ေဖေဖာ္၀ါရီ ၁၊ ၂၀၁၇
M-Media
မြတ္စလင္အမ်ားစုရွိရာေဒသမွ အထက္တန္းေက်ာင္း၏ ေက်ာင္းအုပ္အျဖစ္ တာ၀န္ယူထားသည့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသား ဦးေမာင္သန္းေရႊ
– ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းႏွစ္ခုအၾကား တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးကတည္းက ရခုိင္ျပည္နယ္ၿမိဳ႕ေတာ္ စစ္ေတြရွိ ဗုဒၶဘာသာ၀င္ႏွင့္ မြတ္စလင္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းႏွစ္ခုအၾကား ဆက္ဆံမႈမွာ မဆုိစေလာက္သာ ရွိသည္။
ထုိကဲ့သုိ႔ ဆက္ဆံေရးနည္းပါးမႈ အေၾကာင္းအရင္းက မြတ္စလင္မ်ားမွာ အျခားေသာ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းမွ သီးသန္႔ ခြဲထုတ္ခံထားရၿပီး ေအာင္မဂၤလာရပ္ကြက္အပါအ၀င္ ၿမိဳ႕တစ္၀ုိက္ရွိ ဒုကၡည္စခန္းမ်ားတြင္ ပိတ္မိ ေနထုိင္ေနရေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ေလသည္။ တုိက္ခုိက္မႈေၾကာင့္ အိုးအိမ္ပ်က္ဆီးဆံုး႐ံႈးခဲ့ရေသာ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမွာလည္း အခ်ိဳ႕ ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားတြင္ ေနထုိင္ေနရသည္။ သုိ႔ေသာ္ ၎တုိ႔မွာ လြတ္လပ္စြာ လႈပ္ရွားသြားလာႏုိင္ၿပီး ၿမိဳ႕ရွိ မြတ္စလင္အမ်ားစုကေတာ့ ထုိအခြင့္အေရးကုိ မခံစားရ။
မြတ္စလင္ဒုကၡသည္စခန္းမ်ားကုိ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ားက ၀င္ေရာက္မႈမ်ိဳး မရွိသလုိ၊ မြတ္စလင္မ်ားကလည္း ၎တုိ႔၏ စခန္းမ်ားမွ အျပင္ထြက္ရန္ မလြယ္ကူ။ စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္ သြားေရာက္လည္ပတ္ရန္ ခြင့္ျပဳထားသည့္ တစ္ခုတည္းေသာ ေနရာျဖစ္ေသာ ေအာင္မဂၤလာရပ္ကြက္သုိ႔ မြတ္စလင္မ်ား သြားေရာက္သည့္အခါမ်ိဳးတြင္ လက္နက္ကုိင္ အေစာင့္အေရွာက္ လုိအပ္ေလသည္။
ယေန႔အခ်ိန္အထိ မြတ္စလင္မ်ားမွာ စစ္ေတြၿမိဳ႕အတြင္း လြတ္လပ္စြာ သြားလာႏုိင္ျခင္းမရွိ။ ရခုိင္မ်ားမွာလည္း ဒုကၡသည္စခန္းမ်ား၊ ေအာင္မဂၤလာရပ္ကြက္သုိ႔သြားေရာက္ရန္မွာ စြန္႔စားရသည့္ ကိစၥျဖစ္ေနသည္။ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းႏွစ္ခုအၾကား ကာလရွည္ ရွိေနခဲ့သည့္ တင္းမာမႈမ်ားေၾကာင့္လည္း ျဖစ္သည္။
သုိ႔ေသာ္ မြတ္စလင္မ်ား ေနထုိင္ရာေနရာသို႔ ပံုမွန္ သြားေရာက္လည္ပတ္သည့္ ရခုိင္ဗုဒၶဘာသာ၀င္မွာ အနည္းဆံုး ၁ ဦးေတာ့ ရွိေနသည္။ အသက္ ၄၆ ႏွစ္အရြယ္ရွိ ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ စစ္ေတြၿမိဳ႕လယ္ေကာင္မွ ဆုိင္ကယ္ျဖင့္ မိနစ္ ၂၀ ခန္႔ သြားရသည့္ သက္ကယ္ျပင္ရြာမွ အေျခခံပညာ အထက္တန္းေက်ာင္း၏ ေက်ာင္းအုပ္တစ္ဦးျဖစ္သည္။ သက္ကယ္ျပင္ရြာနားမွ ဒုကၡသည္စခန္းတစ္ခုကေတာ့ ျပည္နယ္အတြင္း အႀကီးဆံုးျဖစ္ၿပီး ရခုိင္ျပည္နယ္တစ္၀ွမ္းမွ မြတ္စလင္ဒုကၡသည္မ်ား ေနထုိင္ၾကသည္။
သက္ကယ္ျပင္ အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ ေစတနာ့၀န္ထမ္း တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနေသာ မြတ္စလင္ဆရာမ်ား
အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူ ၃၉၀၀ ၀န္းက်င္ရွိေနၿပီး ၁၀၀၀ ခန္႔မွာ သက္ကယ္ျပင္မွ မြတ္စလင္မ်ားျဖစ္သည္။ မြတ္စလင္မ်ားကုိသာ ဦးစားေပး ကူညီေနသည္ဟု စြပ္စြဲကာ ရခုိင္လူအုပ္ႀကီးက ႏုိင္ငံတကာ အကူအညီေပးေရးအဖြဲ႕မ်ား၏ ႐ံုးခန္းမ်ားႏွင့္ ဂုိေထာင္မ်ားကုိ ဖ်က္ဆီးလုယက္သည့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္
တင္းမာမႈမ်ား ထပ္ျဖစ္ခ်ိန္ကတည္းက ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ ထုိေက်ာင္းတြင္ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။
၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားၿပီးနေနာက္ပုိင္းတြင္ အဆုိပါ အထက္တန္းေက်ာင္းမွ ေက်ာင္းအုပ္ဆရာမ်ားမွာ ေက်ာင္းကုိ စီမံခန္႔ခြဲမႈ မျပဳႏုိင္ၾက။ သမၼတ႐ံုးမွ တာ၀န္ရွိသူမ်ား ၂၀၁၄ ခုႏွစ္တြင္ လာေရာက္ၾကည့္႐ႈကာ ေက်ာင္း၏ အခက္အခဲကုိ သိရွိခဲ့ၿပီးေနာက္ ပညာေရး၀န္ႀကီးဌာနက ဦးေမာင္သန္းေရႊအားေခၚယူကာ ေက်ာင္းအုပ္ဆရာအလုပ္အတြက္ စိတ္၀င္စားျခင္း ရွိ၊ မရွိ ေမးျမန္းခဲ့သည္။
“သူတုိ႔လည္း ကၽြန္ေတာ္တုိ႔လုိ လူသားပဲဗ်။ ကေလးေတြရဲ႕ ပညာေရးအတြက္ မွန္ကန္တဲ့အရာကုိလုပ္ဖုိ႔ ကၽြန္ေတာ္ ဒီေရာက္လာခဲ့တာပါ” ဟု ဦးေမာင္သန္းေရႊက ေျပာၾကားခဲ့သည္။
အလုပ္အင္တာဗ်ဴးအတြက္ သြားေရာက္ရာတြင္ စစ္ေတြၿမိဳ႕လယ္ေကာင္ရွိ ဆုိင္ကယ္တကၠစီမ်ားက မြတ္စလင္အမ်ားစုရွိရာေနရာသုိ႔ သြားေရာက္ရန္ တြန္႔ဆုတ္ေနေသာေၾကာင့္ ခက္ခက္ခဲခဲ ညႇိႏႈိင္းခဲ့ရသည္။
ရခုိင္တုိင္းရင္သား ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ စစ္ေတြၿမိဳ႕ ဓည၀တီရပ္ကြက္ရွိ ၎ေနထိုင္ရာ ႏွစ္ထပ္အိမ္မွ ေန႔စဥ္ ဆုိင္ကယ္ျဖင့္ ေက်ာင္းသုိ႔သြားသည္။ ထုိအိမ္တြင္ ၎မွာ ဇနီးသည္ သားသမီး ၃ ဦးတုိ႔ႏွင့္ ေနထုိင္သည္။ အငယ္ဆံုးမွာ မတ္တတ္သြားအရြယ္ရွိၿပီး အႀကီးဆံုးက ၈ တန္းတက္ေနသည္။
“ေဘာပင္တစ္ေလ်ာင္းကလြဲလုိ႔ ကၽြန္ေတာ့္မွာ ကာကြယ္ဖုိ႔ ဘာမွမရွိတဲ့အတြက္ တစ္ခါတစ္ေလမွာ ကၽြန္ေတာ္ ေၾကာက္ရြံ႕မိတယ္ဗ်။ ဒါေပမယ့္ တစ္ျခားသူေတြအတြက္ ခက္ခဲတဲ့အလုပ္ကုိ လုပ္ခ်င္တဲ့ စိတ္ဓာတ္မ်ိဳး ကၽြန္ေတာ့္ဘ၀မွာ ပါလာတယ္။ ဒီစိတ္ေၾကာင့္ပဲ အစကတည္းက ဒီအလုပ္ကုိလုပ္ဖုိ႔ လက္ခံခဲ့တာပါ” ဟု ဦးေမာင္သန္းေရႊက ေျပာၾကားခဲ့သည္။
အထက္တန္းေက်ာင္းမွ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားအားလံုးမွာ မြတ္စလင္လူ႕အဖြဲ႕အစည္းမွ ေစတနာ့၀န္ထမ္းအျဖစ္ လာေရာက္လုပ္ကုိင္ေနၾကျခင္းျဖစ္သည္။ ၾကက္႐ုိးျပင္ အေျခခံပညာအထက္တန္းေက်ာင္းမွ ၀န္ထမ္းမ်ားစာရင္းတြင္ အစုိးရက ခန္႔အပ္ေပးထားေသာ ဆရာ၊ ဆရာမမ်ား၏ အမည္မ်ားကုိ ေရးသားထားေသာ္လည္း ၎တုိ႔က အျခားေက်ာင္းမ်ားတြင္ သြားေရာက္ သင္ၾကားေနသည္။
လက္ေထာက္ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးျဖစ္သည့္ အသက္ ၅၇ ႏွစ္အရြယ္ ဦးခင္ေမာင္မွာ အုိးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးရသည့္ မြတ္စလင္အမ်ိဳးသားတစ္ဦးျဖစ္သည္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္တြင္ ၎မွာ ေပါက္ေတာၿမိဳ႕နယ္ရွိ အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္းခဲ့ၿပီး အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈေၾကာင့္ ၎၏ အိမ္ႏွင့္ အလုပ္အကုိင္တုိ႔ကုိ ဆံုး႐ံႈးခဲ့ရသည္။ ထုိအခ်ိန္မွစ၍ ဦးခင္ေမာင္မွာ ၎၏ မိသားစုႏွင့္အတူ ၾကက္႐ုိးဒုကၡသည္စခန္းတြင္ ေနထုိင္ခဲ့ရသည္။
ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ ေက်ာင္းအုပ္တစ္ဦး၏ တာ၀န္မ်ားကုိ ေက်ပြန္႐ံုသာမက၊ စာသင္ေက်ာင္းႏွင့္ ျပင္ပကမၻာအၾကား ဆက္ဆံေရးတစ္ခု ထူေထာင္ေပးသူအျဖစ္လည္း ေဆာင္ရြက္ေနသည္ဟု ဦးခင္ေမာင္က ဆိုသည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ၾကက္႐ုိးျပင္ရြာအျပင္ဖက္ကုိ ထြက္၍မရသည့္ ေစတနာ့၀န္ထမ္း ဆရာမ်ားကုိယ္စား တစ္ခါတစ္ရံတြင္ သတင္းစကား ပါးေပးျခင္းျဖစ္သည္။
သက္ကယ္ျပင္ အထက္တန္းေက်ာင္း သန္႔ရွင္းေရး ေဆာင္ရြက္ေနၾကစဥ္
ေက်ာင္အုပ္ႀကီး ဦးေမာင္သန္းေရႊအား လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္မ်ားက အလြန္ေလးစားၾကသည္ကုိ စာသင္ေက်ာင္းသုိ႔ ေရာက္ရွိသူတုိင္း သတိျပဳမိၾကသည္။ ဦးခင္ေမာင္အပါအ၀င္ ေစတနာ့၀န္ထမ္း ဆရာ၊ ဆရာမမ်ားက ဦးေမာင္သန္းေရႊအား ‘ဆရာႀကီး’ ဟု တေလးတစား ေခၚဆုိၾကသည္။
မြတ္စလင္မ်ားကုိ ‘ကုလား’ ဟု မေခၚေ၀ၚသည့္အတြက္လည္း ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ ပုိမိုေလးစားခံရသည္ဟု ဦးခင္ေမာင္ကဆုိသည္။ အဆုိပါ စကားလံုးက ႏုိင္ငံျခားသားမ်ားကုိ ႏွိမ့္ခ်ေခၚေ၀ၚသည့္ စကားလံုးျဖစ္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အိႏၵိယတုိက္ငယ္ႏြယ္ဖြားမ်ားအား ရည္ညႊန္းေခၚဆုိၾကသည္။ ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ‘႐ုိဟင္ဂ်ာ’ ႏွင့္ ‘ဘဂၤါလီ’ ဆုိသည့္ စကားလံုးမွာ ဆတ္ဆတ္ထိမခံသည့္ စကားလံုးျဖစ္သည္။
“သူတုိ႔မႀကိဳက္ဘူးဆုိတာကုိ သိလုိ႔ ကၽြန္ေတာ္ ဘယ္ေတာ့မွ သူတုိ႔ကုိ ‘ကုလား’ လုိ႔ မေခၚပါဘူး” ဟု ဦးေမာင္သန္းေရႊကဆုိၿပီး ၎၏ႏွင့္ လူမ်ိဳးတူ ရခုိင္အသုိင္းအ၀ုိင္းတြင္ ေဒါသမျဖစ္ေစရန္ ႐ုိဟင္ဂ်ာဆုိသည့္ အသံုးအႏႈန္းကုိလည္း မသံုးမိေအာင္ ဂ႐ုစုိက္သည္။
“သူတုိ႔ကို မြတ္စလင္လုိ႔ပဲ ကၽြန္ေတာ္ ေခၚပါတယ္”
လူ႕အဖြဲ႕အစည္းႏွစ္ခုအတြင္း ျပႆနာမ်ားကုိ ေရွာင္ရွားရန္ အေျဖမွာ ဘာသာေရးကိစၥကုိ ေဘးဖယ္ထားျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဦးေမာင္သန္းေရႊကဆုိသည္။
“ေက်ာင္းသားက မြတ္စလင္ျဖစ္ျဖစ္၊ ဗုဒၶဘာသာျဖစ္ျဖစ္၊ ေက်ာင္းသားလုိ႔ပဲ သတ္မွတ္ရင္ ျပႆနာၿငိမ္းတယ္။ သူတုိ႔နဲ႔ ထိထိေရာက္ေရာက္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ႏုိင္တဲ့ အဓိကေသာ့ခ်က္က ဒါပါပဲ” ဟု ၎က ေျပာၾကားခဲ့သည္။
ဦးေမာင္သန္းေရႊမွာ မြတ္စလင္ေဒသတြင္ အလုပ္လုပ္သည္မွာ ယခုအႀကိမ္သည္ ပထမဆံုးမဟုတ္၊ ယခင္ကလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း မြတ္စလင္အမ်ားစုတည္ရွိရာ ေမာင္းေတာၿမိဳ႕ရွိ စာသင္ေက်ာင္းတစ္ခုတြင္ တစ္ႏွစ္ႏွင့္ ၆ လ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ဖူးသည္။
သက္ကယ္ျပင္ရွိ မြတ္စလင္လူ႕အဖြဲ႕အစည္း၏ ေလးစားမႈကုိ ရရွိထားေသာ္လည္း ၿပီးခဲ့သည့္ႏွစ္ကုန္ပုိင္းတြင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕ရွိ စစ္ေသြးႂကြမ်ား၏ တုိက္ခုိက္မႈေနာက္ပုိင္း ျမင့္တက္လာေသာ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းၾကား တင္းမာမႈေၾကာင့္ တစ္ပတ္ခန္႔ ေက်ာင္းသုိ႔ မသြားခဲ့။
သက္ကယ္ျပင္ေက်ာင္းသုိ႔ ပထမဆံုး ေျပာင္းေရႊ႕စဥ္က ေက်ာင္းဆရာတစ္ေယာက္အေနျဖင့္ ေရာက္ရွိခဲ့ျခင္းျဖစ္ေသာ္လည္း ေက်ာင္းတြင္ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ရၿပီး တစ္ႏွစ္အၾကာတြင္ တရား၀င္ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးအျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံခဲ့သည္။ ၎၏ ႀကီးၾကပ္မႈေအာက္တြင္ ထုိေက်ာင္းမွာ အလယ္တန္းေက်ာင္းမွ တြဲဖက္အထက္တန္းေက်ာင္းအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ထုိမွ အထက္တန္းေက်ာင္းအျဖစ္လည္းေကာင္း ၂ ဆင့္ တက္လာခဲ့သည္။ ဦးေမာင္သန္းေရႊ ေက်ာင္းအုပ္ႀကီးျဖစ္ၿပီးကတည္းက တကၠသုိလ္၀င္တန္းစာေမးပြဲကုိ ေအာင္ျမင္ခဲ့သူ ေက်ာင္းသား ၂၁ ေယာက္ရွိၿပီး ဂုဏ္ထူးရသူ ၅ ဦး ပါ၀င္ခဲ့သည္။
သိပ္မၾကာခင္ကာလအတြက္ ၎၏ စီမံကိန္းတြင္ ေက်ာင္း၌ ေစတနာ့၀န္ထမ္းအျဖစ္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနၾကေသာ ေက်ာင္းဆရာမ်ားကုိ ႏုိင္ငံေတာ္က လခေပးရန္ႏွင့္ မ်ားျပာေနေသာ ေက်ာင္းသာမ်ားအတြက္ ေနာက္ထပ္ ေက်ာင္းေဆာင္ ၂ ခု ေဆာက္လုပ္ေပးရန္ျဖစ္သည္။ ဦးေမာင္သန္းေရႊကေတာ့ သက္ကယ္ျပင္ အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ ေနာက္ထပ္ ၂ ႏွစ္ခန္႔ ေက်ာင္းဆရာအျဖစ္ ဆက္ရွိေနရန္ ေမွ်ာ္လင့္ေနသည္။
“ကၽြန္ေတာ္ရရွိခဲ့တဲ့ ေအာင္ျမင္မႈအတြက္ ဂုဏ္ယူပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ ေဆာင္ရြက္မႈေတြအတြက္ ရာထူးတက္ဖုိ႔လည္း ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္”
Ref: Frontier Myanmar
