ်င္းအား မလိုလားေၾကာင္း ျပသေနၾကျပီျဖစ္သည္။

    လက္ရွိျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးမွာေဒသတြင္း မတည္ျငိမ္မႈမ်ားႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕ေနရဆဲျဖစ္သည္။ တရုတ္တို႕ကလည္းျမန္မာ့နယ္စပ္သို႕ စစ္တပ္မ်ားပို႕ထားသည္။ ဇန္န၀ါရီလေစာေစာပိုင္း ကတည္းက ပို႕ထားေသာ တရုတ္စစ္ တပ္မ်ားသည္ျမန္မာ့ပိုင္နက္ အတြင္းျဖစ္ပြားေနေသာ စစ္ပြဲ၏ ေနာက္ဆက္တြဲ ျဖစ္လာႏိုင္ေခ်မ်ားအား ၾကိဳတင္ကာကြယ္ျခင္းျဖစ္သည္။

    တရုတ္သည္သူ႕အတြက္ အိႏၵိယသမုဒၵရာထြက္ေပါက္အျဖစ္ျမန္မာအား အပိုင္တြက္၍ မရေတာ့ေပ။ ထို႕ျပင္ အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားအနက္ သူ႕အား သစၥာခံေသာေထာက္ခံသူ မိတ္ဖက္အျဖစ္လည္း သတ္မွတ္၍ မရေတာ့ေပ။ ျမန္မာ့ုျမိဳ႕ေတာ္သစ္ေနျပည္ေတာ္ႏွင့္ ၀ါရွင္တန္တို႕အၾကား ဆက္ဆံေရး ပိုမိုေႏြးေထြးလာခဲ့သည္။ အေမရိကန္ က အာရွ၏ခ်ိန္ခြင္ညွာ အခ်ိန္အဆသစ္ကိုျမင္လာသည့္အတြက္ ေဘဂ်င္းကစိုးရိမ္လာခဲ့သည္။  ေဘဂ်င္းအတြက္ အေျခအေနမွာလည္း ပိုဆိုးလာခဲ့သည္။ မံုရြာေဒသတြင္ ရွိသည့္ႏိုင္ငံ၏ အၾကီးဆံုးေၾကးနီ သတၱဳတြင္း မွာလည္း ရြာသူရြာသားမ်ားႏွင့္ ဘုန္းေတာ္ၾကီးမ်ား၏ ဆႏၵျပမႈကို ရင္ဆိုင္ေနရသည္။ ထိုသတၱဳတြင္းမွာ စစ္အစိုးရထိန္းခ်ဳပ္ေသာ ဦးပိုင္ကုမၸဏီႏွင့္ တရုတ္လက္နက္ကုမၸဏီ တို႕ ပူးတြဲ လုပ္ကိုင္လည္ပတ္ေနသည့္ သတၱဳတြင္းျဖစ္သည္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ကလည္း သမၼတ ဦးသိန္းစိန္သည္ တရုတ္ကုမၸဏီက ေဒၚလာ ၃.၆ဘီလီယံရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံကာ တည္ေဆာက္ေနသည့္ျမစ္ဆံုဆည္ စီမံကိန္းကိုျပည္သူမ်ား၏ ဆႏၵႏွင့္ဆန္႕က်င္သည္ဟုဆိုကာ ရပ္တန္႕ထားရန္ အမိန္႕ေပးခဲ့သည္။

    မံုရြာတြင္ ျဖစ္ေပၚေသာ ဆႏၵျပဆန္႕က်င္မႈမ်ားေၾကာင့္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ရွိေနေသာ တရုတ္၏ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈမ်ားမွာ အႏၱရာယ္ ရွိေနျပီေလာဟု စိုးရိမ္စိတ္ျဖစ္ေပၚေစခဲ့သည္။ ေဘဂ်င္းသည္ျမန္မာျပည္ရွိ ၎စိတ္၀င္စားသည့္ ကိစၥမ်ားကို ထိခိုက္နာက်င္ေစျခင္းမွ အကာအကြယ္ေပးေရး ဆိုသည့္ကိစၥကို အနည္းငယ္သာ လုပ္ႏိုင္ေၾကာင္း သိလိုက္ရသည္။ အစိုးရပို္င္းမွ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာစိစစ္သူမ်ား၊ႏိုင္ငံျခားေရး မူ၀ါဒဆိုင္ရာပုဂၢိဳလ္မ်ား အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္အာရွေရးရာ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားက တရုတ္အစိုးရအေနႏွင့္ သူ၏မူလလက္ေဟာင္းမိတ္ေဆြမ်ားျဖစ္ၾကျပီး နယ္ျခားတြင္ေနထိုင္ၾကသည့္ လူမ်ိဳးစု သူပုန္မ်ားဖက္သို႕ျပန္လွည့္သင့္ေၾကာင္းေျပာဆိုေနၾကသည္။ တရုတ္ျပည္အေနာက္ေတာင္ဖက္ ယူနန္ရွိ “ယူနန္ ရဲ ေကာလိပ္” မွ ႏိုင္ငံေရးသိပၸံပါေမာကၡ လ်န္ဂ်င္းယြန္ က ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က ေရးသားတင္သြင္းခဲ့ေသာ စာတမ္းမွာ အေတာ္ၾသဇာရွိေသာ စာတမ္းျဖစ္သည္။ ထိုစာတမ္းတြင္ အကယ္၍ တရုတ္ျမန္မာနယ္စပ္ရွိ လူမ်ိဳးစု သူပုန္မ်ားကိုေကာင္းစြာ အသံုးခ်ႏိုင္ခဲ့လွ်င္ တရုတ္အတြက္ေရရွည္သစၥာရွိသည့္ မိတ္ေဆြမ်ားျဖစ္လာႏိုင္ျပီးျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ၾကံဳေနရသည့္ အေမရိကန္ႏွင့္ တရုတ္တို႕၏ထိပ္တိုက္ ရင္ဆိုင္ေနရသည့္ေရွ႕တန္းအတြက္ အသံုး၀င္ႏိုင္ေၾကာင္း သံုးသပ္ထားသည္။

    ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးရကတည္းက သီးျခားခြဲထြက္ေရးအတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္ခဲ့ၾကေသာ “၀” ႏွင့္ “ကခ်င္” မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ား သည္ ကာလၾကာျမင့္စြာကတည္းက တရုတ္ႏွင့္ ခ်စ္ၾကည္ခဲ့ၾကသည္။ ၁၉၆၀ ခုႏွစ္မ်ားဆီက တရုတ္ႏွင့္ ဆက္ဆံေရး အေကာင္းဆံုး ကာလမ်ားျဖစ္ခဲ့သည္။ ထိုစဥ္က ထိုမ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားႏွင့္ တရုတ္အမ်ိဳးသား မ်ားပါ၀င္ေသာ ဗမာျပည္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီအား တရုတ္က ေထာက္ပံ့ေပးခဲ့သျဖင့္ ဗဟိုအစိုးရအား ဆန္႕က်င္ ေတာ္လွန္ရာတြင္ တစိတ္တပိုင္း ေအာင္ျမင္မႈရခဲ့သည္။ ၁၉၉၀ႏွစ္မ်ားတြင္ ေဘဂ်င္းက လူႏွင့္ပစၥည္းေထာက္ပံ့မႈမ်ားကို ရပ္ဆိုင္းခဲ့သည္။ သို႕ေသာ္ ယူနန္ျပည္နယ္အစိုးရသည္ နယ္စပ္ကူးလူးဆက္ဆံမႈကို ပံုစံေျပာင္းျပီး စီးပြားေရး ဆက္ဆံမႈႏွင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး အစားထိုးသီးႏွံ အစီအစဥ္မ်ားျဖင့္ အစားထိုးခဲ့သည္။ ၂၀၁၁ စက္တင္ဘာတြင္ ေနျပည္ေတာ္ႏွင့္ “၀” တို႕ျငိမ္းခ်မ္းေရး သေဘာတူႏိုင္ခဲ့ၾကသည္။ သို႕ေသာ္ ကခ်င္စစ္တပ္ႏွင့္ျမန္မာစစ္တပ္တို႕မွာမူ စစ္ပြဲဆင္ႏႊဲေနဆဲျဖစ္သည္။ျမန္မာတပ္မ်ားသည္ ကခ်င္တပ္မ်ားကို တိုက္ရာတြင္ ေလေၾကာင္းမွ တိုက္ခိုက္ခဲ့ေၾကာင္း ဇန္န၀ါရီ ၂ရက္ေန႕ကေျပာခဲ့သည္။ ကခ်င္စစ္တပ္ကလည္း သူတို႕ထံတြင္ စစ္သည္အင္အား တစ္ေသာင္းခြဲရွိေၾကာင္းၾကြားေနဆဲျဖစ္သည္။

    ေဘဂ်င္းသည္ အမ်ားျပည္သူသိေအာင္ ေၾကျငာျခင္းကိုမူအနည္းငယ္သာျပဳလုပ္သည္။ တရုတ္ႏွင့္ျမန္မာတို႕ သည္အေရးပါေသာ အိမ္နီးခ်င္းမ်ားျဖစ္ၾကေၾကာင္း၊ေနျပည္ေတာ္ႏွင့္ ၀ါရွင္တန္တို႕ ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္လာ သည္ကိုလည္း တရုတ္ကၾကိဳဆိုပါေၾကာင္း တရုတ္ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီးဌာနမွဆိုသည္။ သို႕ေသာ္ေဘဂ်င္းႏွင့္ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားက ဆက္ဆံခဲ့ရာတြင္ ဆႏၵရွိသေလာက္ ရလဒ္ေကာင္းမ်ား မရခဲ့ေၾကာင္း သိမ္ေမြ႕စြာေျပာခဲ့သည္။ ထို႕ေၾကာင့္ တရုတ္သည္ ခ်ဥ္းကပ္ပံု ေျပာင္းသင့္ျပီျဖစ္ေၾကာင္းျဖင့္ျပီးခဲ့ေသာ ႏို၀င္ဘာလက က်င္းပေသာ ဧည့္ခံပြဲတြင္ တရုတ္ ႏိုင္ငံေရးဆန္းစစ္ စိတ္ျဖာသူ တစ္ဦးကေျပာသည္။ ေဘဂ်င္းမွေနာက္ထပ္ၾသဇာရွိေသာ ဆန္းစစ္သူတစ္ဦးကလည္း နယ္စပ္ရွိ မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားသည္ မိမိတို႕အတြက္ ဖဲခ်ပ္ျဖစ္ေၾကာင္း တရုတ္ျပည္ သည္ ထိုဖဲခ်ပ္ကိုေကာင္းစြာကစားသင့္ေၾကာင္းေျပာသည္။ သူ၏အျမင္သည္ လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္အနည္းက ဆံုခဲ့ရသည့္ႏိုင္ငံေရး ဆန္းစစ္သူမ်ား၏ အျမင္မ်ားႏွင့္တူေနသည္။ သို႕ေသာ္မည္သူ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ကမွ် တိုင္းသိျပည္သိ မေျပာခဲ့ၾကေပ..။

    http://www.foreignpolicy.com/တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ေဆာင္းပါးရွင္ YUN SUN ၏  Has China Lost Myanmar? ေဆာင္းပါးကို M-Media မွာ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ဘာသာျပန္ဆိုပါသည္။